బ్రిక్స్‌ శిఖరాగ్ర సమావేశాలు ఒక బృహత్తరమైన విషయం అయినందున అందు గురించి చర్చించుకోవలసినవి అనేకంఉంటూనే ఉంటాయి. అందులోనూ ఆ సంస్థ కజాన్‌తో ఆరంభించి రియో డి జనేరో మీదుగా ఢిల్లీ వరకు ఒక కొత్త దశలోకి ప్రయాణిస్తూ వచ్చినపుడు. ఇటు వంటి దశలో మార్గ నిర్దేశనాలను స్థూలమైన రీతిలో ఎన్ని చేసుకున్నా, ప్రశ్నలూ సందేహాలూ కూడా అంతగా మిగిలే ఉండటం సహజం. ఐక్యత సాధ్యమేనా?వాటిలో అన్నింటికన్న ప్రధానమైనది బ్రిక్స్‌ సభ్య దేశాల మధ్య ఐక్యత ప్రశ్న. ఇందుకు రెండు కోణాలున్నాయి. ఒకటి, ఆ దేశాల మధ్య ఏకాభిప్రాయాలు. రెండు, వారికి బ్రిక్స్‌ బయటి దేశాలతో గల సంబంధాలు. ఈ విషయాన్ని కొంత సూటిగా చెప్పుకుందాము. ఢిల్లీ సమావేశాలకు ముందూ, ఆ తర్వాతా పాశ్చాత్య మీడియా, పరిశీల కులతో పాటు ఇక్కడ కూడా పలువురు బ్రిక్స్‌లోని భిన్నత్వాలను చాలా ఎత్తి చూపారు. ఆ కారణంగా ఐక్యత సందేహాస్పదమన్నారు. వారు ఉదాహరించిన వాటిలో ముఖ్యమైనవి భారత–చైనా, ఇరాన్‌ –అరబ్‌ రాజ్యాల వివాదాలు.ఇవి ముఖ్యమైనవనటంలో సందేహం లేదు. అయితే, అవి ఉన్నప్పటికీ అందరూ ఒక చోట చేరటం, ఏకగ్రీవ ప్రకటనను విడుదల చేయటాన్ని కూడా విమర్శకులు అదే సమయంలో గుర్తించారు. అట్లా జరగటంలో భారతదేశపు దౌత్యనీతి కొంత పనిచేసిన మాట నిజమే అయినా, అంతకుమించిన మౌలిక కారణాలు ఉన్నాయనేది గమనించాలి. మొదటిది, పరస్పర సమస్యలు ఉన్న బ్రిక్స్‌ దేశాలకు కూడా బయటి శక్తుల నుంచి అంతకన్న పెద్ద సమస్యలు ఎదురవుతున్నాయి. పరస్పర సమస్యల పరిష్కారం కన్నా బయటి సమస్యల పరిష్కారం పెద్ద సవాలు అవుతున్నది. మొదట 2006లో ‘బ్రిక్‌’ ఏర్పడినా, 2010లో ‘బ్రిక్స్‌’గా మారినా, ఇపుడు 2026లో మరింత విస్తరించినా సభ్య దేశాల మధ్య కొన్ని సమస్యలు ఎప్పుడూ ఉన్నవే. ఉదాహరణకు ఇండియా–చైనా వివాదం. అది 2006 నాటికి కొన్ని దశాబ్దాలుగా ఉంది. ఒక యుద్ధం, కొన్ని ఘర్షణలు జరిగాయి. అయినప్పటికీ బ్రిక్స్‌లోనే గాక షాంఘై సహకార సంస్థ తదితరాలలోనూ చైనాతో పాటు సభ్య దేశంగా ఉండేందుకు భారత్‌ ఎందుకు అంగీకరించినట్లు?మూడు ముఖ్య దేశాలుపైన వేసుకున్న ప్రశ్నకు సమాధానం ఇందులోనే లభిస్తుంది. సభ్య దేశాలకు పరస్పర సమస్యలకన్న బయటి శక్తుల నుంచి ఎదు రవుతున్న సమస్యలు పెద్ద సవాళ్లవుతున్నాయి. ఇంకా చెప్పాలంటే, బయటి శక్తుల నుంచి సమస్యలన్నవి వందల సంవత్సరాల వలస పాలనలతో మొదలై, సామ్రాజ్యవాదపు వివిధ చర్యల రూపంలో నేటికీ కొనసాగుతున్నాయి. అందుకే వీరు ఒకటి అవుతుండటమే గాక, బ్రిక్స్‌ పట్ల అన్ని ఖండాల దేశాలలో ఆకర్షణలు పెరుగు తున్నాయి. కనుక, ఈ విస్తృత చిత్రాన్ని గమనించినప్పుడు, పరస్పర సమస్యలన్నవి భూతద్దంలో చూడవలసినవిగా తోచదు. అయితే, ప్రధాని మోదీ, చైనా అధ్యక్షుడు షి జిన్‌పింగ్‌ మధ్య సమావేశంలో ‘భిన్నాభిప్రాయాలు విభేదాలుగా మారకూడ’దన్న మాట ఒకటి వచ్చింది. అందులోని రెండు పదాలకు చాలా అర్థం ఉంది. అది ఇక్కడ చర్చించలేము. కానీ, వారు అదే అవగాహనతో ముందుకు సాగుతుండటం మాత్రం గమనించదగ్గది. అందులో పరస్పర ప్రయోజనాలతో పాటు బ్రిక్స్‌ స్ఫూర్తి ఉంది. బ్రిక్స్‌ను చైనా హైజాక్‌ చేస్తుందా అనే ప్రశ్న ఒకటి ఉన్నది గానీ అది వేరే వివరమైన చర్చ.ఇందుకు పొడిగింపుగా చెప్పుకోవలసింది ఒకటున్నది. బ్రిక్స్‌లో వేర్వేరు ఖండాల నుంచి ప్రధానమైన దేశాలు ఉన్నప్పటికీ, సంస్థకు వెన్నుదన్ను అనదగ్గవి ఇండియా, చైనా, రష్యాలే. ఈ మూడూ ఆర్థికంగా, శాస్త్ర సాంకేతికపరంగా, సైనికంగా, భౌగోళిక వైశాల్య పరంగా, జనాభా రీత్యా శక్తిమంతమైనవి. రాజకీయంగా చూసి నపుడు భారత్‌ ప్రజాస్వామికమైనది కాగా, తక్కిన రెండు స్థిరమైన వ్యవస్థలు. ఈ ముగ్గురికి కూడా వలస పాలనల కాలం నుంచి, ఆ తర్వాత వర్తమానంలోనూ వర్ధమాన దేశాలతో వెన్నంటి నిలిచిన పేరున్నది. బ్రిక్స్‌ పునాదులు కూడా 2006 నుంచి ఈ 2026 వరకు అవే. వర్ధమాన దేశాలకు బయటి శక్తులతో రాగల కాలంలో ఘర్షణాత్మక స్థితి ఏర్పడే కొద్దీ ఈ సంస్థకు నాయకత్వం వహించి నిలబెట్ట గలది, ఒక ప్రత్యామ్నాయ వ్యవస్థను రూపొందించగలది, ఇపుడున్న అంతర్జాతీయ సంస్థలను సంస్కరించి వర్ధమాన దేశాలకు అవకా శాలు కల్పించేట్లు చేయగలది ఈ ముగ్గురి నాయకత్వమే. ఇదే సంద ర్భంలో మరొకటి కూడా చెప్పాలి. వర్ధమాన దేశాలకు బయటి శక్తు లతో రక్షణపరమైన సమస్యలు తలెత్తితే, ఈ ముగ్గురిలో ఇండియా, చైనాలు కాదు గానీ తమ సైన్యాలను పంపి ఆదుకునేందుకు సైతం రష్యా సిద్ధమే. ఇటీవల పశ్చిమ ఆఫ్రికాలో అదే జరుగుతున్నది.భారత ప్రభుత్వం గురించి దాపరికం లేకుండా మాట్లాడుకోవ లసిన విషయం ఒకటున్నది. ఇండియా బ్రిక్స్‌లో చేరింది కాంగ్రెస్‌ అధికారంలో ఉండిన 2006లో కాగా, బీజేపీ గెలిచిన 2014 నుంచి మోదీ ప్రభుత్వ వైఖరి బయటి ప్రపంచపు దృష్టిలో అనుమానా స్పదంగా మారింది. వైఖరిలో మార్పునకు కారణం దేశ ప్రయోజ నాలు అని చెప్పేవి అయితే కావచ్చు గాక, కానీ అనుమానాస్పదంగా మారింది నిజం. వర్ధమాన దేశాలకు హాని కలిగే విధంగా బయటి శక్తులకు సన్నిహితంగా మెలిగేందుకు ప్రయత్నిస్తూ పోయారన్న మాటలు ఇంటాబయటా వినిపించాయి. గాజాలో ఇజ్రాయెల్‌ మారణహోమం, వెస్ట్‌ బ్యాంక్‌ ఆక్రమణలు, వెనిజులా అధ్యక్షుని అపహరణ, ఇరాన్‌పై దాడుల సందర్భాలలో ప్రభుత్వ వైఖరులతో అనుమానాలు మరింత పెరిగాయి. ఇపుడు ఢిల్లీలో వైఖరి కొంత మారుతున్న సూచనలు కన్పించినందున, ఇది ఇక స్థిరపడుతూ పోగలదేమో చూడాలి. బయటి శక్తులతో ఇండియాకు సమస్యలు క్రమంగా పెరుగుతున్నందున అందుకు అవకాశాలైతే ఉన్నాయి. అసలు ఆయుధీకరణచివరగా చర్చించవలసినవి రెండున్నాయి. స్వేచ్ఛా నౌకా యాన ప్రశ్న, వనరుల ఆయుధీకరణ ప్రశ్న. ఈ రెండూ ఢిల్లీ సమావేశాల సందర్భంగా మరొకమారు ప్రస్తావనకు వచ్చాయి. స్వేచ్ఛాయానం హార్మూజ్‌ దిగ్బంధం నుంచీ, ఆయుధీకరణ అమెరికా అధ్యక్షుని ట్యారిఫ్‌ వార్‌తోనూ మొదలయ్యాయి. హార్మూజ్‌ను ఇరాన్‌ మూసి వేసింది శత్రు దాడుల నుంచి ఆత్మరక్షణకే తప్ప అంతకు ముందు ఎటువంటి మూసివేతలూ లేవు. దాడులు ఆగకుండా హార్మూజ్‌ను తెరవాలని ఒత్తిడి చేయడమంటే తమ ఆత్మరక్షణ సాధనాన్ని వదలుకుని లొంగిపోవలసిందిగా కోరటమే. స్వేచ్ఛాయానమన్న మాట దక్షిణ చైనా సముద్రం విషయంలోనూ ఉన్నా, బ్రిక్స్‌ చర్చల సంద ర్భం అది కాదు. పోతే, స్వేచ్ఛా యానాన్ని అమెరికా అట్లాంటిక్, పసిఫిక్‌లలో తమ ప్రత్యర్థులకు అనుమతించక పోవటాన్ని ఏమంటాం?అమెరికా అధ్యక్షుడు ట్యారిఫ్‌లను, సాంకేతిక పరికరాల ఎగుమతిని ఆయుధాలుగా మార్చటం మొదలు పెట్టినందునే చైనా, కెనడా, యూరప్‌ వంటివి ఎదురు ట్యారిఫ్‌లతో, కీలకమైన వనరుల ఎగుమతిపై ఆంక్షలతో ఆత్మరక్షణ వ్యూహాన్ని అనుసరిస్తున్నాయి. దీనంతటిలో ఏది ఆయుధీకరణ అవుతుంది, ఏది కాదు? అందు వల్ల, సమస్యకు గల కారణాలను వదలి సమస్యల గురించి మాత్రమే మాట్లాడటంతో పరిష్కారం లభించదు.టంకశాల అశోక్‌ వ్యాసకర్త సీనియర్‌ సంపాదకుడు

ఏషియన్‌ గేమ్స్‌లో భారత మిక్స్‌డ్‌ మార్షల్‌ ఆర్ట్స్‌ (ఎంఎంఏ) అథ్లెట్‌ సుచికా తరియాల్‌ చరిత్ర సృష్టించింది. మహిళల సంప్రదాయ 60 కేజీల విభాగంలో కాంస్య పతకం సాధించి, ఏషియన్‌ గేమ్స్‌ ఎంఎంఏలో భారత్‌కు తొలి పతకాన్ని అందించింది.సెమీఫైనల్లో ఓటమిసుచికా తరియాల్‌ సెమీఫైనల్లో సింగపూర్‌కు చెందిన హుయ్‌ హూన్‌ టియో చేతిలో 0-2తో ఓటమి పాలైనప్పటికీ.. భారత్‌కు ఈ క్రీడలో తొలి పతకాన్ని అందించి చరిత్రలో నిలిచింది.ఆదివారం జరిగిన క్వార్టర్‌ఫైనల్‌లో సుచికా.. మంగోలియాకు చెందిన ఆల్టాన్‌చిమెగ్‌ బైగల్‌మాను ఓడించి సెమీఫైనల్‌కు చేరుకుంది. ఈ విజయంతోనే భారత్‌కు ఏషియన్‌ గేమ్స్‌ ఎంఎంఏలో తొలి పతకం ఖాయమైంది.ఇదీ చదవండి: ఏషియన్‌ గేమ్స్‌లో భారత్‌కు మూడో పతకం

భారత్‌లో ఎన్నో అందమైన దీవులు ఉన్నాయి. అయితే పచ్చని ప్రకృతి, నీలిరంగు సముద్రం, ప్రశాంతమైన వాతావరణంతో అండమాన్‌ లోని హేవ్‌లాక్‌ ఐలాండ్‌ను భారతదేశపు ఎమరాల్డ్‌ ఐలాండ్‌గా పిలుస్తారు. ప్రస్తుతం ఈ దీవిని స్వరాజ్‌ ద్వీప్‌ అని కూడా పిలుస్తున్నారు. సముద్రం మధ్యలో పచ్చని అడవులు, తెల్లని ఇసుక తీరాలు కలిసిన ఈ దీవి ప్రకృతి ప్రేమికులకు ప్రత్యేకమైన అనుభూతిని ఇస్తుంది.బంగాళాఖాతంలో ఉన్న అండమాన్‌ దీవుల సమూహంలో స్వరాజ్‌ ద్వీప్‌ ఒక ముఖ్యమైన పర్యాటక ప్రాంతం. ఒకప్పుడు హేవ్‌లాక్‌ ఐలాండ్‌గా ప్రసిద్ధి చెందిన ఈ దీవికి 2018లో స్వరాజ్‌ ద్వీప్‌గా పేరు మార్చారు. చుట్టూ పచ్చని చెట్లు, ప్రశాంతమైన బీచ్‌లు, స్వచ్ఛమైన సముద్రపు నీరు కనిపిస్తాయి. అందుకే ‘ఎమరాల్డ్‌’ అనే పేరు దీనికి చక్కగా సెట్‌ అవుతుంది.స్వరాజ్‌ ద్వీప్‌లో రాధానగర్‌ బీచ్‌ ప్రధాన ఆకర్షణ. తెల్లటి ఇసుక, నీలి సముద్రం, చుట్టూ పచ్చని చెట్లు.. ఇవన్నీ కలిసి పైసా వసూల్‌ అనుభూతిని అందిస్తాయి. సూర్యాస్తమయం సమయంలో బీచ్‌ వాతావరణం మరింత ప్రశాంతంగా మారుతుంది. ఎలిఫెంట్‌ బీచ్‌ వద్ద స్నార్కెలింగ్, స్కూబా డైవింగ్‌ వంటి వాటర్‌ యాక్టివిటీస్‌ ట్రై చేయవచ్చు. నీటి అడుగున కనిపించే పగడాలు, రంగురంగుల చేపలు మరో ప్రపంచాన్ని పరిచయం చేస్తాయి.ఇక్కడికి చాలా మంది వెళ్లే ముందు బీచ్‌ గురించి మాత్రమే ఆలోచిస్తారు. అయితే ఉదయం పూట పచ్చని చెట్ల మధ్య ప్రయాణించడం, చిన్న చిన్న లోకల్‌ షాపుల్లో షాపింగ్‌ చేయడం, సముద్ర తీరంలో కొంతసేపు ప్రశాంతంగా గడపడం కూడా ఈ ప్రయాణంలో భాగమే. అక్టోబర్‌ నుంచి మే వరకు సాధారణంగా అండమాన్‌ పర్యటనకు అనుకూలమైన కాలంగా భావిస్తారు. పోర్ట్‌ బ్లెయిర్‌ నుంచి ఫెర్రీ ద్వారా స్వరాజ్‌ ద్వీప్‌ చేరుకోవచ్చు.పచ్చని అడవులు, నీలి సముద్రం, తెల్లటి ఇసుక తీరాల కాంబినేషన్‌ లో కనిపించే ఈ ఎమరాల్డ్‌ ఐలాండ్‌.. అంటే ఒకప్పటి హేవ్‌లాక్‌ ఐలాండ్‌.. ప్రయాణికులకు ఎవర్‌గ్రీన్‌ మెమరీగా మిగిలిపోతుంది.ఇదీ చదవండి: ఆకాశానికి దగ్గరగా ఓ నగరం ఉందా?! ఇక్కడ ప్రత్యేకత ఏంటంటే?

జోధ్‌పూర్‌: భారతదేశ భూభాగంపై తొలిసారిగా జపాన్‌ యుద్ధ విమానాలు కార్యకలాపాలు నిర్వహించడం భారత్, జపాన్‌ మధ్య రక్షణ సహకారంలో ఒక ప్రధాన మైలురాయి అని ఎయిర్‌ చీఫ్‌ మార్షల్‌ అమర్‌ప్రీత్‌ సింగ్‌ చెప్పారు. ఆదివారం రాజస్థాన్‌లోని జైపూర్‌ ఎయిర్‌ఫోర్స్‌ స్టేషన్‌లో భారత్, జపాన్‌ యుద్ధ విమానాలు సంయుక్తంగా విన్యాసాలు నిర్వహిస్తున్నాయి. ఈ నెల 9న ప్రారంభయైన ఈ కార్యక్రమం 22న ముగుస్తుంది. స్వదేశీ తేజస్, ఎస్‌యూ–30ఎంకేఐ, రఫేల్‌ సహా భారత వైమానిక దళానికి చెందిన అగ్రశ్రేణి విమానాలు, అలాగే జపాన్‌ వైమానిక స్వీయ–రక్షణ దళానికి చెందిన ఎఫ్‌–2ఈ యుద్ధ విమానాలు సంయుక్తంగా వీర్‌ గార్డియన్‌–2026 పేరిట జరిగిన వైమానిక విన్యాసాల్లో పాల్గొన్నాయి. జపాన్‌ వాయుసేన స్వీయ–రక్షణ దళం చీఫ్‌ ఆఫ్‌ స్టాఫ్‌ జనరల్‌ టకేహిరో మోరితా సైతం ఇందులో భాగస్వాములయ్యారు. టకేహిరో మోరితా ఒక పైలట్‌తో కలిసి తేజస్‌ ఫైటర్‌ జెట్‌ను నడిపారు. ఎయిర్‌ చీఫ్‌ మార్షల్‌ అమర్‌ప్రీత్‌ సింగ్‌ ఒంటరిగా మరో తేజస్‌ జెట్‌ను నడపడం విశేషం. పరస్పర గౌరవం, భాగస్వామ్యానికి చిహ్నంగా ఇద్దరు వైమానిక దళాధిపతులు బ్యాడ్జ్‌లను మార్చుకున్నారు. భారత్‌కు జపాన్‌ యుద్ధ విమానాలను పంపడం అనేది ఇరుదేశాల మధ్య రక్షణ సహకారానికి ప్రతీక అని టకేహిరో మోరితా చెప్పారు.

కాకామిల్‌గహారా: లాస్‌ ఏంజెలిస్‌ ఒలింపిక్స్‌ బెర్త్‌ లక్ష్యంగా ఆసియా క్రీడల్లో బరిలోకి దిగిన భారత మహిళల, పురుషుల జట్లు తమ తొలి మ్యాచ్‌లో గోల్స్‌ వర్షం కురిపించారు. పూల్‌ ‘బి’లో భారత మహిళల జట్టు ఏకంగా 19–0 గోల్స్‌ తేడాతో ఉజ్బెకిస్తాన్‌ను చిత్తు చేసింది. భారత స్టార్‌ డ్రాగ్‌ ఫ్లికర్‌ దీపిక సెహ్రావత్‌ 8 గోల్స్‌తో (8వ, 22, 25వ, 33వ, 36వ, 38వ, 41వ, 54వ నిమిషాల్లో) హడలెత్తించింది. ఈ క్రమంలో ఆసియా క్రీడల ఒకే మ్యాచ్‌లో అత్యధిక గోల్స్‌ చేసిన భారత మహిళా క్రీడాకారిణిగా దీపిక రికార్డు నెలకొలి్పంది. ఇషిక (11వ, 42వ, 54వ నిమిషాల్లో) మూడు గోల్స్‌... లాల్‌థాన్‌లువాంగి (43వ, 51వ నిమిషాల్లో), నవ్‌నీత్‌ కౌర్‌ (23వ, 45వ నిమిషాల్లో) రెండు గోల్స్‌ చొప్పున చేశారు. లాల్‌రెమ్‌సియామి (7వ ని.లో), బల్జీత్‌ కౌర్‌ (12వ ని.లో), నేహా (18వ ని.లో), సాక్షి రాణా (43వ ని.లో) ఒక్కో గోల్‌ సాధించారు. ఈ మ్యాచ్‌తో సీనియర్‌ గోల్‌కీపర్‌ సవితా పూనియా భారత్‌ తరఫున అత్యధిక మ్యాచ్‌లు (320) ఆడిన ప్లేయర్‌గా వందన కటారియా పేరిట ఉన్న రికార్డును సమం చేసింది. నేడు జరిగే రెండో లీగ్‌ మ్యాచ్‌లో ఇండోనేసియాతో భారత్‌ ఆడుతుంది.దిల్‌ప్రీత్‌ నాలుగు గోల్స్‌... మరోవైపు భారత పురుషుల జట్టు పూల్‌ ‘ఎ’ తొలి లీగ్‌ మ్యాచ్‌లో 13–1 గోల్స్‌ తేడాతో ఇండోనేసియాను ఓడించింది. భారత్‌ తరఫున దిల్‌ప్రీత్‌ సింగ్‌ (18వ, 19వ, 37వ, 49వ నిమిషాల్లో) నాలుగు గోల్స్‌తో మెరిశాడు. శిలానంద్‌ లాక్రా (6వ, 35వ ని.లో), సుఖ్‌జీత్‌ సింగ్‌ (38వ, 48వ ని.లో) రెండు గోల్స్‌ చొప్పున చేశారు. అభిõÙక్‌ (12వ ని.లో), మన్‌దీప్‌ సింగ్‌ (21వ ని.లో), కెపె్టన్‌ హర్మన్‌ప్రీత్‌ సింగ్‌ (28వ ని.లో), జుగ్‌రాజ్‌ సింగ్‌ (47వ ని.లో) ఒక్కో గోల్‌ నమోదు చేశారు. ఇండోనేసియా జట్టుకు ఆలియా అల్‌ అర్ధ్‌ (33వ ని.లో) ఏకైక గోల్‌ అందించాడు. భారత జట్టుకు ఏడు పెనాల్టీ కార్నర్‌లు రాగా... మూడింటిని మాత్రమే సద్వినియోగం చేసుకుంది. మంగళవారం జరిగే రెండో మ్యాచ్‌లో శ్రీలంకతో భారత్‌ తలపడుతుంది.

నగోయా: ఆసియా క్రీడల్లో తొలిసారి నిర్వహిస్తున్న టెక్‌బాల్‌ క్రీడాంశంలో ఒకేరోజు భారత్‌కు రెండు కాంస్య పతకాలు త్రుటిలో చేజారాయి. మహిళల వ్యక్తిగత కాంస్య పతక మ్యాచ్‌లో భారత ప్లేయర్‌ క్విమ్సీ డిసౌజా 11–12, 11–12తో యునా సాకామోటో (జపాన్‌) చేతిలో ఓడిపోయింది. మిక్స్‌డ్‌ డబుల్స్‌ కాంస్య పతక మ్యాచ్‌లో క్విమ్సీ డిసౌజా–అనస్‌ బేగ్‌ (భారత్‌) జోడీ 9–12, 6–12తో హోంగ్‌ మిన్‌ టాన్‌ నుగుయెన్‌–గియా ట్రిన్‌ (వియత్నాం) జంట చేతిలో పరాజయం పాలైంది. భారత టీటీ జట్లకు మిశ్రమ ఫలితాలుటేబుల్‌ టెన్నిస్‌ (టీటీ) టీమ్‌ ఈవెంట్‌లో భారత మహిళల జట్టు తొలి మ్యాచ్‌లో 3–0తో ఇండోనేసియాపై, రెండో మ్యాచ్‌లో 3–2తో సింగపూర్‌పై గెలిచింది. ఇండోనేసియాతో జరిగిన గ్రూప్‌ ‘ఎఫ్‌’ తొలి లీగ్‌ మ్యాచ్‌లో భారత పురుషుల జట్టు 3–0తో గెలిచి...ఇరాన్‌తో జరిగిన మ్యాచ్‌లో 0–3తో ఓటమి చవిచూసింది. వుషులో నిరాశ: మార్షల్‌ ఆర్ట్స్‌లో భాగమైన వుషు క్రీడాంశంలో భారత్‌కు నిరాశ ఎదురైంది. పురుషుల చాంగ్‌క్వాన్‌ ఈవెంట్‌లో భారత ప్లేయర్‌ సూరజ్‌ సింగ్‌ 11వ స్థానంతో సరిపెట్టుకున్నాడు. సాండా ఈవెంట్‌లో భారత ప్లేయర్లు అపర్ణ దహియా (52 కేజీలు)... విక్రాంత్‌ (75 కేజీలు) ప్రిక్వార్టర్‌ ఫైనల్లో వెనుదిరిగారు. స్విమ్మర్‌ రిషభ్‌కు ఆరో స్థానం పురుషుల స్విమ్మింగ్‌లో తొలిరోజు భారత్‌ ఆశించిన ఫలితం లభించలేదు. 100 మీటర్ల బ్యాక్‌స్ట్రోక్‌లో భారత స్విమ్మర్‌ రిషభ్‌ దాస్‌ ఫైనల్‌ చేరినా పతకానికి సుదూరంలో నిలిచాడు. ఫైనల్లో రిషభ్‌ 54.77 సెకన్లలో గమ్యానికి చేరి ఆరో స్థానంతో సరిపెట్టుకున్నాడు.

పన్నెండేళ్ల వయసులో కుర్రాళ్లు ఏడిపిస్తుంటే... వారికి తగిన బుద్ధి చెప్పాలని ఆత్మరక్షణ విద్య నేర్చుకున్న ఆ చిన్నది... ఇప్పుడు 36 ఏళ్ల వయసులో ఆసియా క్రీడల్లో దేశానికి పతకం ఖాయం చేసింది. ‘ఆడపిల్లలు లేడి పిల్లలుగా కాకుండా... పులి పిల్లలుగా మారాలని’ బలంగా నమ్మి ఏళ్ల పాటు దాని కోసం కృషి చేసిన హరియాణాకు చెందిన సుచికా తరియాల్‌... ఏషియన్‌ గేమ్స్‌లో కనీసం కాంస్య పతకం ఖరారు చేసుకుంది.వేధింపులు ఎదురైతే మౌనంగా ఉండిపోకుండా... పోరాడటం నేర్చుకోవాలని కరాటేలో శిక్షణ తీసుకున్న సుచికా... తాజా ఆసియా క్రీడల్లో సాంప్రదాయ మిక్స్‌డ్‌ మార్షల్‌ ఆర్ట్స్‌ (ఎంఎంఏ) 60 కేజీల విభాగంలో సెమీఫైనల్‌కు అర్హత సాధించి కనీసం కాంస్య పతకాన్ని ఖాయం చేసుకుంది. ‘దేశానికి పతకం అందించబోతుండటం ఆనందంగా ఉంది. సోమవారం స్వర్ణ పతకం కోసం పోరాడతా. చిన్నప్పటి నుంచి ఏదో ఒక రకమైన ఫైటింగ్‌ నేర్చుకోవాలనే కల ఉండేది. అందుకే తొలుత జూడోను ఎంచుకున్నా. ఆ ప్రయాణం నన్ను ఇక్కడి వరకు తీసుకొచ్చింది. మాది సంప్రదాయ కుటుంబం కావడంతో మొదట ఎన్నో ఇబ్బందులు ఎదుర్కొన్నా... ఆ తర్వాత నా పట్టుదల చూసి అంతా సహకరించారు. ఇక్కడి వరకు చేరుకోవడానికి చాలా సమయం పట్టింది. దీని వెనక కఠోర శ్రమ దాగి ఉంది’ అని సుచిక వెల్లడించింది. ఆసియా క్రీడల్లో తొలిసారి ఎంఎంఏ క్రీడాంశాన్ని ప్రవేశ పెట్టారు. ఇందులో స్ట్రైకింగ్, టేక్‌డౌన్, గ్రాప్లింగ్, గ్రౌండ్‌ ఫైటింగ్‌ ఆధారంగా పాయింట్లు కేటాయించి విజేతను ప్రకటిస్తారు. జూడో నుంచి మొదలై... రోహ్‌తక్‌కు చెందిన సుచిక మొదట జూడోలో శిక్షణ తీసుకుంది. అక్కడి నుంచి జు–జుట్సుకు మారిన ఆమె... ఇప్పుడు ఎంఎంఏలో సత్తా చాటింది. భోపాల్‌ ‘సాయ్‌’ కేంద్రంలో రాటుదేలిన సుచిక... ఇప్పటి వరకు 20కి పైగా అంతర్జాతీయ ఈవెంట్లలో పోటీపడింది. ఎనిమిదిసార్లు జాతీయ చాంపియన్‌గా నిలవడంతో పాటు పలు పతకాలు ఖాతాలో వేసుకుంది. 2019 కామన్వెల్త్‌ జూడో చాంపియన్‌షిప్, 2019 దక్షిణాసియా గేమ్స్‌లో పసిడి పతకాలు సాధించిన ఈ హరియాణా ఫైటర్‌... 2018 కామన్వెల్త్‌ జూడో చాంపియన్‌షిప్‌లో రజతం గెలిచింది. 2022 కామన్వెల్త్‌ క్రీడల్లో త్రుటిలో పతకం సాధించే అవకాశం కోల్పోయిన సుచిక... ఎట్టకేలకు తాజా ఆసియా క్రీడల్లో పోడియంపై నిలవనుంది. జూడో నుంచి జు–జుట్సుకు మారిన అనంతరం... 2024 ప్రపంచ చాంపియన్‌షిప్‌లో పసిడి పతకం నెగ్గింది. 2017లోనే ఎంఎంఏలో అరంగేట్రం చేసిన ఆమె జూడో మీద దృష్టి పెట్టేందుకు ఏడేళ్ల పాటు ఎంఎంఏకు దూరమైంది. 2024లో ఎంఎంఏలో పునరాగమనం చేసిన సుచిక... బహ్రెయిన్‌లో జరిగిన బ్రేవ్‌ సీఎఫ్‌ 92లో విజయం సాధించింది. సీఐఎస్‌ఎఫ్‌లో హెడ్‌ కానిస్టేబుల్‌గా సేవలందించిన సుచికా... ప్రస్తుతం హరియాణా క్రీడా శాఖలో జూనియర్‌ కోచ్‌గా వ్యవహరిస్తోంది.

మరోసారి ‘శతక’ పతకాల మైలురాయిని అందుకోవాలనే లక్ష్యంతో ఆసియా క్రీడల బరిలోకి దిగిన భారత్‌కు శుభారంభం లభించింది. తొలి రోజే భారత్‌ ఖాతాలో రెండు రజత పతకాలు చేరాయి. మరో రెండు పతకాలు ఖరారయ్యాయి. షూటింగ్‌లో భారత మహిళా షూటర్‌ ఇలవేనిల్‌ వలారివన్‌ రెండు రజత పతకాలతో మెరిసింది. ముందుగా సోనమ్, విదర్శలతో కలిసి ఇలవేనిల్‌ 10 మీటర్ల ఎయిర్‌ రైఫిల్‌ టీమ్‌ విభాగంలో భారత్‌కు రజత పతకాన్ని అందించింది. ఆ తర్వాత వ్యక్తిగత విభాగంలో ఇలవేనిల్‌ రజత పతకాన్ని సొంతం చేసుకుంది. మిక్స్‌డ్‌ మార్షల్‌ ఆర్ట్స్‌లో మహిళా ఫైటర్‌ సుచిక తరియాల్‌ 60 కేజీల విభాగంలో సెమీఫైనల్లోకి దూసుకెళ్లి కనీసం కాంస్య పతకాన్ని ఖాయం చేసుకుంది. భారత మహిళల క్రికెట్‌ జట్టు ఫైనల్లోకి ప్రవేశించి స్వర్ణం లేదా రజత పతకాన్ని అందుకోనుంది. హాకీలో భారత జట్లు ఘనవిజయాలతో బోణీ కొట్టగా... టేబుల్‌ టెన్నిస్‌లో మనోళ్లకు మిశ్రమ ఫలితాలు ఎదురయ్యాయి. బ్యాడ్మింటన్‌లో భారత మహిళల జట్టు క్వార్టర్‌ ఫైనల్‌కు చేరింది. నగోయా: పసిడి ఖాతా తెరువకపోయినా... ఆసియా క్రీడల తొలి రోజే భారత్‌ రెండు రజత పతకాలు సాధించింది. అంచనాలకు అనుగుణంగా రాణించిన భారత షూటర్లు ఈ రెండు పతకాలను అందించారు. మహిళల 10 మీటర్ల ఎయిర్‌ రైఫిల్‌ టీమ్‌ విభాగంలో ఇలవేనిల్‌ వలారివన్, సోనమ్‌ మస్కర్, విదర్శ వినోద్‌లతో కూడిన భారత జట్టు 1898 పాయింట్లతో రెండో స్థానంలో నిలిచి రజత పతకం దక్కించుకుంది. 1904.2 పాయింట్లతో చైనా జట్టుకు స్వర్ణం దక్కగా... 1897.1 పాయింట్లతో జపాన్‌కు కాంస్యం లభించింది. క్వాలిఫయింగ్‌లో భారత షూటర్లు సోనమ్‌ మస్కర్‌ 634.1 పాయింట్లతో మూడో స్థానంలో, ఇలవేనిల్‌ వలారివన్‌ 633.5 పాయింట్లతో ఏడో స్థానంలో నిలిచి ఫైనల్‌కు అర్హత సాధించారు. భారత్‌కే చెందిన మరో షూటర్‌ విదర్శ వినోద్‌ 640.4 పాయింట్లతో 12వ స్థానంలో నిలిచింది. క్వాలిఫయింగ్‌లో టాప్‌–8లో నిలిచిన వారు మాత్రమే ఫైనల్స్‌కు అర్హత పొందుతారు. క్వాలిఫయింగ్‌లో ఆయా దేశాల షూటర్లు సాధించిన పాయింట్ల ఆధారంగా టీమ్‌ ఈవెంట్‌ పతకాలను ఖరారు చేశారు. ఎలిమినేషన్‌ పద్ధతిలో జరిగిన 10 మీటర్ల ఎయిర్‌ రైఫిల్‌ వ్యక్తిగత ఫైనల్లో ఇలవేనిల్‌ 252.4 పాయింట్లు స్కోరు చేసి రెండో స్థానంలో నిలిచి రజత పతకాన్ని అందుకుంది. హినాటా తైచీ (జపాన్‌; 253 పాయింట్లు) బంగారు పతకం నెగ్గగా... హైజిన్‌ బాన్‌ (దక్షిణ కొరియా; 230.4 పాయింట్లు) కాంస్య పతకాన్ని సాధించింది. భారత షూటర్‌ సోనమ్‌ 167 పాయింట్లతో ఆరో స్థానంతో సంతృప్తి పడింది. మరోవైపు మహిళల మిక్స్‌డ్‌ మార్షల్‌ ఆర్ట్స్‌ 60 కేజీల విభాగం క్వార్టర్‌ ఫైనల్లో భారత ఫైటర్‌ సుచిక తరియాల్‌ 2–0తో బైగల్మా అల్తాన్‌చిమెగ్‌ (మంగోలియా)పై నెగ్గి సెమీఫైనల్‌కు చేరింది. మిక్స్‌డ్‌ మార్షల్‌ ఆర్ట్స్‌లో సెమీఫైనల్లో ఓడిన వారికి కాంస్య పతకాలు ఖాయమవుతాయి.

భోజ్‌పురి నటి కాజల్‌ రాఘవాణి పాల్గొన్న కార్యక్రమంలో భారీగా జనం గుమిగూడడంతో బిహార్‌లోని బిహార్‌ షరీఫ్‌లో గందరగోళ పరిస్థితి ఏర్పడింది. నగల దుకాణం ప్రారంభోత్సవానికి వచ్చిన కాజల్‌ను చూసేందుకు అభిమానులు పెద్ద సంఖ్యలో చేరుకున్నారు. పరిస్థితి అదుపు తప్పడంతో ఆమెను అక్కడి నుంచి సురక్షితంగా బయటకు తరలించారు. అనంతరం తాను క్షేమంగానే ఉన్నానని కాజల్‌ సామాజిక మాధ్యమాల ద్వారా వెల్లడించారు.కాజల్‌ రాఘవాణి నగల దుకాణం ప్రారంభోత్సవానికి ముఖ్య అతిథిగా హాజరయ్యారు. ఆమె రాకతో దుకాణం వద్ద అభిమానుల సంఖ్య భారీగా పెరిగింది. నటి ఫొటోలు, సెల్ఫీలు తీసుకునేందుకు పలువురు ప్రయత్నించడంతో అక్కడ తోపులాట మొదలైంది. జనాన్ని నియంత్రించడం నిర్వాహకులు, భద్రతా సిబ్బందికి కష్టంగా మారింది.పరిస్థితి మరింత ఉద్రిక్తంగా మారడంతో షోరూమ్‌ నిర్వాహకుడు, భద్రతా సిబ్బంది కాజల్‌ను అక్కడి నుంచి బయటకు తీసుకెళ్లేందుకు ప్రయత్నించారు. డ్రైవర్‌ గేట్‌ ద్వారా ఆమెను బయటకు తీసుకెళ్లినట్లు సమాచారం. మరోవైపు, కాజల్‌ ఉందని భావించి ఓ కారుపై జనం దాడి చేయడంతో దాని అద్దాలు దెబ్బతిన్నాయి. కాజల్‌ ఆ కారులో ఉన్నారా లేదా అనే విషయంలో వివరాలు భిన్నంగా ఉన్నాయి. అయితే ఆమెను సురక్షితంగా తరలించినట్లు జాతీయ మీడియా కథనాలు ధ్రువీకరిస్తున్నాయి.ఈ ఘటనకు సంబంధించిన దృశ్యాలు సామాజిక మాధ్యమాల్లో వైరల్‌గా మారాయి. కాజల్‌ తర్వాత వీడియో విడుదల చేసి తాను క్షేమంగా ఉన్నానని అభిమానులకు తెలిపారు. తనకు మద్దతుగా నిలిచిన వారికి కృతజ్ఞతలు చెబుతూ, ఇదే ఆదరణ కొనసాగించాలని కోరారు.కార్యక్రమానికి పరిపాలనా అనుమతి తీసుకున్నారా లేదా అనే అంశంపైనా వివాదం మొదలైంది. అనుమతి తీసుకోలేదని పోలీసులు చెబుతుండగా, జిల్లా అధికారులకు కార్యక్రమం గురించి లేఖ ద్వారా సమాచారం ఇచ్చామని, సెప్టెంబర్‌ 17న అనుమతి కోసం దరఖాస్తు చేశామని షోరూమ్‌ నిర్వాహకుడు చెబుతున్నట్లు నివేదికలు పేర్కొన్నాయి. ఈ వ్యవహారంపై నిర్వాహకులకు నోటీసు ఇవ్వనున్నట్లు పోలీసులు తెలిపారు.కాజల్‌ రాఘవాణి 2013లో ‘రిహై’ చిత్రంతో భోజ్‌పురి సినిమాల్లోకి ప్రవేశించారు. ఇప్పటివరకు 50కుపైగా చిత్రాల్లో నటించారు. తాజాగా ‘భోజ్‌పురి బవాల్‌’లో పాల్గొన్న ఆమె.. త్వరలో ‘రైజ్‌ అండ్‌ ఫాల్‌ 2’లో కనిపించనున్నారు. View this post on Instagram A post shared by Kajal Sharda🦋 (@kajalraghwani)

హిమాచల్‌ప్రదేశ్‌లోని మండీకి చెందిన నేహా ఠాకూర్‌ చిన్నప్పటి నుంచి ఉన్న భారీ ట్రక్కులపై ఆసక్తిని వృత్తిగా మార్చుకున్నారు. గ్రాడ్యుయేషన్‌ తర్వాత చండీగఢ్‌లో విమాన సహాయకురాలి శిక్షణ తీసుకున్నప్పటికీ, చివరకు ట్రక్‌ డ్రైవింగ్‌నే వృత్తిగా ఎంచుకున్నారు. ప్రస్తుతం ఆమె హిమాచల్‌ప్రదేశ్‌ తొలి మహిళా ట్రక్ డ్రైవర్‌గా గుర్తింపు పొందారు.నేహాకు చిన్నప్పటి నుంచే పెద్ద టైర్లు, భారీ ట్రక్కులంటే ఆసక్తి ఉండేది. ఆమె తండ్రి కూడా ట్రక్ డ్రైవర్‌ కావడంతో ఆయన పనితీరు, కష్టపడే విధానం నేహాపై ప్రభావం చూపాయి. తండ్రి తరచూ ట్రక్‌లోనే ఆమెను పాఠశాలకు తీసుకెళ్లేవారు. 2022లో ట్రక్ నడపాలని నేహా నిర్ణయించుకున్నప్పుడు ఆమె తండ్రి పూర్తి మద్దతు ఇచ్చారు. అప్పటి నుంచి ఆమె ట్రక్ డ్రైవింగ్‌ ప్రారంభించారు. ఆ నిర్ణయంతో హిమాచల్‌ప్రదేశ్‌లో తొలి మహిళా ట్రక్ డ్రైవర్‌గా నిలిచారు.అయితే అంతకుముందు నేహా మరో వృత్తి వైపు అడుగులు వేశారు. గ్రాడ్యుయేషన్‌ పూర్తి చేసిన తర్వాత చండీగఢ్‌కు వెళ్లి విమాన సహాయకురాలి వృత్తిపరమైన శిక్షణ తీసుకున్నారు. విమానయాన రంగంలో కొనసాగేందుకు అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, తనకు చిన్నప్పటి నుంచి ఉన్న ట్రక్ డ్రైవింగ్‌ ఆసక్తినే ఎంచుకున్నారు. ఈ నిర్ణయానికి కుటుంబం కూడా మద్దతు ఇచ్చింది.ట్రక్ నడపడమే కాకుండా తన రోజువారీ జీవితాన్ని కూడా నేహా సామాజిక మాధ్యమాల్లో వీడియోల రూపంలో పంచుకుంటున్నారు. వర్షం, ఎండ వంటి వాతావరణ పరిస్థితులతో సంబంధం లేకుండా ట్రక్‌కు సంబంధించిన వీడియోలను ఆమె షేర్‌ చేస్తున్నారు. ట్రక్‌ ప్రారంభమైన వెంటనే తన కెమెరా కూడా ప్రారంభమవుతుందని ఆమె ఓ వీడియోలో చెప్పింది. ప్రస్తుతం నేహా ట్రక్ డ్రైవింగ్‌ అనుభవాలు, రోజువారీ ప్రయాణాలను వీడియోల ద్వారా షేర్‌ చేస్తున్నారు. దీంతో ఆమె వృత్తి ప్రయాణం సామాజిక మాధ్యమాల్లో మరింతగా దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. View this post on Instagram A post shared by Instagram’s @Creators (@creators)

జపాన్‌లో జరుగుతున్న 2026 ఏషియన్‌ గేమ్స్‌లో భారత్‌ పతకాల వేట ప్రారంభమైంది. క్రీడల తొలి రోజే మహిళల 10 మీటర్ల ఎయిర్ రైఫిల్ టీమ్ ఈవెంట్‌లో ఎలావెనిల్ వలరివన్, సోనం మస్కర్, విదర్సా వినోద్ రజత పతకం సాధించారు. ఈ ఈవెంట్‌లో చైనా స్వర్ణం సాధించగా.. ఆతిథ్య జపాన్‌ కాంస్యంతో సరిపెట్టుకుంది.మరో పతకం ఖాయంమహిళల ట్రెడిషనల్ MMA (మిక్సడ్‌ మార్షల్‌ ఆర్ట్స్‌) 60 కేజీల విభాగంలో సుచికా తరియాల్ సెమీఫైనల్‌కు చేరుకోవడంతో భారత్‌కు మరో పతకం ఖాయమైంది.హాకీ జట్టుకూ అదిరిపోయే ఆరంభం​భారత మహిళల హాకీ జట్టుకు అదిరిపోయే అరంభం లభించింది. ఉజ్బెకిస్తాన్‌పై టీమిండియా 19-0 గోల్స్‌ తేడాతో ఘన విజయం సాధించింది. దీపిక 9 గోల్స్‌తో చెలరేగగా.. ఇషిక హ్యాట్రిక్‌ సాధించింది.టేబుల్‌ టెన్నిస్‌లోనూ ఘనంగా బోణీమహిళల టేబుల్‌ టెన్నిస్‌ ఈవెంట్‌లోనూ భారత్‌ ఘనంగా బోణీ కొట్టింది. ఆకుల శ్రీజ, సుతిర్థ ముఖర్జీ, సిండ్రెల దాస్‌ జోడీ ఇండోనేషియా జోడీపై 3-0తో విజయం సాధించింది.నేడు భారత్‌ కీలక ఈవెంట్లుమహిళల క్రికెట్: బంగ్లాదేశ్‌తో సెమీఫైనల్పురుషుల హాకీ: ఇండోనేషియాతో తొలి మ్యాచ్షూటింగ్: మహిళల 10 మీటర్ల ఎయిర్ రైఫిల్ వ్యక్తిగత ఫైనల్బ్యాడ్మింటన్: కజకిస్థాన్‌తో మహిళల టీమ్ మ్యాచ్వుషు: భారత్‌ ఆటగాళ్లకు నాకౌట్ పోటీలుఇదీ చదవండి: మరో ముగ్గురికి టీమిండియా నుంచి పిలుపు

ఒకవైపు మండే ఎండలు.. మరోవైపు కరువు కాటకాలు.. ఇంకోవైపు అడవులను బుగ్గిపాలు చేసే కార్చిచ్చులు.. ముప్పు ముంచుకొచ్చేలోపే మేల్కోవాలి.. లేదంటే ప్రకృతి ప్రకోపం తీవ్ర మూల్యం చెల్లించేలా చేస్తుందా? భారత్‌పై ‘సూపర్‌ ఎల్‌నినో’ రూపంలో పొంచి ఉన్న ముప్పుపై 180 మందికి పైగా శాస్త్రవేత్తలు హెచ్చరికలు జారీ చేశారు. 2027 ఆరంభం వరకు ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉన్న ఈ వాతావరణ పరిణామం.. సముద్రాల నుంచి అడవుల వరకు, రైతుల నుంచి మత్స్యకారుల వరకు ప్రభావం చూపే అవకాశముందని ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. అసలు ఈ ఎల్‌నినో ఏంటి? భారత్‌పై ఎలాంటి ప్రభావం చూపనుంది?.. కాగా, రానున్న రోజుల్లో భారత్‌ను తీవ్ర వాతావరణ పరిస్థితులు చుట్టుముట్టే అవకాశం ఉందని 180 మందికి పైగా శాస్త్రవేత్తలు, పర్యావరణ నిపుణులు హెచ్చరించారు. రాబోయే నెలల్లో ‘సూపర్‌ ఎల్‌నినో’ తరహా పరిస్థితులు ఏర్పడే అవకాశాల నేపథ్యంలో దేశంలోని సహజ పర్యావరణ వ్యవస్థలను కాపాడేందుకు ముందస్తు చర్యలు చేపట్టాలని వారు పిలుపునిచ్చారు. ప్రపంచ వాతావరణ సంస్థ (WMO) ఇటీవల వెల్లడించిన అంచనాల ప్రకారం.. ప్రస్తుతం కొనసాగుతున్న ఎల్‌నినో పరిస్థితులు రాబోయే నెలల్లో ‘చాలా బలమైన ఎల్‌నినో’గా మారే అవకాశం ఉంది. ఈ ప్రభావం 2027 ఫిబ్రవరి వరకు కొనసాగవచ్చని అంచనా వేస్తున్నారు.4 డిగ్రీలకుపైగా ఉష్ణోగ్రతలు?ఎల్‌నినో అంటే ఉష్ణమండల పసిఫిక్‌ మహాసముద్ర ఉపరితల జలాలు సాధారణం కంటే అసాధారణంగా వేడెక్కే వాతావరణ పరిస్థితి. ప్రస్తుతం పసిఫిక్‌ సముద్ర ఉపరితల ఉష్ణోగ్రతలు 0.5 డిగ్రీల సెల్సియస్‌ పరిమితిని దాటి పెరుగుతున్నాయి. ఆగస్టులో ఈ అసాధారణ ఉష్ణోగ్రత 2.6 డిగ్రీల సెల్సియస్‌కు చేరినట్లు పేర్కొన్నారు. కొన్ని అంచనాల్లో ఇంకా 4 డిగ్రీల సెల్సియస్‌ కంటే ఎక్కువగా ఉండొచ్చని చెబుతున్నారు.More than 180 scientists and ecologists in India have signed an appeal urging researchers and field practitioners to prepare for an upcoming “super” El Nino event, which they warn could have severe impacts on the country’s natural systems.#ElNino #SuperElNino #ClimateChange… pic.twitter.com/t1blsyZP4F— Orissa POST Live (@OrissaPOSTLive) September 19, 2026భారత్‌పై ఎలాంటి ప్రభావం?ఇంత బలమైన ఎల్‌నినో ఏర్పడితే భారత్‌లో ప్రకృతి, వ్యవసాయం, జీవవైవిధ్యంపై తీవ్ర ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని శాస్త్రవేత్తలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ఎల్‌నినో ప్రభావంతో విస్తృతంగా పగడపు దిబ్బలు తెల్లబడటం (Coral Bleaching), అడవుల్లో అగ్నిప్రమాదాలు పెరగడం, పెద్ద వర్షారణ్య వృక్షాలు చనిపోవడం, కరువు పరిస్థితులు తీవ్రమయ్యే అవకాశం, తీవ్రమైన వడగాలులు, ఉష్ణోగ్రతలు పెరగడం, రైతులు, మత్స్యకారులు, గొర్రెల కాపరులపై తీవ్ర ప్రభావం.. ఇలాంటి పరిణామాలు సంభవించే అవకాశముందని వారు హెచ్చరించారు.కనిపించని మార్పులూ కీలకమే..ఎల్‌నినో ప్రభావం కేవలం కరువు, వేడిగాలులు వంటి స్పష్టమైన పరిణామాలకే పరిమితం కాదని శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు. పండ్ల ఉత్పత్తి ఆలస్యం కావడం, జంతువుల ప్రవర్తనలో మార్పులు వంటి సూక్ష్మ పరిణామాలు కూడా పర్యావరణ వ్యవస్థలపై దీర్ఘకాల ప్రభావం చూపవచ్చని పేర్కొన్నారు.అందుకే ఎల్‌నినో ప్రభావాలను క్షేత్రస్థాయిలో నిరంతరం పరిశీలించి, డేటాను సేకరించి, ప్రకృతిపై పడుతున్న ప్రభావాన్ని నమోదు చేయాలని 180 మందికి పైగా శాస్త్రవేత్తలు, పర్యావరణ నిపుణులు తమ విజ్ఞప్తిలో కోరారు.భారత ఉష్ణమండల వాతావరణ శాస్త్ర సంస్థ (IITM)కు చెందిన వాతావరణ శాస్త్రవేత్త రాక్సీ మాథ్యూ కోల్ మాట్లాడుతూ.. ఎల్‌నినో సమయంలో చోటుచేసుకునే మార్పులను నమోదు చేయడంతో పాటు, ఇప్పటికే ఒత్తిడికి గురవుతున్న పర్యావరణ వ్యవస్థలను రక్షించాల్సిన అవసరం ఉందన్నారు. ఈ ఎల్‌నినో నుంచి నేర్చుకునే అంశాలు భవిష్యత్తులో మరింత వేడిగా, అస్థిరంగా మారే వాతావరణాన్ని ఎదుర్కొనేందుకు భారత్‌కు ఉపయోగపడతాయని పేర్కొన్నారు.ఇదీ చదవండి: సౌదీతో మోగిన హెచ్చరిక సైరన్లు..

వాషింగ్టన్‌: రష్యా ఆంక్షల బిల్లుపై అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్‌ ట్రంప్‌ సంతకం చేసి చట్టంగా మార్చారు. ఈ పరిణామంతో రష్యా నుంచి చమురు, గ్యాస్‌ కొనుగోలు చేసే దేశాలపై 100 శాతం వరకు సుంకాలు విధించడానికి అధ్యక్షుడికి అధికారం లభించింది. తద్వారా భారత్, చైనాలకు అమెరికా సుంకాల ముప్పు పొంచి ఉన్నట్లే. ‘లిండ్సే ఓ.గ్రాహం శాంక్షనింగ్‌ రష్యా అండ్‌ ఇరాన్‌ యాక్ట్‌ ఆఫ్‌ 2026’ అనే ఈ బిల్లును రిపబ్లికన్ల మద్దతుతో అమెరికా ప్రతినిధుల సభ 262–159 ఓట్ల తేడాతో ఆమోదించిన సంగతి తెలిసిందే. చట్టసభలో బిల్లు ఆమోదం పొందిన రెండు రోజుల తర్వాత ట్రంప్‌ దీనిపై సంతకం చేశారు. → ఉక్రెయిన్‌పై రష్యా చేస్తున్న యుద్ధానికి ఆర్థిక వనరులను తగ్గించడమే ఈ కొత్త చట్టం అసలు లక్ష్యం. → ఇది రష్యా అధికారులు, బ్యాంకులు, ఇంధన సంస్థలు, మాస్కో సైనిక కార్యకలాపాలకు మద్దతు ఇస్తున్న విదేశీ సంస్థలపై గురిపెట్టింది. → రష్యాకు చెందిన చమురు, గ్యాస్‌పై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడానికి, రష్యాతో వ్యాపారం చేసే దేశాలపై సుంకాలు విధించే అధికారాన్ని ఈ చట్టం అధ్యక్షుడికి కల్పిస్తుంది. → హౌస్‌ వేస్‌ అండ్‌ మీన్స్‌ కమిటీ ప్రకారం ఈ చట్టం రష్యన్‌ ఉత్పత్తులపై 500 శాతం వరకు సుంకాలు విధించడానికి వీలు విధిస్తుంది. రష్యా చమురు, గ్యాస్‌ కొనుగోలు నిబంధనల పరిధిలోకి వచ్చే దేశాల ఉత్పత్తులపై 100 శాతం వరకు సుంకాలు విధించవచ్చు. → రష్యా అధ్యక్షుడు పుతిన్‌తోపాటు రష్యా ప్రభుత్వంలోని ఉన్నతాధికారులపైనా ఆంక్షలు విధించడానికి ఆస్కారం ఉంది. → 100% వరకు సుంకాలు విధించడానికి అర్హమైన దేశాలుగా చైనా, భారత్, యూఏఈ, టర్కీ, సింగపూర్, అజర్‌బైజాన్, కజకిస్తాన్, హంగేరీ, కిర్గిజిస్తాన్, స్లోవేకియా పేర్లను స్పష్టంగా పేర్కొనాలని బిల్లులో ఒక సవరణ ద్వారా ప్రతిపాదించారు. ఈ బిల్లు భారత్‌పై 100% సుంకాలు విధించాలని నేరుగా చెప్పలేదు. → అధ్యక్షుడు ట్రంప్‌ తన అధికారాన్ని వినియోగించుకోవాలని నిర్ణయించుకుంటే భారత్‌పై 100 శాతం వరకు సుంకాలు విధించవచ్చు. → బలవంతపు శ్రమతో తయారైన వస్తువుల ఎగుమతులను అడ్డుకోవడంలో విఫలమైనందుకు భారత్‌ నుంచి వచ్చే ఉత్పత్తులపై అమెరికా ప్రస్తుతం 10 శాతం సుంకం వసూలు చేస్తోంది. ఒకవేళ ట్రంప్‌ 100 శాతం సుంకం విధిస్తే అది ఇప్పుడున్న 10 శాతం సుంకానికి అదనం అవుతుంది. → అమెరికా సుంకం రేట్లను ప్రకటించిన తర్వాతే భారతీయ ఎగుమతులపై కొత్త సుంకాల ప్రభావం ఎంతవరకు ఉంటుందో చెప్పగలమని నిపుణులు అంటున్నారు.

సియోల్‌: డేవిస్‌కప్‌ పురుషుల ప్రపంచ టీమ్‌ టెన్నిస్‌ టోర్నమెంట్‌లో ఫైనల్స్‌కు చేరాలనుకున్న భారత ఆశలు నెరవేరలేదు. దక్షిణ కొరియాతో క్వాలిఫయర్‌ రెండో రౌండ్‌లో భారత జట్టు 1–3 తేడాతో పరాజయం పాలైంది. కొత్త ఫార్మాట్‌లో నిర్వహిస్తున్న డేవిస్‌ కప్‌లో ఫైనల్‌కు చేరిన తొలి ఆసియా దేశంగా నిలిచే అవకాశాన్ని భారత్‌ చేజార్చుకుంది. శుక్రవారం తొలి రోజు ఆడిన రెండు సింగిల్స్‌లోనూ పరాజయం పాలై వెనుకబడిన భారత్‌ ఆ తర్వాత కోలుకోలేకపోయింది. రెండో రోజు శనివారం పురుషుల డబుల్స్‌లో విజయం సాధించినా... రివర్స్‌ సింగిల్స్‌లో సుమిత్‌ నగాల్‌ ఏమాత్రం ప్రభావం చూపలేకపోవడంతో భారత జట్టుకు ఓటమి తప్పలేదు. డబుల్స్‌ మ్యాచ్‌లో శ్రీరామ్‌ బాలాజీ–దక్షిణేశ్వర్‌ 6–3, 3–6, 6–3తో జిసుంగ్‌ నామ్‌–యుసింగ్‌ పార్క్‌పై విజయం సాధించారు. తప్పక గెలవాల్సిన రివర్స్‌ సింగిల్స్‌ పోరులో భారత నంబర్‌వన్‌ సుమిత్‌ నగాల్‌ 1–6, 2–6తో సూన్‌వూ క్వోన్‌ చేతిలో ఓడాడు. దీంతో కొరియా 3–1తో విజయం సాధించడంతో చివరి సింగిల్స్‌ మ్యాచ్‌ నిర్వహించలేదు. ఈ విజయంతో కొరియా జట్టు వరల్డ్‌ ఫైనల్స్‌ టోర్నమెంట్‌కు అర్హత సాధించింది. ఇక భారత జట్టు వచ్చే ఏడాది జరగనున్న క్వాలిఫయర్‌ రౌండ్‌–1లో పాల్గొననుంది.

న్యూఢిల్లీ: అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు భారత్‌ కంటే ఆరు రెట్లు ఎక్కువ తలసరి కర్బన ఉద్గారాలను విడుదల చేస్తున్నాయని, అయినప్పటికీ వాతావరణ మార్పుల దుష్పరిణామాలకు గాను అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలను అన్యాయంగా నిందిస్తున్నారని ప్రధాని మోదీ అన్నారు. పర్యావరణం, వాతావరణంపై రెండు రోజుల అంతర్జాతీయ సదస్సును ఆయన శనివారం ప్రారంభించారు. పర్యావరణ నిపుణులు, సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తులు, న్యాయ నిపుణులు, ఉన్నతాధికారులు హాజరయ్యారు. అణు శక్తి ఉత్పత్తి దిశగా భారత్‌ వేగంగా ముందుకు సాగుతోందని మోదీ చెప్పారు. అయితే, పర్యావరణ పరిరక్షణ గురించి మాట్లాడే కొందరు వ్యక్తులు ప్రభుత్వ అణు కార్యక్రమాలను అడ్డుకోవడానికి కోర్టులో కేసులు వేస్తున్నారని, స్వచ్ఛమైన ఇంధన వ్యవస్థలను వ్యతిరేకిస్తున్నారని తప్పుపట్టారు. కర్బన ఉద్గారాలకు సంబంధించి అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలపై నిందలు వేయడం సరైంది కాదన్నారు. వాస్తవానికి తలసరి కర్బన ఉద్గారాల విషయంలో భారత్‌ వాటా ప్రపంచ సగటులో సగం కంటే తక్కువగానే ఉందని వెల్లడించారు. అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు అధికంగా కర్బన ఉద్గారాలకు, తద్వారా పర్యావరణ మార్పులకు కారణమవుతున్నాయని తేల్చిచెప్పారు. ఈ విషయాన్ని ప్రపంచమంతటా గట్టిగా చెప్పాలని ప్రజలకు పిలుపునిచ్చారు. ‘అణుశక్తి’ పనులను అడ్డుకోవద్దు భారతదేశం ప్రపంచంలోని ఇతర దేశాలతో కలిసి పనిచేస్తోందని, పర్యావరణ పరిరక్షణలో కొత్త ప్రమాణాలను నెలకొల్పుతోందని ప్రధాని వివరించారు. భారతదేశ అభివృద్ధి వేగవంతమైనది, సుస్థిరమైనది అని వ్యాఖ్యానించారు. పునరుత్పాదక ఇంధనంపై ప్రత్యేకంగా దృష్టి పెట్టామని, నిర్ణీత గడువు కంటే ముందే పారిస్‌(కాప్‌–21) ఒప్పందాల ప్రకారం తన బాధ్యతలను నెరవేర్చిన ఏకైక జీ20 దేశం భారత్‌ అని పేర్కొన్నారు. నవ భారతం శక్తి ఇదేనని అన్నారు. శిలాజేతర ఇంధనాలు, సౌరశక్తి సామర్థ్యం, కర్బన ఉద్గారాల నియంత్రణ వంటి కీలక అంశాల్లో భారతదేశ పనితీరుపై ప్రపంచవ్యాప్తంగా చర్చ జరుగుతోందని తెలియజేశారు. గత 12 ఏళ్లలో ఇండియాలో పవన విద్యుత్‌ సామర్థ్యం మూడు రెట్లు పెరిగిందని, జల విద్యుత్‌ సామర్థ్యంలోనూ గణనీయమైన వృద్ధి నమోదైందని, ప్రస్తుతం అణు విద్యుత్‌ ఉత్పత్తి దిశగా దేశం వేగంగా అడుగులు వేస్తోందని మోదీ స్పష్టంచేశారు. అణుశక్తికి సంబంధించిన పనులను ముందుకు తీసుకెళ్తున్నామని, వీటిని దయచేసి ఎవరూ అడ్డుకోవద్దని కోరారు. అణుశక్తి రంగంలోకి ప్రైవేట్‌ సంస్థలను తీసుకొస్తున్నట్లు చెప్పారు. తమ ప్రయత్నాల ఫలితంగా భారతదేశపు శిలాజేతర ఇంధన సామర్థ్యం 400 శాతం పెరిగిందని హర్షం వ్యక్తంచేశారు. 160 గిగావాట్ల సౌరశక్తి సామర్థ్యం గత 12 ఏళ్లలో పర్యావరణానికి సంబంధించిన ప్రతి రంగంలోనూ, ప్రతి విభాగంలోనూ భారత్‌ అసాధారణ పురోగతిని సాధించిందని ప్రధాని వివరించారు. 12 ఏళ్ల క్రితం దేశంలో సౌరశక్తి సామర్థ్యం కేవలం 2 గిగావాట్లు ఉండేదని, నేడు అది 160 గిగావాట్లను దాటిందని గుర్తుచేశారు. ‘పీఎం సూర్యఘర్‌ ముఫ్త్‌ బిజిలీ యోజన’ ద్వారా ఇళ్లను సౌరశక్తి ఉత్పత్తి కేంద్రాలుగా మార్చే కార్యక్రమాన్ని ప్రభుత్వం చేపట్టిందని తెలిపారు. ఈ పథకం కింద 50 లక్షలకు పైగా ఇళ్లపై సోలార్‌ ప్యానెల్స్‌ ఏర్పాటు చేసినట్లు చెప్పారు. ఇది అనేక దేశాల్లోని మొత్తం ఇళ్ల సంఖ్య కంటే ఎక్కువ అని పేర్కొన్నారు. 2014కు ముందు దేశంలో ఏటా 3,000 ఎల్రక్టానిక్‌–వాహనాలు(ఈవీ) మాత్రమే అమ్ముడయ్యేవని వెల్లడించారు. గత ఏడాది 25 లక్షల ఈవీలు అమ్ముడయ్యాయని, ఇది నమ్మశక్యంకాని వృద్ధి అని ఉద్ఘాటించారు. ఇది మన పర్యావరణానికి మేలు చేస్తోందన్నారు. ఫాస్ట్‌ట్యాగ్‌ల వల్ల టోల్‌ ప్లాజాల వద్ద వేచి ఉండే సమయం, ఇంధన వృథా గణనీయంగా తగ్గాయని ప్రధాని తేల్చిచెప్పారు. పర్యావరణానికి ప్లాస్టిక్‌ వ్యర్థాలు ఒక ప్రధాన సవాలుగా మారాయని ఆందోళన వ్యక్తంచేశారు. ఇప్పటికే సింగిల్‌–యూజ్‌ ప్లాస్టిక్‌ను నిషేధించినట్లు చెప్పారు. ‘రెడ్యూస్, రీయూజ్, రీసైకల్‌’ అనే విధానాన్ని ప్రోత్సహిస్తున్నట్లు పేర్కొన్నారు.

నైరుతి రుతుపవనాల ఉపసంహరణ ప్రక్రియ ప్రారంభమైంది. సెప్టెంబర్ 19న పశ్చిమ రాజస్థాన్‌లోని కొన్ని ప్రాంతాల నుంచి రుతుపవనాలు వెనక్కి వెళ్లడం ప్రారంభించినట్లు ఐఎండీ ధ్రువీకరించింది. సాధారణంగా సెప్టెంబర్ 17న ఉపసంహరణ ప్రారంభం కావాల్సి ఉండగా, ఈసారి రెండు రోజులు ఆలస్యమైంది. వచ్చే 3-4 రోజుల్లో రాజస్థాన్, పంజాబ్, సౌరాష్ట్ర-కచ్‌లోని మరికొన్ని ప్రాంతాల నుంచి రుతుపవనాలు మరింతగా వెనక్కి వెళ్లేందుకు పరిస్థితులు అనుకూలంగా ఉన్నాయని ఐఎండీ తెలిపింది.రుతుపవనాలు వాయవ్య భారతదేశం నుంచి నిష్క్రమిస్తున్నప్పటికీ, బంగాళాఖాతంలోని వాతావరణ వ్యవస్థ బలపడటంతో దక్షిణ, తూర్పు ప్రాంతాల్లో వర్షాలు కొనసాగనున్నాయి. దీంతో సెప్టెంబర్ 20న దక్షిణాది రాష్ట్రాల్లో వర్షాలు, ఉరుములు, బలమైన గాలుల పరిస్థితులను ప్రజలు గమనించాల్సి ఉంటుంది.దక్షిణ భారతదేశంలోని పలు ప్రాంతాలతో పాటు అండమాన్‌-నికోబార్ దీవుల్లో సెప్టెంబర్ 20, ఆదివారం భారీ వర్షాలు, ఉరుములతో కూడిన వానలు కురిసే అవకాశం ఉందని భారత వాతావరణ శాఖ తెలిపింది. తీర ఆంధ్రప్రదేశ్, కర్ణాటక, కేరళ, తమిళనాడు, పుదుచ్చేరి, కారైకాల్, తెలంగాణతో పాటు అండమాన్‌-నికోబార్ దీవుల్లో అక్కడక్కడ భారీ వర్షాలు పడే అవకాశం ఉందని అంచనా వేసింది.ఈ ప్రాంతాల్లో పిడుగులు, ఉరుములతో కూడిన వర్షంతో పాటు గంటకు 40–50 కిలోమీటర్ల వేగంతో ఈదురుగాలులు వీచే అవకాశం ఉంది. ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణలో పగటిపూట బలమైన ఉపరితల గాలులు వీస్తాయని వాతావరణ శాఖ తెలిపింది. తూర్పు రాజస్థాన్, గంగా పరివాహక పశ్చిమ బెంగాల్, ఝార్ఖండ్, కొంకణ్‌-గోవా, మధ్యప్రదేశ్, ఉత్తర కర్ణాటక, తెలంగాణ, విదర్భ ప్రాంతాల్లో గంటకు 30–40 కిలోమీటర్ల వేగంతో గాలులతో కూడిన ఉరుములు, పిడుగులు సంభవించే అవకాశం ఉంది. ఈశాన్య రాష్ట్రాల్లోనూ ఉరుములు, పిడుగులు ఉంటాయని అంచనా.ఇదిలా ఉండగా, ఉత్తర అండమాన్ సముద్రంలో ఏర్పడిన వాతావరణ వ్యవస్థ రానున్న రోజుల్లో మరింత బలపడనుంది. సెప్టెంబర్ 18న అల్పపీడనంగా మారిన ఈ వ్యవస్థ సెప్టెంబర్ 21 నాటికి వాయుగుండంగా, సెప్టెంబర్ 22 నాటికి తీవ్ర వాయుగుండంగా బలపడే అవకాశం ఉందని ఐఎండీ తెలిపింది. ఇది ఒడిశా-ఆంధ్రప్రదేశ్ తీరంవైపు కదులుతూ సెప్టెంబర్ 23 ప్రాంతంలో ఆ తీరాన్ని చేరే అవకాశం ఉంది. దీని ప్రభావంతో వచ్చే వారం తూర్పు భారతదేశంలోని వర్షపాతంపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది.

బంగ్లాదేశ్‌ ప్రధాని తారిఖ్‌ రహ్మాన్‌ భారత్‌ పర్యటనకు సంబంధించి ఢిల్లీ, ఢాకా మధ్య అధికారికంగా చర్చలు మళ్లీ ప్రారంభమైనట్లు సమాచారం. నవంబర్‌లో ఆయన న్యూఢిల్లీ పర్యటనకు సమయాన్ని ఖరారు చేసే ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయని జాతీయ మీడియా తెలిపింది.ఢాకాలో ఇరు దేశాల అధికారులు సమావేశాలు నిర్వహిస్తూ పర్యటనకు సంబంధించిన అంశాలను చర్చిస్తున్నట్లు దౌత్య వర్గాలు తెలిపాయి. ఈ నెలలో ఐక్యరాజ్యసమితి సాధారణ సభ కోసం తారిఖ్‌ రహ్మాన్‌ న్యూయార్క్‌ వెళ్లాల్సి ఉంది. అనంతరం అక్టోబర్‌, నవంబర్‌ నెలల్లో ఆయనకు పలు దౌత్యపరమైన కార్యక్రమాలు ఉండనున్నాయి. వీటి మధ్యలో నవంబర్‌లో న్యూఢిల్లీ పర్యటనకు అనువైన తేదీని ఖరారు చేసేందుకు ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయి.ప్రతిపాదిత పర్యటనలో భారత్‌-బంగ్లాదేశ్‌ ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని సాధారణ స్థితికి తీసుకురావడం, రెండు దేశాల మధ్య సంబంధాలపై చర్చించడం, గంగా జలాల ఒప్పందం పునరుద్ధరణ వంటి అంశాలు ఎజెండాలో ఉండే అవకాశం ఉందని సంబంధిత వర్గాలను ఉటంకిస్తూ నివేదిక పేర్కొంది. 1996లో కుదిరిన గంగా జలాల పంపిణీ ఒప్పందం 2026 డిసెంబర్‌లో ముగియనుంది.ఇటీవల న్యూఢిల్లీలో జరిగిన బ్రిక్స్‌ శిఖరాగ్ర సమావేశానికి తారిఖ్‌ రహ్మాన్‌ హాజరుకాలేదు. బంగ్లాదేశ్‌ తెలిపిన వివరాల ప్రకారం ఆయనకు ఆహ్వానం ప్రధానమంత్రిగా కాకుండా బిమ్స్‌టెక్‌ చైర్‌గా వచ్చింది. మరోవైపు, బంగ్లాదేశ్‌ విదేశాంగ శాఖ సహాయ మంత్రి హుమాయున్‌ కోబిర్‌ భారత్‌తో సంబంధాలను “రీ-సెట్‌” చేసేందుకు అనుకూల వాతావరణంలో ద్వైపాక్షిక పర్యటన జరగాలని గతంలో పేర్కొన్నారు. అయితే పర్యటన తేదీపై ఇంకా తుది నిర్ణయం వెలువడలేదు. ఇరు దేశాల మధ్య చర్చలు ముందుకు సాగితే నవంబర్‌లో తారిఖ్‌ రహ్మాన్‌ పర్యటన ఖరారయ్యే అవకాశంపై స్పష్టత రానుంది.

న్యూఢిల్లీ: వాతావరణ మార్పుల ప్రభావాలను ఎదుర్కొనేందుకు భారత్ తీసుకుంటున్న చర్యలను ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ వివరించారు. పర్యావరణం, వాతావరణ మార్పులపై శనివారం జరిగిన అంతర్జాతీయ సదస్సులో మాట్లాడిన ఆయన.. భారత్‌లో తలసరి కార్బన్ ఉద్గారాలు ప్రపంచ సగటుతో పోలిస్తే సగానికంటే తక్కువగా ఉన్నాయని అన్నారు. అభివృద్ధి చెందిన దేశాల్లో తలసరి కార్బన్ ఉద్గారాలు భారత్ కంటే సుమారు ఆరు రెట్లు ఎక్కువగా ఉన్నాయని పేర్కొన్నారు. గత 12 ఏళ్లలో భారత్ పునరుత్పాదక ఇంధన రంగంలో గణనీయమైన పురోగతి సాధించిందని మోదీ తెలిపారు. ముఖ్యంగా సౌర విద్యుత్ సామర్థ్యం 2 గిగావాట్ల నుంచి 160 గిగావాట్లకు పైగా పెరిగిందన్నారు. పర్యావరణ పరిరక్షణతో పాటు దేశ విద్యుత్ అవసరాలను తీర్చడంలో పునరుత్పాదక ఇంధనం కీలక పాత్ర పోషిస్తోందని చెప్పారు.పారిస్ వాతావరణ ఒప్పందంలో భారత్ చేసిన కట్టుబాట్లను నిర్ణీత గడువుకు ముందుగానే సాధించిందని ప్రధాని తెలిపారు. జీ20 దేశాల్లో ఈ లక్ష్యాలను ముందుగానే పూర్తి చేసిన దేశంగా భారత్ నిలిచిందని పేర్కొన్నారు. నాన్-ఫాసిల్ ఇంధన సామర్థ్యం, సౌర విద్యుత్ విస్తరణ, కార్బన్ ఉద్గారాల తగ్గింపు వంటి అంశాల్లో భారత్ సాధించిన పురోగతిని ఆయన ప్రస్తావించారు. ‘పీఎం సూర్య ఘర్: ముఫ్త్ బిజ్లీ’ పథకం ద్వారా ఇళ్లనే విద్యుత్ ఉత్పత్తి కేంద్రాలుగా మార్చే ప్రయత్నం జరుగుతోందని మోదీ చెప్పారు. ఇప్పటివరకు 50 లక్షలకు పైగా ఇళ్లపై సోలార్ ప్యానెళ్లు ఏర్పాటు చేసినట్లు తెలిపారు. ఒక్కో ఇంటికి దాదాపు రూ.80 వేల వరకు ప్రభుత్వ సహాయం అందుతున్నట్లు వివరించారు.కుసుమ్ పథకం కింద సుమారు 30 లక్షల మంది రైతుల పొలాల్లో సౌర విద్యుత్ పంపులను ఏర్పాటు చేసినట్లు ప్రధాని తెలిపారు. అలాగే ‘వన్ నేషన్ వన్ గ్రిడ్’ ప్రాజెక్టు పూర్తయిందని చెప్పారు. దేశవ్యాప్తంగా కోట్లాది ఇళ్లలో ఎల్ఈడీ బల్బుల వినియోగం పెరగడం వల్ల విద్యుత్ ఆదాతో పాటు ఉద్గారాల తగ్గింపునకు కూడా సహకారం అందిందన్నారు. వాతావరణ మార్పులను ఎదుర్కొనేందుకు భారత్ అంతర్జాతీయ స్థాయిలో పలు కార్యక్రమాలను ముందుకు తీసుకెళ్తోందని మోదీ తెలిపారు. వన్ వరల్డ్ వన్ గ్రిడ్, ఇంటర్నేషనల్ సోలార్ అలయన్స్, గ్లోబల్ బయోఫ్యూయల్ అలయన్స్, ఇంటర్నేషనల్ బిగ్ క్యాట్ అలయన్స్, మిషన్ లైఫ్ వంటి కార్యక్రమాలను ఆయన ప్రస్తావించారు. భారతదేశంలోని ప్రాచీన పర్యావరణ ఆలోచనలను ఆధునిక సాంకేతికతతో అనుసంధానిస్తూ ముందుకు సాగుతున్నామని చెప్పారు. పవన విద్యుత్ సామర్థ్యం మూడు రెట్లు పెరిగిందని, జల విద్యుత్ సామర్థ్యం కూడా గణనీయంగా విస్తరించిందని పేర్కొన్నారు.ఇదీ చదవండి: ‘జెన్‌ జీ’లో స్లో లివింగ్‌ క్రేజ్‌ ఎందుకు పెరుగుతోంది?

హార్ముజ్‌ జలసంధి ఇప్పటికే మూసుకుపోయిన పరిస్థితుల్లో మరో కీలక సముద్ర మార్గంపై ముప్పు ముదురుతోంది. యెమెన్‌లో హౌతీ తిరుగుబాటుదారుల ఆధిపత్యం బాబ్ అల్‌ మండేబ్ జలసంధి చుట్టూ పెరుగుతోందన్న వార్తల నేపథ్యంలో భారత్‌, చైనా సహా ఆసియా దేశాల యూరప్‌ వాణిజ్యంపై ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. ఈ మార్గం ద్వారా నౌకల రాకపోకలు ప్రమాదకరంగా మారితే, ఆఫ్రికా ఖండాన్ని చుట్టి, కేప్‌ ఆఫ్‌ గుడ్‌ హోప్‌ మీదుగా వెళ్లడం ప్రత్యామ్నాయంగా మిగులుతుంది. అయితే ఈ మార్గం చాలా పొడవుగా ఉండటంతో ప్రయాణ సమయం, రవాణా వ్యయం గణనీయంగా పెరిగే అవకాశం ఉంది.మోఖా పోర్ట్‌పైనా హూతీల ఆధిపత్యంయెమెన్‌లో కొనసాగుతున్న ఘర్షణల్లో హౌతీ తిరుగుబాటుదారులు సౌదీ అరేబియా మద్దతు ఉన్న ప్రభుత్వ దళాలపై పైచేయి సాధిస్తూ, పలు ప్రాంతాలను తమ ఆధీనంలోకి తీసుకుంటున్నట్లు సమాచారం. తాజాగా ఎర్ర సముద్ర నౌకాశ్రయ నగరం మోఖాను కూడా హౌతీలు స్వాధీనం చేసుకున్నట్లు సమాచారం. బాబ్ అల్‌ మండేబ్ చుట్టుపక్కల ఉన్న పలు దీవులపై కూడా వారి నియంత్రణ పెరిగినట్లు పేర్కొంటున్నారు. దీంతో ఈ సముద్ర మార్గాన్ని ఉపయోగించే భారత్‌, చైనా సహా ఆసియా దేశాల వాణిజ్యంపై ప్రభావం పడే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి.ఇప్పుడు కేప్‌ ఆఫ్‌ గుడ్‌ హోప్‌ దారే మార్గమా?బాబ్ అల్‌ మండేబ్‌ మీదుగా యూరప్‌-ఆసియా మధ్య నౌకాయానం కష్టతరమైతే, నౌకలు ఆఫ్రికా దక్షిణ అంచున ఉన్న కేప్‌ ఆఫ్‌ గుడ్‌ హోప్‌ చుట్టూ తిరగాల్సి ఉంటుంది. అంటే మొత్తం ఆఫ్రికా ఖండాన్ని చుట్టి, అట్లాంటిక్‌ మహాసముద్రం నుంచి మళ్లీ హిందూ మహాసముద్రంలోకి ప్రవేశించాలి. దీంతో నౌకల ప్రయాణ దూరం భారీగా పెరుగుతుంది. ఫలితంగా సరుకు రవాణాకు ఎక్కువ సమయం పట్టడంతో పాటు షిప్పింగ్‌ ఖర్చులు కూడా పెరిగే అవకాశం ఉంది.యూరప్‌ నుంచి భారత్‌కు ఎలా చేరాలి?ఉదాహరణకు ఫ్రాన్స్‌ లేదా ఇటలీ నుంచి భారత్‌కు సముద్ర మార్గంలో సరుకులు రవాణా చేయాలంటే ముందుగా మధ్యధరా సముద్రాన్ని దాటాలి. ఆ తర్వాత స్పెయిన్‌, మొరాకో మధ్య ఉన్న జిబ్రాల్టర్‌ జలసంధి ద్వారా అట్లాంటిక్‌ మహాసముద్రంలోకి వెళ్లాలి. అక్కడి నుంచి ఆఫ్రికా ఖండం పశ్చిమ, దక్షిణ తీరాల వెంట సుమారు 8 వేల కిలోమీటర్ల మేర ప్రయాణించి, దక్షిణ అంచున ఉన్న కేప్‌ ఆఫ్‌ గుడ్‌ హోప్‌ను దాటాలి. అనంతరం హిందూ మహాసముద్రం, అరేబియా సముద్రం మీదుగా భారత్‌కు చేరుకోవాల్సి ఉంటుంది.దూరం దాదాపు రెట్టింపుబాబ్ అల్‌-మండేబ్‌ మార్గం ద్వారా భారత్‌ నుంచి ఫ్రాన్స్‌కు సముద్ర దూరం సుమారు 11 వేల కిలోమీటర్లు ఉంటుందని నివేదిక చెబుతోంది. అదే కేప్‌ ఆఫ్‌ గుడ్‌ హోప్‌ చుట్టూ తిరిగితే ఈ దూరం దాదాపు 22 వేల కిలోమీటర్లకు చేరుతుంది. అంటే ప్రయాణ దూరం దాదాపు రెట్టింపు అవుతుంది. ఆసియా లేదా మధ్యప్రాచ్యం నుంచి యూరప్‌కు నౌకల రాకపోకలకు సాధారణం కంటే మరో 10 నుంచి 30 రోజుల వరకు అదనపు సమయం పట్టే అవకాశం ఉందని అంచనా. ఉదాహరణగా సౌదీ అరేబియాలోని యాన్‌బు నుంచి తైవాన్‌కు బాబ్ అల్‌-మందబ్‌ మీదుగా సుమారు 19 రోజులు పడుతుండగా, ఆఫ్రికా చుట్టూ తిరిగితే ఈ ప్రయాణం సుమారు 48 రోజులకు చేరవచ్చని నివేదిక పేర్కొంది.భారత్‌-ఈయూ వాణిజ్యంపై ప్రభావం?కౌన్సిల్‌ ఆఫ్‌ ది యూరోపియన్‌ యూనియన్‌ గణాంకాల ప్రకారం, 2025లో భారత్‌-యూరోపియన్‌ యూనియన్‌ మధ్య మొత్తం వాణిజ్యం 136.5 బిలియన్‌ అమెరికా డాలర్లకు పైగా నమోదైంది. ఇందులో ఈయూ నుంచి భారత్‌కు దిగుమతులు, భారత్‌ నుంచి ఈయూకు ఎగుమతులు రెండూ ఉన్నాయి. భారత్‌ నుంచి ఈయూకు సుమారు 75.8 బిలియన్‌ డాలర్ల విలువైన దిగుమతులు, భారత్‌ ఈయూ నుంచి సుమారు 60.7 బిలియన్‌ డాలర్ల విలువైన సరుకులను ఎగుమతి చేసినట్లు గణాంకాలు చెబుతున్నాయి. కీలక సముద్ర మార్గాల్లో అంతరాయం ఏర్పడితే, ఇలాంటి భారీ వాణిజ్య ప్రవాహాలపై రవాణా సమయం, ఖర్చుల పరంగా ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది.బాబ్ అల్‌ మండేబ్‌ ఎందుకంత కీలకం?అనాడోలు ఏజెన్సీ నివేదిక ప్రకారం, హౌతీల డ్రోన్లు, దాడుల భయంతో బాబ్ అల్‌ మండేబ్‌ గుండా నౌకల రాకపోకలు సుమారు 88 శాతం తగ్గాయి. హౌతీలు తాము సౌదీ అరేబియా నౌకలనే లక్ష్యంగా చేసుకుంటున్నామని చెబుతున్నప్పటికీ, ఇతర దేశాల నౌకలు కూడా ఈ మార్గంలో ప్రయాణించేందుకు వెనుకంజ వేస్తున్నట్లు తెలుస్తున్నది. సాధారణ పరిస్థితుల్లో ప్రపంచ వాణిజ్యంలో సుమారు 12 శాతం ఈ సముద్ర మార్గం గుండా సాగుతుంది. అంతేకాకుండా తూర్పు ఆఫ్రికా దేశమైన జిబౌటీకి హౌతీ ఆధీన ప్రాంతాలు కేవలం 32 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్నట్లు సమాచారం. జిబౌటీలో అమెరికా సహా పలు దేశాల సైనిక స్థావరాలు ఉన్నాయి. ఈ పరిణామాలు బాబ్ అల్‌ మండేబ్‌ ప్రాధాన్యాన్ని మరింత పెంచుతున్నాయి.ఇదీ చదవండి: ఎల్‌నినో ఎఫెక్ట్‌: అట్లాంటిక్‌ను తాకని హరికేన్లు!

ఉత్కంఠకు తెర పడింది. రష్యా నుంచి చమురు, గ్యాస్‌ కొనుగోలు చేస్తున్న దేశాలకు అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్‌ ట్రంప్‌ భారీ షాక్‌ ఇచ్చారు. రష్యాపై ఆంక్షలను మరింత కఠినతరం చేసే బిల్లుపై ట్రంప్‌ ఇవాళ సంతకం చేశారు. ఈ బిల్లు చట్టంగా మారడంతో ఆయా దేశాలపై ఏ క్షణమైనా 100 శాతం వరకు టారిఫ్‌లు ట్రంప్‌ విధించే అవకాశం ఉంది. ప్రధానంగా.. భారత్‌, చైనాలకు ఇప్పుడు టెన్షన్‌ పట్టుకుంది. లిండ్సే గ్రాహం యాక్ట్‌ ప్రకారం.. రష్యా నుంచి అత్యధికంగా క్రూడ్‌ ఆయిల్‌ లేదంటే గ్యాస్‌ దిగుమతి చేసుకునే టాప్‌-5 దేశాల నుంచి అమెరికాకు వచ్చే వస్తువులపై 100 శాతం వరకు సుంకాలు విధించే అవకాశం ఉంది. అయితే చట్టంలో ఆ దేశాల పేర్లను ప్రత్యేకంగా పేర్కొనలేదు. ఆయా జాబితాలను ఎలా లెక్కించాలన్న దానిపైనా పూర్తి స్పష్టత లేదు. దీంతో తుది నిర్ణయాధికారం ట్రంప్‌ ప్రభుత్వానికే దక్కింది. అబ్‌ ఆయేగా అస్లీ మజా!ట్రంప్‌ సంతకం చేయడంతో ఇప్పటివరకు కొనసాగిన ఉత్కంఠకు తెరపడింది. కానీ అసలు పరిణామాలు ఇప్పుడే మొదలుకానున్నాయి. భారత్‌, చైనా సహా రష్యా చమురు కొనుగోలు చేస్తున్న ఏ దేశాలు ‘టాప్‌-5’ జాబితాలోకి వస్తాయి? వాటిపై ట్రంప్‌ 100 శాతం వరకు టారిఫ్‌ విధిస్తారా? లేక మినహాయింపు ఇస్తారా? అన్నదే ఇప్పుడు కీలకం. తుది జాబితా, టారిఫ్‌ స్థాయిపై అమెరికా ప్రభుత్వం తీసుకునే నిర్ణయమే ఇప్పుడు అందరి దృష్టినీ ఆకర్షిస్తోంది.ఆగస్టు క్రూడ్‌ దిగుమతుల డేటా ఆధారంగా రష్యా చమురు కొనుగోలులో ముందున్న దేశాలు:భారత్‌చైనాఇటలీటర్కీనెదర్లాండ్స్‌ఎస్‌అండ్‌పీ గ్లోబల్‌ ప్రకారం ఆగస్టులో రష్యా క్రూడ్‌ దిగుమతుల్లో భారత్‌ రోజుకు సుమారు 16 లక్షల బ్యారెళ్లతో మొదటి స్థానంలో ఉండగా, చైనా 11 లక్షల బ్యారెళ్లతో తర్వాతి స్థానంలో ఉంది. ఇటలీ, టర్కీ, నెదర్లాండ్స్‌ తర్వాతి స్థానాల్లో ఉన్నాయి.భారత్‌కు ఎందుకు కీలకం?రష్యా నుంచి చౌకగా లభించే క్రూడ్‌ ఆయిల్‌ భారత రిఫైనరీలకు కీలక వనరుగా మారింది. దేశీయ అవసరాల్లో భారీ భాగం దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతోంది. రష్యా చమురు దిగుమతులు భారత మొత్తం క్రూడ్‌ దిగుమతుల్లో దాదాపు సగం వరకు ఉన్నాయని తాజా విశ్లేషణలు పేర్కొంటున్నాయి. దీంతో రష్యా నుంచి కొనుగోళ్లపై అమెరికా చర్యలు తీసుకుంటే భారత రిఫైనింగ్‌ రంగంతో పాటు అమెరికాకు ఎగుమతి చేసే భారతీయ ఉత్పత్తులపైనా ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. అయితే భారత్‌ సహా ఏ దేశాలపై, ఎప్పుడు, ఎంతమేర సుంకాలు విధించాలన్న విషయంలో ట్రంప్‌దే తుదినిర్ణయం కానుంది. మరోవైపు ఈ విషయంలో అమెరికాతో చర్చలు జరుగుతున్నాయని ఇప్పటికే భారత్‌ స్పష్టం చేసింది. చర్చల్లో మరికొన్ని దేశాలురష్యా చమురు కొనుగోలుదారుల జాబితాతో పాటు రష్యా ఆంక్షలను తప్పించుకునేందుకు సహకరిస్తున్న దేశాలపైనా చట్టం దృష్టి పెట్టింది. ఈ నేపథ్యంలో బ్రెజిల్‌, జపాన్‌, యూరోపియన్‌ యూనియన్‌లోని కొన్ని దేశాలు కూడా అమెరికా చర్యల పరిధిలోకి రావచ్చనే చర్చ జరుగుతోంది. 30 రోజుల్లో నిర్ణయం?కొత్త చట్టం ప్రకారం అర్హత కలిగిన దేశాలపై టారిఫ్‌లు విధించే చర్యలను 30 రోజుల్లో ప్రారంభించే అవకాశం ఉంది. దీంతో నవంబర్‌లో జరగనున్న అమెరికా మధ్యంతర ఎన్నికలకు ముందు ఈ అంశం కీలకంగా మారింది. రష్యా చమురుపై ఆంక్షలు కఠినతరం చేస్తే ప్రపంచ చమురు సరఫరాపై ప్రభావం పడి ధరలు పెరిగే అవకాశం ఉందని విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు. అదే సమయంలో అమెరికాలో వినియోగదారులపై ఇంధన ధరల భారం పెరగకుండా ట్రంప్‌ ప్రభుత్వం ఈ అధికారాలను ఎంతవరకు ఉపయోగిస్తుందన్నది ఆసక్తికరంగా మారింది.రష్యాపై మరింత ఒత్తిడిఈ చట్టం కేవలం చమురు కొనుగోలుదారులపైనే కాదు.. రష్యా ఇంధన, రక్షణ రంగాలతో పాటు ఆంక్షలను తప్పించుకునేందుకు ఉపయోగిస్తున్నట్లు ఆరోపణలు ఎదుర్కొంటున్న ‘షాడో ఫ్లీట్‌’ ట్యాంకర్లపైనా చర్యలకు వీలు కల్పిస్తోంది. ఇరాన్‌పై ఉన్న కొన్ని ఆంక్షలను కూడా ఈ చట్టం పొడిగించింది. ఉక్రెయిన్‌పై యుద్ధానికి రష్యాకు లభిస్తున్న ఆర్థిక వనరులను దెబ్బతీయడమే ఈ చర్యల ప్రధాన లక్ష్యంగా అమెరికా పేర్కొంటోంది. మొత్తంగా చూస్తే.. రష్యా నుంచి చమురు కొనుగోలు చేస్తున్న భారత్‌, చైనాలకు ఇది నేరుగా తాకే అంశమే అయినప్పటికీ, 100 శాతం టారిఫ్‌ ఇప్పటికిప్పుడు ఖరారైన నిర్ణయం కాదు. ఏ దేశాలను తుది జాబితాలో చేర్చుతారు? భారత్‌పై ఎంత మేర ప్రభావం ఉంటుంది? అన్నది ట్రంప్‌ ప్రభుత్వం తీసుకునే తదుపరి నిర్ణయాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.ఇదీ చదవండి: భూకంపం కాదు.. భూకంపాలు పుట్టిన కిమ్‌

ఉజ్జయిని: ‘ధర్మం’పై భారతీయుల అవగాహనకు, పాశ్చాత్యుల ‘మతం’అన్న ఆలోచనకు మధ్య చాలా తేడా ఉందని ఆర్‌ఎస్‌ఎస్‌ అధ్యక్షుడు మోహన్‌ భాగవత్‌ అభిప్రాయపడ్డారు. వివిధ విశ్వాసాల పట్ల వివక్ష చూపకపోవడాన్నే భారతదేశం మతసామరస్యంగా పరిగణించిందని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. అహంకారం, ఈగోలు ప్రకృతి సహజ నియమాలను కూడా నియంత్రించగలనన్న మనిషి అపోహకు కారణమవుతుందని హెచ్చరించారు. ఉజ్జయినిలో శుక్రవారం సుమారు 1700 మంది జెన్‌–జీ యువతతో ఏర్పాటు చేసిన ‘యువ ధర్మ సంసద్‌’ను ఉద్దేశించి ఆయన మాట్లాడుతూ ‘ధర్మం’అనేది వృద్ధులకు సంబంధించింది అనుకుంటున్న పరిస్థితుల్లో యువత గురించి చర్చించడం సంతోషంగా ఉందని అన్నారు. ‘‘భారత్‌లో సంస్కృతుల మేళవింపు నిత్యం జరుగుతూనే ఉంటుంది. ప్రజల మధ్య వివక్ష చూపదు. పంత్‌ నిరపేక్షత అర్థం ఇదే’’అని ఆయన చెప్పారు. వ్యక్తుల దర్పం, గర్వం అన్నీ తన నియంత్రణలోనే ఉన్నాయన్న తప్పుడు భావనను కల్పిస్తాయని వ్యాఖ్యానించారు. పాశ్చాత్య దేశాల్లో పాలకులు, మతాధికారుల మధ్య ఘర్షణలు సెక్యులరిజమ్‌ అన్న భావనకు కారణమైందని, కాబట్టి అది మన దేశ సందర్భానికి తగింది కాదని చెప్పారు. జీవితపు భౌతిక, ఆధ్యాత్మిక అంశాలను ఒక్కటిగా చూడటం భారతీయుల సంస్కృతి అన్నారు. ధర్మం అనేది మతాల కంటే ఉన్నతస్థాయిదని, రెండింటినీ ఒకేలా చూడకూడదని చెప్పారు. ధర్మం మోక్షానికి దారినిస్తే... మతం బంధాలకు కారణమవుతుందన్నారు. ఇంగ్లి్లషు భాషలో ధర్మం అనే భారతీయ భావనకు తగిన పదమే లేదని పాశ్చాత్యులకు దీన్ని వివరించేందుకు ‘మతం’అన్న పదాన్ని వాడారని తెలిపారు. ధర్మం నుంచి మతాన్ని వేరు చేస్తే అది విభజనకు దారితీసే అవకాశముంటుందని అన్నారు. సత్యం, సానుభూతి, స్వచ్ఛత, స్వీయ క్రమశిక్షణలే ధర్మానికి ఆధారమని వివరించారు. ‘ధర్మం’అంటే విశ్వాసాన్ని నిలబెట్టే, అందరి అభివృద్ధిని ప్రోత్సహించే, ప్రతి జీవి, వస్తువు స్వభావాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకొని కర్తవ్యాలను నిర్ణయించే సూత్రమని అన్నారు. అలాగే ఆయన ‘ధర్మం’ను పర్యావరణ బాధ్యతతో కలిపారు. ప్రకృతిని రక్షించడం మానవుల కర్తవ్యమని, అడవులను నాశనం చేయడం పర్యావరణ అసమతౌల్యం, ‘అధర్మం’అవుతుందని అన్నారు. యువత ధర్మాన్ని అర్థం చేసుకునేందుకు ముందస్తు ఆలోచనలను పక్కనబెట్టాలని సూచించారు. సొంత సంప్రదాయాలకు కట్టుబడి ఉంటూనే.. ఇతర ప్రార్థన పద్ధతులను గౌరవించాలని కోరారు.

సమర్‌కండ్‌ (ఉజ్బెకిస్తాన్‌): చెస్‌ ఒలింపియాడ్‌లో భారత మహిళల, పురుషుల జట్లు వరుసగా మూడో విజయం నమోదు చేసి ‘హ్యాట్రిక్‌’ సాధించాయి. భారత మహిళల జట్టు 3.5–0.5తో గ్రీస్‌ను ఓడించింది. బోర్డు–1పై ఆంధ్రప్రదేశ్‌ గ్రాండ్‌మాస్టర్‌ కోనేరు హంపి 46 ఎత్తుల్లో స్టావ్‌రూలా సొలాకిడూపై గెలిచింది. బోర్డు–2పై దివ్యదేశ్‌ముఖ్, అనస్తాసియా అవ్రామిడూ గేమ్‌ 49 ఎత్తుల్లో ‘డ్రా’ అయింది. బోర్డు–3పై వంతిక అగర్వాల్‌ 44 ఎత్తుల్లో ఎకతెరీని పావ్లిడూపై... బోర్డు–4పై సవితా శ్రీ 66 ఎత్తుల్లో అంటోనియా క్రిస్టోడులాకీపై గెలుపొందారు. భారత పురుషుల జట్టు 3–1తో ఇటలీపై నెగ్గింది. బోర్డు–1పై ప్రజ్ఞానంద, లొరెంజో లోడికి గేమ్‌ 41 ఎత్తుల్లో... బోర్డు–2పై ఇరిగేశి అర్జున్‌–లుకా మొరోని గేమ్‌ 64 ఎత్తుల్లో ‘డ్రా’ అయ్యాయి. బోర్డు–3పై నిహాల్‌ సరీన్‌ 40 ఎత్తుల్లో ఫ్రాన్సెస్కో సోనిస్‌పై... బోర్డు–4పై దొమ్మరాజు గుకేశ్‌ 33 ఎత్తుల్లో సబీనో బ్రునెల్లోపై గెలుపొందారు. నేడు జరిగే నాలుగో రౌండ్‌ మ్యాచ్‌ల్లో స్పెయిన్‌తో భారత పురుషుల జట్టు; మంగోలియాతో భారత మహిళల జట్టు తలపడతాయి.

ప్రతిష్టాత్మక ఆస్కార్ ‍అవార్డులకు మనదేశం నుంచి ఊహించని చిత్రం ఎంపికైంది. దాదాపు 30కి పైగా సినిమాలు పోటీపడగా..ఇండియా నుంచి ఓ చిన్న మూవీ జాక్‌పాట్ కొట్టేసింది. మరాఠీలో తెరకెక్కించిన గోంధాల్ మూవీ ఎంపికైనట్లు అధికారికంగా ప్రకటించారు. ఈ చిత్రాన్ని 99వ అకాడమీ అవార్డులకు గానూ ఫిల్మ్ ఫెడరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా జ్యూరీ ఎంపిక చేసింది.ఈ ఏడాది ఆస్కార్ నామినేషన్స్‌లో మై వాపస్ ఆవుంగా, బోర్డర్ 2, ధురందర్, 120 బహదూర్, సింగ్ గీతం, పెద్ది, ఇరుముడి, లాంటి సినిమాలు కూడా పోటీపడ్డాయి. ఈ చిత్రాలను వెనక్కి నెట్టి గోంధల్ అర్హత సాధించింది. ఈ లిస్ట్‌లో గోంధాల్ తర్వాత స్థానంలో ఇక్కీస్, అంఘ్ సినిమాలు నిలిచాయని జ్యూరీ వెల్లడించింది. గోంధాల్ మూవీ భారతీయ సంస్కృతిని చక్కగా చూపించారని..సినిమాటోగ్రఫీ, సంగీతం అద్భుతంగా ఉన్నాయని జ్యూరీ సభ్యుల్లో ఒకరు అన్నారు.ఈ చిత్రం ఒక రాత్రంతా జరిగే జానపద ప్రదర్శన అయిన సాంప్రదాయ మహారాష్ట్ర గోంధాల్ ఆచారం నేపథ్యంలో సాగుతుంది. ఈ చిత్రంతో దర్శకుడు సంతోష్ దావఖర్ అరంగేట్రం చేశారు. ఇది గోవాలో జరిగిన ఇంటర్నేషనల్ ఫిల్మ్ ఫెస్టివల్ ఆఫ్ ఇండియాలో ప్రదర్శించారు. అక్కడ స్పెషల్ జ్యూరీ గుర్తింపుతో సిల్వర్ పీకాక్ అవార్డును గెలుచుకుంది. గతేడాది నవంబర్‌లో విడుదలైన ఈ చిత్రం బాక్సాఫీస్ పరిమిత వసూళ్లు మాత్రమే సాధించింది. కాగా.. 99వ అకాడమీ అవార్డుల ప్రదానోత్సవం మార్చి 14, 2027న జరగనుంది.

ఉగ్రవాదులకు ఆశ్రయం కల్పించడాన్ని పాకిస్తాన్‌ ఇప్పటికీ కొనసాగిస్తూనే ఉందని భారత్‌ ఐక్యరాజ్యసమితి వేదికగా ఆరోపించింది. ఒసామా బిన్‌ లాడెన్‌ సహా 9/11 ఉగ్రదాడుల కుట్రదారులు ఎక్కడో మారుమూల ప్రాంతాల్లో దాక్కోలేదని, ప్రజలు నివసిస్తున్న ప్రాంతాల్లోనూ ఎవరి కంటికీ చిక్కకుండా ఉండిపోయారని, ఉగ్రవాదులకు ఆశ్రయం, మద్దతు, శిక్ష నుంచి మినహాయింపు కల్పించే ఇలాంటి వాతావరణం పాకిస్తాన్‌లో కొనసాగినంత కాలం.. లష్కరే తోయిబా, జైషే మహ్మద్‌ వంటి సంస్థలకు లాభమే చేకూరుతుందని తీవ్రంగా విమర్శించింది.ఆఫ్ఘనిస్థాన్‌ పరిస్థితిపై భద్రతా మండలి జరిగిన సమావేశంలో భారత ప్రతినిధి హరీశ్‌ పర్వతనేని మాట్లాడారు. 2001 సెప్టెంబర్‌ 11 దాడుల సూత్రధారులు ఒసామా బిన్‌ లాడెన్, ఖలీద్‌ షేక్‌ మహ్మద్‌ తదితరులు పాకిస్థాన్‌లోని పట్టణ ప్రాంతాల్లోనే పట్టుబడిన విషయాన్ని గుర్తు చేశారు. ఒసామా అబోతాబాద్‌లో భద్రత కలిగిన నివాస భవనంలో హతమయ్యాడని, 9/11 దాడుల రూపకర్త ఖలీద్‌ షేక్‌ మహ్మద్‌ రావల్పిండిలోని ఇంట్లో పట్టుబడ్డాడని ఆయన వివరించారు. ఈ దాడులకు సంబంధించిన ఉగ్రవాదులు రమ్జీ బినల్‌షిబ్, వలీద్‌ బిన్‌ అతాష్‌, ముస్తఫా అహ్మద్‌ అల్‌ హౌసావీ కూడా పాకిస్థాన్‌లోనే అరెస్టయ్యారని తెలిపారు. ‘‘వీరు గుహల్లో దాక్కోలేదు. పరారీలోనూ లేరు. ఎవరూ గుర్తించకుండా ఉండగలిగారు. ఇలాంటి రాక్షసులు ఎదిగేందుకు సహకరించిన వాతావరణాన్ని తొలగించాలి’’అని పర్వతనేని పాకిస్తాన్‌పై పరోక్ష విమర్శలకు దిగారు. పాకిస్తాన్‌ 9/11 దాడుల వెనుక ఉన్న వారికి కల్పించినట్టుగానే అల్‌ఖైదా అనుబంధ సంస్థలకు, ముఖ్యంగా లష్కరే తోయిబా, జైషే మహ్మద్‌కు ఆశ్రయం, మద్దతు ఇస్తూనే ఉందని ఆరోపించారు. ఈ సంస్థలు ఆంక్షల వేటు తప్పించుకునేందుకు పేర్లు మార్చుకుంటున్నాయని అన్నారు.అఫ్గన్‌ శరణార్థులపై ఆందోళన పలు దేశాల నుంచి అప్గన్‌లను అఫ్గనిస్థాన్‌కు తిరిగి పంపుతున్న వారిపై భారత్‌ తీవ్ర ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది. గత ఏడాది 29 లక్షల మంది 2026 ఆగస్టు 22 వరకు మరో 11.5 లక్షల మంది తిరిగి వెళ్లినట్లు ఐరాస నివేదిక చెబుతుండగా వీరిలో అత్యధికులను బలవంతంగా తిప్పి పంపారని భారత్‌ ఆరోపించింది. ఈ ప్రక్రియ స్వచ్ఛందంగా, సురక్షితంగా, గౌరవప్రదంగా ఉండాలని స్పష్టం చేసింది. పునరావాసం, ఆహారం, నివాసం వంటి అవసరాల కోసం అంతర్జాతీయ సమాజం తగిన తోడ్పాటును అందించాలని, తమవంతుగా ఐరాస, అఫ్గన్‌ అధికారులతో కలిసి పనిచేస్తున్నట్లు వెల్లడించింది.ఇదీ చదవండి: విదేశీ విద్యార్థులకు షాకిచ్చిన ఆస్ట్రేలియా

వాషింగ్టన్‌: రష్యాపై ఆంక్షలు విధించే అధికారాన్ని అమెరికా అధ్యక్షుడు ట్రంప్‌కు కట్టబెట్టే బిల్లుకు ఆ దేశ ప్రతినిధుల సభ ఆమోదం తెలిపింది. రష్యా నుంచి చమురు, గ్యాస్‌ కొనుగోళ్లు చేస్తున్న భారత్, చైనాలపై భారీ ఎత్తున టారిఫ్‌లు విధించేందుకు ఈ బిల్లు అవకాశం కల్పిస్తుంది. ‘ద లిండ్సే ఓ గ్రాహం సాంక్షనింగ్‌ రష్యా అండ్‌ ఇరాన్‌ యాక్ట్‌ 2026’పేరున్న ఈ చట్టాన్ని సెనేట్‌ గత నెలలోనే ఆమోదించింది. తాజాగా బుధవారం సాయంత్రం ప్రతినిధుల సభ 262–159 ఓట్లతో ఓకే చెప్పింది. అధ్యక్షుడు ట్రంప్‌ సంతకం పెట్టిన వెంటనే ఈ బిల్లు కాస్తా చట్టం అవుతుంది. ప్రతినిధుల సభలోని 203 మంది రిపబ్లికన్లతోపాటు 56 మంది డెమొక్రాట్లు, ఒక స్వతంత్ర ప్రతినిధి ఈ బిల్లుకు ఆమోదం తెలపడం గమనార్హం. ప్రతిపక్ష డెమొక్రాట్‌ పార్టీ ప్రతినిధులు ట్రంప్‌కు టారిఫ్‌లు విధించే అధికారాలపై తమ అభ్యంతరాన్ని వ్యక్తం చేయడానికి పరిమితమయ్యారు. సౌత్‌ కరొలీనా సెనేటర్, రిపబ్లికన్‌ పార్టీ ప్రతినిధి లిండ్సే గ్రాహం ఏడాది కాలంగా ఈ బిల్లుకు మద్దతు కూడగట్టే ప్రయత్నం చేసి.. ఈ ఏడాది జూలైలో ఆకస్మిక మరణం పాలయ్యారు. దీంతో బిల్లుకు గ్రాహం పేరునే పెట్టారు. బిల్లుపై జరిగిన చర్చలో డెమొక్రాట్‌ ప్రతినిధి రిచర్డ్‌ నీల్‌ మాట్లాడుతూ ‘‘టారిఫ్‌లు విధించే విషయంలో ట్రంప్‌కు ఎక్కువ అధికారాలు ఇవ్వడంపై మాత్రమే తమ అభ్యంతరం’’అని స్పష్టం చేశారు. ఈ బిల్లు ద్వారా రష్యా నేతలపై మాత్రమే కాకుండా ఇంధన రంగం మొత్తమ్మీద ఆంక్షలు విధించే అధికారాన్ని ట్రంప్‌కు కట్టబెట్టనుంది. అధికారికంగా ఇంధన సరఫరా చేసే నౌకలతోపాటు ‘షాడో ఫ్లీట్‌’లకు కూడా ఆంక్షలు వర్తించనున్నాయి. అదే సమయంలో రష్యా సరఫరా చేసే చమురు, గ్యాస్‌లపై భారత్, చైనా వంటి దేశాలు ఆధారపడటాన్ని తగ్గించేందుకు ఆయా దేశాలపై టారిఫ్‌లు వడ్డించేందుకు ఈ బిల్లు ట్రంప్‌కు అధికారం ఇస్తుంది. చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్‌పింగ్‌ అమెరికా పర్యటన మరికొన్ని రోజులు మాత్రమే ఉండగా ఈ బిల్లు ఆమోదం పొందడం గమనార్హం. సెనేట్‌ ఈ బిల్లును నెలరోజుల క్రితమే 86–11 ఓట్ల తేడాతో ఆమోదించగా ప్రతినిధుల సభలో కొంత ఆలస్యమైంది. నవంబరు మూడున జరిగే మధ్యంతర ఎన్నికలకు ముందు ప్రతినిధుల సభ సమావేశాల చివరిరోజున మాత్రమే ఆమోదం సాధ్యమవడం విశేషం.

తీసుకునే నిర్ణయాలన్నీ వికటిస్తున్న వైనం కనబడుతూనే ఉన్నా అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్‌ ట్రంప్‌కు తత్వం బోధపడలేదు. ఉక్రెయిన్‌పై రష్యా సాగిస్తున్న యుద్ధాన్ని నిలువరించే పేరిట ఆ దేశంపై మరిన్ని ఆంక్షలు విధించటానికీ... దాన్నుంచి ముడి చమురు, గ్యాస్‌ కొనుగోలు చేస్తూ ఆర్థికంగా తోడ్పడుతున్న భారత్, చైనాలపై వంద శాతం సుంకాలు విధించటానికీ అనుమతించే బిల్లును ఆయన ప్రభుత్వం ప్రతినిధుల సభలో ఆమోదింపజేసుకుంది. గత నెల ఇదే బిల్లుకు సెనేట్‌ ఓకే చెప్పింది. తాజా ఆమోదంతో ఈ ఆంక్షల బిల్లుకు అమెరికన్‌ కాంగ్రెస్‌ అంగీకారం తెలిపినట్టయింది. దీనిపై ట్రంప్‌ సంతకం చేశాక చట్టంగా మారుతుంది. ఆ అధికారాన్ని ట్రంప్‌ వినియోగిస్తారా లేదా అన్నది చూడాల్సివుంది. రెండోసారి అధికారంలోకొచ్చాక రష్యాపై ట్రంప్‌ విధించ దల్చుకున్న ఈ ఆంక్షలు అత్యంత కీలకమైనవి. ఈసారి ఆంక్షలన్నీ రష్యా ఇంధన, రక్షణ రంగాలే లక్ష్యంగా రూపొందించారు. తన అభీష్టానికి విరుద్ధంగా ఇరుగు పొరుగు దేశాలు నిర్ణయాలు తీసుకుంటే వాటితో ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యంతోసహా వివిధ బంధాలన్నిటినీ తెంచుకోవటం ఏ ప్రభుత్వమైనా చేసే పని. కానీ ‘తన చావు జగత్ప్రళయమ’న్న రీతిలో ఆ పనే అందరూ చేసితీరాలనే డిమాండ్‌ మూర్ఖత్వం. అంతర్జాతీయంగా 80 ఏళ్ల క్రితం కుదిరిన ఒడంబడిక ప్రకారం దురాక్రమణ యుద్ధాలకు పాల్పడే దేశంపై ఎలాంటి చర్యలు అవసరమో ఐక్యరాజ్యసమితి, భద్రతామండలి నిర్ణయిస్తాయి. రష్యా తప్పు చేస్తున్నదని అమెరికా భావిస్తే ఆ వేదికలద్వారా ఒత్తిళ్లు తీసుకురావాలి. అలా చేయలేననుకుంటే తనవరకూ ఇష్టానుసారం చేసుకోవచ్చు. అసలు ట్రంప్‌ అత్యుత్సాహంతో అమలు చేస్తున్న సుంకాల విధానంపై అమెరికాలోనే ఏకాభిప్రాయం లేదు. రష్యాపై కఠిన చర్యల్ని సమర్థిస్తున్న డెమోక్రాట్లు సైతం ట్రంప్‌కు అతిగా అధికారాలు కట్టబెట్టడాన్ని ప్రశ్నిస్తున్నారు. ఇలా ఏకపక్ష అధికారాలు అప్పగిస్తే దేశ ప్రయోజనాలకు విఘాతం కలుగుతుందని హెచ్చరిస్తున్నారు.మన దేశం గతంకన్నా దృఢంగా వ్యవహరించటం హర్షించదగ్గది. ప్రస్తుత విధానాన్ని విడనాడబోమనీ, మార్కెట్‌ చలనాలను నిర్దేశించే ధరవరలు, సరఫరా, డిమాండ్‌ వంటి అంశాలను పరిగణనలోకి తీసుకుని భిన్న మార్గాల్లో చమురు కొనుగోలు చేయడం కొనసాగిస్తామనీ స్పష్టంచేసింది. వంద శాతం సుంకాలపై అమెరికా చర్యకు దిగితే ద్వైపాక్షిక సంబంధాలపై వాటి ప్రభావం పడుతుందని ఇప్పటికే అమెరికాకు తెలియ జేశామని తెలిపింది. అసలు ఈ తీర్మానం చేసే నైతిక హక్కు అమెరికన్‌ కాంగ్రెస్‌కు ఉందా? ఈ ఆంక్షలు ఒక్కరోజు ఆలస్యమైనా ఉక్రెయిన్‌లో మరింతమంది ప్రజలు మృత్యువుకు బలి అవుతారని తీర్మానం చెప్పడం వంచన. ఈ సూత్రం తనకు వర్తించదా? ఇరాన్‌పై ఇజ్రాయెల్‌ సాగించిన దురాగతాలను నిలువరించకపోగా, తానూ అందులో పాలుపంచుకుని దేశాధినేతతోసహా అనేకమంది పౌర, సైనిక ముఖ్యుల్ని హతమార్చటం... ఇప్పటికీ పౌర ప్రాంతాలపై బాంబులేస్తూ పదులకొద్దీ మందిని నిత్యం హతమార్చటాన్ని కాంగ్రెస్‌ ఎలా చూస్తుంది? తీర్మానం చేసేముందు తమ పాలకుడి నిర్వాక మేమిటన్న స్పృహ ఉండొద్దా? తాము అధర్మయుద్ధం కొనసాగిస్తూ ధర్మపన్నాలు వల్లించటం, వేరొకరిని వేలెత్తిచూపటం, అందరూ తననే అనుసరించాలనటం ఏం సబబు?వచ్చేవారం చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్‌పింగ్‌ అమెరికా సందర్శనకు రాబోతున్నారు. ఇరు దేశాలమధ్యా శిఖరాగ్ర సమావేశం జరగబోతోంది. ఇలాంటి సమయంలో ఆంక్షల తీర్మానం తీసుకురావటం, బెదిరింపులకు దిగటం తెలివిమాలిన చర్యగా అమెరికా గుర్తించకపోవటం ఆశ్చర్యకరం. ఇప్పటికే ఏఐ విషయంలో సమష్టిగా కదలాలన్న అమెరికా ప్రతిపాదనను చైనా తోసిపుచ్చింది. ఆ విషయంలో ఇరు దేశాలమధ్యా భిన్నాభిప్రాయాలున్నాయని బయటపడింది. ఈ నేపథ్యంలో మరో వివాదాన్ని రగల్చటం వల్ల ఒరిగేదేమిటి? తన పెత్తందారీ పోకడలతో విసిగిన ప్రపంచం ఇప్పటికే దూరం జరిగిందని అమెరికా గ్రహించటం లేదు. ఉక్రెయిన్‌పై రష్యా విరుచుకుపడటంలో తెరవెనక తాను నడిపించిన ఎత్తుగడలే కారణమని గుర్తులేదా? అంతర్జాతీయ వేదికల ప్రమేయం లేకుండా ప్రపంచ దేశాలపై ఒత్తిడి తేవటం చట్టవిరుద్ధమని అమెరికా తెలుసుకోవాలి.

రష్యా నుంచి చమురు కొనుగోలు చేస్తున్న దేశాలపై భారీ సుంకాలు విధించేలా అమెరికా కాంగ్రెస్‌ ఆమోదించిన బిల్లుపై భారత్‌ స్పందించింది. తమ వాణిజ్య, ఆర్థిక ప్రయోజనాలను కాపాడుకునేందుకు అవసరమైన చర్యలు తీసుకుంటామని స్పష్టం చేసింది. ఇదే సమయంలో దేశ ఇంధన అవసరాలు, జాతీయ ప్రయోజనాలే తమ చమురు కొనుగోళ్లకు ప్రాతిపదిక అని మరోసారి తేల్చిచెప్పింది.అమెరికా ప్రతినిధుల సభ బుధవారం ‘లిండ్సే ఓ. గ్రాహం శాంక్షనింగ్‌ రష్యా అండ్‌ ఇరాన్‌ యాక్ట్‌ 2026’కు 262–159 ఓట్లతో ఆమోదం తెలిపింది. ఈ బిల్లు ద్వారా రష్యా నుంచి పెద్ద మొత్తంలో చమురు, సహజవాయువు కొనుగోలు చేసే దేశాలపై గరిష్టంగా 100 శాతం వరకు టారిఫ్‌లు విధించే అధికారాన్ని అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్‌ ట్రంప్‌కు కల్పించారు. భారత్‌, చైనా వంటి దేశాలు దీని పరిధిలోకి వచ్చే అవకాశం ఉంది. దీంతో ఆయన నిర్ణయంపై ఉత్కంఠ నెలకొంది.భారత్‌ స్పందన.. బిల్లు ఆమోదం నేపథ్యంలో.. భారత విదేశాంగ శాఖ గురువారం స్పందించింది. తన వాణిజ్య, ఆర్థిక ప్రయోజనాలను పరిరక్షించుకునే విషయంలో స్పష్టమైన వైఖరితో ఉన్నట్లు తెలిపింది. రష్యా నుంచి ఇంధనాన్ని కొనుగోలు చేయడంపై భారత్‌ ఇప్పటికే తన విధానాన్ని పలుమార్లు వివరించిందని గుర్తు చేస్తోంది. దేశంలోని 140 కోట్లకుపైగా ప్రజల ఇంధన అవసరాలను తీర్చేందుకు వివిధ దేశాల నుంచి చమురు దిగుమతులు చేసుకుంటున్నామని పేర్కొంది. రష్యా చమురు కొనుగోళ్ల విషయంలో అమెరికా ఒత్తిడి కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో.. భారత్‌ తన ఇంధన భద్రత, జాతీయ ప్రయోజనాలను ప్రధానంగా పరిగణనలోకి తీసుకుంటున్నట్లు స్పష్టం చేస్తోంది. అదే సమయంలో.. అమెరికా ప్రతినిధులతో గత కొన్ని నెలలుగా ఉన్నతస్థాయిలో ఈ అంశంపై చర్చలు జరుగుతున్నాయని విదేశాంగ శాఖ అంటోంది. ఈ బిల్లు వల్ల భారత్‌–అమెరికా ద్వైపాక్షిక సంబంధాలతో పాటు అంతర్జాతీయ ఇంధన మార్కెట్‌పై పడే ప్రభావాలను కూడా భారత ప్రభుత్వం ఇప్పటికే అమెరికా వర్గాలకు స్పష్టంగా వివరించిందని పేర్కొంది. అమెరికా చర్య వల్ల ఎదురయ్యే పరిణామాలను ఎదుర్కొనేందుకు వాణిజ్య, పారిశ్రామిక సంస్థలతో కలిసి పనిచేస్తామని తెలిపింది.ట్రంప్‌ డెస్క్‌ మీద.. అమెరికా ప్రతినిధుల సభలో రష్యా ఆంక్షల బిల్లు ఆమోదం పొందింది. అయితే అంత మాత్రాన భారత్‌పై వెంటనే 100 శాతం టారిఫ్‌ అమల్లోకి వచ్చినట్లు కాదు. ఈ బిల్లు ఇప్పుడు అధ్యక్షుడు ట్రంప్‌ ఆమోదానికి వెళ్లనుంది. సంబంధిత చట్టానికి సంబంధించిన ఫైల్‌.. ట్రంప్‌ డెస్క్‌ వద్దకు వెళ్లినట్లు వైట్‌హౌజ్‌ వర్గాలు ధృవీకరించాయి. అయితే ఏ దేశంపై, ఎంత టారిఫ్‌ విధించాలి అనే అధికారం ఇప్పుడు అధ్యక్షుడి నిర్ణయంపై ఆధారపడి ఉంది. రష్యా ఆంక్షల బిల్లులో.. రష్యా చమురు, గ్యాస్‌ కొనుగోళ్లపై ఆంక్షలతో పాటు రష్యా ‘షాడో ఫ్లీట్‌’, ఆ దేశ నాయకత్వం(పుతిన్‌ సహా అక్కడి పలువురు అగ్రనేతలు), ఆర్థిక సంస్థలు, ఇంధన రంగంపైనా బిల్లు కఠిన చర్యలను ప్రతిపాదిస్తోంది. ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధానికి రష్యాకు లభిస్తున్న ఇంధన ఆదాయాన్ని పరిమితం చేయడమే అమెరికా చర్యల ప్రధాన ఉద్దేశంగా పేర్కొంటోంది. ఇక భారత్‌పై ఈ చట్టం ఎలా అమలవుతుంది? టారిఫ్‌ విధిస్తే ఎంత మేరకు ఉంటుంది? రష్యా నుంచి భారత్‌ చమురు కొనుగోళ్లపై దాని ప్రభావం ఏ స్థాయిలో ఉంటుంది? అనే అంశాలు ట్రంప్‌ తదుపరి నిర్ణయంపై ఆధారపడి ఉంటాయి. ప్రస్తుతానికైతే భారత్‌ మాత్రం తన ఇంధన భద్రత, వాణిజ్య ప్రయోజనాల పరిరక్షణకే ప్రాధాన్యం ఇస్తున్నట్లు స్పష్టం చేసింది.అమెరికా రిపబ్లికన్‌ సెనేటర్‌ లిండ్సే గ్రాహం.. 2026 జూలైలో ఉక్రెయిన్‌ పర్యటన ముగించుకుని అమెరికాకు తిరిగొచ్చిన మరుసటి రోజే మరణించారు. రష్యాపై కఠిన ఆంక్షలకు ఉద్దేశించిన ఈ బిల్లును ఆయనే ముందుకు తీసుకెళ్లడంతో.. ఆయన గౌరవార్థం ఈ బిల్లుకు ట్రంప్‌ ‘లిండ్సే ఓ. గ్రాహం’ పేరు పెట్టారు.ఇదీ చదవండి: ట్రంప్‌ రష్యా బిల్లు.. భారత్‌, చైనాపైనే ఎందుకు?

రష్యా–ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధం నేపథ్యంలో మాస్కోపై ఆర్థిక ఒత్తిడి పెంచేందుకు అమెరికా కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. రష్యాపై కఠిన ఆంక్షలు విధించే బిల్లుకు అమెరికా ప్రతినిధుల సభ ఆమోదం తెలిపింది. ఈ బిల్లులో రష్యా చమురు, గ్యాస్‌ను కొనుగోలు చేసే దేశాలపై భారీ టారిఫ్‌లు విధించే అధికారం అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్‌ ట్రంప్‌కు కల్పించారు. ఇందులో భాగంగా 100 శాతం వరకు టారిఫ్‌లు విధించే అవకాశం ఉండటం భారత్‌, చైనాలకు ఆందోళన కలిగించే అంశంగా మారింది.ప్రతినిధుల సభలో రష్యా ఆంక్షల బిల్లుకు అనుకూలంగా 262 ఓట్లు, వ్యతిరేకంగా 159 ఓట్లు వచ్చాయి. ఇప్పటికే గత నెలలో సెనెట్‌ 86–11 ఓట్లతో ఈ బిల్లును ఆమోదించింది. దీంతో ఇప్పుడు బిల్లు ట్రంప్‌ వద్దకు వెళ్లనుంది. తాను బిల్లుపై సంతకం చేస్తానని ట్రంప్‌ ఇప్పటికే ప్రకటించారు.రష్యాపై మరింత ఒత్తిడి‘లిండ్సే ఓ. గ్రాహం శాంక్షనింగ్‌ రష్యా అండ్‌ ఇరాన్‌ యాక్ట్‌–2026’గా పిలుస్తున్న ఈ చట్టం రష్యా ఇంధన, రక్షణ రంగాలపై కఠిన ఆంక్షలకు మార్గం సుగమం చేయనుంది. రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్‌ పుతిన్‌, ఇతర కీలక అధికారులపైనా ఆంక్షలు విధించే అవకాశం ఉంటుంది. పాశ్చాత్య దేశాల ఆంక్షలను తప్పించుకునేందుకు రష్యా ఉపయోగిస్తోందని ఆరోపణలు ఎదుర్కొంటున్న ‘షాడో ఫ్లీట్‌’ ట్యాంకర్లపైనా చర్యలు తీసుకునే వీలు కల్పిస్తోంది. ఇరాన్‌కు సంబంధించిన అదనపు ఆంక్షలకు కూడా బిల్లులో అవకాశం ఉంది.అంతేకాకుండా రష్యాతో వ్యాపారం కొనసాగించే ఇతర దేశాలపై కూడా చర్యలకు ఈ చట్టం వీలు కల్పిస్తుంది. ముఖ్యంగా రష్యా చమురు, గ్యాస్‌ను కొనుగోలు చేసే దేశాల నుంచి అమెరికాకు వచ్చే దిగుమతులపై 100 శాతం వరకు టారిఫ్‌లు విధించే అధికారాన్ని ట్రంప్‌కు ఇస్తోంది.భారత్‌, చైనాలే ఎందుకు?ఉక్రెయిన్‌పై రష్యా యుద్ధం మొదలైన తర్వాత ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్‌లో భారీ మార్పులు చోటుచేసుకున్నాయి. పాశ్చాత్య దేశాల ఆంక్షల కారణంగా రష్యా చమురు తక్కువ ధరలకు విక్రయించాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడగా.. భారత్‌, చైనా సహా పలు దేశాలు రష్యా నుంచి భారీగా ముడిచమురు కొనుగోలు చేస్తున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో రష్యా నుంచి ఇంధనం కొనుగోలు చేసే ప్రధాన దేశాలపై ద్వితీయ టారిఫ్‌లు విధించే అధికారాన్ని అమెరికా ఉపయోగించవచ్చని బిల్లులో పేర్కొన్నారు. అమెరికా ప్రతినిధుల సభలో జరిగిన చర్చలో భారత్‌, చైనాలను ప్రధాన కొనుగోలుదారులుగా ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించారు.అయితే ఇక్కడ కీలకమైన విషయం ఏమిటంటే.. బిల్లు ఆమోదమైనంత మాత్రాన భారత్‌పై 100 శాతం టారిఫ్‌ తక్షణమే అమల్లోకి రాదు. ఏ క్షణమైనా అలాంటి టారిఫ్‌ విధించే అధికారం మాత్రమే అధ్యక్షుడికి లభిస్తుంది. కాబట్టి దాన్ని ఎప్పుడు, ఏ దేశంపై, ఎంత మేరకు అమలు చేయాలన్నది ట్రంప్‌ నిర్ణయంపై ఆధారపడి ఉంటుంది.అమెరికా మార్కెట్‌పై ప్రభావం?భారత్‌ రష్యా నుంచి భారీగా ముడిచమురు దిగుమతి చేసుకుని, దాన్ని శుద్ధి చేసి దేశీయ అవసరాలకు వినియోగించడంతోపాటు కొన్ని ఉత్పత్తులను ఎగుమతి కూడా చేస్తోంది. ఈ నేపథ్యంలో రష్యా ఇంధన కొనుగోళ్లను కొనసాగిస్తే భారత ఉత్పత్తులపై అమెరికా అదనపు టారిఫ్‌లు విధించే అవకాశం ఉండటం వాణిజ్య రంగంలో కొత్త అనిశ్చితికి దారితీస్తోంది. అయితే ఇప్పటివరకు భారత్‌పై కొత్త 100 శాతం టారిఫ్‌ విధించినట్లు అమెరికా ప్రకటించలేదు.ట్రంప్‌కు అధికారం ఇవ్వడంపై అభ్యంతరాలుబిల్లుకు కాంగ్రెస్‌లో విస్తృత మద్దతు లభించినప్పటికీ.. ట్రంప్‌కు ఇంత విస్తృతమైన టారిఫ్‌ అధికారాలు ఇవ్వడంపై డెమొక్రాట్లు అభ్యంతరం వ్యక్తం చేశారు. హౌస్‌ ఫారిన్‌ అఫైర్స్‌ కమిటీలో డెమొక్రాట్ల తరఫున సీనియర్‌ సభ్యుడైన గ్రెగరీ మీక్స్‌ ఈ బిల్లును తీవ్రంగా విమర్శించారు. రష్యాపై ఆంక్షలకు తాము మద్దతు ఇస్తున్నప్పటికీ.. రష్యాతో వ్యాపారం చేసే దేశాలపై టారిఫ్‌లు విధించే అధికారాన్ని ట్రంప్‌కు విస్తృతంగా ఇవ్వడాన్ని వ్యతిరేకిస్తున్నట్లు డెమొక్రాట్లు తెలిపారు. ఇక సెకండరీ టారిఫ్‌లకు సంబంధించిన నిబంధనలను తొలగించే ప్రయత్నం చేసినా అది విఫలమైంది.ట్రంప్‌ నిర్ణయంపైనే ఉత్కంఠరష్యాపై ఒత్తిడి పెంచి ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధానికి ముగింపు పలికేలా పుతిన్‌ను చర్చల వైపు తీసుకురావడమే ఈ చర్యల లక్ష్యమని బిల్లు మద్దతుదారులు చెబుతున్నారు. మరోవైపు ట్రంప్‌ స్వయంగా టారిఫ్‌లు, ఆంక్షలను తన విదేశాంగ విధానంలో కీలక సాధనాలుగా ఉపయోగిస్తున్నారు.ఇప్పుడు ప్రతినిధుల సభ, సెనెట్‌ ఆమోదం పొందిన బిల్లు ట్రంప్‌ సంతకానికి వెళ్లనుంది. బిల్లు చట్టంగా మారిన తర్వాత భారత్‌, చైనా వంటి రష్యా ఇంధన కొనుగోలుదారులపై ట్రంప్‌ ఈ అధికారాన్ని ఎలా ఉపయోగిస్తారన్నదే అసలు ప్రశ్న. దీంతో రష్యా నుంచి చమురు కొనుగోళ్లు, భారత్‌–అమెరికా వాణిజ్య సంబంధాలపై తదుపరి పరిణామాలు ఆసక్తికరంగా మారాయి.ఇదీ చదవండి: అక్కడ రూల్స్‌ పాటించకుంటే ఫైన్‌లు వేసేస్తారు!

న్యూఢిల్లీ: మూడేళ్ల విరామం తర్వాత ఇండియన్‌ ప్రీమియర్‌ లీగ్‌ (ఐపీఎల్‌) వేలం కార్యక్రమం భారత్‌లో జరగనుంది. ఈ విషయాన్ని ఐపీఎల్‌ చైర్మన్‌ అరుణ్‌ ధుమాల్‌ ధ్రువీకరించారు. ‘ప్రతి ఏడాది ఐపీఎల్‌ వేలం కార్యక్రమం భారత్‌లోనే నిర్వహించాలని అనుకుంటాం. కానీ పెళ్లిళ్ల సీజన్‌ కారణంగా వేదిక లభించడం కష్టమవుతోంది. అయితే ఈసారి మాత్రం ఐపీఎల్‌ వేలం భారత్‌లోనే ఉంటుంది. ఈసారి మినీ వేలం కావడంతో వేదిక లభిస్తుందనే ఆశిస్తున్నాం’ అని రేపు జరిగే బీసీసీఐ ఏజీఎంలో మరోసారి ఐపీఎల్‌ చైర్మన్‌గా ఎన్నిక కానున్న అరుణ్‌ ధుమాల్‌ తెలిపారు. ‘ఇంపాక్ట్‌ ప్లేయర్‌’ నిబంధనను కొనసాగించాలా వద్దా అనే అంశంపై ఫ్రాంచైజీలతో చర్చించాకే నిర్ణయం తీసుకుంటామని ఆయన వివరించారు. 2024 ఐపీఎల్‌ వేలం జిద్దాలో... 2025 ఐపీఎల్‌ వేలం దుబాయ్‌లో... 2026 వేలం అబుదాబిలో నిర్వహించారు.

న్యూఢిల్లీ: ఉత్తర అరేబియా సముద్రంలోని అంతర్జాతీయ జలాల్లో భారత నావికా దళానికి చెందిన యుద్ధ నౌకను పాకిస్తాన్‌ నౌకాదళానికి చెందిన నౌక ఢీకొట్టడం సంచలనాత్మకంగా మారింది. ఈనెల 15న సాయంత్రం ఈ ఘటన చోటుచేసుకున్నట్లు అధికార వర్గాలు తెలియజేశాయి. భారత యుద్ధనౌక సాధారణ నిఘా విధుల్లో ఉండగా, పీఎన్‌ఎస్‌ హునైన్‌ అనే పాక్‌ పెట్రోలింగ్‌ నౌక దానిని వెంబడించింది. ప్రమాద సంకేతాలను తెలియజేయడానికి ఉపయోగించే ఛానల్‌ 16 (సముద్ర రేడియో ఛానల్‌) ద్వారా పదేపదే హెచ్చరికలు జారీ చేసినట్లు అధికార వర్గాలు తెలిపాయి. అయినప్పటికీ పాకిస్తాన్‌ నౌక అకస్మాత్తుగా వేగం పెంచి, భారత యుద్ధనౌక ముందు భాగాన్ని కుడి వైపున ఢీకొట్టింది. చివరికి పాకిస్తానీ నౌక ముందు భాగం భారత యుద్ధనౌకను తాకింది. అయితే, భారత యుద్ధనౌకకు ఎలాంటి నష్టం వాటిల్లలేదని సమాచారం. ఈ సంఘటన తర్వాత కూడా భారత యుద్ధనౌక తన కార్యకలాపాలను యథాతథంగా కొనసాగించిందని సంబంధిత వర్గాలు వెల్లడించాయి. ఈ మొత్తం పరిణామం పట్ల భారత విదేశాంగ శాఖ తీవ్రంగా స్పందించింది. పాకిస్తాన్‌ హైకమిషన్‌ చార్జ్‌ డి అఫైర్స్‌(సీడీఏ) సాద్‌ వరైచ్‌కు సమన్లు జారీ చేసింది. బుధవారం ఆయనను పిలిపించింది. అరేబియా సముద్రంలో భారత యుద్ధనౌకను పాక్‌ నౌక ఢీకొట్టడంపై తీవ్ర నిరసన వ్యక్తంచేసింది. పాకిస్తాన్‌ది ఆమోదయోగ్యం కాని, వృత్తిపరమైన ప్రమాణాలకు విరుద్ధమైన ప్రవర్తన అంటూ తేల్చిచెప్పారు. ఇలాంటి సంఘటనలు పునరావృతం కాకుండా చూసేందుకు అన్ని సైనిక విభాగాలు తగిన జాగ్రత్తలు పాటించాలని, ఇరుపక్షాల మధ్య కుదిరిన ఒప్పందాలు, నిబంధనలను గౌరవించాలని సంబంధిత పాకిస్తాన్‌ అధికారులకు తెలియజేయాలంటూ సాద్‌ వరైచ్‌కు సూచించినట్లు భారత విదేశాంగ శాఖ ప్రకటన పేర్కొంది. ఇస్లామాబాద్‌లోని పాకిస్తాన్‌ విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖకు కూడా ఇదే విధమైన నిరసనను తెలియజేయాలని అక్కడి భారత చార్జ్‌ డి అఫైర్స్‌ను ఆదేశించినట్లు స్పష్టంచేసింది. ‘‘అంతర్జాతీయ జలాల్లో జరిగిన ఈ ఘటన వల్ల పెద్దగా నష్టం వాటిల్లనప్పటికీ.. పాకిస్తాన్‌ నౌకాదళ నౌక వ్యవహరించిన తీరు మాత్రం సైనిక విన్యాసాలు, కదలికలు, దళాల తరలింపులకు సంబంధించిన ముందస్తు సమాచారంపై 1991 ఏప్రిల్‌లో భారత్‌–పాకిస్తాన్‌ మధ్య కుదిరిన ఒప్పందంలోని 10వ అధికరణానికి పూర్తిగా విరుద్ధంగా ఉంది’’అని భారత విదేశాంగ శాఖ తేల్చిచెప్పింది. మరోవైపు భారత నావికాదళం కూడా ఈ వ్యవహారంపై స్పందించింది. తమ ఆందోళనను పాకిస్తాన్‌ సైన్యానికి తెలియజేసింది. పాకిస్తాన్‌కు చెందిన పీఎన్‌ఎస్‌ హునైన్‌ నౌక 2024 జూలైలో విధుల్లోకి ప్రవేశించింది. ఇందులో నౌకా విధ్వంసక, వైమానిక రక్షణ ఆయుధాలు, సెన్సార్లు, టెర్మినల్‌ రక్షణ వ్యవస్థ అమర్చారు.

న్యూఢిల్లీ: అభివృద్ధి చెందుతున్న నూతన సాంకేతికతల విషయంలో భారత్‌ అగ్రస్థానానికి చేరాలని ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఆకాంక్షించారు. బుధవారం ఢిల్లీలో ప్రముఖ సీఈఓలతో జరిగిన సెమీకండక్టర్‌ రౌండ్‌టేబుల్‌ సమావేశానికి ఆయన అధ్యక్షత వహించారు. భారతదేశ సాంకేతిక భవిష్యత్తును తీర్చిదిద్దడంలో ప్రభుత్వం, సెమీకండక్టర్‌ పరిశ్రమ మధ్య సన్నిహిత సహకారం అవసరమని తేల్చిచెప్పారు. దేశానికి ప్రతిభ, సాంకేతిక పరిజ్ఞాన స్వీకరణ, మౌలిక సదుపాయాల విషయంలో బలమైన పునాది ఉందని గుర్తుచేశారు. సెమీకండక్టర్‌ రంగంలో భారత్‌ సాధించిన గణనీయమైన పురోగతిని ప్రస్తావించారు. ఈ వ్యవస్థ ఇప్పుడు ప్రాథమిక ప్రయత్నాల దశ నుంచి విస్తృత స్థాయి, గొప్ప అవకాశాలు కలిగిన దశకు మారుతోందని అన్నారు. సాంకేతిక పురోగతులు, పరిశ్రమ అవసరాలకు అనుగుణంగా మన విధానాలు అభివృద్ధి చెందాలని అభిప్రాయపడ్డారు. విధానపరమైన, పరిపాలనాపరమైన చర్యలపై సూచనలు ఇవ్వాలని పరిశ్రమ వర్గాలను మోదీ ఆహ్వానించారు. సెమీకండక్టర్‌ రంగాన్ని మరింత బలోపేతం చేయడంలో సలహాలను పరిగణనలోకి తీసుకుంటామని తెలిపారు. భారతదేశ సెమీకండక్టర్‌ రంగం వృద్ధికి చొరవ తీసుకోవాలని పారిశ్రామికవేత్తలకు పిలుపునిచ్చారు. నైపుణ్యాభివృద్ధి, ఆవిష్కరణలు, కృత్రిమ మేధ(ఏఐ), క్వాంటమ్‌ కంప్యూటింగ్‌ వంటి వర్ధమాన సాంకేతికతల్లో పరిశ్రమల భాగస్వామ్యం మరింత పెరగాలని మోదీ పిలుపునిచి్చనట్లు ప్రధానమంత్రి కార్యాలయం(పీఎంఓ) ఒక ప్రకటనలో వెల్లడించింది. ఈ రౌండ్‌టేబుల్‌ సమావేశానికి సెమీ, మైక్రాన్, ఇని్ఫనియోన్, అప్లైడ్‌ మెటీరియల్స్, ఏఎస్‌ఎంఎల్, మెర్సెక్, టోక్యో ఎల్రక్టాన్‌ లిమిటెడ్, ఫుజిఫిలిం, ఇంటెల్, టాటా ఎల్రక్టానిక్స్, సెలెస్టా క్యాపిటల్, ఫాక్స్‌కాన్, ఐబీఎం రీసెర్స్‌ తదితర కంపెనీల సీఈఓలు, ప్రతినిధులు పాల్గొన్నారు. ‘‘సెమీకండక్టర్‌ పరిశ్రమకు కేంద్ర ప్రభుత్వం నుంచి సంపూర్ణ మద్దతు ఉంటుంది. దేశంలో పెట్టుబడులకు, వ్యాపార వృద్ధికి అనుకూల వాతావరణం ఉంది. నైపుణ్యాభివృద్ధి, ఆవిష్కరణలు, మౌలిక సదుపాయాల ఉన్నతీకరణకు ప్రభుత్వం ప్రాధాన్యం ఇస్తోంది. అభివృద్ధి చెందుతున్న సాంకేతికతల్లో భారత్‌ను అగ్రగామిగా నిలిపేందుకు మనమంతా నిరంతరం కృషి చేయాలి’’అని ప్రధాని మోదీ ‘ఎక్స్‌’లో పోస్టుచేశారు.

అంతరిక్షంలో ఆయుధం ఉందన్న అమెరికా ప్రకటన ఇప్పుడు సర్వత్రా ప్రకంపనలు సృష్టిస్తోంది. భవిష్యత్తులో యుద్ధం నేలపై నుంచి కాకుండా అంతరిక్షంలోనే మొదలైతే... ఉపగ్రహాలే లక్ష్యంగా సాగితే తట్టుకోవడం ఎలా అన్న ప్రశ్న పలు దేశాల్లో మొదలైంది. రష్యా, చైనా లాంటి దేశాలు అంతరిక్ష యుద్ధాన్ని ఎదుర్కొనేందుకు తగిన సాధన సంపత్తిని సమకూర్చుకున్నట్లు వార్తలు వస్తూండగా.... అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల జాబితాలో ఉన్న భారత్‌ పరిస్థితి ఏమిటి? ఉపగ్రహాలను కూల్చే సత్తా మనకుందా? ఉంటే.. అమెరికా మాదిరిగానే మనమూ అంతరిక్షంలో మనదైన అ్రస్తాన్ని సిద్ధంగా ఉంచగలమా? ఆసక్తికరమైన ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానాలు ఇవిగో... ఉపగ్రహాలను కూల్చేయగల సత్తా భారత్‌కు ఇప్పుడు కాదు... ఏడేళ్ల క్రితం అంటే 2019లోనే సమకూరింది. ‘మిషన్‌ శక్తి’పేరుతో ఈ ఉపగ్రహ విధ్వంసక ఆయుధ వ్యవస్థను భారత్‌ పరీక్షించింది. అగ్రరాజ్యాలు అమెరికా, ఒకప్పటి సోవియట్‌ యూనియన్‌ల మధ్య ప్రచ్ఛన్న యుద్ధం జోరుగా సాగుతున్న కాలంలో పురుడుపోసుకున్న ఈ ఉపగ్రహ విధ్వంసక ఆయుధాల ఆలోచన ఆ తరువాత బహుముఖంగా విస్తరించింది. అమెరికా 1985లోనే ఎఫ్‌–15 యుద్ధ విమానం ద్వారా 11.6 కిలోమీటర్ల ఎత్తుకు ఎగసి అక్కడి నుంచి ఏఎస్‌ఎం–135 క్షిపణిని ప్రయోగించింది. ఈ క్షిపణి 555 కిలోమీటర్ల ఎత్తులో తిరుగుతున్న శాస్త్రీయ ఉపగ్రహం ఒకదాన్ని ధ్వంసం చేసింది కూడా. ఇలా క్షిపణుల సాయంతో ఉపగ్రహాలను ధ్వంసం చేయగల వ్యవస్థలను కైనెటిక్‌ డైరెక్ట్‌ అసెంట్‌ ఏశాట్‌లని పిలుస్తారు. నేల, సముద్రం, గాల్లోంచి కూడా ప్రయోగించగలగడం వీటి ప్రత్యేకత. కక్ష్యలో తిరుగుతున్న ఉపగ్రహాన్ని గుర్తించేందుకు, కచ్చితంగా దాన్ని బలంగా ఢీకొనేందుకు శక్తిమంతమైన రాడార్లు, ఆప్టికల్‌ సెన్సర్లను ఉపయోగిస్తారు. ఎక్కడో వందల కిలోమీటర్ల దూరంలో కంటికి కనిపించని, నిత్యం కదులుతూ ఉండే ఉపగ్రహాలను గుర్తించడం, క్షిపణులతో ఢీకొట్టడం అంతా చాలా సంక్లిష్టమైన వ్యవహారం. అందుకే డబ్బు, సాంకేతిక పరిజ్ఞానం అందుబాటులో ఉన్న దేశాలు మాత్రమే ఈ వ్యవస్థలను అభివృద్ధి చేయగలిగాయి. 1985లో అమెరికా మొట్టమొదటిసారి ఈ రకమైన వ్యవస్థలను ప్రయోగించి విజయం సాధిస్తే చైనాకు 2007 వరకూ సాధ్యపడలేదు. రష్యా 2021లో కాస్మోస్‌1408 ఉపగ్రహాన్ని ధ్వంసం చేసి తనకూ ఏశాట్‌లు ఉన్నాయని ప్రకటించుకుంది. మన పరిస్థితి ఏమిటి? ముందుగా చెప్పుకున్నట్లు మిషన్‌ శక్తితో మనకు ఉపగ్రహాలను కూల్చేయగల సామర్థ్యం సమకూరింది. ఈ సత్తా కలిగిన నాలుగవ దేశంగా అవతరించింది. మిషన్‌ శక్తిలో భాగంగా రక్షణ పరిశోధన, అభివృద్ధి సంస్థ (డీఆర్‌డీవో) పృథ్వీ క్షిపణికి కొన్ని మార్పులు చేసి ప్రయోగించింది. 2019 మార్చి 27న ఒడిశాలోని అబ్దుల్‌ కలామ్‌ దీవి నుంచి నింగికి ఎగసిన ఈ మూడు దశల పృథ్వీ క్షిపణి అంతకు రెండు నెలల క్రితం ఇస్రో రాకెట్‌ ద్వారా భూమి లో ఎర్త్‌ ఆర్బిట్‌లోకి చేరిన మైక్రోశాట్‌–ఆర్‌ ఉపగ్రహాన్ని ఢీకొని నాశనం చేసింది. నేరుగా ఢీకొట్టడం ద్వారా మాత్రమే పృథ్వీ క్షిపణి ఉపగ్రహాన్ని నాశనం చేయడం గుర్తించాల్సిన విషయం. అంటే.. క్షిపణిలో ఎలాంటి పేలుడు సామగ్రిని వాడలేదన్నమాట. ప్రయోగం తరువాత జరిపిన పరిశీలనల్లో క్షిపణి ఉపగ్రహాన్ని ధ్వంసం చేయడంలో విజయవంతమైందని స్పష్టంగా తెలిసింది. దీనర్థం అంతరిక్షంలో తిరిగే ఉపగ్రహాలను గుర్తించి.. దాని దారిని పరిశీలిస్తూ... అడ్డుకుని పేల్చేయగల సత్తా భారత్‌కు ఉందీ అని!!! ఇప్పుడు çపృథ్వీ క్షిపణిలో పేలుడు పదార్థం ఉందని ఒక్కసారి ఊహించుకోండి... – సాక్షి, నేషనల్‌ డెస్క్

మోదీ శకంలో చిరకాలం నిలిచిపోయే గొప్ప విజయం ఏదైనా ఒక రహదారి, పథకం, సంస్కరణ లేదా మౌలిక సదుపాయాల ప్రాజెక్టులో కనిపించకపోవచ్చు. అంతకంటే లోతైన అంశంలో అది ఉంది. భారత ప్రధాన స్రవంతి విస్తరించటమే ఆ విజయం. నేను భారత రాష్ట్రపతిగా ఉన్న కాలంలో 2017 నుంచి 2022 వరకు ఐదేళ్ల పాటు ఆయనను ప్రధానమంత్రిగా దగ్గరగా గమనించాను. ఆ అనుభవంతో పాటు ప్రజా జీవితంలో ఆయనతో నాకున్న అనుబంధం ఆధారంగా, ఆయన జన్మదినం సందర్భంగా కొన్ని ఆలోచనలు పంచుకోవాలనుకుంటున్నాను. 2001 అక్టోబర్‌లో గుజరాత్‌ ముఖ్యమంత్రిగా మొదలై, 2014 నుంచి ప్రధానమంత్రి కార్యాలయం వరకు ఎన్నికైన ప్రభుత్వానికి 25 ఏళ్లపాటు నాయకత్వం వహించిన ప్రధాని మోదీ... ‘సబ్‌ కా సాథ్, సబ్‌ కా వికాస్‌’ అనే సరళమైన, పరివర్తనాత్మక ఆలోచనను నిరంతరం ముందుకు తీసుకెళ్లారు. ఆయన సమ్మిళిత రాజకీయాలకు నిర్వచనంగా మారిన మరో భావన దీనికి కేంద్రం: ‘జిస్కో కిసీ నే నహీ పూఛా, ఉస్కో మోదీ నే పూజా’. అంటే ఎవరూ పట్టించుకోని వారికి మోదీ ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు. చివరి అంచె వరకు అభివృద్ధిని తీసుకెళ్లటమే కాకుండా, ఆ అంచుల్లో ఉన్నవారిని ప్రధాన స్రవంతిలోకి తీసుకు రావటం మోదీ శకంలో అత్యంత ప్రభావవంతమైన మార్పు కావచ్చు.మారిన ఈశాన్య కథస్వాతంత్య్రం తర్వాత దశాబ్దాలపాటు భారత అభివృద్ధి ఆలోచనలో ఒక కేంద్రం, దానికి వెలుపల పరిధి ఉన్నట్లు భావించేవారు. కొన్ని ఆకాంక్షలకు జాతీయ చర్చలో అసలు చోటే దక్కలేదు. ప్రభుత్వం ఒక కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించిందా అన్నది ఇప్పుడు ప్రశ్న కాదు. దాని ప్రయోజనం పొందే అవకాశం చివరి వ్యక్తికి నిజంగా చేరిందా లేదా అన్నదే అసలు ప్రశ్న. ఈ మార్పును ఈశాన్య ప్రాంతం కంటే మెరుగ్గా వివరించే ఉదాహరణలు చాలా తక్కువ. దశాబ్దాలపాటు ఈశాన్య ప్రాంతాన్ని భారతదేశానికి దూరంగా ఉన్న సరిహద్దు ప్రాంతంగానే ఎక్కువగా భావించారు. మోదీ నాయకత్వంలో అది భారత్‌ ముఖంగా, ఆగ్నేయాసియాకు ప్రవేశ ద్వారంగా క్రమంగా గుర్తింపు పొందింది. 2014 నవంబర్‌ నుంచి ప్రధాని మోదీ 83 సార్లకు పైగా ఈ ప్రాంతాన్ని సందర్శించారు. ఈ ప్రాంతంలో 12 ప్రధాన శాంతి ఒప్పందాలు కుదిరాయి. అంతకుముందు దశాబ్దంలో దాదాపు రూ.1.4 లక్షల కోట్లు కేటాయించగా, 2014–15 నుంచి 2025–26 మధ్య అభివృద్ధికి రూ. 7 లక్షల కోట్లకు పైగా కేటాయించారు. బోగీబీల్‌ వంతెన, సెలా సొరంగం... కఠినమైన భౌగోళిక అడ్డంకులను అధిగమించాయి. బైరాబీ–సైరాంగ్‌ రైలు మార్గం ప్రారంభంతో మిజోరాంకు దేశంలోని మిగిలిన ప్రాంతాలతో తొలిసారి నేరుగా రైలు అనుసంధానం లభించింది. స్వాతంత్య్రం తర్వాత నాగాలాండ్‌కు తొలి రైల్వే స్టేషన్‌ వచ్చింది. గువాహటి ఎయిమ్స్‌ ఈశాన్య ప్రాంతంలో తొలి ఎయిమ్స్‌గా నిలిచింది. అసోంలోని సెమీకండక్టర్‌ కేంద్రం పూర్తిగా భిన్నమైన ఆకాంక్షకు ప్రతీక. ఒకప్పుడు ప్రధానంగా భౌగోళికంగా మారుమూల ప్రాంతంగా భావించిన చోట భారత్‌లోని అత్యాధునిక సాంకేతిక పరిశ్రమల్లో ఒకటి ఆవిర్భవించగలదన్న ఆలోచనకు ఇది రూపమిస్తోంది.‘చివరి గ్రామాల’ నుంచి ‘తొలి గ్రామాల’ వరకుఇదే మార్పు భారత సరిహద్దుల వెంబడి కూడా కనిపిస్తోంది. ఏళ్ల తరబడి మారుమూల జనావాసాలను సాధారణంగా దేశంలోని ‘చివరి గ్రామాలు’గా పేర్కొన్నారు. కానీ వైబ్రెంట్‌ విలేజెస్‌ కార్య క్రమం మారుమూల సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో రహదారులు, అనుసంధానం, పర్యాటకం, జీవనోపాధి, అత్యవసర సేవల ద్వారా ఈ ఆలోచనకు సంస్థాగత రూపం ఇస్తోంది. ఆకాంక్షిత జిల్లాల కార్య క్రమం ద్వారా ఇదే సూత్రం దేశ అంతర్భాగానికీ విస్తరించింది. చరిత్రాత్మకంగా వెనుకబడిన 112 జిల్లాలు శాశ్వతంగా వెనుకంజ లోనే ఉంటాయని అంగీకరించకుండా... ఆరోగ్యం, విద్య, మౌలిక సదుపాయాలు, జీవనోపాధిలో పురోగతిని వేగవంతం చేసేందుకు స్పష్టమైన ఫలితాలు, పథకాల సమన్వయం, పోటీతత్వ అభివృద్ధిని ఈ కార్యక్రమం ప్రవేశపెట్టింది. 2023లో 329 జిల్లాల్లోని 500 బ్లాకు లను ‘ఆకాంక్షిత బ్లాకుల కార్యక్రమం’ పరిధిలోకి తీసుకు రావడం ద్వారా ఈ విధానాన్ని మరింత లోతుగా తీసుకెళ్లారు. గత దశాబ్దంలో కేంద్ర గిరిజన వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ బడ్జెట్‌ 243 శాతం పెరిగింది. మొత్తం 75 ప్రత్యేకంగా బలహీన గిరిజన సమూహాలను పీఎం–జన్‌ మన్‌ పరిధిలోకి తీసుకొచ్చారు. గిరిజనులు అధికంగా నివసించే గ్రామాలు, పీవీటీజీ ఆవాసాల్లో దీర్ఘకాలంగా ఉన్న లోపాలను సమన్వయ ప్రభుత్వ చర్యల ద్వారా పరిష్కరిస్తూ ధర్తీ ఆబా జనజాతీయ గ్రామ ఉత్కర్ష్‌ అభియాన్‌ ఈ విధానాన్ని మరింత ముందుకు తీసుకెళ్తోంది. 59 కోట్లకు పైగా జన్‌ ధన్‌ ఖాతాలు గతంలో అధికారిక ఆర్థిక వ్యవస్థకు వెలుపల ఉన్న కుటుంబాలను అందులో భాగం చేశాయి. ప్రత్యక్ష ప్రయోజన బదిలీ ద్వారా ప్రభుత్వ సాయం లబ్ధిదారులకు నేరుగా చేరుతోంది. లీకేజీలను అరికట్టడం ద్వారా రూ. 5.14 లక్షల కోట్లకు పైగా మొత్తం ఆదాకు ఇది దోహదం చేసింది. సౌభాగ్య పథకం గ్రామీణ విద్యుదీకరణలో 100 శాతం లక్ష్యాన్ని సాధించింది. ఉజ్వల పథకం 10 కోట్లకు పైగా కుటుంబా లకు స్వచ్ఛ వంట ఇంధనాన్ని అందించింది. జల్‌ జీవన్‌ మిషన్‌ 13 కోట్ల గ్రామీణ కుటుంబాలకు కుళాయి నీటి కనెక్షన్లను విస్తరించింది.‘సబ్‌ కా సాథ్, సబ్‌ కా వికాస్‌’ అంటే...మహిళల గౌరవం, భద్రత, ఆరోగ్యంతో అత్యంత సన్నిహిత సంబంధం ఉన్న అంశాన్ని స్వచ్ఛ భారత్‌ మిషన్‌ పరిష్కరించింది. గతంలో ఎన్నడూ లేనంత భారీ స్థాయిలో మహిళలు ఔత్సాహిక పారిశ్రామిక రంగంలో పాల్గొనేందుకు ‘ముద్ర’ పథకం వీలు కల్పించింది. మొత్తం ముద్ర రుణాల్లో మహిళల వాటా 68 శాతం. పీఎం స్వనిధి లబ్ధిదారుల్లోనూ మహిళలు 46 శాతం ఉన్నారు. గ్రామీణ పరివర్తనలో మహిళల ఆర్థిక సాధికారతకు లఖ్‌పతి దీదీ కార్యక్రమం కేంద్ర స్థానం కల్పిస్తోంది. విడివిడిగా చూస్తే ఈశాన్య ప్రాంతం, గిరిజన సమాజాలు, సరిహద్దు గ్రామాలు, మహిళలు, గ్రామీణ కుటుంబాలు, ఆర్థిక వ్యవస్థకు వెలుపల ఉన్న పౌరులు వేర్వేరు సవాళ్లుగా కనిపిస్తారు. అన్నింటినీ కలిపి చూస్తే మోదీ ప్రభుత్వ పాలనా తత్వంలోని విస్తృత నిర్మాణం స్పష్టమవుతుంది. 2047 నాటికి వికసిత్‌ భారత్‌ లక్ష్యం దిశగా దేశం అడుగులు వేస్తున్న వేళ కేవలం పెద్ద ఆర్థిక వ్యవస్థ, బలమైన మౌలిక సదుపాయాల నెట్‌వర్క్‌ లేదా మరింత సమర్థమైన ప్రభుత్వ వ్యవస్థను నిర్మించటమే ఆకాంక్ష కాదు. భారత అభివృద్ధి గాథలో ఒకప్పుడు అతి తక్కువగా కనిపించిన వారికి కూడా సమాన భాగస్వామ్యం ఉండేలా చూడటం లక్ష్యం.రామ్‌నాథ్‌ కోవింద్‌వ్యాసకర్త భారత మాజీ రాష్ట్రపతి

న్యూఢిల్లీ: వ్యాపారులకు రూ.2,000కు మించిన యూపీఐ చెల్లింపులపై ఫీజు విధించాలన్న కేంద్ర ప్రభుత్వ నిర్ణయంపై విపక్షాలకు చెందిన పలువురు ఎంపీలు బుధవారం ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. ఈ నిర్ణయం దేశంలోని మొత్తం ప్రజలపై ప్రభావం చూపుతుందని, ఇది ప్రజా వ్యతిరేక నిర్ణయం అని రాష్ట్రీయ సమాజ్ పక్ష ఎంపీ ఎన్.కె.ప్రేమచంద్రన్ పేర్కొన్నారు.పార్లమెంటరీ ఆర్థిక వ్యవహారాల స్థాయీ సంఘం సమావేశంలో కొందరు ఎంపీలు ఈ అంశాన్ని ప్రస్తావించినట్లు ఆ సంఘం చైర్మన్ భర్తృహరి మహతాబ్ తెలిపారు. వచ్చే సమావేశంలో దీనిని చర్చకు తీసుకునే అవకాశం ఉందని ఆయన చెప్పారు.స్థాయీ సంఘం సభ్యుడు ప్రేమచంద్రన్ మాట్లాడుతూ.. వ్యాపారులకు రూ.2,000కు మించిన చెల్లింపులపై ఫీజు విధించాలన్న ప్రభుత్వ నిర్ణయం దేశ ప్రజలందరినీ ప్రభావితం చేస్తుందని అన్నారు. దాదాపు ఆరు సంవత్సరాలుగా పూర్తిగా ఉచితంగా కొనసాగుతున్న యూపీఐ చెల్లింపుల విధానంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం మంగళవారం (సెప్టెంబర్ 15) మార్పు ప్రకటించింది. అక్టోబర్ 15 నుంచి వ్యాపారులకు యూపీఐ ద్వారా చేసే రూ.2,000కు మించిన బదిలీలపై 0.4 శాతం ఫీజు విధించనున్నట్లు వెల్లడించింది. అయితే సాధారణ వ్యక్తి నుంచి వ్యక్తికి జరిగే లావాదేవీలు, చిన్న మొత్తాల చెల్లింపులకు ఎలాంటి ఫీజు ఉండదని స్పష్టం చేసింది.ఎవరు ఏమన్నారు?యూపీఐ ద్వారా వ్యాపారులకు చేసే రూ.2,000కు మించిన చెల్లింపులపై అక్టోబర్ 15 నుంచి 0.4 శాతం మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్‌ (ఎండీఆర్‌) అమలు చేయాలన్న నిర్ణయంపై రాజకీయంగా భిన్న స్పందనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. కాంగ్రెస్‌ సహా విపక్ష నేతలు ఈ నిర్ణయాన్ని విమర్శించగా, ప్రభుత్వం మాత్రం వినియోగదారులపై ఎలాంటి ఛార్జీ ఉండదని స్పష్టం చేసింది.రాహుల్ గాంధీ: లోక్‌సభలో ప్రతిపక్ష నేత రాహుల్ గాంధీ.. వ్యాపారులపై విధించే ఫీజు చివరికి వినియోగదారులపైనే పడే అవకాశం ఉందని ఆరోపించారు. దుకాణదారులు ఈ వ్యయాన్ని వస్తువుల ధరల్లో కలిపితే సాధారణ ప్రజలే భరించాల్సి వస్తుందని పేర్కొన్నారు. అమెరికా ఒత్తిడికి కేంద్ర ప్రభుత్వం తలొగ్గుతోందని కూడా ఆయన ఆరోపించారు.మల్లికార్జున ఖర్గే: కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున ఖర్గే కూడా కేంద్ర నిర్ణయాన్ని విమర్శించారు. ద్రవ్యోల్బణం ఇప్పటికే సామాన్యులపై ఒత్తిడి పెంచుతున్న సమయంలో డిజిటల్ చెల్లింపులపై అదనపు భారాన్ని మోపుతున్నారని ఆయన ఆరోపించారు.పవన్ ఖేరా: కాంగ్రెస్‌ మీడియా, ప్రచార విభాగం అధిపతి, రాజ్యసభ సభ్యుడు పవన్ ఖేరా.. కొత్త 0.4 శాతం ఎండీఆర్‌ను “మోదీ ట్యాక్స్‌”గా పిలవాలని అన్నారు. యూపీఐని ప్రజల్లోకి విస్తృతంగా తీసుకెళ్లిన తర్వాత దాని వినియోగంపై పన్ను విధిస్తున్నారని ఆయన విమర్శించారు.హారిస్ బీరన్: ఇండియన్ యూనియన్ ముస్లిం లీగ్‌ రాజ్యసభ సభ్యుడు హారిస్ బీరన్.. ప్రభుత్వం సాధారణ ప్రజలను మోసం చేసిందని వ్యాఖ్యానించారు. వ్యాపారులు ఎండీఆర్‌ భారం వినియోగదారుల నుంచి వసూలు చేసే ప్రయత్నం చేయవచ్చని, దీంతో వ్యాపారులు డిజిటల్ చెల్లింపులకు దూరమయ్యే అవకాశం ఉందని ఆయన అన్నారు.కేంద్ర ప్రభుత్వ వివరణ: ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ మాత్రం ఎండీఆర్‌ వినియోగదారులపై విధించే ఛార్జీ కాదని స్పష్టం చేసింది. వ్యక్తి నుంచి వ్యక్తికి జరిగే యూపీఐ లావాదేవీలు పూర్తిగా ఉచితంగానే ఉంటాయని, రూ.2,000 వరకు వ్యాపారి చెల్లింపులకు కూడా ఎండీఆర్‌ ఉండదని తెలిపింది. చిన్న వ్యాపారులకు సంబంధించిన జీరో-ఎండీఆర్‌ నిబంధనలు కొనసాగుతాయని, మొత్తం వ్యాపారి లావాదేవీల్లో సుమారు 96 శాతం ప్రభావితం కాకుండా ఉంటాయని పేర్కొంది.బీజేపీ వాదన: ప్రభుత్వ వాదన ప్రకారం, ఈ ఎండీఆర్‌ పన్ను కాదు. దీనివల్ల వచ్చే ఆదాయం బ్యాంకులు, చెల్లింపు సేవల సంస్థలు, యూపీఐ యాప్‌ సంస్థల మధ్య పంచబడుతుంది. యూపీఐ మౌలిక వసతులు, భద్రత, విస్తరణకు అవసరమైన ఆర్థిక వనరులను సమకూర్చడమే కొత్త విధానం ఉద్దేశమని ప్రభుత్వం చెబుతోంది.కొత్త విధానం అమల్లోకి వచ్చిన తర్వాత వ్యాపారులు ఎండీఆర్‌ భారాన్ని ఎలా నిర్వహిస్తారు, వస్తువుల ధరలపై దాని ప్రభావం ఉంటుందా, డిజిటల్ చెల్లింపుల వినియోగంలో ఏమైనా మార్పు వస్తుందా అనేది తదుపరి పరిశీలించాల్సిన అంశాలుగా మారాయి.

ఢిల్లీ: అరేబియా సముద్రంలో తీవ్ర ఉద్రిక్తత చోటు చేసుకుంది. పాకిస్థాన్ నౌకాదళానికి చెందిన ఓ నౌక భారత నౌకను ఢీకొట్టింది. దీంతో భారత్‌ దీనిపై తీవ్రంగా స్పందించింది. ఈ ఘటనకు సంబంధించి పాకిస్థాన్ దౌత్యవేత్తతో తీవ్ర నిరసన వ్యక్తం చేసింది. పాకిస్థాన్ నౌకాదళ ప్రవర్తన ఆమోదయోగ్యం కానిదిగా ఉందని వృత్తిపరమైన ప్రమాణాలకు విరుద్ధంగా ఉందని పేర్కొంది. ఈ ఘటనపై పాకిస్థాన్‌ తాత్కాలిక రాయబారి సాద్ అహ్మద్ వరిచ్‌తో భారత విదేశాంగ శాఖ పలు అంశాలను ప్రస్థావించింది. పాకిస్థాన్ నౌకాదళం వ్యవహరించిన తీరు 1991లో భారత్-పాకిస్థాన్ మధ్య కుదిరిన పరస్పర ఒప్పందంలోని ఆర్టికల్ 10కు పూర్తిగా విరుద్ధంగా ఉందని పేర్కొంది. “ఇలాంటి ఘటనలు మళ్లీ జరగకుండా అన్ని సైనిక యూనిట్లు తగిన జాగ్రత్తలు పాటించాలి. ఇరు దేశాల మధ్య అమల్లో ఉన్న సంబంధిత ఒప్పందాల నిబంధనలను గౌరవించాలి” అని తెలిపింది. భారత్ వ్యక్తం చేసిన ఈ సందేశాన్ని పాకిస్థాన్ విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖకు కూడా తెలియజేయాలని పాక్‌ దౌత్యవేత్తను ఆదేశించింది.ఎలా జరిగిందిఈ ఘటన సెప్టెంబర్ 15 ఒమన్‌కు తూర్పుగా సుమారు 220 కిలోమీటర్ల దూరంలో జరిగింది. ఉత్తర అరేబియా సముద్రంలో సాధారణ నిఘా విధుల్లో ఉన్న భారత నౌకాదళానికి చెందిన ఓ ఫ్రంట్‌లైన్ యుద్ధనౌకకు పాకిస్థాన్ నౌకాదళ నౌక సమీపంగా వచ్చింది. అనంతరం ఢీకొట్టింది. నౌకను నడపడంలో నిర్లక్షంగా వ్యవహరించడం కారణంగానే రెండు నౌకలు ఢీకొన్నాయని అధికారులు పేర్కొన్నారు. అయితే ఈ ఘటనలో ఎటువంటి ‍ప్రమాదం జరగలేదని తెలిపారుఅయితే కేవలం నౌకలు ఢీకొట్టడం మాత్రమే కాకుండా అంతర్జాతీయ జలాల్లో సైనిక నౌకలు వ్యవహరించే సమయంలో పాటించాల్సిన భద్రత, జాగ్రత్తలు, భారత్-పాకిస్థాన్ మధ్య ఉన్న సంబంధిత ఒప్పందాల నిబంధనలను పాటించాల్సిన అవసరాన్ని భారత్ ప్రస్తావించింది. ముఖ్యంగా, 1991 నాటి భారత్-పాకిస్థాన్ ఒప్పందంలోని ఆర్టికల్ 10ను పాకిస్థాన్ నౌకాదళ నౌక ప్రవర్తన ఉల్లంఘించిందని భారత ప్రభుత్వం పేర్కొంది. ఈ ఘటన పునరావృతం కాకుండా ఇరు దేశాల సైనిక యూనిట్లు తగిన జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలని, పరస్పరం కుదుర్చుకున్న ఒప్పందాలను గౌరవించాలని భారత్ స్పష్టం చేసింది.

దేశంలో ఉపాధి పొందేందుకు సిద్ధంగా ఉన్న 15 ఏళ్లు, అంతకుమించి వయసున్న వ్యక్తుల్లో నిరుద్యోగిత రేటు (యూఆర్‌) ఆగస్టులో 5 శాతానికి దిగొచ్చింది. జూలైలో నమోదైన 5.1 శాతంతో పోలిస్తే ఇది స్వల్పంగా తగ్గింది. గతేడాది (2025) ఆగస్టులోనూ నిరుద్యోగిత రేటు 5.1 శాతంగానే నమోదైనట్లు జాతీయ గణాంకాల కార్యాలయం (ఎన్‌ఎస్‌ఓ) విడుదల చేసిన పీరియాడిక్‌ లేబర్‌ ఫోర్స్‌ సర్వే (పీల్‌ఎల్‌ఎఫ్‌ఎస్‌) నివేదిక పేర్కొంది. దేశవ్యాప్తంగా మొత్తం 3,70,160 మంది నుంచి సేకరించిన సమాచారం ఆధారంగా కేంద్ర ప్రభుత్వం ఈ ఆగస్టు నెలవారీ బులెటిన్‌ను రూపొందించింది. గ్రామీణ నిరుద్యోగిత రేటు జూలైలోని 4.5 శాతం నుంచి ఆగస్టు నాటికి 4.1 శాతానికి తగ్గింది. ఈ ఏడాది జనవరి నుంచి చూస్తే గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో నమోదైన అతి తక్కువ నిరుద్యోగిత రేటు ఇదే కావడం విశేషం. గతేడాది ఆగస్టులో నమోదైన 4.3 శాతంతో పోలిస్తే ఇది 0.2 శాతం తక్కువ. ఇక పట్టణ ప్రాంతాల్లో నిరుద్యోగిత రేటు జూలైలోని 6.7 శాతంతో పోలిస్తే ఆగస్టులో 6.8 శాతానికి స్వల్పంగా పెరిగింది. దేశంలో మొత్తం లేబర్‌ ఫోర్స్‌ పార్టిసిపేషన్‌ రేటు (ఎల్‌ఎఫ్‌పీఆర్‌) జూలైలోని 55.4 శాతం నుంచి ఆగస్టు నాటికి 55.6 శాతానికి పెరిగింది. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఇది 58 శాతం నుంచి 58.2 శాతానికి పెరగ్గా, పట్టణాల్లో 50.4 శాతంతో యథాతథంగా ఉంది. గతేడాది ఆగస్టు (55%)తో పోలిస్తే మొత్తం ఎల్‌ఎఫ్‌పీఆర్‌ 0.6 శాతం వృద్ధి చెందింది. మహిళల లేబర్‌ ఫోర్స్‌ భాగస్వామ్యం వరుసగా రెండో నెలలోనూ పెరిగి 34.8 శాతానికి చేరింది. ముఖ్యంగా గ్రామీణ ప్రాంత మహిళల భాగస్వామ్యం జూలైలోని 38.8 శాతం నుంచి ఆగస్టులో 39.4 శాతానికి పెరగడం ఇందుకు తోడ్పడింది. ఏడాది క్రితం ఆగస్టులో ఉన్న 33.7 శాతంతో పోలిస్తే ఇది 1.1 శాతం మేర పుంజుకుంది. అయితే, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో మహిళల భాగస్వామ్యం (39.4%) గణనీయంగా పెరిగినప్పటికీ, పట్టణ ప్రాంతాల్లో మాత్రం 25.4 శాతానికే పరిమితం కావడం గమనార్హం.

న్యూఢిల్లీ: ప్రపంచ ప్రసిద్ధ ఫార్ములావన్‌ (ఎఫ్‌1) కారు రేసింగ్‌ను మన దేశంలో తిరిగి ప్రారంభించేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం సన్నాహాలు చేస్తోంది. ఈ రేసు పునరుద్ధరణకు ఉన్న అవకాశాలు, ఎదురయ్యే సవాళ్లు, సాధ్యాసాధ్యాలను పరిశీలించేందుకు 10 మంది సభ్యులతో కూడిన ప్రత్యేక టాస్క్‌ఫోర్స్‌ను ఏర్పాటు చేస్తున్నట్లు కేంద్ర క్రీడా మంత్రి మన్‌సుఖ్‌ మాండవీయ మంగళవారం వెల్లడించారు. ఈ టాస్క్‌ఫోర్స్‌కు నీతి ఆయోగ్‌ ప్రోగ్రామ్‌ డైరెక్టర్‌ యుగల్‌ కిషోర్‌ జోషి అధ్యక్షత వహించనున్నారు. ఇందులో క్రీడా శాఖ సంయుక్త కార్యదర్శి కునాల్‌తో పాటు భారత మోటార్‌ స్పోర్ట్స్‌ సంఘం అధ్యక్షుడు అరిందమ్‌ ఘోష్‌ కూడా ఉన్నారు. అలాగే సెంట్రల్‌ బోర్డ్‌ ఆఫ్‌ డైరెక్ట్‌ టాక్సెస్‌ (సీబీడీటీ), పరోక్ష పన్నుల బోర్డు (సీబీఐసీ) అధికారులకు కూడా ఈ టాస్క్‌ఫోర్స్‌లో చోటు దక్కింది. ‘దేశంలో మోటార్‌ స్పోర్ట్స్‌ పునరుద్ధరణలో ఎదురయ్యే సవాళ్లను ఇది క్షుణ్ణంగా అంచనా వేస్తుంది. దానికి అనుగుణంగా విధానపరమైన చర్యలు గుర్తిస్తుంది. పన్ను సంబంధిత సమస్యలతో పాటు పబ్లిక్‌–ప్రైవేట్‌ పార్ట్‌నర్‌షిప్‌ నమూనాల అవకాశాలను కూడి పరిశీలిస్తాము. 2028 నాటికి దేశంలో ఫార్ములావన్‌ రేసును మళ్లీ నిర్వహించడమే మా లక్ష్యం’అని మాండవీయ తెలిపారు.గ్రేటర్‌ నోయిడాలోని బుధ్ధ ఇంటర్నేషనల్‌ సర్క్యూట్‌ వేదికగా మనదేశంలో చివరిసారిగా 2013లో ఫార్ములావన్‌ రేసు జరిగింది. ఆ తర్వాత పరిపాలన, పన్ను సంబంధిత సమస్యలతో రేసు నిలిచిపోయింది. గతేడాది ఎఫ్‌1 విడుదల చేసిన ప్రకటన ప్రకారం భారత దేశంలో దాదాపు 10 కోట్ల మంది మోటార్‌ స్పోర్ట్స్‌ క్రీడాభిమానులు ఉన్నప్పటికీ... ఎఫ్‌1 నిర్వహణ చాలా ఖర్చుతో కూడుకుంది. మౌలిక సదుపాయాలు, భద్రతా వంటి పలు కోణాలను పరిశీలించిన తర్వాతే వేదిక ఖరారు చేయనున్నారు.

వాషింగ్టన్‌: రష్యా నుంచి చమురు, సహజవాయువు కొనుగోలు చేసే దేశాలపై భారీగా సుంకాలు విధించేలా అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్‌ ట్రంప్‌కు అధికారం కల్పించే కీలక బిల్లుకు అమెరికా ప్రతినిధుల సభలో ముందడుగు పడింది. ‘లిండ్సేఓ గ్రాహం శాంక్షనింగ్‌ రష్యా అండ్‌ ఇరాన్‌ యాక్ట్‌ ఆఫ్‌ 2026’పై ఓటింగ్‌లో భాగంగా 214–211 ఓట్ల తేడాతో కీలక ప్రొసీజరల్‌ ఆమోదం పొందింది. ఈ బిల్లులో భారత్‌, చైనా వంటి రష్యా చమురు కొనుగోలు చేసే దాదాపు 10 దేశాలపై గరిష్ఠంగా 100 శాతం టారిఫ్‌ విధించే అధికారం అధ్యక్షుడికి ఇవ్వాలని ప్రతిపాదించారు. అయితే, హౌస్‌లో ఈ దశలో జరిగిన ఓటింగ్‌ తుది ఆమోదం కాదు. బిల్లుపై తుది ఓటింగ్‌ బుధవారం జరగాల్సి ఉంది. అది ఆమోదం పొందిన తర్వాతే అధ్యక్షుడి సంతకం కోసం వైట్‌హౌస్‌కు వెళ్లే అవకాశం ఉంటుంది.భారత్‌కు ఎందుకు కీలకం?రష్యా నుంచి భారీ స్థాయిలో ముడి చమురు దిగుమతి చేసుకుంటున్న దేశాల్లో భారత్‌ ఒకటి. ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధం తర్వాత పాశ్చాత్య దేశాలు రష్యాపై ఆంక్షలు విధించినప్పటికీ.. భారత్‌ తన ఇంధన అవసరాల కోసం రష్యా నుంచి చమురు కొనుగోళ్లను కొనసాగించింది. ఇప్పుడు ప్రతిపాదిత అమెరికా చట్టం అమల్లోకి వస్తే.. రష్యా నుంచి ఇంధన దిగుమతులు కొనసాగించే దేశాలపై అదనపు టారిఫ్‌లకు మార్గం ఏర్పడుతుంది. బిల్లులో 100 శాతం వరకు టారిఫ్‌ విధించే అధికారం అధ్యక్షుడికి ఇవ్వాలని ప్రతిపాదించారు. అంటే చట్టం ఆమోదం పొందినంత మాత్రాన భారత్‌పై వెంటనే 100 శాతం టారిఫ్‌ అమల్లోకి వచ్చినట్లు కాదు. టారిఫ్‌ విధించాలా? ఎంత విధించాలి? అనే నిర్ణయం అధ్యక్షుడి వద్దే ఉంటుంది.రష్యాపైనే ప్రధాన గురిఈ బిల్లు కేవలం రష్యా చమురు కొనుగోలు చేసే దేశాలపై టారిఫ్‌లకు మాత్రమే పరిమితం కాదు. రష్యా నాయకత్వం, ఆర్థిక సంస్థలు, ఇంధన రంగంతో పాటు ఆంక్షలను తప్పించుకోవడానికి ఉపయోగిస్తున్నట్లు అమెరికా భావిస్తున్న ‘షాడో ఫ్లీట్‌’పై కూడా ఆంక్షలను కఠినతరం చేయాలని ప్రతిపాదించింది. రష్యా చమురు ఆదాయం ఉక్రెయిన్‌పై కొనసాగుతున్న యుద్ధానికి నిధులుగా ఉపయోగపడుతోందన్నది అమెరికా చట్టసభ సభ్యుల వాదన. అలాగే ఇరాన్‌పై ఇప్పటికే ఉన్న ఆంక్షలను పొడిగించే నిబంధనలు కూడా ఈ ప్యాకేజీలో ఉన్నాయి.సెనేట్‌లో భారీ మెజార్టీతో ఆమోదంఈ బిల్లుకు అమెరికా సెనేట్‌లో ఇప్పటికే భారీ మద్దతు లభించింది. ఆగస్టు 7న సెనేట్‌ 86–11 ఓట్లతో బిల్లును ఆమోదించింది. అనంతరం ఇది ప్రతినిధుల సభకు చేరింది. సెనేట్‌లో ఆమోదమైన రూపంలో రష్యా ఇంధనాన్ని భారీగా దిగుమతి చేసుకునే దేశాలపై 100 శాతం వరకు టారిఫ్‌లకు అవకాశం కల్పించారు. భారత్‌, చైనా వంటి దేశాలు ఈ నిబంధన పరిధిలోకి వచ్చే అవకాశం ఉందని రాయిటర్స్‌ సహా పలు నివేదికలు పేర్కొన్నాయి.ఇక, బిల్లుకు మద్దతు ఉన్నప్పటికీ.. అమెరికా ప్రతినిధుల సభలో దీనిపై అభ్యంతరాలు వ్యక్తమయ్యాయి. ముఖ్యంగా అధ్యక్షుడికి టారిఫ్‌ల విషయంలో అత్యధిక అధికారాలు ఇవ్వడంపై కొందరు డెమోక్రటిక్‌ సభ్యులు ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు.Breaking || US House to vote on Russia sanctions bill, which could give Trump authority to impose tariffs of up to 100% on countries buying Russian energy.➤ India may face possible 100% tariff➤ India among 10 nations named for tariffs➤ Russia oil buyers: U.S. tariff… pic.twitter.com/4gyjSS8Gi6— TIMES NOW (@TimesNow) September 16, 2026ఇక ఏం జరుగుతుంది?హౌస్‌లో తుది ఓటింగ్‌ కీలకం. బిల్లు ప్రతినిధుల సభలోనూ ఆమోదం పొందితే అధ్యక్షుడి సంతకం కోసం వెళ్తుంది. ఆ తర్వాతే చట్టంలోని నిబంధనలు అమల్లోకి వచ్చే ప్రక్రియ ప్రారంభమవుతుంది. అందువల్ల ప్రస్తుతం భారత్‌పై 100 శాతం టారిఫ్‌ విధించినట్లు కాదు.. అయితే అలాంటి చర్య తీసుకునే చట్టపరమైన అధికారాన్ని ట్రంప్‌కు కల్పించే దిశగా అమెరికా కాంగ్రెస్‌లో ప్రక్రియ ముందుకు సాగుతోంది. ఈ పరిణామం భారత్‌-అమెరికా వాణిజ్య సంబంధాలతో పాటు, భారత్‌ కొనసాగిస్తున్న రష్యా చమురు కొనుగోళ్లపై కూడా ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉండటంతో తాజా పరిణామాలు ప్రాధాన్యం సంతరించుకున్నాయి.ఇదీ చదవండి: సౌదీకి భారీ షాక్‌.. గోడ మీద పిల్లిలా హ్యాండిచ్చిన పాక్‌!

న్యూఢిల్లీ: ఆర్టిఫిషియల్‌ ఇంటెలిజెన్స్, నాలెడ్జ్‌ క్యాపిటల్, డిజిటల్‌ ఆవిష్కరణల ఆధారంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న భారత ‘న్యూ–ఏజ్‌ ఎకానమీ’ (కొత్త తరం ఆర్థిక వ్యవస్థ) వేగంగా విస్తరిస్తోంది. ఆర్థిక సంవత్సరం 2030–31 (ఎఫ్‌వై31) నాటికి ఈ రంగం ఆదాయం మూడు రెట్లు పెరిగి 300 బిలియన్‌ డాలర్లకు (సుమారు రూ.25 లక్షల కోట్లు) చేరుతుందని గ్లోబల్‌ కన్సల్టెన్సీ సంస్థ రెడ్‌సీర్‌ స్ట్రాటజీ కన్సల్టెంట్స్‌ నివేదిక వెల్లడించింది. ఇది ప్రస్తుత భారత ఐటీ పరిశ్రమ స్థాయికి చేరువ కానుంది. దేశీయ న్యూ–ఏజ్‌ కంపెనీల ఉమ్మడి ఆదాయం ఎఫ్‌వై22లో 33 బిలియన్‌ డాలర్ల నుంచి ఎఫ్‌వై26 (ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరం ముగింపు) నాటికి 100 బిలియన్‌ డాలర్లకు చేరనుంది. అక్కడి నుంచి ఏటా 25 శాతం వృద్ధితో ఎఫ్‌వై31 నాటికి 300 బిలియన్‌ డాలర్ల మార్కును తాకనుంది. నివేదికలో మరిన్ని అంశాలు ....ఎఫ్‌ఎంసీజీ, రిటైల్, లీజర్‌ వంటి వినియోగ ఆధారిత రంగాలు ‘న్యూ–ఏజ్‌ ఎకానమీ’ విస్తరణకు దోహదపడనున్నాయి. ఈ రంగాలు ఏటా 25 శాతం వృద్ధితో ఎఫ్‌వై31 నాటికి 150 బిలియన్‌ డాలర్లకు చేరతాయని రెడ్‌సీర్‌ అంచనా వేసింది. అంటే మొత్తం న్యూ–ఏజ్‌ ఎకానమీలో దాదాపు సగం వాటా ఈ రంగాలదే కానుంది. మరోవైపు టెక్నాలజీ, మీడియా, టెలికాం (టీఎంటీ), ఆరి్టఫిíÙయల్‌ ఇంటెలిజెన్స్‌ (ఏఐ), అధునాతన తయారీ వంటి అభివృద్ధి చెందుతున్న టెక్నాలజీ రంగాలు ఏటా 26 శాతం వృద్ధి చెందనున్నాయి. కంపెనీల కార్యాచరణ పనితీరు మెరుగవడంతో ఆర్థిక సంవత్సరం 2025లో ఈ రంగాలు మళ్లీ లాభాల్లోకి ప్రవేశించి, ఉమ్మడిగా 1.4 బిలియన్‌ డాలర్ల లాభాన్ని నమోదు చేశాయి. అయితే, ఇందులో బ్యాంకింగ్, ఫైనాన్షియల్‌ సరీ్వసెస్‌ అండ్‌ ఇన్సూరెన్స్‌ (బీఎఫ్‌ఎస్‌ఐ) రంగానిదే 140 శాతం వాటా కావడం విశేషం. బీఎఫ్‌ఎస్‌ఐని మినహాయిస్తే మిగిలిన అన్ని రంగాలు కలిపినా ఇంకా నష్టాల్లోనే ఉన్నాయని రెడ్‌సీర్‌ పేర్కొంది. డైరెక్ట్‌–టు–కన్జూమర్‌ (డీ2సీ) ఛానళ్లు, క్విక్‌ కామర్స్‌ వేగంగా విస్తరించడంతో వినియోగ వస్తువుల బ్రాండ్లు రూ. 100 కోట్ల ఆదాయాన్ని సాధించే సమయం సగానికి తగ్గింది. 2016 నాటి బ్రాండ్లకు రూ. 100 కోట్ల ఆదాయం దాటడానికి 6.8 ఏళ్లు పడితే, 2020లో వచి్చన బ్రాండ్లు కేవలం 3.4 ఏళ్లలోనే ఈ మార్కును చేరుకున్నాయి.ఆర్థిక సంవత్సరం 2022లో రూ.100 కోట్లకు పైగా ఆదాయ ఉన్న బ్రాండ్ల సంఖ్య 90 ఉన్నాయి. ఇవి ఎఫ్‌వై 2026కి 230కి, ఎఫ్‌వై 2031 నాటికి 500కి పెరుగుతుందని రెడ్‌సీర్‌ అంచనా వేసింది. అయితే, ఆఫ్‌లైన్‌ నెట్‌వర్క్, నెట్‌వర్క్‌ మౌలిక సదుపాయిల సవాళ్ల కారణంగా రూ. 500 కోట్ల ఆదాయం దాటడం మాత్రం కంపెనీలకు ప్రధాన అడ్డంకిగా ఉంది. 2016 తర్వాత రూ. 100 కోట్లు దాటిన 110 బ్రాండ్లలో కేవలం 26 మాత్రమే రూ. 500 కోట్ల మార్కును దాటగలిగాయి.

చేరుకోవాల్సిన లక్ష్యంపై స్పష్టత, అందుకు అనుసరించాల్సిన మార్గంపై ఏకాభిప్రాయం సాధించగలిగితే శిఖరాగ్ర సమావేశాలు విజయవంతమవుతాయి. ఆ రెండూ లేకుంటే ఉత్త లాంఛనప్రాయ సమావేశాలుగా మిగులుతాయి. ఆ కోణంలో శని, ఆదివారాల్లో జరిగిన బ్రిక్స్‌ శిఖరాగ్ర సదస్సు ఘన విజయం సాధించినట్టు లెక్క. అలాగని ఈ సమావేశాలు సమీప భవిష్యత్తులో బ్రిక్స్‌ కరెన్సీని తీసుకురావాలని నిర్ణయించలేదు. అలాగే ఎడాపెడా సుంకాలు విధిస్తున్న అమెరికాను నిలదీయలేదు. పశ్చిమాసియా కల్లోలానికి నువ్వే కారణమని వేలెత్తి చూపలేదు. ఈ అంశాల్లో లౌక్యం ప్రదర్శిస్తూనే చేయదల్చుకున్నది చేయటంలో బ్రిక్స్‌ సఫలీకృతమైంది. ఇవి మాత్రమే కాదు... పరస్పరం కలహించుకుంటున్న ఇరాన్, దాని ప్రత్యర్థులు యూఏఈ, సౌదీలను సమావేశాలకు రప్పించగలిగింది. పైగా ఇరాన్, యూఏఈ మధ్య ప్రత్యక్ష చర్చలు జరిగాయి. దక్షిణ చైనా సముద్రం విషయంలో విభేదాలున్న చైనా, ఫిలిప్పీన్స్‌ కూడా సదస్సుకు హాజరయ్యాయి. భారత్, చైనాల వివాదం సరేసరి. ఇలా పరస్పర విరుద్ధ ప్రయోజనాలు గల దేశాలన్నీ ఒక ఉమ్మడి డిక్లరేషన్‌ ప్రకటించటం చిన్న విషయం కాదు. అతిథేయ దేశంగా భారత్‌ ప్రత్యేక కృషి ఇందులో కనబడుతుంది. సభ్య దేశాలతో ఓపిగ్గా చర్చించాలి. ఒప్పించాలి. ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, ఆయన టీమ్‌ ఆ పని చేయగలిగినందుకు అభినందించాలి.ప్రచ్ఛన్నయుద్ధ కాలంలో దక్షిణార్ధ గోళ దేశాల స్వరం వినిపించటంలో ఏదోమేరకు కృషి చేసిన అలీనోద్యమ సంస్థతో బ్రిక్స్‌కు పోలికలున్నాయి. కానీ వాటిమధ్య వ్యత్యాసం కూడా ఉంది. అప్పటి ద్విధ్రువ ప్రపంచంలో స్వతంత్రంగా మనగలగటానికి అవసరమైన ఆర్థిక సంపత్తి అలీనోద్యమానికి లేదు. బ్రిక్స్‌ అలా కాదు. అందులో పూర్తి స్థాయి సభ్యత్వంగల 11 దేశాలను చూసినా వాటి ఉమ్మడి దేశీయోత్పత్తి (జీడీపీ) వాటా ప్రపంచ జీడీపీలో 40 శాతం. ప్రపంచ జనాభాలో సగం ఈ దేశాల్లోనే ఉంది. ప్రపంచంలో చైనా రెండో పెద్ద ఆర్థిక వ్యవస్థ. రష్యావద్ద అపారమైన చమురు నిక్షేపాలు, ఆయుధ నిల్వలు ఉన్నాయి. మనతోసహా బ్రిక్స్‌ దేశాలన్నీ ఆర్థికంగా చురుగ్గా ఎదుగుతున్న దేశాలు. బ్రెజిల్‌ అయితే దక్షిణమెరికా ఆర్థిక వ్యవస్థల్లో అతి పెద్దది. ఇవన్నీ సమష్టిగా దక్షిణార్ధ గోళ దేశాలను ఆర్థికంగా, రాజకీయంగా ప్రభావితం చేయగల స్థితిలో ఉన్నాయి. ఇన్ని అనుకూలాంశాలున్నా అమెరికాపై నేరుగా ధిక్కార స్వరం వినిపించనప్పుడు ప్రయోజనమేమిటన్న సందేహం వస్తుంది. ఆ ప్రక్రియ క్రమబద్ధంగా సాగాలి. భద్రతా మండలి, ఐఎంఎఫ్, ప్రపంచబ్యాంకు తదితర సంస్థల్లో వర్ధమాన దేశాలకు మరింత మెరుగైన చోటీయాలని బ్రిక్స్‌ కోరుతోంది. కానీ అది అమెరికా ఆధిపత్యాన్ని ప్రశ్నించే డిమాండ్‌గా మారకుండా సదస్సు జాగ్రత్తపడింది. డాలర్‌ వాడకాన్ని క్రమేపీ తగ్గించుకునే ప్రక్రియలోనూ అదే ఎత్తుగడ పాటించింది. ఆ దిశగా అడుగులేస్తే బ్రిక్స్‌ దేశాలపై వంద శాతం సుంకాలు విధిస్తామని అమెరికా అధ్యక్షుడిగా ప్రమాణం చేయటానికి ముందే 2024 డిసెంబర్‌లో డోనాల్డ్‌ ట్రంప్‌ హెచ్చరించారు. ఆ బెదిరింపుల్ని ఆయన అడపా దడపా కొనసాగిస్తూనే ఉన్నారు. అంతర్జాతీయ కరెన్సీగా డాలర్‌ ఉనికిలో లేకుంటే ఆ దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థ కుప్పకూలుతుంది మరి! అందుకే కావొచ్చు... ఆ విషయంలో బ్రిక్స్‌ సంయమనం పాటించింది. అది వేరే రూపంలో ఇప్పటికే అమలవుతోంది. చైనా, రష్యా 90 శాతం ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని తమ తమ కరెన్సీల్లో జరుపుకొంటున్నాయి. రష్యా చమురు విక్రయాలకు మన దేశం రూపా యిల్లో చెల్లించింది. డాలర్‌ రద్దు చేయకుండానే దాని వాడకాన్ని తగ్గించటం బ్రిక్స్‌ దేశాలు ఎంచుకున్న పద్ధతి. ఐఎంఎఫ్‌ డేటా ప్రకారం ఇప్పటికీ ప్రపంచ విదేశీ మారకద్రవ్య నిల్వల్లో డాలర్‌ వాటా 56.77 శాతం. యూరో కరెన్సీ వాటా 20.25 శాతం. చైనా కరెన్సీ రెన్‌మిన్‌బి(ఆర్‌ఎంబీ) వాటా కేవలం 1.95 శాతం. డాలర్‌ నిల్వలు పుష్కలంగా ఉన్న చైనా మరో కరెన్సీని వినియోగించాలనుకున్నా దానికే నష్టం. మనకూ ఆ సమస్యవున్నా, అమెరికా ఆధిపత్యం స్థానంలో చైనాను అంగీకరించటానికి సిద్ధపడలేం. ఈ బహుళ ధ్రువ ప్రపంచంలో ఎవరి జాగ్రత్తలు వారివి. ఈ దశలో అస్పష్టతతోనైనా బ్రిక్స్‌ ఉమ్మడి ప్రకటన వెలువరించటం దానికదే ఘన విజయం.

లండన్‌: భారతీయ ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయానికి లండన్‌లోని థేమ్స్‌ నది వేదికైంది. యునైటెడ్‌ కింగ్‌డమ్‌లో తొలిసారిగా థేమ్స్‌ నదీ తీరంలో గంగా హారతి నిర్వహించారు. లండన్‌లోని గ్రీన్‌విచ్‌లో చారిత్రక ఓల్డ్‌ రాయల్‌ నేవల్‌ కాలేజ్‌ సమీపంలో జరిగిన ఈ కార్యక్రమానికి వేలాది మంది తరలివచ్చారు. ‘గంగా హారతి ఆన్‌ ద థేమ్స్‌: ఎ సెరిమనీ ఆఫ్‌ లైట్‌’ పేరుతో నిర్వహించిన ఈ కార్యక్రమాన్ని చిన్మయ మిషన్‌ యూకే, వార్షిక ‘టోటల్లీ థేమ్స్‌’ ఉత్సవంతో కలిసి నిర్వహించింది.చిన్మయ మిషన్‌ 75వ వార్షికోత్సవంలో భాగంగా..1951లో స్థాపించిన చిన్మయ మిషన్‌ 75వ వార్షికోత్సవాన్ని పురస్కరించుకుని ప్రపంచవ్యాప్తంగా జరుగుతున్న కార్యక్రమాల్లో భాగంగా ఈ హారతిని నిర్వహించారు. వేదాంత జ్ఞానాన్ని, సామాజిక సేవను ప్రోత్సహించే ఆధ్యాత్మిక సంస్థగా చిన్మయ మిషన్‌ కార్యకలాపాలు కొనసాగిస్తోంది. వారణాసి, హరిద్వార్‌, రిషికేశ్‌లో గంగానది తీరంలో సాయంత్రం జరిగే హారతులను తలపించేలా థేమ్స్‌ వద్ద కార్యక్రమాన్ని నిర్వహించారు. పూజారులు, భక్తులు సమన్వయంతో మంత్రోచ్ఛారణలు, సంగీత కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు. అనంతరం ఇత్తడి దీపాలతో హారతి ఇచ్చారు.చిన్మయ మిషన్‌ గ్లోబల్‌ హెడ్‌ స్వామి స్వరూపానంద ఈ కార్యక్రమంలో పాల్గొన్నారు. స్థానిక ఆధ్యాత్మిక నాయకులు, బ్రిటన్‌లోని హిందూ సంస్థల ప్రతినిధులు, దక్షిణాసియా ప్రవాస సమాజానికి చెందిన పలువురు కూడా హాజరయ్యారు. గంగా నది భౌతిక అవసరాలను తీర్చడంతోపాటు ఆధ్యాత్మిక జ్ఞాన ప్రసారానికి ప్రతీకగా నిలుస్తుందని చిన్మయ మిషన్‌ ప్రతినిధులు పేర్కొన్నారు. థేమ్స్‌ నదిలో స్థానిక పర్యావరణ వ్యవస్థకు ఎలాంటి హాని కలగకుండా హారతిని పూర్తిగా ఒడ్డునే నిర్వహించారు. నదిలోకి నూనె దీపాలు, పూలు, నైవేద్యాలు లేదా ఇతర పూజా సామగ్రిని వదలలేదు. కార్యక్రమం జరిగిన ప్రాంగణంలో ప్లాస్టిక్‌ను కూడా నిషేధించారు. పవిత్ర నదుల పట్ల సంప్రదాయ గౌరవాన్ని ఆధునిక పర్యావరణ బాధ్యతతో కలపడం లక్ష్యంగా ఈ చర్యలు చేపట్టారు. నెల రోజుల పాటు జరిగే ‘టోటల్లీ థేమ్స్‌’ ఉత్సవంలో భాగంగా తొలిసారి నిర్వహించిన గంగా హారతికి మంచి స్పందన రావడంతో.. ఇకపై లండన్‌ సాంస్కృతిక క్యాలెండర్‌లో దీనిని ఏటా నిర్వహించే కార్యక్రమంగా కొనసాగించాలని నిర్వాహకులు భావిస్తున్నారు.ఇదీ చదవండి: పాక్‌ మరో దురాగతం: 26/11 నిందితుల ఫొటోలు మాయం?

నేపాల్‌లో ఇటీవల సంభవించిన భారీ వరదలతో జలవిద్యుత్ మౌలిక వసతులకు తీవ్ర నష్టం వాటిల్లడంతో.. ఆ దేశానికి రోజుకు 18 గంటల చొప్పున విద్యుత్ ఎగుమతి చేసేందుకు భారత్ అనుమతించింది. సెప్టెంబర్ 13 నుంచి డిసెంబర్ 31 వరకు ఈ విద్యుత్ సరఫరా కొనసాగనుంది. గరిష్ఠంగా 654 మెగావాట్ల విద్యుత్‌ను నేపాల్‌కు అందించేందుకు కేంద్ర విద్యుత్ మంత్రిత్వ శాఖ అనుమతి ఇచ్చింది.ఇటీవలి వరదల కారణంగా నేపాల్‌లో విద్యుత్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యం గణనీయంగా దెబ్బతింది. సుమారు 550 మెగావాట్ల విద్యుత్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యం దెబ్బతిన్నట్లు అంచనా. దీంతో దేశీయ విద్యుత్ ఉత్పత్తి తగ్గడంతో పాటు, భారత్‌కు నేపాల్ నుంచి జరిగే విద్యుత్ ఎగుమతులు కూడా సుమారు 400 మెగావాట్ల మేర తగ్గాయి.ఈ పరిస్థితుల్లో విద్యుత్ కొరతను అధిగమించేందుకు భారత్ నుంచి విద్యుత్ దిగుమతి చేసుకోవాలని నేపాల్ కోరింది. ఆ అభ్యర్థనను భారత్ ఆమోదించింది. రోజులో 18 గంటల పాటు విద్యుత్ సరఫరా చేయనున్నారు. ఇందులో గరిష్ఠంగా 600 మెగావాట్ల విద్యుత్‌ను ముజఫర్‌పూర్-ఢల్కేబర్ 400 కేవీ ప్రసార మార్గం ద్వారా, మరో 54 మెగావాట్లను టనక్‌పూర్-మహేంద్రనగర్ 132 కేవీ మార్గం ద్వారా అందించనున్నారు.ఈ సరఫరా సమయం ప్రధానంగా పగటి వేళల్లో ఉండేలా నిర్ణయించారు. భారత్‌లో సౌర విద్యుత్ ఉత్పత్తి అధికంగా ఉండే సమయాన్ని ఉపయోగించుకోవడం ద్వారా రెండు దేశాల విద్యుత్ వ్యవస్థలకు ప్రయోజనం కలిగేలా ఈ ఏర్పాటును రూపొందించారు. నేపాల్‌లో జలవిద్యుత్ రంగం దేశ విద్యుత్ అవసరాల్లో అత్యంత కీలకమైనది కావడంతో వరదల ప్రభావం అక్కడి విద్యుత్ వ్యవస్థపై తీవ్రంగా పడింది.డిసెంబర్‌లో ఈ ఏర్పాటును మరోసారి సమీక్షించనున్నారు. అవసరాన్ని బట్టి 2027 జనవరిలో కూడా సరఫరాను కొనసాగించే అవకాశాన్ని పరిశీలించనున్నారు. వరదలతో దెబ్బతిన్న నేపాల్‌కు తక్షణ విద్యుత్ అవసరాలను తీర్చడంతో పాటు, భారత్-నేపాల్ మధ్య ఇంధన రంగ సహకారాన్ని మరింత బలోపేతం చేయడంలో ఈ నిర్ణయం కీలకంగా మారనుంది.

ఒకే ప్రిస్క్రిప్షన్‌లో ఎక్కువ మందులు రాయడం ఆరోగ్యపరంగా ఎలాంటి ప్రభావం చూపుతుందనే చర్చ మరోసారి మొదలైంది. తాజా అధ్యయనం ప్రకారం పాకిస్థాన్‌లో ఆసుపత్రుల్లో ఒక్కో ప్రిస్క్రిప్షన్‌కు సగటున 4.2 మందులు సూచిస్తున్నట్లు తేలింది. ఇది ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ సూచించే సగటు 1.6 నుంచి 1.8 మందులతో పోలిస్తే చాలా ఎక్కువ.ఇస్లామాబాద్‌లోని హెల్త్ సర్వీసెస్ అకాడమీ పరిశోధకులు నిర్వహించిన ఈ అధ్యయనం ‘డిస్కవర్ పబ్లిక్ హెల్త్’ పత్రికలో ప్రచురితమైంది. పేషావర్‌లోని ఒక పెద్ద ఆసుపత్రిలో ఒక్కో ప్రిస్క్రిప్షన్‌కు సగటున 10.56 మందులు సూచించినట్లు అధ్యయనంలో వెల్లడైంది. అదే సమయంలో ప్రతి 4 మందుల్లో కేవలం ఒక మందును మాత్రమే జనరిక్ పేరుతో సూచించినట్లు తేలింది.భారత్‌లో.. భారత్‌లోనూ పరిస్థితి పూర్తిగా భిన్నంగా లేదని అందుబాటులో ఉన్న అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి. నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ హెల్త్‌లో ప్రచురితమైన నివేదిక ప్రకారం, భారతదేశంలో ఔట్‌పేషెంట్ ప్రిస్క్రిప్షన్లపై జరిగిన వివిధ అధ్యయనాల్లో ఒక్కో ప్రిస్క్రిప్షన్‌కు సగటున 2.2 నుంచి 3.9 మందులు సూచించినట్లు నమోదైంది. ఇది కూడా ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ సూచించే పరిధి కంటే ఎక్కువ.ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ ప్రమాణాల ప్రకారం ఒక్కో ప్రిస్క్రిప్షన్‌లో సగటున 1.6 నుంచి 1.8 మందులు ఉండటం, సాధ్యమైనంత వరకు జనరిక్ పేర్లతో మందులు సూచించడం, అవసరమైనప్పుడే యాంటీబయాటిక్స్, ఇంజెక్షన్లు ఉపయోగించడం వంటి అంశాలు ముఖ్యమైనవి.అయితే ప్రతి సందర్భంలో రెండు కంటే ఎక్కువ మందులు రాయడం తప్పు కాదు. మధుమేహం, అధిక రక్తపోటు, గుండె జబ్బులు వంటి పలు సమస్యలు ఒకేసారి ఉన్నప్పుడు, అలాగే క్షయ, క్యాన్సర్, హెచ్‌ఐవీ వంటి కొన్ని వ్యాధుల్లో ఒకటి కంటే ఎక్కువ మందులు అవసరం కావచ్చు.అవసరం లేకుండా ఎక్కువ మందులు తీసుకోవడం వల్ల దుష్ప్రభావాలు, ఒక మందు మరో మందుతో ప్రతిక్రియ చెందే ప్రమాదం పెరుగుతుంది. ముఖ్యంగా వృద్ధులు, ఇప్పటికే పలు వ్యాధులతో బాధపడుతున్నవారిలో ఈ ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉండొచ్చు. కాలేయం, మూత్రపిండాలపై కూడా ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. వైద్యులు ఎక్కువ మందులు సూచించినప్పుడు వాటి అవసరం, వాడాల్సిన కాలం గురించి వారిని అడగడం మంచిదని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.

హిమాలయ ప్రాంతంలోని హిమానీనదాలు గత దశాబ్దంతో పోలిస్తే మరింత వేగంగా కరుగుతున్నాయని తాజా అధ్యయనం హెచ్చరించింది. ఈ ప్రాంతం కీలకమైన మలుపు దిశగా వెళ్తోందని, శతాబ్దం మధ్య నాటికి గరిష్ఠ నీటి ప్రవాహ దశకు చేరుకున్న తర్వాత నదుల్లో నీటి ప్రవాహం తగ్గే అవకాశం ఉందని అధ్యయనం పేర్కొంది. దీనివల్ల కోట్లాది మంది ప్రజల తాగునీరు, వ్యవసాయం, జీవనోపాధిపై ప్రభావం పడే ప్రమాదం ఉంది.అధ్యయనం ప్రకారం హిందూకుష్-హిమాలయ ప్రాంతంలో ఇటీవలి దశాబ్దాల్లో హిమనీనదాల ద్రవ్యరాశి వేగంగా తగ్గుతోంది. ఈ విస్తారమైన పర్వత వ్యవస్థ అఫ్గానిస్థాన్ నుంచి మయన్మార్ వరకు 8 దేశాల్లో విస్తరించి ఉంది. ఈ ప్రాంతంలో సుమారు 40,000 హిమనదాలు ఉన్నప్పటికీ భూమిపై కేవలం 21 హిమనదాలనే పర్యవేక్షిస్తున్నారని అధ్యయనం తెలిపింది.భారత్‌లో దాదాపు 200 హిమనీనద సరస్సులను అధిక ప్రమాదకరమైనవిగా గుర్తించారు. వాటిలో 56 అత్యంత అధిక ప్రమాద స్థాయిలో ఉన్నట్లు అధ్యయనం పేర్కొంది. హిమనీనదాలు వెనక్కి తగ్గడంతో వాటి వెనుక అస్థిరమైన సరస్సులు ఏర్పడుతున్నాయని, అవి ఎప్పుడైనా విరిగి దిగువ ప్రాంతాల్లో భారీ వరదలకు కారణమయ్యే అవకాశం ఉందని హెచ్చరించింది.ఆగస్టు చివరలో నేపాల్-టిబెట్ సరిహద్దులో హిమనీనదం అకస్మాత్తుగా కూలిపోవడం వల్ల లోయల్లో వరుసగా కొండచరియలు, వరదలు సంభవించిన ఘటనను అధ్యయనం ప్రస్తావించింది. నేపాల్, చైనా-టిబెట్ ప్రాంతాల్లో ఈ ఘటనలో ఇప్పటివరకు 1,300 మందికి పైగా మరణించినట్లు, 5,300 మందికి పైగా గల్లంతైనట్లు పేర్కొంది.హిమాలయ ప్రాంతం భారత భూభాగంలో సుమారు 18 శాతం ఉన్నప్పటికీ, ప్రకృతి విపత్తుల్లో దాని వాటా దాదాపు 35 శాతంగా ఉందని అధ్యయనం తెలిపింది. హిమనీనదాల కరుగుదలతో వరదలు, కొండచరియలు, కరువులు పెరిగే అవకాశం ఉందని, వ్యవసాయం, జలవిద్యుత్ ప్రాజెక్టులు, రోజువారీ నీటి అవసరాలు ప్రభావితమవుతాయని పేర్కొంది.హిమనదాల పరిస్థితిని నిరంతరం పర్యవేక్షించడం, ముందస్తు హెచ్చరిక వ్యవస్థలను బలోపేతం చేయడం, ప్రమాదకర సరస్సులను పరిశీలించడం, స్థానిక ప్రజలను విపత్తులకు సిద్ధం చేయడం కీలకంగా మారనుంది.

భారతీయ మూలాలున్న వ్యాపారవేత్త, టీసీఐ ఎక్స్‌ప్రెస్ సీఈవో, మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ చందర్ అగర్వాల్ తన మాజీ ప్రేయసి ఫెలిషియా లీ నుంచి సుమారు రూ.3.5 కోట్లు తిరిగి ఇప్పించాలంటూ దాఖలు చేసిన కేసును సింగపూర్ హైకోర్టు కొట్టివేసింది. ఆ మొత్తం రుణంగా ఇచ్చినట్లు నిరూపించే ఆధారాలు లేవని, ఎక్కువ భాగం ఖర్చులు బహుమతులేనని కోర్టు స్పష్టం చేసింది. అంతేకాకుండా మాజీ ప్రేయసి న్యాయ ఖర్చులను కూడా చందర్ చెల్లించాలని ఆదేశించింది.చందర్, ఫెలిషియా లీ తొలిసారి 2019లో విమాన ప్రయాణంలో కలుసుకున్నారు. అనంతరం సామాజిక మాధ్యమాల ద్వారా పరిచయం కొనసాగింది. 2022 సెప్టెంబర్‌లో వారి మధ్య ప్రేమ సంబంధం ఏర్పడింది. అయితే అంతకుముందు నుంచే చందర్ ఆమె కోసం భారీగా ఖర్చు చేస్తున్నారని కోర్టులో వెల్లడైంది.లూయీ విట్టాన్ హ్యాండ్‌బ్యాగ్, ప్రాడా వోచర్లు, ఆపిల్ హెర్మిస్ గడియారాలు వంటి ఖరీదైన వస్తువులను ఆయన కొనిచ్చారు. బార్సిలోనా, లిస్బన్, లండన్ పర్యటనలకు సంబంధించిన విమానాలు, హోటళ్లు, షాపింగ్ ఖర్చులను కూడా భరించారు. 2023 డిసెంబర్‌లో ఇద్దరూ విడిపోయారు. ఆ తర్వాత మార్చి 2024లో చందర్ సింగపూర్ కోర్టును ఆశ్రయించి 4,68,090 సింగపూర్ డాలర్లు, అంటే దాదాపు రూ.3.5 కోట్లు తిరిగి ఇప్పించాలని కోరారు. ఇవి బహుమతులు కాదని, వడ్డీ లేని రుణంగా ఇచ్చిన డబ్బు అని ఆయన వాదించారు.అయితే లీ ఆ వాదనను తిరస్కరించారు. సంబంధం కొనసాగిన సమయంలో తనపై చేసిన ఖర్చులన్నీ స్వచ్ఛందంగా ఇచ్చిన బహుమతులేనని, విడిపోయిన తర్వాత తిరిగి చెల్లించాలనే ఒప్పందం ఎప్పుడూ లేదని తెలిపారు. రుణంగా ఇచ్చినట్లు నిరూపించే స్పష్టమైన ఒప్పందం లేదా ఆధారాలు కూడా కోర్టుకు లభించలేదు. సెప్టెంబర్ 9న ఇచ్చిన తీర్పులో కోర్టు చందర్ వాదనను తోసిపుచ్చింది. ఇక ఈ కేసులో ముందుకు వచ్చే అంశం న్యాయస్థానం ఆదేశించిన న్యాయ ఖర్చుల చెల్లింపే.

ఆర్థికంగా కుదేలైన పాకిస్థాన్‌ అప్పుకోసం చేయని ప్రయత్నాలు లేవు. నిజాలను దాచిపెట్టి, మోసం చేసి, పన్నాగాలు పన్నయినా సరే అప్పులు తెచ్చుకోవడానికి నానా తంటాలు పడుతోంది. ఫైనాన్షియల్ యాక్షన్ టాస్క్ ఫోర్స్‌ (ఎఫ్‌ఏటీఎఫ్‌) అక్టోబర్‌లో నిర్వహించనున్న ప్లీనరీ సమావేశానికి ముందు పాకిస్థాన్‌ కీలక ప్రకటన చేసింది. ఉగ్రవాద సంస్థ జైషే మొహమ్మద్‌ అధినేత మసూద్‌ అజర్‌పై రూ.70 లక్షల నజరానా ప్రకటించింది. పాకిస్థాన్‌ జాతీయ దర్యాప్తు సంస్థ ఎఫ్‌ఐఏ తాజాగా విడుదల చేసిన మోస్ట్‌ వాంటెడ్‌ ఉగ్రవాదుల రెడ్‌ బుక్‌లో మసూద్‌ అజర్‌ పేరును చేర్చింది.ప్రతి ఐదు ఏళ్లకు ఒకసారి విడుదల చేసే ఈ రెడ్‌ బుక్‌లో మసూద్‌ అజర్‌ పేరును చేర్చడం ఇప్పుడు చర్చనీయాంశంగా మారింది. ఎఫ్‌ఏటీఎఫ్‌ ప్లీనరీకి ముందు పాకిస్థాన్‌ చేపట్టిన ఈ చర్యను కేవలం చూపించడానికి చేసిన చర్యగా పలువురు భావిస్తున్నట్లు కథనం పేర్కొంది.గతంలోనూ ఇలాంటి ప్రకటన మసూద్‌ అజర్‌ విషయంలో పాకిస్థాన్‌ గతంలోనూ ఇలాంటి ప్రకటన చేసింది. 2021లో ఎఫ్‌ఏటీఎఫ్‌ గ్రే జాబితా నుంచి బయటపడే ప్రయత్నాల సమయంలో, మసూద్‌ అజర్‌పై చర్యల విషయంలో ప్రశ్నలు ఎదురయ్యాయి. అప్పుడు అతడు పాకిస్థాన్‌ నుంచి అదృశ్యమై అఫ్గానిస్థాన్‌కు వెళ్లినట్లు పాకిస్థాన్‌ ప్రకటించింది. అదే ఏడాది ఎఫ్‌ఐఏ అతడిపై రూ.50 లక్షల నజరానా ప్రకటించింది. ఇప్పుడు ఐదు ఏళ్ల తర్వాత విడుదలైన కొత్త రెడ్‌ బుక్‌లో ఆ మొత్తాన్ని రూ.70 లక్షలకు పెంచింది.మసూద్‌ అజర్‌ పాకిస్థాన్‌లో లేడని, అఫ్గానిస్థాన్‌లో ఉన్నాడని పాకిస్థాన్‌ పదేపదే చెబుతూ వచ్చింది. అలాంటి పరిస్థితుల్లో అతడిపై నజరానా పెంచుతూ ప్రకటన చేయడం ఆ దేశ చర్యపై సందేహాలకు దారితీస్తోంది. భారత్‌కు వ్యతిరేకంగా జరిగిన ఉగ్ర కార్యకలాపాలతో మసూద్‌ అజర్‌ పేరు ముడిపడి ఉంది. ఆపరేషన్‌ సిందూర్‌ సమయంలో భారత సైన్యం బహావల్‌పూర్‌లోని జైషే మొహమ్మద్‌ ప్రధాన కార్యాలయాన్ని లక్ష్యంగా చేసుకుని చర్య చేపట్టింది.అక్టోబర్‌ ఎఫ్‌ఏటీఎఫ్‌ ప్లీనరీకి ముందు పాకిస్థాన్‌ తీసుకున్న తాజా చర్యపై ఇప్పుడు ప్రధానంగా దృష్టి నెలకొంది. మసూద్‌ అజర్‌ను పట్టుకునేందుకు ఇది నిజమైన ప్రయత్నమా.. లేక ఎఫ్‌ఏటీఎఫ్‌ ముందు చర్యలు తీసుకున్నట్లు చూపించే ప్రయత్నమా అన్నది తదుపరి పరిణామాల్లో తేలనుంది. ఎఫ్‌ఏటీఎఫ్‌ గ్రే జాబితాలో పాక్‌ పేరు ఉంటే అప్పులు, పెట్టుబడులపై ప్రభావం పడొచ్చు. అంతర్జాతీయ రుణదాతలు, పెట్టుబడిదారులు దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థను పరిశీలించేటప్పుడు అదనపు జాగ్రత్తలు తీసుకునే అవకాశం ఉంటుంది. దీంతో నిధులు సమకూర్చుకోవడం కష్టతరం.

పురుషుల జూనియర్‌ హాకీ ఆసియా కప్‌-2026 టోర్నమెంట్లో భారత్‌ చాంపియన్‌గా నిలిచింది. సౌత్‌ కొరియాతో ఆదివారం జరిగిన ఫైనల్లో అన్మోల్‌ ఎక్కా బృందం.. 4-1 గోల్స్‌ తేడాతో ఘన విజయం సాధించింది. తద్వారా టైటిల్‌ను నిలబెట్టుకున్న భారత జట్టు.. వరుసగా నాలుగోసారి చాంపియన్‌గా నిలిచిన ఘనత సాధించింది. మొత్తంగా ఆరుసార్లు టైటిల్‌ గెలిచిన జట్టుగా నిలిచింది. సెమీస్‌లో మలేషియాపై గెలుపుయూత్‌ ర్యాంకింగ్స్‌లో నాలుగో స్థానంలో భారత జట్టు.. ఆసియా కప్‌ గ్రూప్‌ దశలో మూడు గెలిచి.. ఒక మ్యాచ్‌ డ్రా చేసుకుంది. తద్వారా టాపర్‌గా నిలిచింది. ఇక సెమీ ఫైనల్లో మలేషియాను 3-1 గోల్స్‌ తేడాతో ఓడించిన భారత్‌.. ఫైనల్లో సౌత్‌ కొరియాతో తలపడింది. చైనాలోని మోకీ వేదికగా ఆదివారం జరిగిన టైటిల్‌ పోరులో ఆధిపత్యం కనబరిచిన భారత జట్టు.. ప్రత్యర్థిని 4-1 తేడాతో ఓడించింది. తద్వారా ఆసియా టైటిల్‌ గెలవడంతో పాటు.. జూనియర్‌ హాకీ ప్రపంచప్‌ బెర్తును ఖరారు చేసుకుంది. గోల్స్‌ కొట్టింది వీరేభారత్‌ తరఫున అజిత్‌ యాదవ్‌ తొమ్మిదో నిమిషంలో.. అన్మోల్‌ ఎక్కా 13వ నిమిషంలో.. ప్రభ్‌దీప్‌ సింగ్‌ 21వ నిమిషంలో.. అషూ మౌర్య 50వ నిమిషంలో గోల్స్‌ కొట్టారు. సౌత్‌ కొరియా తరఫున లీ మిన్హెయోక్‌ (54వ నిమిషం)లో ఏకైక గోల్‌ కొట్టాడు. అంతకు ముందు మహిళల జూనియర్‌ ఆసియా కప్‌ ఫైనల్‌లో భారత జట్టు.. చైనాపై 1-0 గోల్స్‌ తేడాతో గెలుపొందింది. ఫైనల్లో భారత జట్టుహర్పాల్‌, సంజిత్‌ టిర్కీ, సుఖ్‌విందర్‌, ప్రభ్‌దీప్‌ సింగ్‌, ఆర్యన్‌ ఎక్స్‌, వివేక్‌ లక్రా (గోల్‌ కీపర్‌), అజిత్‌ యాదవ్‌, జీత్‌పాల్‌, అన్మోల్‌ ఎక్కా (కెప్టెన్‌), అషూ మౌర్య, అద్రోహిత్‌ ఎక్కా.సబ్‌స్టిట్యూట్స్‌చిరాగ్‌, గుర్సేవక్‌ సింగ్‌, రోహిత్‌ కుల్లు, మన్మీత్‌ సింగ్‌ రాయ్‌, లవ్‌నూర్‌ సింగ్‌, కునాల్‌ తెవాటియా, అర్జున్‌ సంతోష్‌ హర్గూడే.చదవండి: పిల్లాడి చేష్టలు.. మా మధ్య మంచి అనుబంధం: సంజీవ్‌ గోయెంకా

జూనియర్‌ మహిళల హాకీ ఆసియా కప్‌ టోర్నమెంట్లో భారత్‌ హ్యాట్రిక్‌ విజయం సాధించింది. వరుసగా మూడోసారి ఈ మెగా ఈవెంట్లో చాంపియన్‌గా అవతరించింది. చైనాలోని మోకీ వేదికగా ఆదివారం జరిగిన ఫైనల్లో ఆతిథ్య జట్టుపై 1-0 గోల్స్‌ తేడాతో విజయం సాధించి.. టైటిల్‌ను సొంతం చేసుకుంది.పాక్‌ను మట్టికరిపించికాగా గ్రూప్‌ దశలో టాపర్‌గా నిలిచిన భారత మహిళల జట్టు.. క్వార్టర్‌ ఫైనల్లో పాకిస్తాన్‌ను 19-0తో మట్టికరిపించి సెమీస్‌లో అడుగుపెట్టింది. ఈ క్రమంలో దక్షిణ కొరియాతో శనివారం జరిగిన ఫైనల్లో 5-1 గోల్స్‌ తేడాతో గెలిచిన భారత్‌.. సెమీ ఫైనల్లో చైనాతో తలపడింది.ఏకైక గోల్‌ ఎవరిదంటే?మోకీలో జరిగిన టైటిల్‌ పోరులో సనికా చంద్రకాంత్‌ పదిహేడో నిమిషంలో గోల్‌ కొట్టి భారత్‌కు శుభారంభం అందించింది. ఈ క్రమంలో ఆధిక్యంలో వెళ్లిన భారత జట్టు.. ఆ తర్వాత చైనాకు గోల్‌ కొట్టే అవకాశం ఇవ్వకుండా నిలువరించింది. తద్వారా 1-0 తేడాతో గెలిచి స్వర్ణ పతకం గెలుచుకుంది.ఇక ఈ విజయంతో భారత మహిళల జూనియర్‌ జట్టు.. ప్రపంచకప్‌-2027 టోర్నీకి అర్హత సాధించింది. ఇక భారత్‌తో పాటు పాయింట్ల పట్టికలో టాప్‌-4లో నిలిచిన చైనా, జపాన్‌, సౌత్‌ కొరియా కూడా వరల్డ్‌కప్‌ బెర్తు ఖరారు చేసుకున్నాయి. ఇదిలా ఉంటే.. 2023, 2024 సీజన్లలో ఆసియా కప్‌ విజేతగా నిలిచిన భారత జట్టు.. తాజాగా జరిగిన ఎడిషన్‌లోనూ పతకాన్ని కైవసం చేసుకుంది. నజరానామహిళల జూనియర్‌ హాకీ జట్టుకు హాకీ ఇండియా నజరానా ప్రకటించింది. జట్టులోని ప్రతీ ప్లేయర్‌కు రూ. 3 లక్షల చొప్పున.. కోచింగ్‌, సహాయక సిబ్బందికి రూ. 1.5 లక్షల చొప్పున రివార్డు అందజేయనుంది.చదవండి: పంత్‌వి పిల్లాడి చేష్టలు.. సంజీవ్‌ గోయెంకా కామెంట్లు వైరల్‌ 𝗧𝗛𝗘 𝗠𝗢𝗠𝗘𝗡𝗧 𝗜𝗧 𝗔𝗟𝗟 𝗦𝗜𝗡𝗞𝗦 𝗜𝗡. 🇮🇳🏆From tears to laughter, hugs to unforgettable celebrations, the Indian Junior Women’s Team let it all out after being crowned AHF Junior Asia Cup 2026 champions! 🥇💙#HockeyIndia #IndiaKaGame #JuniorAsiaCup pic.twitter.com/NC2OR6Se9k— Hockey India (@TheHockeyIndia) September 13, 2026

అమెరికా సెప్టెంబర్‌ 11 దాడులకు పాతికేళ్లు పూర్తయిన వేళ.. అమెరికా గూఢచార సంస్థ (CIA) సంచలన విషయాలు బయటపెట్టింది. అల్ ఖైదా వ్యవస్థాపకుడు, అంతర్జాతీయ ఉగ్రవాది ఒసామా బిన్ లాడెన్.. భారత్‌పై కూడా దాడులకు ప్లాన్ చేసినట్లు షాకింగ్‌ విషయం వెలుగులోకి తెచ్చింది. 1998లోనే ఈ కుట్రకు పథకం రచించినట్లు సీఐఏ తాజాగా విడుదల చేసిన రహస్య పత్రాల ద్వారా బయటపడింది. బిన్ లాడెన్‌కు సంబంధించిన 70కి పైగా ప్రెసిడెన్షియల్ ఇంటెలిజెన్స్ బ్రీఫ్‌లను, 100 పేజీలకు పైగా సమాచారాన్ని సీఐఏ డైరెక్టర్ జాన్ రాట్‌క్లిఫ్ బహిర్గతం చేశారు.ఒసామా బిన్ లాడెన్ దాడులు జరపాలనుకుంటున్న దేశాల జాబితాలో భారత్‌తో పాటు పాకిస్థాన్, ఈజిప్ట్, అరేబియన్ ద్వీపకల్పంలోని దేశాలు, ఉగాండా, నైజీరియా ఉన్నాయి. అయితే, ఆ పత్రాల్లో భారత్‌లో ఎక్కడ? ఎప్పుడు? దాడి చేయాలనుకున్నారో వంటి వివరాలు మాత్రం గోప్యంగా ఉంచారు. "బిన్ లాడెన్ టెర్రరిస్ట్ నెట్‌వర్క్ స్టిల్ ఏ థ్రెట్" అనే పేరుతో విడుదల చేసిన ఈ నివేదిక.. అమెరికా దాడుల తర్వాత కూడా లాడెన్ నెట్‌వర్క్ చెదిరిపోలేదని పేర్కొంది.కాగా, ఉగ్రవాదుల ఉన్మాదానికి 2,977 మంది బలైపోయిన సెప్టెంబర్‌ 11(9/11) దాడులకు 25 ఏళ్లు పూర్తయ్యాయి. అగ్రరాజ్యం అమెరికానే సవాలు చేస్తూ ముష్కరులు సాగించిన మారణహోమాన్ని ప్రపంచం ఇప్పటికీ మర్చిపోలేదు. అంతర్జాతీయ ఉగ్రవాద సంస్థ అల్‌ఖైదా 2001 సెప్టెంబర్‌ 11న అమెరికాపై విరుచుకుపడింది. ఆత్మాహుతి దాడులకు పాల్పడింది. ఇది అమెరికా చరిత్రలోనే అతిపెద్ద ఉగ్రవాద దాడికి నిలిచిపోయింది. అల్‌ఖైదా శిక్షణలో రాటుతేలిన 19 మంది ఉగ్రవాదులు నాలుగు విమానాలను హైజాక్‌ చేసి పలు లక్ష్యాలను ఢీకొట్టారు.ప్రపంచ వాణిజ్య రాజధాని న్యూయార్క్, వాషింగ్టన్‌ డీసీలపై జరిగిన దాడులు భారీ ప్రాణనష్టాన్ని, పెను విధ్వంసాన్ని సృష్టించాయి. న్యూయార్క్‌లోని వరల్డ్‌ ట్రేడ్‌ సెంటర్‌పై జరిగిన దాడిలో దాదాపు 2,750 మంది, పెంటగాన్‌ వద్ద 184 మంది, పెన్సిల్వేనియాలో 40 మంది మరణించారు. వేలాది మంది గాయపడ్డారు. ఈ అఘాయిత్యానికి తెగించిన మొత్తం 19 మంది ఉగ్రవాదులు సైతం మృత్యువాత పడ్డారు. మంటల్లో చిక్కుకున్న బాధితులను రక్షించే ప్రయత్నంలో 400 మందికి పైగా పోలీసులు, అగ్నిమాపక సిబ్బంది మరణించడం గమనార్హం. 9/11 దాడుల వల్ల అమెరికాకు 10 బిలియన్‌ డాలర్లుకుపైగా నష్టం వాటిల్లింది.ఇదీ చదవండి: ఘోర కలికి పాతికేళ్లు

అహ్మదాబాద్‌: భారతదేశ ఎన్నికల ప్రక్రియ ప్రపంచంలోనే అత్యంత పారదర్శకమైందని ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్‌ జ్ఞానేశ్‌ కుమార్‌ స్పష్టం చేశారు. ఓటర్ల జాబితాతో మొదలుపెట్టి ఓట్ల లెక్కింపు వరకూ ప్రతిదశలోనూ ధ్రువీకరణ జరుగుతూండటం ఇందుకు కారణమని ఆయన చెప్పారు. అహ్మదాబాద్‌లోని గుజరాత్‌ యూనివర్శిటీ అటల్‌ కలామ్‌ హాల్‌లో శుక్రవారం బూత్‌ లెవల్‌ ఆఫీసర్లతో సీఈసీ సమావేశమయ్యారు. ఈ సందర్భంగా ఆయన మాట్లాడుతూ ఎన్నికల ప్రక్రియ ప్రతిదశలోనూ రాజకీయ పార్టీలు, పోటీలో ఉన్న అభ్యర్థులు లేదా వారి ఏజెంట్లు నిరంతరం ధ్రువీకరణ చేస్తూంటారు కాబట్టి ఇది అత్యంత పారదర్శక ఎన్నికల విధానమని స్పష్టం చేశారు.

సాక్షి, న్యూఢిల్లీ: 18వ ‘బ్రిక్స్‌’శిఖరాగ్ర సద స్సు వేదికగా భారత్‌ తన సాంకేతిక, పరిశోధ నా, స్టార్టప్‌ సామర్థ్యాన్ని ప్రపంచానికి చాటి చెప్పింది. దేశంలోని ఉన్నత విద్యా సంస్థలు, పరిశోధనా కేంద్రాలు, స్టార్టప్‌లు, ల్యాబొరేట రీలు, రీసెర్చ్‌ పార్క్‌ల నుంచి వెలువడిన అత్యాధునిక డీప్‌టెక్‌ ఆవిష్కరణలను ఈ వేదికపై ప్రదర్శించారు. కేంద్ర విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ, విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ సమన్వయంతో ‘బ్రిక్స్‌’లో ప్రదర్శన ప్రపంచ దేశాలను ఆకట్టుకుంది. ఈ ప్రదర్శనలో దేశానికి చెందిన 37 అత్యాధునిక డీప్‌టెక్‌ ఆవిష్కరణలు ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలిచాయి. ప్రజారోగ్యం, వైద్యం, పునరుత్పాదక ఇంధనం, సముద్ర సాంకేతికత, విద్యుత్‌ వాహనాలు, మాతా–శిశు ఆరో గ్యం వంటి విభిన్న రంగాలకు చెందిన సాంకేతిక పరిష్కారాలను ఇందులో ప్రదర్శించారు. వాటిలో ము ఖ్యంగా కృత్రిమ మేధ(ఏఐ) ఆధారిత గర్భాశయ ముఖద్వార క్యాన్సర్‌ స్క్రీనింగ్‌ వ్యవస్థ, నీటిపై ఏర్పాటు చేసే ఫ్లోటింగ్‌ సోలార్‌ పీవీ సాంకేతికత, మెరైన్‌ రోబోటిక్స్, అరుదైన ఖనిజాల అవసరం లేని రేర్‌ ఎర్త్‌ ఫ్రీ ఈ–పవర్‌ట్రెయిన్లు, ఏఐ ఆధారిత తల్లి– గర్భస్థ శిశువు ఆరోగ్య పర్యవేక్షణ వ్యవస్థ వంటి వినూత్న పరిష్కారాలను ప్రదర్శించారు. భారత్‌ ఉన్నత విద్యా వ్యవస్థలో రూపుదిద్దు కుంటున్న ఆవిష్కరణలకు అంతర్జాతీయ స్థాయిలో అవకాశాలు కల్పించడమే ఈ కార్యక్రమం ప్రధాన లక్ష్యంగా కేంద్రం పే ర్కొంది. దేశంలోని స్టార్టప్‌లు, ఉన్నత విద్యా సంస్థలు, పరిశోధనా సంస్థలు, ప్రయోగ శాలలు, రీసెర్చ్‌ పార్క్‌లను ప్రపంచంలోని కార్పొరేట్‌ సంస్థలు, పెట్టుబడిదారులు, ఇంక్యుబేటర్లు, యాక్సిలరేటర్లు, విశ్వవిద్యాల యాలు, పరిశోధనా సంస్థలు, ప్రభుత్వాలు, విదేశాల్లోని భారతీయ పూర్వ విద్యార్థుల నెట్‌వర్క్‌తో అనుసంధానం చేయడానికి ఇది ఉపయోగపడనున్నట్లు వేదిక సందర్భంగా కేంద్రం పేర్కొంది. ఈ వేదిక ద్వారా భారత ఆవిష్కర్తలకు కేవలం తమ సాంకేతికతను ప్రదర్శించే అవకాశమే కాకుండా పెట్టుబడులు, సాంకేతిక భాగస్వామ్యాలు, వ్యాపార ఒప్పందాలు, అంతర్జాతీయ విపణిలోకి ప్రవేశం వంటి అవకాశాలు లభించనున్నాయి.‘బ్రిక్స్‌’ బిజినెస్‌ ఫోరంతో..శుక్ర, శనివారాల్లో జరిగిన ‘బ్రిక్స్‌’ బిజినెస్‌ ఫోరం కార్యక్రమంతో ఈ ప్రదర్శనను అను సంధానం చేశారు. దీంతో ‘బ్రిక్స్‌’ సభ్య దేశాలకు చెందిన సీఈఓలు, పెట్టుబడి దారులు, పారిశ్రామికవేత్తలు, వ్యాపార ప్రముఖులు, పరిశ్రమ ప్రతినిధులతో భారతీయ స్టార్టప్‌లు నేరుగా పరిచయం ఏర్పరుచుకునే అవకాశం లభించింది. బిజినెస్‌–టు–బిజినెస్‌(బీ2బీ) సమావేశాలు, టెక్నాలజీ భాగస్వామ్యాలు, పెట్టుబడి చర్చలు, వ్యాపార సంబంధాల ఏర్పాటు అంశాలకు ఈ వేదిక దోహదపడిందని కేంద్రం పేర్కొంది. భారత్‌ 2026 ‘బ్రిక్స్‌’ అధ్యక్షతన నిర్దేశించిన ‘బిల్డింగ్‌ ఫర్‌ రెసిలియెన్స్, ఇన్నోవేషన్, కోఆపరేషన్‌ అండ్‌ సస్టెయినబి లిటీ’ అనే థీమ్‌కు అనుగుణంగా ఈ ప్రదర్శనను నిర్వహించారు. బిక్స్‌ ఎడ్యుకేషన్‌ ట్రాక్‌లో గుర్తించిన ఐదు ప్రాధాన్య రంగాల్లో ఒకటైన ‘పరిశోధన, ఆవిష్కరణలు, స్టార్టప్‌ ఎకోసిస్టమ్‌లను బలోపేతం చేయడం’ లక్ష్యాన్ని ఈ ప్రదర్శన ముందుకు తీసుకెళ్తుందని కేంద్రం తెలిపింది. 2026లో భారత డీప్‌టెక్‌ స్టార్టప్‌ల కోసం నిర్వహిస్తున్న ప్రధాన ఎక్స్‌పోజిషన్‌లలో ఇది రెండోది. తొలి ‘భారత్‌ ఇన్నోవేట్స్‌’ కార్యక్రమాన్ని ఫ్రాన్స్‌లోని నీస్‌ నగరంలో జూన్‌ 14 నుంచి 16 వరకు నిర్వహించారు. తాజాగా బ్రిక్స్‌ సదస్సు నేపథ్యంలో ఢిల్లీలో జరుగుతున్న ఈ రెండో ఎడిషన్‌ ద్వారా భారత ఆవిష్క రణలను ‘బ్రిక్స్‌’ దేశాల నాయకులు, అంతర్జాతీయ పెట్టుబడిదారులు, పరిశ్రమల దృష్టికి తీసికెళ్లడం గమనార్హం.ఆవిష్కర్తలతో విద్యాశాఖ మంత్రి ముచ్చటకేంద్ర విద్యా శాఖ మంత్రి ప్రల్హాద్‌ జోషి భారత్‌ మండపంలోని ఎక్స్‌ పోజిషన్‌ను సందర్శించి డీప్‌టెక్‌ స్టార్టప్‌లు, ఆవిష్కర్తలతో మాట్లా డారు. వివిధ రంగాల్లో భారతీయ యువ ఆవిష్కర్తలు రూపొందించిన అత్యాధునిక సాంకేతిక పరిష్కారాలను ఆయన పరిశీలించారు. భారత ప్రధాని మోదీ నాయకత్వంలో దేశంలోని డీప్‌టెక్‌ స్టార్టప్‌లకు అంతర్జాతీయ స్థాయి వేదిక లభిస్తోందని జోషి పేర్కొన్నారు. బ్రిక్స్‌ సదస్సులో పాల్గొనే ప్రపంచ నాయకుల ముందు భారతీయ స్టార్టప్‌లు తమ ప్రతిభ, సాంకేతిక సామర్థ్యాన్ని ప్రదర్శించేందుకు ఈ వేదిక ప్రత్యేక అవకాశాన్ని కల్పించిందని వ్యాఖ్యానించారు.

న్యూఢిల్లీ: వివాదాస్పద మత బోధకుడు జకీర్ నాయక్‌ను భారత్‌కు అప్పగించే అంశం న్యూఢిల్లీలో జరిగిన చర్చల్లో ప్రస్తావనకు వచ్చిందని మలేషియా ప్రధాని అన్వర్ ఇబ్రహీం తెలిపారు. భారత్‌లో జరుగుతున్న బ్రిక్స్ సదస్సుకు హాజరైన ఆయన శనివారం ప్రధాని నరేంద్ర మోదీతో ద్వైపాక్షిక సమావేశం నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా జకీర్ నాయక్ అప్పగింత అంశంపై చర్చలు జరిగాయని అన్వర్ ఇబ్రహీం జాతీయ మీడియాకు వెల్లడించారు.ఈ అంశంపై చర్చలను ఇరు దేశాల ప్రయోజనాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని గోప్యంగా ఉంచామని ఆయన చెప్పారు. భారత్, మలేషియా మధ్య విశ్వాసం, సంబంధాలను బలోపేతం చేసే అంశాల్లో దీనికి ప్రాధాన్యత ఇచ్చినట్లు తెలిపారు. అప్పగింతకు సంబంధించిన డిమాండ్‌పై కొంత అవగాహన ఉందని, అయితే చట్టబద్ధమైన విధానాన్ని గౌరవిస్తూ చాలా జాగ్రత్తగా వ్యవహరించాల్సి ఉంటుందని అన్వర్ ఇబ్రహీం చెప్పారు.జాకీర్ నాయక్ 2016లో భారత్‌లో ఆయనపై, ఆయనకు సంబంధించిన సంస్థలపై దర్యాప్తు ప్రారంభమైన తర్వాత మలేషియాకు వెళ్లారు. ప్రస్తుతం ఆయన మలేషియాలో శాశ్వత నివాస హోదాతో ఉంటున్నారు. భారత్‌లో మనీలాండరింగ్, విద్వేష ప్రసంగాలకు సంబంధించిన కేసుల్లో ఆయనను నిందితుడిగా పేర్కొన్నారు. భారత్ ఆయనను అప్పగించాలని అధికారికంగా కోరింది. అయితే విశ్వసనీయమైన ఆధారాలు సమర్పిస్తే చట్టబద్ధమైన మార్గాల్లో సహకరిస్తామని మలేషియా చెబుతోంది.

ఢిల్లీ: 18వ బ్రిక్స్ శిఖరాగ్ర సదస్సుకు భారత్‌ అతిథ్యమివ్వడంతో ప్రపంచ దేశాధినేతలు భారత్‌కు తరలివచ్చారు. దీంతో ఇప్పుడు ప్రపంచవ్యాప్తంగా అందరి దృష్టి భారత్‌పై పడింది. ఈ నేపథ్యంలో ఈ అంతర్జాతీయ శిఖరాగ్రసదస్సుకు ఆతిథ్యమిస్తున్న భరతమండపం ప్రత్యేకతలు ఏంటి..దానిని ఎ‍ప్పుడు నిర్మించారు. అనే వివరాలపై సర్వత్రా ఆసక్తి నెలకొంది.ప్రపంచ దేశాల అగ్రనేతలు హాజరవుతున్న అత్యంత ప్రతిష్టాత్మకమైన 2026 బ్రిక్స్ (BRICS) శిఖరాగ్ర సదస్సుకు భారత్ రాజధాని న్యూఢిల్లీ వేదికైంది. ఈ వార్షిక సదస్సు కోసం దేశ నడిబొడ్డున ఉన్న అత్యాధునిక 'భారత్ మండపం' సర్వాంగ సుందరంగా ముస్తాబైంది. అయితే ఇది వరకే రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్ పుతిన్, చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్‌పింగ్‌తో సహా పలువురు ప్రపంచ స్థాయి నాయకులు ఈ సదస్సులో పాల్గొనేందుకు ఢిల్లీకి చేరుకున్నారు.భరత మండపం నిర్మాణంప్రగతి మైదాన్ కాంప్లెక్స్‌లో 123 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో రూ.2,700 కోట్ల వ్యయంతో ఈ వేదికను నిర్మించారు. 2023లో ప్రారంభమైన ఈ సముదాయం నేడు భారతదేశ ఆతిథ్య సామర్థ్యానికి ప్రతీకగా నిలిచింది. 12వ శతాబ్దపు 'అనుభవ మండపం' స్ఫూర్తితో దీనికి 'భారత్ మండపం' అని నామకరణం చేశారు.నటరాజ విగ్రహం ప్రత్యేకతఈ సముదాయంలో ఏర్పాటు చేసిన 27 అడుగుల ఎత్తు, 18 టన్నుల బరువు కలిగిన భారీ నటరాజ విగ్రహం ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలిచింది. అష్టధాతువులతో తమిళనాడు శిల్పులు దీనిని అద్భుతంగా మలిచారు. ప్రధాన సమావేశ మందిరం భవనం 'శంఖం' ఆకారంలో రూపొందించబడింది. ఇది చేతన శక్తిని, శుభారంభాన్ని సూచిస్తుంది. సూర్య శక్తి, జీరో నుంచి ఇస్రో సాధించిన ప్రయాణం, పంచ మహాభూతాల ప్రాముఖ్యతను తెలిపేలా దీని లోపలి బయటి డిజైన్లు భారతీయ నాగరికతను ప్రతిబింబిస్తున్నాయి.భారత్ మండపంలో వివిధ హాళ్లు150 దేశాల ప్రతినిధులకు సరిపడే సామర్థ్యం ఉన్న ఈ హాలులో కీలకమైన ద్వైపాక్షిక, బహుపాక్షిక చర్చలు జరుగుతున్నాయి. సాంకేతికతకు పెద్దపీట వేస్తూ నిర్వహించిన 'భారత్ ఇన్నోవేట్స్' కార్యక్రమం ఇక్కడే జరిగింది. డ్రోన్ టెక్నాలజీతో పాటు భారత్ సాధించిన నూతన సాంకేతిక ఆవిష్కరణలను ప్రపంచానికి చాటిచెప్పారు.హాల్ నెం. 14: బ్రిక్స్ బిజినెస్ ఫోరం సమావేశాలు ఇక్కడ జరుగుతున్నాయి. పారిశ్రామికవేత్తలు, పెట్టుబడిదారులు పాల్గొనే ఈ వేదికపై ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, రష్యా అధ్యక్షుడు పుతిన్ వ్యాపార వర్గాలనుద్దేశించి ప్రసంగించనున్నారు.హాల్ నెం. 5: ప్రపంచ వ్యాప్తంగా విచ్చేసిన సుమారు 1,200 నుంచి 1,400 మంది జర్నలిస్టుల కోసం ఇంటర్నేషనల్ మీడియా సెంటర్‌ను ఏర్పాటు చేశారు.ఈ సదస్సులో రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం, మధ్యప్రాచ్య సంక్షోభాలు, ఉగ్రవాద నిరోధక విధానాలు మరియు ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) సవాళ్లపై ప్రపంచ నేతలు చర్చిస్తున్నారు. అలాగే బ్రిక్స్ దేశాల మధ్య ద్వైపాక్షిక వాణిజ్య విధానాలను చర్చించనున్నారు.కట్టుదిట్టమైన భద్రతభారత్ మండపంలో భద్రతా వ్యవస్థ అత్యంత అత్యాధునిక సాంకేతికతతో, అభేద్యమైన కోటను తలపించేలా అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలతో నిర్మించబడింది. అంతర్జాతీయ సదస్సులు జరిగే సమయంలో ఇక్కడ శత్రు దుర్భేద్యమైన మల్టీ-లేయర్డ్ (బహుళ అంచెల) భద్రతా వలయాన్ని ఏర్పాటు చేస్తారు. ఈ ప్రాంగణంలోని ప్రధాన సెక్యూరిటీ ప్రత్యేకతలు భారత్ మండపం చుట్టూ సుమారు 5 కిలోమీటర్ల మేర బహుళ అంచెల భద్రతా వలయం ఉంటుంది. ఔటర్ రింగ్‌లో ఢిల్లీ పోలీస్ మరియు పారామిలటరీ బలగాలు కాపలా ఉంటే, అంతర్గత కోర్ జోన్‌లో (నేషనల్ సెక్యూరిటీ గార్డ్) కమాండోలతో పాటు ప్రత్యేక దళాలు మోహరిస్తాయి.ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్, ఫేషియల్ రికగ్నైజేషన్: ఇక్కడి నిఘా వ్యవస్థలో AI సాంకేతికతను ఉపయోగిస్తారు. హై-రిజల్యూషన్ సీసీటీవీ కెమెరాలకు ఫేషియల్ రికగ్నిషన్ సిస్టమ్ అనుసంధానించబడి ఉంటుంది. ఇది అనుమానాస్పద వ్యక్తులను లేదా నేరస్థుల డేటాబేస్‌లో ఉన్న ముఖాలను క్రౌడ్‌లో సైతం క్షణాల్లో గుర్తించి అలర్ట్ చేస్తుంది.డ్రోన్ సిస్టమ్స్ ఆకాశ మార్గం నుండి ఎలాంటి ముప్పు రాకుండా భవనం చుట్టూ అత్యాధునిక యాంటీ-డ్రోన్ డిఫెన్స్ సిస్టమ్స్ అప్రమత్తంగా ఉంటాయి. అనుమతి లేని ఏ డ్రోన్ లేదా ఫ్లయింగ్ ఆబ్జెక్ట్ అయినా ఈ పరిధిలోకి వస్తే వాటిని జామ్ చేయడం లేదా కూల్చివేయడం జరుగుతుంది. ఇలా భరతమండపంకు ఆధునాతనమైన ఎన్నో ప్రత్యేకతలు ఉన్నాయి.

భారత్‌ ఆతిథ్యంగా జరుగుతున్న బ్రిక్స్ సదస్సు వేళ భారత్‌కు దౌత్య పరంగా కీలక విజయం లభించింది. 18వ బ్రిక్స్ శిఖరాగ్ర సదస్సులో సభ్యదేశాలన్నీ *"న్యూఢిల్లీ డిక్లరేషన్"*కు ఏకగ్రీవంగా ఆమోదం తెలిపాయి. గతంలో పశ్చిమాసియా యుద్ధంపై విభేదాల కారణంగా విదేశాంగ మంత్రుల సమావేశంలో ఉమ్మడి ప్రకటన వెలువడకపోయినా, ఈసారి నాయకుల స్థాయిలో ఏకాభిప్రాయం వెలువడనుంది.న్యూఢిల్లీ డిక్లరేషన్‌లో అత్యంత ప్రధాన సందేశంగా "సంభాషణ (Dialogue), దౌత్యం (Diplomacy) ద్వారానే వివాదాలకు పరిష్కారం" అనే సూత్రాన్ని పునరుద్ఘాటించారు. ఉక్రెయిన్ యుద్ధం, పశ్చిమాసియా సంక్షోభం వంటి అంతర్జాతీయ ఘర్షణల నేపథ్యంలో ఇదే భారత్ నిరంతరం చెబుతున్న వైఖరిని ప్రధాని మోదీ పదే పదే స్పష్టం చేస్తున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో కీలక ప్రకటన వెలువడింది. న్యూ ఢిల్లీ డిక్లరేషన్ ప్రధాన అంశాలుఅంతర్జాతీయ వివాదాలకు యుద్ధం కంటే చర్చలు, దౌత్యమే పరిష్కార మార్గమని స్పష్టం.ఉగ్రవాదాన్ని అన్ని రూపాల్లో ఖండిస్తూ దానికి ఎలాంటి సమర్థన ఉండదని పునరుద్ఘాటింపు.ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలి సహా ప్రపంచ పాలనా వ్యవస్థల్లో సమగ్ర సంస్కరణలకు మద్దతు.అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలకు అంతర్జాతీయ నిర్ణయాల్లో మరింత ప్రాతినిధ్యం కల్పించాలనే డిమాండ్.వాణిజ్యం, పెట్టుబడులు, సాంకేతికత, డిజిటల్ సహకారం, ప్రత్యామ్నాయ చెల్లింపు వ్యవస్థలపై సహకారాన్ని మరింత బలోపేతం చేయాలనే నిర్ణయం.బ్రిక్స్ విస్తరణ తర్వాత ఇరాన్–యూఏఈ వంటి విభేదాలున్న దేశాలను ఒకే ప్రకటనపై ఏకాభిప్రాయానికి తీసుకురావడం భారత్ అధ్యక్షతకు పెద్ద పరీక్షగా నిలిచింది. అయినప్పటికీ ఈ పరీక్షలో సభ్యదేశాలన్నిటినీ ఏకతాటిపైకి తేవడం దౌత్య పరంగా భారత్‌కు కీలక విజయం.బ్రిక్స్ నాయకుల సమావేశం ముగిసిన అనంతరం సాయంత్రం 4 గంటలకు న్యూఢిల్లీ డిక్లరేషన్‌తో కూడిన ఉమ్మడి ప్రకటన అధికారికంగా విడుదల కానుంది. ఇందులో భారత్‌కు ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలి శాశ్వత సభ్యత్వానికి మద్దతు, బహుపాక్షిక ప్రపంచ వ్యవస్థ బలోపేతంపై కీలక ప్రకటనలు ఉండే అవకాశం ఉండనున్నట్లు సమాచారం.

ఒకవైపు హార్ముజ్‌ జలసంధి.. మరోవైపు బాబ్‌ ఎల్‌-మండేబ్‌! ప్రపంచ చమురు సరఫరాకు కీలకమైన రెండు సముద్ర ద్వారాలపైనా ముప్పు పెరగడంతో భారత్‌కు కొత్త తలనొప్పి మొదలైంది. యెమెన్‌ తీరంలో కేవలం 18 గంటల్లో హౌతీలు చేపట్టిన మెరుపు దాడులు ఇప్పుడు ప్రపంచ దృష్టిని బాబ్‌ ఎల్‌-మండేబ్‌పైకి మళ్లించాయి. ఈ కీలక జలసంధిపై హౌతీలు పట్టు సాధించారు. దీంతో, గల్ఫ్‌ చమురు సరఫరాల నుంచి భారత్‌-యూరప్‌ వాణిజ్యం వరకు దాని ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. ఇప్పటికే హార్ముజ్‌ సంక్షోభంతో ఇంధన సరఫరాలపై ఒత్తిడి ఎదురవుతున్న వేళ.. మరో సముద్ర మార్గం కూడా ప్రమాదంలో పడటం భారత్‌కు డబుల్‌ షాక్‌గా మారే అవకాశముంది.బాబ్‌ ఎల్‌-మండేబ్‌ ఎందుకంత కీలకం?యెమెన్‌, జిబౌటీ మధ్య ఉన్న బాబ్‌ ఎల్‌-మండేబ్‌ సుమారు 29 కిలోమీటర్ల వెడల్పు గల కీలక జలసంధి. ఎర్ర సముద్రాన్ని గల్ఫ్‌ ఆఫ్‌ ఏడెన్‌, ఆపై అరేబియా సముద్రంతో అనుసంధానించే ఈ మార్గం.. సూయజ్‌ కాలువ ద్వారా యూరప్‌, ఆసియా మధ్య సముద్ర వాణిజ్యానికి ప్రధాన ద్వారం. చమురు, పెట్రోలియం ఉత్పత్తులు, కంటైనర్‌ సరుకులు, పారిశ్రామిక ఉత్పత్తులు పెద్ద ఎత్తున ఈ మార్గం గుండా రవాణా అవుతాయి. భారత్‌కు ఈ మార్గం మరింత కీలకం. దేశం నుంచి యూరప్‌కు డీజిల్‌, ఏవియేషన్‌ ఇంధనం, ఔషధాలు, వస్త్రాలు, యంత్ర పరికరాలు సహా అనేక ఉత్పత్తులు సూయజ్‌ మార్గం మీదుగా వెళ్తాయి. ఈ మార్గానికి అంతరాయం ఏర్పడితే భారత ఎగుమతుల రవాణా ఖర్చులు ఒక్కసారిగా పెరిగే ప్రమాదం ఉంది.హౌతీల మెరుపు దాడులుతాజా పరిణామాల్లో హౌతీలు యెమెన్‌ ఎర్ర సముద్ర తీరంలో వేగంగా ముందుకు సాగినట్లు అంతర్జాతీయ నివేదికలు చెబుతున్నాయి. వ్యూహాత్మకమైన మోఖా పోర్టును స్వాధీనం చేసుకున్నట్లు రాయిటర్స్‌ వెల్లడించగా.. బాబ్‌ ఎల్‌-మండేబ్‌లో కీలక స్థానంలో ఉన్న మయూన్‌ (పెరిమ్‌) ద్వీపం కూడా హౌతీల ఆధీనంలోకి వెళ్లినట్లు అసోసియేటెడ్‌ ప్రెస్‌ తెలిపింది. జుకర్‌, హనిష్‌ దీవుల వైపునకు కూడా వారు చేరుకున్నట్లు ఫైనాన్షియల్‌ టైమ్స్‌ నివేదించింది. ఈ పరిణామాలతో బాబ్‌ ఎల్‌-మండేబ్‌ ప్రవేశ మార్గాలపై హౌతీల నియంత్రణ పెరిగింది. హౌతీ నేతలు ఇప్పటికే ఈ జలసంధిపై తమ ఆధిపత్యాన్ని ప్రకటించారు.మూసుకుపోతే ఏం జరుగుతుంది?బాబ్‌ ఎల్‌-మండేబ్‌లో నౌకల రాకపోకలకు ముప్పు ఏర్పడితే.. షిప్పింగ్‌ కంపెనీలు ఈ మార్గాన్ని దాటేందుకు వెనుకడుగు వేసే అవకాశం ఉంది. సముద్ర బీమా ప్రీమియాలు పెరగడం, నౌకలు ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలకు మళ్లడం అనివార్యంగా మారొచ్చు. 2023లో హౌతీల దాడుల సమయంలోనే దీనికి ఉదాహరణ కనిపించింది. వందలాది కాదు.. వేలాది నౌకలు సూయజ్‌ కాలువ మార్గాన్ని తప్పించి ఆఫ్రికా చుట్టూ కేప్‌ ఆఫ్‌ గుడ్‌ హోప్‌ మీదుగా ప్రయాణించాల్సి వచ్చింది. దీంతో ప్రయాణ సమయం, ఇంధన వ్యయం, సరుకు రవాణా ఖర్చులు భారీగా పెరిగాయి.Houthis chant in celebration on the captured Bab el-Mandeb coastMany take a break to cool off with a dip https://t.co/yZxW5lL1pn pic.twitter.com/E3GPN3iO0C— RT (@RT_com) September 11, 2026భారత్‌పై డబుల్‌ ఎఫెక్ట్‌?బాబ్‌ ఎల్‌-మండేబ్‌ సంక్షోభం భారత్‌ను రెండు వైపులా దెబ్బతీసే అవకాశం ఉంది. మొదటిది.. ఇంధన ధరలు. సముద్ర రవాణాకు అంతరాయం ఏర్పడితే చమురు సరఫరాలపై ఒత్తిడి పెరిగి అంతర్జాతీయంగా క్రూడ్‌ ధరలు మరింత పెరగొచ్చు. ఇప్పటికే గల్ఫ్‌ ప్రాంతంలో ఉద్రిక్తతల కారణంగా ఇంధన మార్కెట్లు ఒత్తిడిలో ఉన్న నేపథ్యంలో ఇది భారత్‌కు భారంగా మారొచ్చు.రెండోది.. ఎగుమతులు. భారత్‌ నుంచి యూరప్‌కు వెళ్లే సరుకులు ఆఫ్రికా చుట్టూ తిరిగి వెళ్లాల్సి వస్తే ప్రయాణ దూరం భారీగా పెరుగుతుంది. ఉదాహరణకు ముంబై నుంచి రోటర్‌డామ్‌కు సూయజ్‌ మార్గంలో దాదాపు 15,700 కిలోమీటర్ల దూరం ఉండగా.. కేప్‌ ఆఫ్‌ గుడ్‌ హోప్‌ చుట్టూ వెళ్లాల్సి వస్తే దాదాపు 23,000 కిలోమీటర్లకు చేరుతుంది. అంటే అదనపు ఇంధనం, ఎక్కువ సమయం, అధిక బీమా, పెరిగిన ఫ్రైట్‌ ఛార్జీలు భారత ఎగుమతులపై నేరుగా ప్రభావం చూపుతాయి. అందుకే బాబ్‌ ఎల్‌-మండేబ్‌ ఇప్పుడు యెమెన్‌ తీరంలోని ఓ చిన్న జలసంధి మాత్రమే కాదు.. భారత్‌ ఇంధన భద్రత, యూరప్‌ వాణిజ్యం, ప్రపంచ షిప్పింగ్‌ వ్యవస్థకు కీలక పరీక్షగా మారింది.ఇదీ చదవండి: బ్రిక్స్‌ సదస్సుకు దేశాధినేతలు, విశిష్ట అథితులు

డ్రాగన్‌ గాలిలోకి ఎగిరే భీకర జంతువే కాని వాస్తవంగా లేని మిథ్యామృగం. భూగోళంపై అతిపెద్ద బలమైన జంతువైన ఏనుగు మృదుస్వభావి. పీపుల్స్‌ రిపబ్లిక్‌ ఆఫ్‌ చైనాను డ్రాగన్‌గా, మన భారతీయ ప్రజాస్యామ్య దేశాన్ని ఏనుగుగా పోల్చడం సహజంగా మీడియా చేస్తుంటుంది. ‘టాంగో’ అనేది స్పానిష్‌ నృత్య సంబంధిత పదం. సెప్టెంబర్‌ 12, 13 తేదీల్లో, అధ్యక్ష స్థానంలో ఉన్న భారత్‌ ఆతిథ్యంలో న్యూఢిల్లీలో జరిగే రెండ్రోజుల బ్రిక్స్‌ శిఖరాగ్ర సదస్సుకు చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్‌పింగ్‌ హాజరుకానుండటం ప్రాధాన్యతసంతరించుకుంది. చివరిదాకా ఆయన పర్యటనపై స్పష్టతనివ్వని చైనా ఎట్టకేలకు 67 మంది సభ్యుల ప్రాతినిధ్య బృందంతో రావడం ఇరుదేశాల సంబంధాల్లో సానుకూలతను సూచిస్తోంది.దగ్గరకు చేర్చిన అమెరికాకమ్యూనిస్ట్‌ పార్టీ కేంద్ర కమిటీ నిర్దేశించిన సూచనలపై ఇటీవల చైనా 15వ పంచవర్ష ప్రణాళిక (2026–2030)కు శ్రీకారం చుట్టింది. ప్రపంచంలోని 150 దేశాలు, ప్రాంతాలతో వాణిజ్య భాగస్వామ్యం కలిగిన చైనా, ప్రపంచ ద్వితీయ భారీ ఆర్థిక వ్యవస్థగా అమెరికాకు సవాలు విసురుతోంది. అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్‌ ట్రంప్, భారత్‌ దిగుమతులపై ఆగస్ట్‌ 2025 నుంచి అదనంగా 25 శాతం ట్యారిఫ్‌ విధింపు ప్రభావం, భారత్‌ – చైనాల మధ్య వాణిజ్య సయోధ్యకు దారి తీసింది. 2025 ఆగస్ట్‌లో చైనా విదేశాంగ మంత్రి వాంగ్‌ యిఇండియా రాక సందర్భంలో అయిదు సంవత్సరాల క్రితం ఆగి పోయిన బోర్టర్‌ ట్రేడ్‌ ఇటీవలే మళ్ళీ ప్రారంభమైంది. భారత్, చైనా ఆర్థిక వాణిజ్య బాంధవ్యం రెండు దేశాల 280 కోట్ల జనావళి దృష్ట్యా పటిష్ట మవుతున్నాయి. భారత్‌–చైనా మధ్య సుదీర్ఘ కాలం నుంచి అత్యంత క్లిష్టమైన భౌగోళిక సరిహద్దు వివాదా లున్నప్పటికీ, వాటిని పక్కకు పెట్టి, వరస్పర ప్రయోజనాల దృష్ట్యా, ఆర్థిక వ్యవస్థను సుస్థిరం చేసుకొనే సత్కృషి ప్రారంభమైంది. 2017లో భారత్‌ అధికార యుతంగా షాంఘై సహకార సంస్థ (ఎస్‌సీఓ)లో చేరింది. 2024 నాటికి, కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ విడుదల చేసిన అర్థిక సర్వేలోనూ, నీతి ఆయోగ్‌ నివేదికలోనూ చైనా పెట్టుబడులను దేశంలోకి ఆహ్వానించాలనే సానుకూల ప్రతిపాదన లున్నాయి. చైనా విదేశాంగ మంత్రి వాంగ్‌ యీ, మన విదేశాంగ మంత్రి సుబ్రహ్మణ్యం జైశంకర్‌తో 2025 అగస్టు 18న జరిపిన న్యూఢిల్లీ సమావేశం కొత్త వాకిళ్ళు తెరిచింది. దానికి తోడు రెండు దేశాల మధ్య 2021 నాటి 125.6 బిలియన్‌ యూఎస్‌ డాలర్ల వాణిజ్యం, 2024 నాటికి 138.5కు పెరిగింది.షాంఘై కోఆపరేషన్‌ ఆర్గనైజేషన్‌ (ఎస్‌సీఓ) బిష్కెక్‌ శిఖరాగ్ర సమావేశం; యూఎస్, ఇజ్రాయిల్‌లు అంతర్జాతీయ చట్టం, యూఎన్‌ ఛార్టర్‌ ప్రాథమిక సూత్ర నియమావళిని ఉల్లంఘించే దుర్నీతిని దుయ్యపట్టడం భారత్, చైనాల సయోధ్యను మరింత బలపరిచాయి. ట్రంప్‌ శిక్షగా విధించే సుంకాలు, అస్థిర వైఖరి కారణంగా భారత్‌ యిప్పటికే చైనాతో చేతులు కలుపుతోంది.సంబంధాల్లో ముల్లుకానీ పాకిస్తాన్‌ పట్ల చైనా అనుకూల వైఖరి భారత్‌కు ఇబ్బంది కలిగించే అంశంగా మారుతోంది. ఉగ్ర, వేర్పాటు, తీవ్రవాదాలుసృష్టిస్తున్న యుద్ధ ప్రజ్వలనంలో భాగస్వామ్యమైన పాకిస్తాన్‌ను చైనా వెనకేసుకు రావటం, పైగా పాకిస్తాన్‌ ఛైర్‌గా రానున్న ఎస్‌సీఓ శిఖరాగ్ర సమావేశానికి వేదిక కావటం, భారత్‌కు మింగుడుపడని సమస్య అవుతోంది. దానికి తోడు కమ్యూనిస్ట్‌ పార్టీ ఆఫ్‌ చైనా స్టేట్‌ కౌన్సిల్‌కు చెందిన సెంట్రల్‌ కమిటీ, ‘యూనియన్‌ టెర్రిటరీ ఆఫ్‌ లదాఖ్‌’లో వున్న నిర్దిష్ట జిల్లాలను హియాన్, హికాంగ్‌ పేర్లతో రెండు కొత్త కౌంటీలుగా ప్రకటించడానికి అనుమతించింది. అదీగాక టిబెట్‌లో పుట్టిన బ్రహ్మపుత్ర నదిని అక్కడ యార్లుంగ్‌ సాంగ్‌పో అంటారు. అరుణాచలప్రదేశ్‌లోని మనదేశ సరిహద్దుల సమీపంలో మిడాన్‌ ప్రాంతంలో కొండవాగు కనుమలలో చైనా నిర్మించనున్న సూపర్‌ జలవిద్యుత్‌ కేంద్రం వల్ల ప్రవాహం దిగువలో ఉన్న ఇండియా, బంగ్లాదేశ్‌లకు బ్రహ్మపుత్ర నదీ జలాల వినియోగానికి అవరోధమని భారత్‌ హెచ్చరిస్తున్నా చైనా పట్టించు కోవడం లేదు. 70 గిగావాట్ల విద్యుత్‌ ఉత్పత్తి సాధించే లక్ష్యంగా ఈ ‘ప్రాజెక్ట్‌ ఆఫ్‌ ద సెంచరీ’ని చైనా ప్రభుత్వం ప్రస్తుత 2026 నుంచి ప్రారంభించనున్న 15వ పంచవర్ష ప్రణాళికలో చేర్చింది. గతేడాది జూలైలో ఈ భారీ విద్యుత్‌ పునరుత్పాదన కేంద్రాన్ని ప్రాధాన్యతా పరంగా కమ్యూ నిస్ట్‌ చైనా రెండవ అగ్రశ్రేణి నేత, ప్రధాని లిక్వియంగ్‌ టిబెట్‌లోని నియింగ్చి వద్ద ప్రారంభించారు. 1.2 ట్రిలియన్‌ యువాన్‌లతో (సుమారు రూ. 14 లక్షల కోట్లు) అయిదు పవర్‌ స్టేషన్‌ల నిర్మాణం జరగనుంది. జంగ్ము వద్ద చైనా ఇప్పటికే భారీ జలాశయం నిర్మించింది. ఇండియా–చైనాల మధ్య ట్రాన్స్‌ బోర్టర్‌ నదీ జలాలపై నిపుణుల స్థాయి సమావేశం జరగవలసి ఉంది.పర్యావరణ విధ్వంసం కారణంగా హిమాలయాల మహోన్నత శిఖరాల నుంచి ప్రకృతి ప్రళయాలు అనుభవిస్తూనే ఉన్నాం. జల విద్యుత్‌ ఉత్పాదన కోసం నిర్మిస్తున్న జలాశయాలు ప్రవాహ అవరో ధాలకు కారణం అవుతున్నాయి. ప్రకృతి కన్నెర్ర చేస్తున్నా, నేపాల్‌ చైనా సరిహద్దులలో ఈ మానవ విధ్వంసం ఆగేటట్టు లేదు. ప్రపంచ అగ్రరాజ్యాలలో ప్రప్రథమ స్థానాన్ని పొందాలనే కమ్యూనిస్ట్‌ చైనా డ్రాగన్‌ విజృంభిస్తోంది. ప్రస్తుతం ట్రంప్, ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను తలక్రిందులు చేస్తున్న ఈ తరుణంలో ‘డ్రాగన్‌ – ఎలిఫెంట్‌టాంగో’... వినోదం అవుతుందా? రణక్రీడ కానుందా?-వ్యాసకర్త సీనియర్‌ జర్నలిస్ట్‌-జయసూర్య

న్యూఢిల్లీ: ఉక్రెయిన్ సంక్షోభానికి దౌత్యపరమైన చర్చల ద్వారానే పరిష్కారం సాధ్యమని భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ పునరుద్ఘాటించారు. రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్ పుతిన్‌తో జరిపిన ద్వైపాక్షిక సమావేశంలో ప్రధాని మోదీ యుద్ధాన్ని తక్షణమే ఆపి, శాంతి మార్గాన్ని ఎంచుకోవాలని విజ్ఞప్తి చేశారు. ఇరు దేశాల మధ్య శాంతిని పునరుద్ధరించేందుకు భారత్ తన వంతు సహాయసహకారాలు అందించడానికి ఎల్లప్పుడూ సిద్ధంగా ఉంటుందని ఆయన స్పష్టం చేశారు. భారత్‌ అధ్యక్షతన న్యూఢిల్లీ వేదికగా జరుగుతున్న 18వ బ్రిక్స్‌ శిఖరాగ్ర సదస్సులో పాల్గొనేందుకు రష్యా అధ్యక్షుడు పుతిన్ భారత్‌కు విచ్చేశారు. ఈ పర్యటనలో భాగంగా ఢిల్లీలోని ‘భారత్ మండపం’ వేదికగా ఇరు నేతలు ప్రత్యేకంగా సమావేశమయ్యారు. ఈ సందర్భంగా ప్రధాని మోదీ రష్యన్ భాషలోకి అనువదించిన ప్రముఖ తమిళ ప్రాచీన కావ్యమైన ‘తిరుక్కురళ్’ ప్రతిని పుతిన్‌కు ప్రత్యేక బహుమతిగా అందజేశారు. దాదాపు రెండు వేల ఏళ్ల నాటి ఈ గ్రంథంలోని మానవతా విలువలను మోదీ ఈ సందర్భంగా పుతిన్‌కు వివరించారు.రాజకీయ, ఆర్థిక, రక్షణ, ఇంధన, అంతరిక్ష రంగాల బలోపేతంపై ఇరు నేతలు సుదీర్ఘంగా చర్చించారు.రష్యాలో జరగబోయే 24వ ఇండో-రష్యా వార్షిక శిఖరాగ్ర సమ్మిట్‌కు హాజరు కావాల్సిందిగా ప్రధాని మోదీని అధ్యక్షుడు పుతిన్ అధికారికంగా ఆహ్వానించగా.. ఆయన ఆ ఆహ్వానాన్ని స్వీకరించారు. దీనికి సంబంధించిన తుది తేదీలను దౌత్య అధికారులు త్వరలోనే ఖరారు చేయనున్నారు.👉ఇదీ చదవండి: ప్రధాని మోదీతో పుతిన్‌ భేటీ

బ్రిక్స్‌ శిఖరాగ్ర సదస్సుతో మన దేశానికి పెద్దగా ఒరిగేదేం లేదని.. ఒకవేళ నిజంగా ప్రయోజనం ఉంటే అదేంటో చెప్పాలని కేంద్రానికి కాంగ్రెస్‌ సీనియర్‌ నేత, మాజీ ఆర్థిక మంత్రి పి చిదంబరం సవాల్‌ విసిరారు. అయితే దీనికి బీజేపీ తీవ్రంగా స్పందించింది. అదే టైంలో.. కాంగ్రెస్‌ నుంచే కౌంటర్‌ రియాక్షన్‌ వచ్చింది. చిదంబరం వేసిన ప్రశ్నలకు సొంత పార్టీకే చెందిన మరో సీనియర్‌ నేత, తిరువనంతపురం ఎంపీ శశి థరూర్‌ బదులిచ్చారు. ఆ ప్రయోజనాలు ఇవేనంటూ వివరించారు. ఈ వేదిక భారత్‌ దౌత్యపరమైన ప్రభావాన్ని, ప్రపంచ దేశాలను ఒకే వేదికపైకి తీసుకురాగల సామర్థ్యాన్ని చాటుతుందని పేర్కొన్నారు.‘గ్లోబల్‌ సౌత్‌కు కీలక వేదిక’ఢిల్లీలో జరగనున్న బ్రిక్స్‌ సదస్సుకు ముందు మాట్లాడిన థరూర్‌.. గ్లోబల్‌ సౌత్‌కు బ్రిక్స్‌ ఒక ముఖ్యమైన వేదిక అని చెప్పారు. విస్తరించిన బ్రిక్స్‌లో 11 దేశాలు ఉన్నాయని, ఇవి ప్రపంచ జనాభాలో దాదాపు సగం, ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థలో సుమారు 40 శాతం వాటాను కలిగి ఉన్నాయని వివరించారు. ఇలాంటి దేశాలను ఒకే వేదికపైకి తీసుకురావడం చిన్న విషయం కాదన్నారు.‘ప్రపంచ వేదికపై భారత్‌ దౌత్య బలం’బ్రిక్స్‌ సదస్సుకు పలువురు దేశాధినేతలు, ప్రభుత్వాధినేతలు హాజరవుతుండటం భారత్‌కు ప్రతిష్టాత్మక విషయమని థరూర్‌ అన్నారు. ఇది ప్రపంచ వేదికపై భారత్‌ ‘డిప్లొమాటిక్‌ కన్వీనింగ్‌ పవర్‌’ను చూపిస్తుందని పేర్కొన్నారు. అయితే బ్రిక్స్‌లో అన్నీ సానుకూల అంశాలే లేవని కూడా స్పష్టం చేశారు.ఇదీ సవాల్‌.. ఏకాభిప్రాయం కష్టమే!విభిన్న దేశాలు, విభిన్న ప్రయోజనాలు ఉన్నందున కీలక అంతర్జాతీయ అంశాలపై ఏకాభిప్రాయం సాధించడం బ్రిక్స్‌లో పెద్ద సవాలని థరూర్‌ అన్నారు. మేలో జరిగిన బ్రిక్స్‌ విదేశాంగ మంత్రుల సమావేశంలో ఇరాన్‌-యూఏఈ మధ్య విభేదాల కారణంగా ఉమ్మడి ప్రకటన వెలువడలేదని గుర్తుచేశారు. దీంతో భారత్‌ చైర్‌ ప్రకటనతో సరిపెట్టుకోవాల్సి వచ్చింది. తాజా సదస్సులోనూ అలాంటి పరిస్థితి వస్తే అది బ్రిక్స్‌ ఐక్యతపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తే అవకాశం ఉందన్నారు.చిదంబరం ఏమన్నారు?ఇటీవల చిదంబరం మాట్లాడుతూ.. గత రెండు, మూడు బ్రిక్స్‌ సదస్సుల నుంచి భారత్‌కు వచ్చిన స్పష్టమైన ప్రయోజనాలు తనకు కనిపించలేదన్నారు. బ్రిక్స్‌తో పాటు ఎస్‌సీఓ, జీ20, క్వాడ్‌లో భారత్‌ సభ్యుడిగా ఉన్నప్పటికీ.. వాటి నుంచి దేశానికి వస్తున్న స్పష్టమైన ప్రయోజనం ఏమిటని ప్రశ్నించారు.వాణిజ్య లోటుపైనా థరూర్‌ ఆందోళనమరోవైపు బ్రిక్స్‌ దేశాలతో భారత్‌ వాణిజ్యం పెరుగుతున్నప్పటికీ.. అది పూర్తిగా భారత్‌కు అనుకూలంగా లేదని థరూర్‌ అభిప్రాయపడ్డారు. బ్రిక్స్‌ దేశాలకు భారత్‌ ఎగుమతులు తగ్గుతుండగా.. దిగుమతులు పెరుగుతున్నాయని, ఇది ఆందోళన కలిగించే అంశమని చెప్పారు. అంటే బ్రిక్స్‌ వేదిక భారత్‌కు దౌత్యపరంగా ప్రాధాన్యమైనదే అయినప్పటికీ.. వాణిజ్యపరంగా మరింత సమతుల్యత సాధించాల్సిన అవసరం ఉందన్నది థరూర్‌ వ్యాఖ్యల సారాంశం.ఇదీ చదవండి: పార్టీ కంటే పిల్లనిచ్చిన మామే ఎక్కువయ్యాడా?

పశ్చిమాసియాలో యుద్ధం ముదురుతున్న కొద్దీ అంతర్జాతీయంగా క్రూడాయిల్‌ ధరలు రాకెట్‌లా దూసుకుపోతున్నాయి. హర్ముజ్‌ సహా కీలకమైన సముద్ర మార్గాల్లో వరుస దాడులు, చమురు రవాణాకు అంతరాయాల భయాలు మార్కెట్‌ను మరింత ఆందోళనకు గురిచేస్తున్నాయి. దీంతో వరుసగా రెండో రోజూ చమురు ధరలు భారీగా పెరిగాయి. నిన్న ఒక్కరోజే 6 శాతానికి పైగా ఎగబాకిన ధరలు.. శుక్రవారం కూడా పైపైకి కదిలాయి. బ్రెంట్‌ క్రూడాయిల్‌ ధర ఏకంగా బ్యారెల్‌కు 108.68 డాలర్లకు చేరింది. అంటే 110 డాలర్ల మార్క్‌కు అత్యంత చేరువలో ఉంది. అమెరికా వెస్ట్‌ టెక్సాస్‌ ఇంటర్మీడియట్‌ (WTI) క్రూడ్‌ ధర కూడా బ్యారెల్‌కు 103.45 డాలర్లకు చేరింది. ఈ రెండు బెంచ్‌మార్క్‌లు మే మధ్య తర్వాత తొలిసారిగా వారాన్ని 100 డాలర్లకు పైన ముగించే దిశగా సాగుతున్నాయి.పశ్చిమాసియాలో ఇటీవలి కాలంలో మళ్లీ తీవ్రత పెరిగిన పోరుతో చమురు సరఫరాపై అనిశ్చితి పెరిగింది. ముఖ్యంగా కీలక సముద్ర మార్గాల్లో చమురు ట్యాంకర్లు, ఇతర నౌకలపై దాడులు పెరగడం మార్కెట్‌ను కలవరపెడుతోంది. గురువారం బ్రెంట్‌, WTI ధరలు రెండూ 6 శాతానికిపైగా పెరిగాయి. వారాంత ప్రాతిపదికన చూస్తే రెండు సూచీలు దాదాపు 13 శాతం మేర లాభపడ్డాయి.ఇరాన్‌-అమెరికా మధ్య యుద్ధం ఏడో నెలలోకి ప్రవేశించినప్పటికీ.. ఉద్రిక్తతలు తగ్గే సూచనలు కనిపించకపోవడం మరింత ఆందోళన కలిగిస్తోంది. అమెరికా, ఇరాన్‌ రెండూ వెనక్కి తగ్గే ఉద్దేశం లేదన్న సంకేతాలు ఇస్తుండటంతో ఈ పరిస్థితి మరింత కాలం కొనసాగవచ్చన్న అంచనాలు పెరిగాయి.హర్ముజ్‌ నుంచి ఎర్ర సముద్రం వరకు..ప్రపంచ చమురు రవాణాలో కీలకమైన హర్ముజ్‌ జలసంధి మీదుగా నౌకల రాకపోకలు ఇప్పటికే పరిమితమయ్యాయి. మరోవైపు యెమెన్‌లో ఇరాన్‌కు అనుకూలంగా ఉన్న హౌతీలు మొచా పోర్టుపై నియంత్రణ సాధించడం ఎర్ర సముద్ర మార్గంపై కొత్త ఆందోళనలకు దారితీసింది. సెప్టెంబర్‌ 10న ఒమన్‌ సమీపంలో రెండు నౌకలు గుర్తుతెలియని ప్రాజెక్టైళ్ల దాడికి గురైనట్లు యూకే మారిటైమ్‌ ట్రేడ్‌ ఆపరేషన్స్‌ తెలిపింది. ఇరాన్‌ సమీప సముద్ర మార్గాల్లో ఉద్రిక్తతలు పెరగడం, అమెరికా ఐదు ఇరానియన్‌ చమురు ట్యాంకర్లపై దాడి చేయడం, అనంతరం ఇరాన్‌ పలు నౌకలపై దాడులు చేసినట్లు ప్రకటించడం.. చమురు రవాణాపై ముప్పును మరింత పెంచాయి.ఇదే సమయంలో సౌదీ అరేబియాలోని ఇంధన మౌలిక వసతులపై హౌతీల దాడులు కూడా ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. కొన్ని కార్యకలాపాలు నిలిచిపోవడంతో మిడిల్‌ఈస్ట్‌ నుంచి చమురు సరఫరా మరింత తగ్గే ప్రమాదం ఉందన్న భయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.చైనా కొనుగోళ్లతో మరింత మంట..సరఫరా ఆందోళనలకు తోడు డిమాండ్‌ వైపు పరిణామాలు కూడా క్రూడాయిల్‌ ధరలకు మద్దతు ఇస్తున్నాయి. ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద క్రూడాయిల్‌ దిగుమతిదారు అయిన చైనా ఇటీవలి వారాల్లో కొనుగోళ్లను పెంచింది. చైనా ఇదే స్థాయిలో కొనుగోళ్లు కొనసాగిస్తే.. సరఫరా అంతరాయాల ప్రభావం మరింత పెరిగి ధరలు పైకి వెళ్లే అవకాశం ఉందని మార్కెట్‌ విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు. అదే సమయంలో సౌదీ అరేబియా చమురు ఉత్పత్తి ఏడాదిలోనే కనిష్ట స్థాయికి పడిపోయినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి. దీంతో ఇప్పటికే సరఫరాపై ఉన్న ఒత్తిడికి ఇది మరింత తోడైంది.క్రూడాయిల్‌ అంటే.. భూమి నుంచి వెలికితీసే ముడిచమురు. దీన్ని శుద్ధి చేసి పెట్రోల్‌, డీజిల్‌, విమాన ఇంధనం, ఎల్‌పీజీతో పాటు ప్లాస్టిక్‌, పెయింట్లు, రసాయనాలు వంటి అనేక ఉత్పత్తులను తయారు చేస్తారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ముడిచమురు ధరలను సాధారణంగా బ్యారెల్‌కు లెక్కిస్తారు. అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో ముడిచమురు ధర పెరిగితే.. దాని ప్రభావం ఇంధన ధరలు, రవాణా ఖర్చులు, చివరకు నిత్యావసర వస్తువుల ధరలపైనా పడే అవకాశం ఉంటుంది.భారత్‌పై ప్రభావం..క్రూడాయిల్‌ ధరలు ఇలా భారీగా పెరగడం భారత్‌పై నేరుగా ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. దేశం తన అవసరాల్లో ఎక్కువ భాగం ముడిచమురును దిగుమతి చేసుకుంటున్న నేపథ్యంలో.. అంతర్జాతీయ ధరలు పెరిగితే దిగుమతి బిల్లు, కరెంట్‌ అకౌంట్‌ లోటుపై ఒత్తిడి పెరుగుతుంది. రూపాయి విలువపై కూడా ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. మరోవైపు పెట్రోల్‌, డీజిల్‌ ధరలను పెంచాల్సిన పరిస్థితి వస్తే రవాణా ఖర్చులు పెరిగి.. ఆ ప్రభావం నిత్యావసర వస్తువులు, కూరగాయలు, సరుకుల ధరలపై పడొచ్చు. దీంతో క్రూడాయిల్‌ ర్యాలీ భారత్‌లో ద్రవ్యోల్బణ ఆందోళనలను కూడా పెంచే అవకాశం ఉంది.120 డాలర్లకు చేరుతుందా?ప్రస్తుత పరిణామాలు ఇలాగే కొనసాగితే క్రూడాయిల్‌ ధరలు మరింత పెరిగే అవకాశాన్ని విశ్లేషకులు కొట్టిపారేయడం లేదు. యుద్ధం దీర్ఘకాలం కొనసాగితే బ్రెంట్‌ ధర బ్యారెల్‌కు 120 డాలర్ల స్థాయికి చేరే అవకాశం ఉందని గోల్డ్‌మన్‌ శాక్స్‌ ఇప్పటికే హెచ్చరించింది. బ్రెంట్‌ ధర ఈ ఏడాది ఇప్పటివరకు దాదాపు 80 శాతం పెరిగింది. యుద్ధ సమయంలో నమోదైన గరిష్ఠ స్థాయి 126 డాలర్లతో పోలిస్తే(ఏప్రిల్‌ 30న).. ప్రస్తుత ధరలు కూడా ఆ స్థాయికి చేరువలోనే ఉన్నాయి.అయితే ధరల ర్యాలీ ఎంతకాలం కొనసాగుతుందన్నది ప్రధానంగా యుద్ధ తీవ్రత, సముద్ర మార్గాల్లో చమురు రవాణా పరిస్థితులు, చైనా కొనుగోళ్లపై ఆధారపడి ఉంటుందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్‌ ట్రంప్‌ మాత్రం నవంబర్‌లో జరిగే మధ్యంతర ఎన్నికల తర్వాత యుద్ధం ముగుస్తుందని, ఆ తర్వాత చమురు ధరలు భారీగా తగ్గుతాయని పేర్కొన్నారు. కానీ ప్రస్తుత పరిణామాలు మాత్రం సమీప భవిష్యత్తులో ఉద్రిక్తతలు తగ్గే అవకాశాలపై సందేహాలను పెంచుతున్నాయి.ఇదీ చదవండి: భారత్‌ వద్ద న్యూక్లియర్‌ వెపన్స్‌ లెక్క తెలుసా?

ప్రతిష్టాత్మక 18వ బ్రిక్స్‌ శిఖరాగ్ర సదస్సుకు ఢిల్లీ సిద్ధమైంది. భారత్‌ ఆతిథ్యమిస్తున్న ఈ రెండు రోజుల సదస్సులో పాల్గొనేందుకు రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్‌ పుతిన్‌ శుక్రవారం తెల్లవారుజామున న్యూఢిల్లీ చేరుకున్నారు. మూడు రోజుల పర్యటనలో భాగంగా బ్రిక్స్‌ సదస్సులో పాల్గొనడంతోపాటు ప్రధాని నరేంద్ర మోదీతో ద్వైపాక్షిక సమావేశం నిర్వహించనున్నారు.రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్‌ పుతిన్‌కు కేంద్ర విదేశాంగ శాఖ సహాయ మంత్రి కీర్తి వర్ధన్‌ సింగ్‌ ఢిల్లీలో స్వాగతం పలికారు. ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధం ప్రారంభమైన 2022 తర్వాత రష్యా వెలుపల జరుగుతున్న బ్రిక్స్‌ సదస్సుకు ఆయన స్వయంగా హాజరవడం ఇదే తొలిసారి. ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థపై ఒత్తిళ్లు పెరుగుతున్న సమయంలో ఆయన భారత్‌ పర్యటన సాగుతోంది. రష్యా–ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధం, పశ్చిమాసియా సంక్షోభం, హర్ముజ్‌ జలసంధిలో నెలకొన్న పరిస్థితులు, అమెరికా వాణిజ్య విధానాలు, సుంకాల ప్రభావం వంటి అంశాలు ఈసారి బ్రిక్స్‌ సదస్సులో కీలకంగా మారనున్నాయి.మోదీ–పుతిన్‌ భేటీలో కీలక అంశాలుపుతిన్‌ పర్యటనలో భాగంగా శుక్రవారం ప్రధాని మోదీతో ద్వైపాక్షిక చర్చలు జరగనున్నాయి. రక్షణ, ఇంధనం, సాంకేతికత, ఔషధాలు, ప్రజల మధ్య సంబంధాలు వంటి రంగాల్లో సహకారాన్ని మరింత పెంచుకోవడంపై ఇరువురు నేతలు చర్చించనున్నారు. రెండు దేశాల మధ్య వ్యూహాత్మక సంబంధాలను మరింత బలోపేతం చేయడం ఈ భేటీలో ప్రధానంగా ఉండనుంది.President Putin arrives in New Delhi:Government Il-96 landed at the base of the air force of the Republic of Palam.(3:54 am, Delhi time)NEW DELHI, September 11. /TASS/. Russian President Vladimir Putin arrived in India, in the capital of which New Delhi the BRICS summit… https://t.co/K9ZBz6ZsHk pic.twitter.com/tnM4Q7pHIM— ⏳Towhee 🌏☮️ (@amborin) September 10, 2026రక్షణ రంగంలో బ్రహ్మోస్‌ క్షిపణి ఆధునికీకరణపై చర్చకు వచ్చే అవకాశం ఉంది. రష్యా నుంచి భారత్‌కు మిగిలిన ఎస్‌–400 వ్యవస్థల సరఫరా, సు–57 యుద్ధ విమానాల ప్రతిపాదిత సరఫరాపైనా చర్చలు జరగనున్నాయి. భారత్‌లో కొత్త సివిల్‌ న్యూక్లియర్‌ రియాక్టర్ల ఏర్పాటుపైనా ఇరు దేశాలు చర్చించనున్నట్లు సమాచారం.ఏడేళ్ల తర్వాత భారత్‌కు జిన్‌పింగ్‌పుతిన్‌ మాత్రమే కాదు బ్రిక్స్‌ సదస్సుకు చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్‌పింగ్‌ కూడా హాజరుకానున్నారు. దాదాపు ఏడేళ్ల తర్వాత ఆయన భారత్‌లో పర్యటిస్తున్నారు. సరిహద్దు ఉద్రిక్తతల తర్వాత ఆయన భారత్‌లో పర్యటించడం ఇదే తొలిసారి. సదస్సు సందర్భంగా ప్రధాని మోదీతో జిన్‌పింగ్‌ ప్రత్యేకంగా సమావేశమయ్యే అవకాశం ఉంది. వాణిజ్యం, పెట్టుబడులతోపాటు ఇరు దేశాల సంబంధాలపై ఈ భేటీలో చర్చించే అవకాశముంది. సరిహద్దు ప్రాంతంలో పరిస్థితిని కూడా నేతలు సమీక్షించే అవకాశం ఉంది.పశ్చిమాసియా సంక్షోభం.. బ్రిక్స్‌కు సవాల్‌ప్రస్తుతం పశ్చిమాసియాలో కొనసాగుతున్న ఉద్రిక్తతలు బ్రిక్స్‌ సదస్సుకు కీలక సవాల్‌గా మారాయి. ముఖ్యంగా ఇరాన్, యూఏఈ మధ్య విభేదాల నేపథ్యంలో కూటమి ఉమ్మడి ప్రకటనపై ఏకాభిప్రాయం సాధించడం ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. హర్ముజ్‌ జలసంధిలో ఏర్పడిన సంక్షోభం అంతర్జాతీయ చమురు వాణిజ్యంపైనా ప్రభావం చూపుతోంది. ఈ నేపథ్యంలో ప్రపంచ, ప్రాంతీయ పరిణామాలపై బ్రిక్స్‌ నేతలు చర్చించనున్నారు. ఇదే సమయంలో అమెరికా వాణిజ్య, సుంకాల విధానాలు కూడా బ్రిక్స్‌ దేశాలను ప్రభావితం చేస్తున్నాయి. అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల ప్రయోజనాలను ముందుకు తీసుకెళ్లడం, ప్రపంచ పాలనలో బహుపాక్షిక వ్యవస్థను బలోపేతం చేయడం వంటి అంశాలపై భారత్‌ తన అధ్యక్ష హోదాలో దృష్టి పెట్టనుంది.విస్తరించిన బ్రిక్స్‌.. పెరిగిన ప్రాధాన్యంబ్రిక్స్‌లో తొలుత బ్రెజిల్, రష్యా, భారత్, చైనా, దక్షిణాఫ్రికా దేశాలు ఉండేవి. 2024లో ఈజిప్ట్, ఇథియోపియా, ఇరాన్, యునైటెడ్‌ అరబ్‌ ఎమిరేట్స్, సౌదీ అరేబియా సభ్యదేశాలుగా చేరాయి. 2025లో ఇండోనేసియా కూడా కూటమిలో చేరింది. బెలారస్, బొలీవియా, కజకిస్తాన్, క్యూబా, మలేసియా, నైజీరియా, థాయ్‌లాండ్, ఉగాండా, ఉజ్బెకిస్తాన్, వియత్నాం భాగస్వామ్య దేశాలుగా ఉన్నాయి.ప్రపంచ జనాభాలో దాదాపు 49.5 శాతం, ప్రపంచ జీడీపీలో సుమారు 40 శాతం, ప్రపంచ వాణిజ్యంలో దాదాపు 26 శాతానికి బ్రిక్స్‌ ప్రాతినిధ్యం వహిస్తోంది. వాణిజ్యం, పెట్టుబడులు, కనెక్టివిటీ, హైటెక్నాలజీతోపాటు ఆరోగ్యం, వ్యవసాయం, ఆహారం, ఇంధనం, విపత్తుల నిర్వహణ, సరఫరా వ్యవస్థల్లో పరస్పర సహకారాన్ని పెంచుకోవడం ఈ సదస్సు ప్రధాన అజెండాలో ఉంది.రెండు రోజులపాటు కీలక భేటీలుభారత్‌ నాలుగోసారి బ్రిక్స్‌ అధ్యక్ష బాధ్యతలు చేపట్టింది. శనివారం మధ్యాహ్నం 2.35 గంటలకు సదస్సు ప్రధాన కార్యక్రమాలు ప్రారంభమవుతాయి. బ్రిక్స్‌ నేతలు రాజకీయాలు, భద్రత, ఆర్థిక వ్యవహారాలు, ఆర్థిక సహకారం, సాంస్కృతిక, మానవతా సంబంధాలపై చర్చిస్తారు. ఆదివారం విస్తృత సమావేశాలు నిర్వహించిన అనంతరం ‘న్యూఢిల్లీ డిక్లరేషన్‌’ను విడుదల చేయడంతో సదస్సు ముగియనుంది.బ్రిక్స్‌ వేదికపై అధికారిక సమావేశాలతోపాటు నేతల మధ్య జరిగే ద్వైపాక్షిక చర్చలపైనా ఆసక్తి నెలకొంది. పుతిన్‌తో మోదీ భేటీ, ఏడేళ్ల తర్వాత భారత్‌కు వచ్చిన జిన్‌పింగ్‌తో మోదీ సమావేశం, ఇరాన్‌ అధ్యక్షుడు మసూద్‌ పెజెష్కియాన్‌తో మోదీ చర్చలు ఈ సదస్సులో ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలవనున్నాయి. మొత్తంగా.. ఒకవైపు రష్యా–ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధం, మరోవైపు పశ్చిమాసియా సంక్షోభం, హర్ముజ్‌ పరిణామాలు, వాణిజ్య యుద్ధాల ప్రభావం వంటి కీలక అంతర్జాతీయ సవాళ్ల మధ్య ఢిల్లీలో బ్రిక్స్‌ సదస్సు జరగనుంది. ఈ నేపథ్యంలో పుతిన్‌–మోదీ భేటీతోపాటు భారత్‌ వేదికగా జరిగే ఇతర ద్వైపాక్షిక చర్చలు కూడా ప్రపంచ దృష్టిని ఆకర్షిస్తున్నాయి.ఇదీ చదవండి: మిస్టర్‌ సింగ్‌.. గెట్‌ అవుట్‌ ఫ్రమ్‌ మై మదర్‌ల్యాండ్‌

వాషింగ్టన్‌: భారత్‌ వద్ద 190 వరకు అణ్వాయుధాలు ఉండొచ్చంటూ అమెరికాకు చెందిన ఓ సంస్థ అంచనా వేసింది. ది ఫెడరేషన్‌ ఆఫ్‌ అమెరికన్‌ సైంటిస్ట్స్‌(ఎఫ్‌ఏఎస్‌)అనే లాభాపేక్షలేని ఓ సంస్థ ఇందుకు సంబంధించిన ఓ నివేదికను బుధవారం విడుదల చేసింది. ప్రభుత్వం బహిర్గతం చేసిన గణాంకాలు, ఇతర వర్గాల నుంచి సేకరించిన సమాచారం, వాణిజ్య ఉపగ్రహాల చిత్రాల ద్వారా సేకరించిన వివరాల ఆధారంగా ఈ అంచనాకు వచ్చినట్లు వివరించింది. ‘భారత్‌ వద్ద ఉన్న అణు సామర్థ్య ప్రయోగ వాహనాల అమరిక, వ్యూహాలకు సంబంధించిన బహిరంగ సమాచారం ఆధారంగా ప్రస్తుతం ఉత్పత్తి దశలో ఉన్న కొత్త క్షిపణుల కోసం ఉద్దేశించిన 30 అదనపు వార్‌హెడ్లు సహా సుమారు 190 అణు వార్‌హెడ్‌లను తయారు చేసి ఉండవచ్చని అంచనా వేస్తున్నాం. ఇందులో వాడకంలో ఉన్న ప్రయోగ వేదికల కోసం 160కి పైగా వార్‌హెడ్‌లు కూడా ఉన్నాయి’అని ’ఇండియాస్‌ న్యూక్లియర్‌ వెపన్స్‌ –2026’ పేరుతో ఎఫ్‌ఏఎస్‌ న్యూక్లియర్‌ ఇన్ఫర్మేషన్‌ ప్రాజెక్ట్‌ డైరెక్టర్‌ హన్స్‌ క్రిస్టెన్సన్‌ ఆ నివేదికలో పేర్కొన్నారు.‘భారత్‌ తన అణ్వాయుధ సంపత్తిని ఎప్పటికప్పుడు ఆధునీకరించుకుంటోంది. ఇటీవలి కాలంలో అనేక కొత్త ఆయుధ వ్యవస్థలను సైతం అందుబాటులోకి తెచ్చింది. ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్న అణు సామర్థ్యం కలిగిన యుద్ధ విమానాలు, భూమి, గగనతలం నుంచి ప్రయోగించే వ్యవస్థలను బలోపేతం చేసుకుంటోంది. పాత వాటి స్థానంలో కొత్తవి తీసుకువస్తోంది. ఇంకొన్ని అభివృద్ధి దశలో ఉన్నాయి’అని క్రిస్టెన్సన్‌ తెలిపారు. భారత్‌ 140 నుంచి 225 అణ్వాయుధాలకు సరిపడా సైనిక అవసరాల ప్లుటోనియంను సిద్ధం చేసుకుని ఉండొచ్చని కూడా ఆయన నివేదికలో పేర్కొన్నారు. ఈ నిల్వలు మున్ముందు మరింతగా పెరిగే అవకాశం ఉందని కూడా పేర్కొన్నారు. అయితే, 1998లో పొఖ్రాన్‌–2 ఆపరేషన్‌లో భాగంగా అణు పరీక్షలు చేపట్టిన భారత్‌..శత్రువుపై ముందుగా అణ్వాయుధాన్ని ప్రయోగించరాదనే విధానాన్ని ప్రకటించడంతోపాటు అందుకు కట్టుబడి ఉందని గుర్తు చేశారు. 2026 ఆరంభం నాటికి భారత్‌ వద్ద 730 కిలోల (సుమారు 170 కిలోలు అటూఇటుగా) అణ్వాయుధాల తయారీకి ఉపయోగపడే ప్లుటోనియం నిల్వలున్నట్లు ’ఇంటర్నేషనల్‌ ప్యానెల్‌ ఆన్‌ ఫిజైల్‌ మెటీరియల్స్‌’ అంచనా వేసినట్లు కూడా క్రిస్టెన్సన్‌ ఉటంకించారు.

న్యూఢిల్లీ: భారత్‌ అతిథ్యం ఇవ్వనున్న ప్రతిష్టాత్మక బ్రిక్స్‌ శిఖరాగ్ర సదస్సుకు రాజధాని న్యూఢిల్లీలో ఏర్పాట్లు దాదాపు పూర్తయ్యాయి. శనివారం, ఆదివారం జరిగే ఈ సదస్సుకు చైనా అధినేత షీ జిన్‌పింగ్, రష్యా అధ్యక్షుడు పుతిన్, ఇరాన్‌ అధ్యక్షుడు మసూద్‌ పెజెష్కియాన్, దక్షిణాఫ్రికా అధ్యక్షుడు సిరిల్‌ రమఫోసా, ఇండోనేసియా అధ్యక్షుడు ప్రబోవో సుబియాంతో తదితరులు హాజరు కాబోతున్నారు. షీ జిన్‌పింగ్‌ భారత్‌లో అడుగుపెడుతుండడం ఏడేళ్ల తర్వాత ఇదే మొదటిసారి కావడం విశేషం. ప్రపంచవ్యాప్తంగా పె రుగుతున్న ఉద్రిక్తతలు, వాణిజ్య యుద్ధాలు, రష్యా–ఉక్రెయిన్‌ ఘర్షణ, పశ్చిమాసియా సంక్షోభం, అమెరికా విధిస్తున్న సుంకాల ప్రతికూల ప్రభావాలను ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థ ఎదుర్కొంటున్న నేపథ్యంలో రెండు రోజుల బ్రిక్స్‌ సదస్సు ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. తాజా పరిణామాలపై కూటమి సదస్సులో చర్చించబోతున్నారు. బ్రెజిల్, రష్యా, ఇండియా, చైనా, దక్షిణాఫ్రికా దేశాలతో కూడిన బ్రిక్స్‌ కూటమిలో 2024లో ఈజిప్ట్, ఇథియోపియా, ఇరాన్, యునైటెడ్‌ అరబ్‌ ఎమిరేట్స్, సౌదీ అరేబియా సభ్యదేశాలుగా చేరాయి. 2025లో ఇండోనేసియా కూడా ఇందులో చేరింది. బెలారస్, బొలీవియా, కజకిస్తాన్, క్యూబా, మలేసియా, నైజీరియా, థాయ్‌లాండ్, ఉగాండా, ఉజ్బెకిస్తాన్, వియత్నాం కూడా భాగస్వామ్య దేశాలుగా మారాయి. ప్రపంచ జనాభాలో దాదాపు 49.5 శాతం, ప్రపంచ జీడీపీలో 40 శాతం, ప్రపంచ వాణిజ్యంలో సుమారు 26 శాతానికి బ్రిక్స్‌ ప్రాతి నిధ్యం వహిస్తోంది. 11 ప్రధాన అభివృద్ధి చెందుతున్న ఆర్థిక వ్యవస్థలతో బలమైన కూటమిగా ఆవిర్భవించింది. భారత్‌ బ్రిక్స్‌లో వ్యవస్థాపక సభ్య దేశం. 2012, 2016, 2021లో కూటమికి సారథ్యం వహించింది. ఇప్పుడు నాలుగోసారి అధ్యక్ష బాధ్యతలను చేపట్టింది. ఈసారి ‘సమ్మిళిత ప్రపంచ పాలన, బహుపాక్షికవాదాన్ని బలోపేతం చేయడం’అనే ఇతివృత్తంతో బ్రిక్స్‌ సదస్సు శనివారం మధ్యాహ్నం 2.35 గంటలకు ప్రారంభమవుతుంది. రాత్రి 7.30 గంటలకు ప్రధాని మోదీ ఏర్పాటు చేసే విందుతో మొదటి రోజు కార్యక్రమాలు ముగుస్తాయి. రెండో రోజు ఆదివారం పలు సమావేశాలు, చర్చలు జరుగుతాయి. ‘న్యూఢిల్లీ డిక్లరేషన్‌’విడుదలతో సదస్సు ముగుస్తుంది. నేడే పుతిన్‌ రాక రష్యా అధినేత పుతిన్‌ శుక్రవారం తెల్లవారుజామున భారత్‌లో అడుగుపెట్టబోతున్నారు. ఆయన మూడు రోజులపాటు ఇక్కడ పర్యటిస్తారు. బ్రిక్స్‌ సదస్సుకు హాజరవుతారు. భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీతో ద్వైపాక్షిక సమావేశంలో పాల్గొంటారని రష్యా ప్రతినిధి యురీ ఉషకోవ్‌ తెలిపారు. శుక్రవారం వార్షిక బ్రిక్స్‌ బిజినెస్‌ ఫోరమ్‌ సర్వసభ్య సమావేశంలో పుతిన్‌ ప్రసంగించనున్నారు. మరోవైపు మధ్యాహ్నం 3.30 గంటలకు పుతిన్‌తో, సాయంత్రం 6.15 గంటలకు మసూద్‌ పెజెష్కియాన్‌తో ప్రధాని మోదీ భేటీ అవుతారు. జిన్‌పింగ్, మోదీ ప్రత్యేక భేటీ! ఢిల్లీలో జరిగే 18వ బ్రిక్స్‌ సదస్సుకు షీ జిన్‌పింగ్‌ హాజరు కాబోతున్నారని చైనా ప్రభుత్వ మీడియాతోపాటు భారత విదేశాంగ శాఖ గురువారం నిర్ధారించింది. సదస్సు సందర్భంగా శనివారం సాయంత్రం 6 గంటలకు జిన్‌పింగ్, నరేంద్ర మోదీ ప్రత్యేకంగా సమావేశమవుతారని సమాచారం. జిన్‌పింగ్‌ భారత పర్యటన ఒక ఉన్నత స్థాయి దౌత్య కార్యక్రమంగా నిపుణులు అభివరి్ణస్తున్నారు. రెండు ఆసియా అగ్రరాజ్యాల మధ్య ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను స్థిరీకరించడానికి జరుగుతున్న ప్రయత్నంగా పేర్కొంటున్నారు. జిన్‌పింగ్‌ చివరిసారిగా 2019 అక్టోబర్‌లో భారత్‌లో పర్యటించారు. బ్రిక్స్‌కు అంతా సిద్ధం: మోదీ బ్రిక్స్‌–2026 శిఖరాగ్ర సదస్సుకు అంతా సిద్ధం అంటూ ప్రధాని మోదీ గురువారం సోషల్‌ మీడియాలో పోస్టు చేశారు. ఈ సదస్సు జరిగే ‘భారత్‌ మండపం’దృశ్యాలు, ఏర్పాట్లతో కూడిన 30 సెకండ్ల వీడియో క్లిప్‌ను సైతం షేర్‌ చేశారు.

సాక్షి, విశాఖపట్నం: ఎన్నో అంతుచిక్కని రహస్యాలకు, అపారమైన వనరులకు నిలయమైన కడలి గర్భంలో దాగి ఉన్న విశేషాలతోపాటు వాతావరణ గుట్టును విప్పేందుకు భారతదేశం మరో కీలక అడుగు వేసింది. అత్యాధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానంతో ఏకంగా ఒక ‘ఫ్లోటింగ్‌ రీసెర్చ్‌ స్టేషన్‌’ లాంటి భారీ పరిశోధన నౌకను అందుబాటులోకి తీసుకొచ్చింది. సుమారు రూ.840 కోట్ల అంచనా వ్యయంతో కోల్‌కతాలోని గార్డెన్‌ రీచ్‌ షిప్‌ బిల్డర్స్‌ అండ్‌ ఇంజినీర్స్‌(జీఆర్‌ఎస్‌ఈ) ఈ వెసల్‌ను ప్రతిష్టాత్మకంగా నిర్మించింది. నేషనల్‌ సెంటర్‌ ఫర్‌ పోలార్‌ అండ్‌ ఓషియన్‌ రీసెర్చ్‌ (ఎన్‌సీపీవోఆర్‌) అవసరాల కోసం కేంద్ర ఎర్త్‌ సైన్సెస్‌ మంత్రిత్వ శాఖ ప్రత్యేకంగా డిజైన్‌ చేసిన ఈ పరిశోధన నౌక ‘సాగర్‌ మంథన్‌’ రెండు రోజుల క్రితం జలప్రవేశం చేసి సాగర మథనానికి సిద్ధమైంది. కదిలే ప్రయోగశాల సాగర్‌ మంథన్‌.. కేవలం సముద్రంపై ప్రయాణించే నౌక మాత్రమే కాదు.. శాస్త్రీయ హంగులు ఉన్న కదిలే ప్రయోగశాల. సముద్రంలో సేకరించిన సమాచారాన్ని ఎప్పటికప్పుడు విశ్లేషించేందుకు, ఆన్‌–బోర్డ్‌ డేటా ప్రాసెసింగ్‌ చేయడానికి వీలుగా శాస్త్రవేత్తలకు ఇందులో అత్యుత్తమ సౌకర్యాలు కల్పించారు. యువ శాస్త్రవేత్తలు, సాంకేతిక నిపుణులకు పరిశోధనలపై శిక్షణ ఇచ్చేందుకు కూడా ఈ ఫ్లోటింగ్‌ రీసెర్చ్‌ వెసల్‌ ప్రధాన వేదిక కానుంది. 6 కిలోమీటర్ల లోతు వరకు సర్వేలు సముద్ర గర్భంలో ఏకంగా 6 కిలోమీటర్ల లోతు వరకు వెళ్లి కచ్చితమైన సర్వేలు చేయగల సామర్థ్యం సాగర్‌ మంథన్‌ సొంతం. అండర్‌వే స్వాత్‌ మలీ్టబీమ్, జియోఫిజికల్‌ సిస్మిక్‌ సర్వేల ద్వారా భూమి కింది పొరల్లోని వనరులను, భౌగోళిక పరిస్థితులను సులువుగా గుర్తిస్తుంది. సముద్రపు నీటి వాహకత, ఉష్ణోగ్రత, లోతు వంటి కీలక అంశాలను కచ్చితంగా అంచనా వేస్తుంది. అత్యాధునిక వలలను ఉపయోగించి వివిధ లోతుల్లోని నీటి నమూనాలను, జీవ నమూనాలను ఏకకాలంలో సేకరించడంలో ఈ నౌక సామర్థ్యం అది్వతీయమనే చెప్పవచ్చు.వాతావరణం గుట్టు విప్పేలా.. కోరర్స్, గ్రాబ్స్, చైన్‌ బ్యాగ్‌ డ్రెడ్జ్‌ల ద్వారా సముద్ర గర్భం నుంచి మట్టి, రాళ్ల నమూనాలను సాగర్‌ మంథన్‌ నౌక సేకరిస్తుంది. ఉపరితల వాతావరణ పరిస్థితులు, సముద్ర ప్రవాహాల వేగాన్ని కొలవడం, ఎగువ వాతావరణ డేటాను నిక్షిప్తం చేయడం వంటి కీలక పనులను ఈ ఫ్లోటింగ్‌ స్టేషన్‌ షిప్‌ సమర్థవంతంగా నిర్వహిస్తుంది. తీరప్రాంతాలతో పాటు డీప్‌సీ మూరింగ్, డేటా బుయ్‌ ఆపరేషన్స్‌ చేపట్టడంలో దేశంలో ఇది అత్యంత కీలకంగా మారనుంది. అనేక రికార్డులు సొంతం దీనిని రికార్డు వేగంతో నిర్మించారు. నౌక కీల్‌ వేసిన కేవలం 5 నెలల వ్యవధిలోనే ఇంత భారీ ప్రాజెక్టును జల ప్రవేశం చేయించడం ఓ రికార్డు. 89.50 మీటర్ల పొడవు, 18.80 మీటర్ల వెడల్పు, 5,900 టన్నుల బరువైన ఈ నౌక.. గరిష్టంగా గంటకు 14 నాటికల్‌ మైళ్ల వేగంతో దూసుకుపోగలదు. దేశీయంగా నౌకానిర్మాణ రంగంలో వస్తున్న విప్లవాత్మక మార్పులకు, పెరుగుతున్న మన ఇంజినీరింగ్‌ సామర్థ్యానికి ‘సాగర్‌ మంథన్‌’ నిలువెత్తు నిదర్శనం. ఆత్మనిర్భర్‌ భారత్, మేక్‌ ఇన్‌ ఇండియా స్ఫూర్తితో 75 శాతం పూర్తి స్వదేశీ పరిజ్ఞానంతో రూపొందిన ఈ వెసల్‌.. సముద్ర పరిశోధన రంగంలో స్వయం సమృద్ధిని చాటుతోంది.

సాక్షి, హైదరాబాద్‌: ప్రపంచాన్ని కుదిపేస్తున్న ఆర్టిఫిషియల్‌ ఇంటెలిజెన్స్‌ (ఏఐ) భారత్‌లోనూ శరవేగంగా విస్తరిస్తోంది. దీని ప్రాధాన్యాన్ని గ్రహిస్తున్న పలు సంస్థలు ఏఐపై తమ పెట్టుబడులను అమాంతం పెంచేశాయి. తాజాగా విడుదలైన సర్వీస్‌నౌ ఎంటర్‌ప్రైజ్‌ ఏఐ మెచ్యూరిటీ ఇండెక్స్‌–2026 ప్రకారం, వ్యాపారసంస్థల ఏఐ పెట్టుబడులు ఒక్క సంవత్సరంలోనే 119 శాతం పెరిగాయి, ఇది ప్రపంచ సగటు అయిన 110% కన్నా కూడా ఎక్కువ కావడం విశేషం. 2027 నాటికి సగటు ఐటీ బడ్జెట్‌లో ఐదోవంతు కంటే ఎక్కువ వాటా ఏఐ మీదే ఉంటుందని అంచనా. నిర్వహణ సంగతేంటి? ప్రపంచ స్థాయి డిజిటల్‌ ప్రజా మౌలిక సదుపాయాలు, అపారమైన ఇంజనీరింగ్‌ ప్రతిభతో ప్రపంచంలోనే అత్యంత వేగంగా ఎంటర్‌ప్రైజ్‌ ఏఐని స్వీకరిస్తున్న దేశాల్లో భారత్‌ ఒకటి. అయితే, తదుపరి దశ అనేది సంస్థలు ఏఐని ఎంత వేగంగా అమలు చేస్తాయనే దానిపై కాకుండా, దానిని ఎంత విశ్వాసంతో నిర్వహించగలవనే దానిపైనే ఎక్కువగా ఆధారపడి ఉంటుంది. ప్రస్తుతం, కేవలం 22% భారతీయ సంస్థలు మాత్రమే ఏఐ పరీక్ష, ఆడిటింగ్, రిస్‌్క–అసెస్‌మెంట్‌ ప్రక్రియలను అమలు చేయగలుగుతున్నాయని సర్వీస్‌ నౌ తేల్చింది. ఏఐకి సంబంధించిన ప్రధాన అవరోధంగా తప్పుడు సమాచారం వ్యాప్తి చెందే అవకాశాన్ని 60 శాతం మంది పేర్కొన్నారు. అలాగే 55% మంది నియంత్రణ, నిబంధనల పాటింపులో ఉన్న సంక్లిష్టతను, మరో 50 శాతం మంది డేటా గోప్యత, భద్రతాపరమైన ఆందోళనలను వ్యక్తపరిచారు. ప్రస్తుత దేశ సగటు ఐటీ బడ్జెట్‌లో ఏఐ వాటా 16.6% కాగా, 2027 నాటికి ఇది 21.3 శాతానికి పెరుగుతుందని అంచనా. కొన్ని అంతరాలను పూడ్చడం ద్వారా ప్రస్తుతం 55 శాతంగా ఉన్న భారత్‌ ఏఐ గవర్నెన్స్‌ స్కోర్‌ను ఏఐ అగ్రగామి దేశాల స్థాయికి తీసుకెళ్లవచ్చని పరిశోధకులు అభిప్రాయపడ్డారు.

న్యూఢిల్లీ: సొంతగడ్డపై టి20 సిరీస్‌కు భారత్‌ సన్నద్ధమైంది. ఆదివారం నుంచి జరిగే 3 మ్యాచ్‌ల టి20 సిరీస్‌లో అఫ్గానిస్తాన్‌తో భారత్‌ తలపడుతుంది. జింబాబ్వేపై 3–0తో సిరీస్‌ గెలిచిన తర్వాత టీమిండియా బరిలోకి దిగుతున్న టి20 సిరీస్‌ ఇదే. ఈ సిరీస్‌ కోసం ప్రకటించిన జట్టులో ముగ్గురు ఆటగాళ్లు జస్‌ప్రీత్‌ బుమ్రా, వాషింగ్టన్‌ సుందర్, నితీశ్‌ కుమార్‌ రెడ్డి తమ ఫిట్‌నెస్‌ను నిరూపించుకున్నారు. ఈ ముగ్గురు మ్యాచ్‌ ఫిట్‌గా ఉన్నారని సెంటర్‌ ఆఫ్‌ ఎక్సలెన్స్‌ (సీఓఈ) నిర్ధారించింది. భారత జట్టులోని 10 మంది సభ్యులు గురువారం సుదీర్ఘ సమయం పాటు సాధనలో పాల్గొన్నారు. హెడ్‌ కోచ్‌ గంభీర్, స్పిన్‌ బౌలింగ్‌ కోచ్‌ బహుతులే పర్యవేక్షణలో స్పిన్నర్లు సుందర్, వరుణ్‌ చక్రవర్తి బౌలింగ్‌ ప్రాక్టీస్‌ చేశారు. ఆ తర్వాత నెట్‌ బౌలర్ల సహాయంతో సుందర్‌ బ్యాటింగ్‌ కూడా చేశాడు. ఇతర నెట్స్‌లో అక్షర్, బిష్ణోయ్‌ల బౌలింగ్‌లో సంజు సామ్సన్, అభిషేక్‌ శర్మ దూకుడైన షాట్లు ఆడుతూ తమ ప్రాక్టీస్‌ను కొనసాగించారు. బుమ్రా, నితీశ్‌ శుక్రవారం జట్టుతో చేరతారు. పేస్‌ బౌలింగ్‌ కోచ్‌ మోర్నీ మోర్కెల్‌ ఈ సెషన్‌కు గైర్హాజరయ్యాడు. భారత్‌లో అతని వర్కింగ్‌ వీసా గడువు ముగిసిందని, దక్షిణాఫ్రికాకు వెళ్లి రెన్యువల్‌ చేయించుకున్న తర్వాత తిరిగి వస్తాడని బోర్డు వర్గాలు వెల్లడించాయి.హర్షిత్‌ స్థానంలో యశ్‌ ఠాకూర్‌... కండరాల గాయంతో భారత జట్టుకు దూరమైన పేసర్‌ హర్షిత్‌ రాణా కోలుకోలేదు. సీఓఈలో రీహాబిలిటేషన్‌లో ఉన్న అతనికి ఇప్పుడు కొత్తగా మరో గాయమైంది. దాంతో అఫ్గనిస్తాన్‌తో సిరీస్‌తో పాటు ఆసియా క్రీడలకు కూడా హర్షిత్‌ దూరమయ్యాడు. అతని స్థానంలో యశ్‌ ఠాకూర్‌ను సెలక్టర్లు ఎంపిక చేశారు. ఇటీవల జింబాబ్వేతో సిరీస్‌లో అరంగేట్రం చేసిన ఠాకూర్‌ 2 టి20లు ఆడి 4 వికెట్లు పడగొట్టాడు. మరోవైపు ఆదివారం ఢిల్లీలో తొలి టి20 మ్యాచ్‌ షెడ్యూల్‌ ప్రకారమే జరుగుతుందని బీసీసీఐ స్పష్టం చేసింది. దేశ రాజధానిలో ‘బ్రిక్స్‌’ సమావేశం కారణంగా స్థానిక పోలీసులు భద్రత కలిగించడం కష్టమవుతుంది కాబట్టి మ్యాచ్‌ను వాయిదా వేయాలనే చర్చ జరిగినా... పోలీసులతో ఢిల్లీ క్రికెట్‌ సంఘం చర్చల అనంతరం మ్యాచ్‌ యధావిధిగా కొనసాగుతుందని అధికారులు వెల్లడించారు.

దేశంలో స్వచ్ఛ ఇంధన పరివర్తనను వేగవంతం చేయడానికి, జాతీయ వాతావరణ ప్రాధాన్యతలకు మద్దతు ఇవ్వడానికి, ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్, జియోస్పేషియల్ డేటా మరియు మౌలిక సదుపాయాల పెట్టుబడులను వినియోగిస్తూ, భారతదేశంలో ఐదు కొత్త పర్యావరణ పరిరక్షణ, స్వచ్ఛ-ఇంధన కార్యక్రమాలను గూగుల్ ఈరోజు ప్రకటించింది.ఈ ప్రకటనలలో 30 కోట్లకు పైగా భవనాలను కవర్ చేసే డిస్ట్రిబ్యూటెడ్ రూఫ్‌టాప్ సోలార్ ఇంటెలిజెన్స్, రాజస్థాన్‌లో కొత్త 150-మెగావాట్ల (MW) యుటిలిటీ సోలార్ ఒప్పందం, పదివేల మంది చిన్న రైతులకు మద్దతుగా మిట్టి ల్యాబ్స్‌తో కలిసి చేపట్టిన ఒక చారిత్రాత్మక మీథేన్ మరియు నీటి తగ్గింపు కార్యక్రమం, గూగుల్ సెంటర్ ఫర్ క్లైమేట్ టెక్నాలజీ ద్వారా విస్తరించిన పరిశోధన విభాగాలు ఉన్నాయి."భారతదేశం తమ సాంకేతిక, ఏఐ నాయకత్వాన్ని బలోపేతం చేసుకుంటున్న తరుణంలో, ఈ ఊపు సుస్థిరమైన, సమ్మిళిత వృద్ధికి దారితీసేలా చూడటం మన ఉమ్మడి భవిష్యత్తుకు కీలకం" అని గూగుల్ క్లైమేట్ ఆపరేషన్స్ డైరెక్టర్ వృషాలి గౌడ్ అన్నారు. "స్థానిక సౌర విద్యుత్ వ్యవస్థాపకులకు రూఫ్‌టాప్ వినియోగాన్ని పెంచడంలో సహాయపడటానికి జియోస్పేషియల్ ఏఐ ను ఉపయోగించడం నుండి, వాతావరణ అనుకూల నీటి పద్ధతులపై రైతులతో కలిసి పనిచేయడం, జాతీయ గ్రిడ్‌కు కొత్త స్వచ్ఛమైన విద్యుత్‌ను జోడించడం వరకు ఈ కార్యక్రమాలు భారతదేశానికి ఆచరణాత్మకమైన, శాశ్వత ప్రభావాన్ని సృష్టించటానికి డిజిటల్ ఆవిష్కరణ మరియు పర్యావరణ పరిరక్షణ కలిసికట్టుగా ఎలా కలిసి పనిచేస్తున్నాయో చూపిస్తున్నాయి" అని అన్నారు.భారతదేశంలోని 30 కోట్లకు పైగా రూఫ్‌టాప్‌ల కోసం సోలార్ ఏపిఐను విస్తరించడంగూగుల్ చాలా కాలంగా రూఫ్‌టాప్ సోలార్ వినియోగాన్ని వేగవంతంగా మరియు సరళంగా చేయడానికి ఏఐ మరియు ఇమేజరీని ఉపయోగిస్తోంది. ఎర్త్ ఏఐ లో భాగమైన సోలార్ ఏపిఐ, ఇప్పుడు ప్రపంచవ్యాప్తంగా 1.2 బిలియన్లకు పైగా భవనాలకు మరియు భారతదేశవ్యాప్తంగా 30 కోట్లకు పైగా రూఫ్‌టాప్‌లకు అవసరమైన పరిజ్ఞానం అందించగలదు.ఈ సాంకేతికత ద్వారా ఇళ్లపై సౌర విద్యుత్‌ ఏర్పాటు చేసే అవకాశాలను ముందుగానే అంచనా వేయొచ్చు. దీంతో ఇన్‌స్టాలర్లు నేరుగా ఇంటి వద్దకు వెళ్లాల్సిన అవసరం లేకుండానే ఆ ఇంటికి ఉన్న సోలార్‌ సామర్థ్యాన్ని తెలుసుకోవచ్చు. ఫలితంగా కచ్చితమైన డిజైన్లు, తుది కస్టమర్‌ ప్రతిపాదనలు సిద్ధం చేసేందుకు పట్టే సమయం, ఖర్చు తగ్గుతుంది. పీఎం సూర్య ఘర్: ముఫ్త్ బిజ్లీ యోజన వంటి ప్రభుత్వ ప్రోత్సాహక కార్యక్రమాలతో భారతదేశంలో గృహ సౌరశక్తి రంగం దేశవ్యాప్తంగా పుంజుకుంటున్న తరుణంలో ఈ పరిణామం చోటుచేసుకుంది. సోలార్ లాడర్ మరియు ఓపెన్‌సోలార్ వంటి స్థానిక ప్లాట్‌ఫారమ్‌లు, 3D సిస్టమ్ లేఅవుట్‌లను ఆటోమేట్ చేయడానికి, పారాపెట్ మరియు వాటర్ ట్యాంక్ క్లియరెన్స్‌లను మోడల్ చేయడానికి, మొదటి క్లయింట్ సమావేశంలోనే మొబైల్ ప్రతిపాదనలను రూపొందించడానికి, సోలార్ ఏపిఐ డేటాను తమ సాఫ్ట్‌వేర్ వర్క్‌ఫ్లోలలో ఇప్పటికే అనుసంధానిస్తున్నాయి.రూఫ్‌టాప్‌ అంచనాలను మరింత వేగంగా, కచ్చితంగా, విస్తృత స్థాయిలో చేపట్టేందుకు సోలార్‌ ఏపీఐ తోడ్పడుతుంది. మాన్యువల్‌గా పైకప్పు సర్వేలు నిర్వహించడం, ప్రతి ఇంటికి ప్రత్యేక లేఅవుట్‌లను రూపొందించడం వంటి ప్రక్రియలను ఆటోమేట్‌ చేసేందుకు అవసరమైన ప్రాథమిక డేటాను ఇది అందిస్తుంది. దీంతో దేశవ్యాప్తంగా ఇళ్లలో సోలార్‌ విద్యుత్‌ను ఏర్పాటు చేసుకోవడం మరింత వేగంగా, అందుబాటులో ఉండే ఖర్చుతో, సులభంగా మారుతుంది.గ్రీన్ వర్క్‌ఫోర్స్ శిక్షణ మరియు తక్కువ-కార్బన్ నిర్మాణ సామగ్రిపై దృష్టి సారించడంతో పాటు, నీటి నిర్వహణ, వ్యర్థాలు మరియు సర్క్యులారిటీపై దృష్టి సారించిన మంథన్ ప్లాట్‌ఫారమ్ ద్వారా కొత్త అవకాశాలను అందిస్తోంది. పర్యావరణ పరిరక్షణ కోసం ఏఐ ని ఉపయోగిస్తున్న నాలుగు భారతీయ స్టార్టప్‌లతో కూడిన 'గూగుల్ డీప్ మైండ్ యాక్సలరేటర్ : ఏఐ ఫర్ ది ప్లానెట్' కార్యక్రమం యొక్క తొలి బృందంతో సహా, స్వదేశీ వాతావరణ-సంబంధిత ఆవిష్కరణలకు గూగుల్ అందిస్తున్న విస్తృత మద్దతుపై ఈ ప్రయత్నాలు ఆధారపడి ఉన్నాయి.భారతదేశ గ్రిడ్‌కు 150 మెగావాట్ల స్వచ్ఛ ఇంధనాన్ని జోడించడంరాజస్థాన్‌లో 150-మెగావాట్ల సౌర విద్యుత్ ఉత్పాదన ప్రాజెక్ట్ కోసం రీన్యూ పవర్‌తో చేసుకున్న ఒక కొత్త, దీర్ఘకాలిక ఒప్పందం ద్వారా భారతదేశ విద్యుత్ గ్రిడ్‌ పట్ల తమ నిబద్ధతను గూగుల్ విస్తరిస్తోంది. ఈ ఒప్పందం ప్రకారం, గూగుల్ ఈ ప్రాజెక్ట్ ద్వారా ఉత్పత్తి అయ్యే స్వచ్ఛమైన విద్యుత్‌కు సంబంధించిన పర్యావరణ లక్షణాలను పొంది, తన విస్తృత వాల్యూ చైన్ అంతటా విద్యుత్ సంబంధిత ఉద్గారాలను పరిష్కరించడంలో సహాయపడటానికి వాటిని వినియోగించుకుంటుంది.స్వచ్ఛ ఇంధన లక్షణాలను నేరుగా సేకరించడం ద్వారా సరఫరా గొలుసు డీకార్బనైజేషన్‌ను వేగవంతం చేయాలనే గూగుల్ విధానానికి ఈ ఒప్పందం మరింత బలాన్ని చేకూరుస్తుంది. భారతదేశంలో గూగుల్ చేపట్టిన రెండవ స్కోప్ 3-కేంద్రీకృత సౌర ప్రాజెక్ట్ ఇది. దీనితో, రీన్యూతో ఒప్పందం కుదుర్చుకున్న మొత్తం సామర్థ్యం, భారతదేశ జాతీయ గ్రిడ్‌పై 300 మెగావాట్ల కొత్త సౌర విద్యుత్ ఉత్పాదన సామర్థ్యానికి చేరుకుంది.వరి రైతులకు మీథేన్‌ను తగ్గించడంలో.. నీటిని సంరక్షించడంలో సహాయంతెలంగాణలోని వేలాది మంది సన్నకారు వరి రైతులు వాతావరణ అనుకూల వ్యవసాయ పద్ధతులను అవలంబించడంలో సహాయపడే ఒక ప్రాజెక్ట్ కోసం గూగుల్, మిట్టి ల్యాబ్స్‌తో భాగస్వామ్యం కుదుర్చుకుంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా, మొత్తం మీథేన్ ఉద్గారాలలో 12% వరకు వరి సాగు నుండే వెలువడుతున్నాయి.వరి సాగు నుండి వెలువడే మీథేన్ ఉద్గారాలను తగ్గించడం ద్వారా లభించే క్రెడిట్స్ కొనుగోలు చేయడానికి, ఇప్పటివరకు బహిరంగంగా ప్రకటించిన ఒప్పందాలలో ఇదే అతిపెద్దది. ఈ కార్యక్రమం 'ఆల్టర్నేట్ వెట్టింగ్ అండ్ డ్రయింగ్' (AWD) పద్ధతిని పరిచయం చేస్తోంది. పొలాలను నిరంతరం నీటిలో ముంచి ఉంచే బదులు, కాలానుగుణంగా నీటిని తీసివేసి, తిరిగి నీటితో నింపడం ద్వారా, AWD నేలలోకి ఆక్సిజన్‌ను ప్రవేశపెట్టి, మీథేన్‌ను ఉత్పత్తి చేసే సూక్ష్మజీవులను అడ్డుకుంటుంది. అదే సమయంలో ఇది నీటిపారుదల అవసరాన్ని గణనీయంగా తగ్గించి, నీటిని సంరక్షించి, కార్యక్రమంలో పాల్గొన్న రైతులకు నేరుగా చెల్లింపులను అందిస్తుంది.ఈ ప్రాజెక్ట్, 20 సంవత్సరాల గ్లోబల్ వార్మింగ్ పొటెన్షియల్ (GWP20) ప్రాతిపదికన దాదాపు 3 మిలియన్ టన్నుల CO2e (100 సంవత్సరాల GWP100 ప్రాతిపదికన 1 మిలియన్ టన్నులకు సమానం) తగ్గించడాన్ని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. దీని ధృవీకరణకు నాసా-సహాయక ఉపగ్రహ పర్యవేక్షణ మరియు క్షేత్రస్థాయి నెట్‌వర్క్‌లు తోడ్పడతాయి.గూగుల్ సెంటర్ ఫర్ క్లైమేట్ టెక్నాలజీకి కొత్త ప్రాధాన్యతా రంగాలను జోడించడంభారత ప్రభుత్వ ప్రధాన శాస్త్రీయ సలహాదారు కార్యాలయంతో భాగస్వామ్యంతో ఫిబ్రవరిలో ప్రారంభించబడిన గూగుల్ సెంటర్ ఫర్ క్లైమేట్ టెక్నాలజీ, పర్యావరణ సవాళ్లకు ఏఐ ని వర్తింపజేసే పరిశోధకులకు , ఆవిష్కర్తలకు మద్దతు ఇస్తుంది. 77 దరఖాస్తుల నుండి, ఈ సెంటర్ తన మొదటి మూడు ప్రారంభ గ్రాంట్ గ్రహీతలను రెండు విభాగాలలో ఎంపిక చేసింది: గ్రీన్ వర్క్‌ఫోర్స్ శిక్షణ మరియు తక్కువ-కార్బన్ నిర్మాణ సామగ్రి.గూగుల్ ఇప్పుడు భారత ప్రభుత్వ మంథన్ ప్లాట్‌ఫామ్‌పై పరిశోధన మరియు ఆవిష్కరణ ప్రతిపాదనల కోసం రెండు కొత్త ప్రాధాన్యతా రంగాలను తెరవడం ద్వారా సెంటర్ పరిధిని విస్తరిస్తోంది.➤జల సంరక్షణ: కీలకమైన పరీవాహక ప్రాంత వనరులను రక్షించడానికి , సంరక్షించడానికి, విస్తరించదగిన సాంకేతికతలు మరియు నిర్వహణ పద్ధతులను అభివృద్ధి చేయడం ద్వారా పెరుగుతున్న మంచినీటి డిమాండ్‌ను పరిష్కరించడం.➤వ్యర్థాలు మరియు వలయాకార వినియోగం: వనరుల వినియోగానికి మరింత వలయాకార పద్ధతులకు మద్దతు ఇవ్వడానికి, ఇ-వ్యర్థాలు మరియు బ్యాటరీ రీసైక్లింగ్ ప్రక్రియలపై పరిశోధనను ముందుకు తీసుకెళ్లడం.భారతదేశపు క్లైమేట్ టెక్ స్టార్టప్ ఎకోసిస్టమ్‌కు మద్దతుక్షేత్రస్థాయి ఆవిష్కరణలకు తమ మద్దతును పునరుద్టాటిస్తూ, గూగుల్ ఇటీవల 'గూగుల్ డీప్‌మైండ్ యాక్సిలరేటర్: ఏఐ ఫర్ ది ప్లానెట్' యొక్క తొలి బ్యాచ్‌ను స్వాగతించింది. ఇందులో గ్రహాన్ని రక్షించడానికి ఏఐని ఉపయోగించుకుంటున్న నాలుగు మార్గదర్శక భారతీయ స్టార్టప్‌లు ఉన్నాయి.➤టెర్రాస్టాక్‌, వరాహా క్లైమేట్‌ : చిన్న, సన్నకారు రైతులకు వారి భూమి స్థాయిలో సమగ్ర భూవివరాలు అందించడంతో పాటు, పునరుత్పాదక వ్యవసాయ పద్ధతులను ప్రోత్సహించడం, ధ్రువీకరించిన కార్బన్‌ క్రెడిట్లను అందుబాటులోకి తీసుకురావడంలో తోడ్పడుతున్నాయి.➤ఫార్మర్స్ ఫర్ ఫారెస్ట్స్ మరియు క్లైమిట్రా కార్బన్, అగ్రోఫారెస్ట్రీని విస్తరించడానికి, జీవవైవిధ్యాన్ని పునరుద్ధరించడానికి, మరియు హానికరమైన బయోమాస్‌ను బయోచార్‌గా మార్చడానికి జియో-ఏఐ, డ్రోన్‌లు మరియు శాటిలైట్ నమూనాలను ఉపయోగిస్తున్నాయి

న్యూఢిల్లీ : అంతరిక్ష రంగంలో అంతర్జాతీయ సహకారాన్ని మరింత బలోపేతం చేయాలని, భవిష్యత్ పరిశోధనల్లో భారత్‌కు సహ ప్రయాణికులుగా మారాలని ఫ్రాన్స్,ఇతర దేశాలకు ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ పిలుపునిచ్చారు. పారిస్‌లో జరిగిన అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష సదస్సును (ఇంటర్నేషనల్ స్పేస్ సమ్మిట్) ఉద్దేశించి ఆయన వీడియో కాన్ఫరెన్స్ ద్వారా ప్రసంగించారు. భూమిపై మానవ జీవితానికి అంతరిక్షం ఎంతో కీలకమని ఈ సందర్భంగా ఆయన పేర్కొన్నారు.అధ్యక్షుడు ఇమాన్యుయేల్ మాక్రాన్ ఆహ్వానం మేరకు ఈ సదస్సులో పాల్గొనడం సంతోషంగా ఉందని ప్రధాని మోదీ అన్నారు. శతాబ్దాలుగా అంతరిక్షం మానవ ఊహాశక్తిని ప్రేరేపిస్తోందని, నేడు అది వాతావరణం, వ్యవసాయం, సముద్రాలు, సమాజాల అభివృద్ధిని ప్రభావితం చేస్తోందని తెలిపారు.అంతరిక్ష కక్ష్యలు రద్దీగా మారుతున్న తరుణంలో.. ఘర్షణల కంటే సహకారానికి, స్వల్పకాలిక లాభాల కంటే సుస్థిరతకు, మినహాయింపుల కంటే సమ్మిళిత విధానానికి మన ఎంపికలు ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలని ప్రధాని స్పష్టం చేశారు. 1960ల నుంచి భారత్, ఫ్రాన్స్‌లు అంతరిక్ష రంగంలో నమ్మకమైన భాగస్వాములుగా ఉన్నాయని మోదీ గుర్తుచేశారు. తక్కువ ఖర్చుతో అత్యుత్తమ సాంకేతికతను అందించడంలో ఇస్రో ప్రపంచవ్యాప్తంగా గుర్తింపు తెచ్చుకుందని ప్రశంసించారు. ఇప్పటివరకు 34 దేశాలకు చెందిన 430కి పైగా ఉపగ్రహాలను భారతీయ రాకెట్లు అంతరిక్షంలోకి విజయవంతంగా చేరవేశాయని తెలిపారు.రైతులు, మత్స్యకారులకు సహాయం చేయడం నుంచి వాతావరణ అంచనాలు, విపత్తు నిర్వహణ, నావిగేషన్ వరకు ఇస్రో సాంకేతికతలు కేవలం భారత్‌కే కాకుండా ప్రపంచానికి ఉపయోగపడుతున్నాయని వెల్లడించారు. అంతర్జాతీయ చట్టాలు, చర్చలు, సహకారంతో సురక్షితమైన, శాంతియుతమైన, సుస్థిరమైన అంతరిక్ష రంగాన్ని రూపొందించడానికి భారత్ ఎల్లప్పుడూ కట్టుబడి ఉంటుందని ప్రధాని మోదీ పునరుద్ఘాటించారు.

(సాక్షి, స్పెషల్‌ డెస్క్) : అన్నీ ఉన్నా అల్లుడి నోట్లో శని ఉందన్న చందంగా ఉంది మన మామిడి సంగతి. ప్రపంచంలోనే రుచికరమైన మామిడి పండ్లను భారత్‌ ఉత్పత్తి చేస్తోంది. అయినప్పటికీ, అంతర్జాతీయ ప్రీమియం ఎగుమతి మార్కెట్లలో మన మామిడి తీవ్ర ఆంక్షలు, తిరస్కరణలను ఎదుర్కొంటోంది. విదేశీ వినియోగదారులు మంచి ధర చెల్లించేందుకు సిద్ధంగా ఉన్నా, నాణ్యత లోపాల వల్ల భారతీయ రైతులు, ఎగుమతిదారులు ఏటా తీవ్ర నష్టాలను చవిచూస్తున్నారు. ఈ సంక్షోభానికి బహుళ కారణాలున్నాయని నిపుణులు చెబుతున్నారు. కాంట్రాక్టు సాగుతో కష్టాలు దేశంలో సుమారు వెయ్యి మామిడి రకాలున్నప్పటికీ, మార్కెట్లో గిరాకీ కలిగినవి 24 ప్రధాన రకాలు మాత్రమే. వీటిల్లో మన తెలుగు రాష్ట్రాల్లో విస్తారంగా సాగయ్యే బంగినపల్లి, చిన్నరసం, పెద్దరసం అగ్రస్థానంలో నిలిచాయి. మామిడి తోటల యజమానుల్లో అత్యధికులు నగరాల్లో నివసిస్తూ తోటలను కాలానికి కాంట్రాక్టర్లకు లీజుకిస్తున్నారు. కేవలం మూడు నెలల సీజన్ లో వచ్చే తాత్కాలిక లాభాలపై తప్ప, తోట దీర్ఘకాలిక ఆరోగ్యంపై కాంట్రాక్టర్లకు శ్రద్ధ ఉండదు. తక్కువ సమయంలో పంటను కాపాడుకోవటానికి విచక్షణారహితంగా సింథటిక్‌ ప్లాంట్‌ గ్రోత్‌ రెగ్యులేటర్లు వాడుతున్నారు. నాసిరకం పురుగు మందులను అవసరానికి మించి పిచికారీ చేస్తున్నారు. ఫలితంగా పురుగు మందులను తట్టుకునే శక్తిని చెట్లు పెంచుకుంటున్నాయి. వీటివల్ల కాయ పైకి నిగనిగలాడేలా కనిపించినా, నాణ్యత ఉండటం లేదు. కాయల్లో పండు ఈగ వంటి పురుగులతో పాటు ప్రమాదకర రసాయనాల అవశేషాలు నిండిపోతున్నాయి. ఆంక్షలు.. తిరస్కరణలు పండ్లలో పురుగుల బెడద, అధిక రసాయన అవశేషాల కారణంగా విదేశీ తనిఖీ సంస్థలు భారతీయ మామిడి కన్‌సైన్‌మెంట్లను వెనక్కి పంపుతున్నాయి. వేపర్‌ హీట్‌ ట్రీట్‌మెంట్‌ కేంద్రాల్లో పరిశుభ్రతా ప్రమాణాలు లోపించటంతో జపాన్‌ దిగుమతులను నిలిపివేయగా, అధిక పురుగుమందుల అవశేషాలున్నాయనే ఆరోపణలతో నేపాల్‌ ఇటీవల సరిహద్దుల్లో కఠిన నిబంధనలు తెచ్చింది. గతంలో యూరోపియన్‌ యూనియన్‌ కూడా భారతీయ మామిడిపై నిషేధం విధించింది. అమెరికాకు ఎగుమతి చేయడానికి నిర్దేశించిన నాన్‌–టారిఫ్‌ ఆంక్షలు దాటటం సాధారణ రైతులు, ఎగుమతిదారులకు పెనుభారంగా మారింది. ప్రస్తుతం మన ఎగుమతుల్లో మూడోవంతు కేవలం గల్ఫ్‌ దేశాలకే పరిమితమవుతోంది. సాగు పద్ధతి మార్చాలి.. మామిడి రైతులు రసాయన రహిత ఆధునిక సాగు పరిజ్ఞానం అందిపుచ్చుకోవాలి. నిరంతర వ్యక్తిగత పర్యవేక్షణ అత్యవసరం. బాధ్యతారహితంగా తోటలను నిర్వహించే కాంట్రాక్టర్ల చేతులకు తోటలను వదిలేయకుండా శాస్త్రీయ పద్ధతుల్లో క్రిమిసంహారకాల వాడకం తగ్గించి, ఫైటోశానిటరీ ప్రమాణాలు పాటిస్తేనే ప్రపంచ మార్కెట్లో భారతీయ మామిడికి అసలైన గిట్టుబాటు ధర లభిస్తుందని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. మౌలిక సదుపాయాలపై దృష్టి కేంద్రీకరించాలి భూయజమానుల నిర్లక్ష్యం, నాణ్యత లేని రసాయన వ్యవసాయం మన మామిడి ఎగుమతులను దెబ్బ తీస్తున్నాయి. బంగినపల్లికి మంచి నిల్వ సామర్థ్యం ఉన్నా ఏపీ, తెలంగాణల్లో ఇర్రేడియేషన్, ప్యాక్‌హౌస్‌ వసతులు లేవు. సేంద్రియ వ్యవసాయ పద్ధతుల్లో పదేళ్లకు పైగా మామిడి సాగు చేస్తూ, విదేశాలకు ఎగుమతి చేస్తున్నాను. అమెరికాలో, గల్ఫ్‌ దేశాల్లో డోర్‌ డెలివరీ చేస్తున్నాం. ఈ ఏడాది యూరప్‌కూ విస్తరిస్తున్నాం. మామిడి ఎగుమతి సీజన్‌ కేవలం 45–60 రోజులే. పేపర్‌వర్క్, ఎయిర్‌ ఫ్లైట్‌పై జీఎస్టీ పెనుభారంగా మారాయి. ప్రభు త్వం రసాయనాలకు సబ్సిడీలు ఆపి, సహజ సాగును పెద్ద ఎత్తున ప్రోత్సహించాలి. ఎగుమతులు పెంచేందుకు తగిన మౌలిక సదుపాయాలు కల్పించటంపై ప్రభుత్వం దృష్టి కేంద్రీకరించాలి. – గుమ్మడపురం రఫీ, మేనేజింగ్‌ డైరెక్టర్, ఏఆర్‌4 ఫ్రెష్‌ ఇంటర్నేషనల్‌

ఇటీవలి ఈక్విరస్‌ ‘వృద్ధి విధాన నివేదిక’ 2036 నాటికి 20 ట్రిలియన్‌ డాలర్ల ఆర్థిక వ్యవస్థగా భారత్‌ రూపొందాలంటే నామినల్‌ రూపాయి వృద్ధి 14.2 శాతంగానూ, సాంవత్సరిక రూపాయి అప్రిషియేషన్‌ 3–3.6 శాతం అవసరమనీ పేర్కొనడం చర్చనీయాంశంగా నిలిచింది. రాబోవు పదేళ్ల కాలంలో జీడీపీలో 5 రెట్లు పెరుగు దల ఉండాలంటే, దానికి అవసరమైన సగటు వార్షిక డాలర్‌ – ఆధారిత నామినల్‌ జీడీపీ వృద్ధిని 15.9 శాతంగా నివేదిక అంచనా వేసింది. వివిధ రంగాలలో ఉత్పాదకత వృద్ధి తక్కువగా ఉండటం, స్థూల స్థిర మూలధన కల్పన జీడీపీలో 30 శాతానికి పరిమితం కావడం, సంఘటిత రంగంలో ఉపాధి తక్కువగా ఉండటం, ఇంధన ధరలలో పెరుగుదల కారణంగా అధిక ద్రవ్యోల్బణం, మానవాభివృద్ధిపై పెట్టుబడులు తక్కువగా ఉండటం, ద్రవ్యలోటు పెరుగుదల, సామర్థ్యానికి తగినట్లు ఎగుమతు లలో వృద్ధి లేకపోవడం లాంటి అంశాలు నామినల్‌ జీడీపీ వృద్ధిలో అనూహ్య పెరుగుదలకు అవరోధాలుగా నిలిచే అవకాశం ఉంది. భారత్‌ వాస్తవిక జీడీపీ వృద్ధిని 2026–27లో 6.3 శాతంగా, 2027–28లో 6.4 శాతంగా ఓఈసీడీ అంచనా వేస్తుండగా, ప్రపంచ బ్యాంకు 6.6 శాతంగా అంచనా వేసింది. నామినల్‌ వార్షిక జీడీపీ వృద్ధిని 15.9 శాతంగా రాబోవు పది సంవత్సరాల కాలంలో నిర్వ హించాలంటే సాంప్రదాయ కోశ విధానం, విత్త మద్దతుతో పాటు భారత ఆర్థిక వ్యవస్థలో నిర్మాణాత్మక మార్పు అవసరం. అభివృద్ధి దేశాల వృద్ధి నమూనాప్రస్తుతం భారత్‌ జీడీపీ 3.96 ట్రిలియన్‌ డాలర్లు కాగా 2036 నాటికి 20 ట్రిలియన్‌ డాలర్లకు చేరుకొనే క్రమంలో ప్రపంచంలో అధిక ఆదాయ దేశాలు అభివృద్ధి చెందిన దేశాలుగా రూపొంద డానికి ఎంత సమయం తీసుకున్నాయి, ఏ అభివృద్ధి వ్యూహాలను అవలంభించాయో పరిశీలించాలి. అధిక ఆదాయ దేశాలుగా రూపొందడానికి అమెరికాకు (వందకు మించిన సంవత్సరాలు), యూకే (100 సం‘‘లు), జర్మనీ (50–100 సం‘‘లు), జపాన్‌ (50–100 సం‘‘లు), కెనడా (75–100 సం‘‘లు), దక్షిణ కొరియా (30–40 సం‘‘లు) సమయం తీసుకోగా, ప్రపంచ బ్యాంకు నిర్వచనం ప్రకారం ఎగువ మధ్య ఆదాయ దేశమైన చైనాలో 1978 తర్వాతి కాలంలో వృద్ధి వేగవంతమై 2026 నాటికి ఐఎంఎఫ్‌ అంచనా ప్రకారం 20.85 ట్రిలియన్‌ డాలర్ల ఆర్థిక వ్యవస్థగా రూపొందింది. చైనా, దక్షిణ కొరియాతో పోల్చినప్పుడు అధిక ఆదాయ దేశంగా రూపొందడానికి అమెరికా అధిక సమయం తీసుకొంది. అతిపెద్ద ఏకీకృత స్వదేశీ మార్కెట్, ప్రైవేటును ప్రోత్సహించడం, మౌలిక సౌకర్యాలపై అధిక పెట్టుబడులు, పటిష్టమైన మూలధన మార్కెట్, ప్రఖ్యాత విద్య, పరిశోధనా సంస్థలు, సాంకేతిక నవకల్ప నలు అమెరికాకు సానుకూలంగా పనిచేశాయి. మొదటి పారిశ్రామిక విప్లవం వలన బ్రిటన్‌; భారీ పరిశ్రమలు, రసాయనాలు, మెషినరీ, తయారీ రంగం అభివృద్ధి కారణంగా జర్మనీ; పారిశ్రామికీకరణ, ఎగుమతులు, సాంకేతికత కారణంగా జపాన్‌; ఎగుమతులపై దృష్టి కేంద్రీకరించి తయారీ రంగ అభివృద్ధి, విద్య, పారిశ్రామిక విధానం ద్వారా దక్షిణ కొరియా అధిక ఆదాయ దేశాలుగా రూపొందాయి.వివిధ రంగాలలో ఏం మారాలి?20 ట్రిలియన్‌ డాలర్ల ఆర్థిక వ్యవస్థగా భారత్‌ రూపొందాలంటే వ్యవసాయం, తయారీ, సేవలు, శక్తి, మానవ మూలధనం, సాంకే తిక రంగాలలో అభివృద్ధిని వేగవంతం చేయడానికి చర్యలు అవ సరం. ఐఎంఎఫ్‌ అభిప్రాయంలో భారత్‌ ఉత్పాదకత పెంపు, నైపు ణ్యత, శ్రామిక మార్కెట్‌ సరళత, నియంత్రణల సడలింపు, వాణిజ్యం అనుసంధానంపై దృష్టి సారించాలి. పట్టణీకరణ వేగవంతమవుతున్న కారణంగా ప్రస్తుతం జీడీపీలో వ్యవసాయ రంగం వాటా 17 శాతం నుండి రాబోవు కాలంలో తగ్గే సూచనలున్నాయి. వ్యవసాయ రంగంలో ఉత్పాదకత పెంపు, సప్లయ్‌ చెయిన్‌ను మెరుగుపరచడం, ఫుడ్‌ ప్రాసెసింగ్‌ రంగాన్ని విస్తరణ, నిల్వ సౌకర్యం, లాజిస్టిక్స్‌ అభివృద్ధికి చర్యలు అవసరం. నశ్వర ఉత్పత్తులైన పండ్లు, కూరగాయల మొత్తం ఉత్పత్తిలో 4 శాతంకు మాత్రమే రిఫ్రిజిరేటెడ్‌ రవాణా సౌకర్యం ఉంది. కోల్డ్‌ స్టోరేజీల ఏర్పాటుకు సంబంధించి పది సంవత్సరాల పన్ను విరామాన్ని ప్రకటించాలి. తయారీ రంగంలో అతిపెద్ద నిర్మాణాత్మక మార్పులు అవసరం. జీడీపీలో తయారీ రంగం వాటా ప్రస్తుతం 12.9 శాతం కాగా 2035 నాటికి 25 శాతానికి పెంచాలని జాతీయ తయారీ విధానం లక్ష్యంగా తీసుకుంది. తయారీ రంగంలో చిన్న సంస్థలు, పెద్ద సంస్థ లుగా మారే క్రమంలో చెప్పుకోదగిన ప్రగతి లేదు. ఆగస్ట్‌ 2026 నాటికి భారత ఎంఎస్‌ఎంఈ మంత్రిత్వ శాఖ ఉద్యమ్‌ పోర్టల్‌లో సూక్ష్మ సంస్థలు (9.24 కోట్లు), చిన్న సంస్థలు (5.42 లక్షలు), మధ్య తరహా సంస్థలు (41,775) నమోదయ్యాయి. సంస్థలు చిన్న స్థాయిలో ఉంటే నైపుణ్యత కల్గిన శ్రామికుల లభ్యత, సంస్థాపరమైన పరపతి, సప్లయ్‌ చెయిన్‌కు అనుసంధానపరచడం, సాంకేతికత లభ్యత క్లిష్టతరమవుతుంది. సక్రమంగా నడుస్తున్న చిన్న సంస్థలకు ఈక్విటీ మార్కెట్‌లో ప్రవేశం కల్పించి పెద్ద మొత్తంలో నిధులు సేకరించుకొనే అవకాశం కల్పించాలి. కార్పొరేట్‌ బాండ్లను జారీ చేసే స్వేచ్ఛను కంపెనీలకు ఇవ్వాలి. జీడీపీలో కార్పొరేట్‌ బాండ్‌ మార్కెట్‌ విలువ భారత్‌లో 15–16 శాతం కాగా, చైనాలో 38 శాతం, మలేషి యాలో 54 శాతం, దక్షిణ కొరియాలో 79 శాతం. అంతర్జాతీయ కంపెనీలు భారత్‌లో గ్లోబల్‌ కేపబిలిటీ సెంటర్స్‌ (జీసీసీ) ఏర్పాటు చేసే విధంగా ప్రోత్సహించాలి. జీసీసీలు అధిక విలువ కల్గిన కార్య కలాపాలను నిర్వహిస్తున్నందువలన, ఈ రంగాన్ని విస్తరిస్తే భారత్‌ జీడీపీలో పెరుగుదల ఏర్పడుతుంది. ఉత్పాదక శ్రామికులుగా మార్చాలి!భారత్‌లో తాత్కాలిక కార్మికులు 2029–30 నాటికి 2.35 కోట్లుగా ఉండగలరని అంచనా. ప్రత్యేకమైన శ్రామిక ట్రిబ్యునల్స్‌ ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా శ్రామిక వివాదాలను పరిష్కరించాలి. 2036 నాటికి శ్రామిక శక్తి భాగస్వామ్య రేటు 70 శాతం, మొత్తం శ్రామిక శక్తిలో మహిళల వాటా 50 శాతం, సంఘటిత రంగంలో ఉపాధి విస్తరణ, అప్రెంటిషిప్స్‌ ఏడాదికి కోటికి పైగా ఉండేలా తగిన విధానాలను రూపొందించుకోవాలి. పనిచేసే వయో వర్గ జనాభాను అధిక వేతనంతో కూడిన ఉత్పాదక శ్రామికులుగా మార్చడం శ్రామిక మార్కెట్‌ సంస్కరణలలో కేంద్ర బిందువుగా ఉండాలి. దేశంలో 37 కోట్లకు పైగా ఉన్న యువతకు వ్యవసాయేతర రంగాలలో ఉపాధి అవకాశాలు కల్పించాలి. పరిశోధన, అభివృద్ధి వ్యయం జీడీపీలో 0.6–0.7 శాతంగా ఉండటం వలన ఉత్పాదకత పెంపు, సాంకేతిక ఆధారిత అభివృద్ధికి ఆటంకం ఏర్పడుతున్నందువలన ఈ వ్యయాన్ని పెంచాలి. భారత్‌ అంతర్జాతీయ కంపెనీలకు తక్కువ వ్యయంతో సేవలను అందించేకన్నా ‘ప్రపంచ నవకల్పన, అధిక విలువతో కూడిన సేవల హబ్‌’గా రూపొందాలి. డా‘‘ తమ్మా కోటిరెడ్డివ్యాసకర్త ఆర్థికరంగ నిపుణులు

నేపాల్‌లో ఇటీవల సంభవించిన భారీ వరదల వల్ల పునర్నిర్మాణానికి 4 బిలియన్ డాలర్ల నుంచి 5 బిలియన్ల డాలర్ల మధ్య ఖర్చయ్యే అవకాశం ఉంది. అంటే భారత కరెన్సీలో సుమారు రూ.38,000 కోట్ల నుంచి రూ.47,550 కోట్ల మధ్య అవుతుంది.ఈ భారీ మొత్తాన్ని నేపాల్ ప్రభుత్వం ఒక్కటే భరించడం కష్టం కావడంతో.. దేశీయ నిధులు, రుణాలు, బీమా, ప్రైవేట్ పెట్టుబడులు, ప్రపంచ బ్యాంకు, ఆసియా అభివృద్ధి బ్యాంకు, ఇతర దేశాల సాయం, వాతావరణ నిధులు వంటి మార్గాల ద్వారా డబ్బును సమీకరించాల్సి ఉంటుంది.నేపాల్‌లో భోటేకోషి, త్రిశూలీ లోయల్లో భారీ వరదలు సంభవించాయి. ఈ విపత్తులో 1,357 మంది మరణించగా, 5,326 మంది గల్లంతయ్యారు. ఆస్తులు, ఇళ్లు, మౌలిక సదుపాయాలకు జరిగిన నష్టం $2.56 బిలియన్లుగా అంచనా వేశారు. అయితే పూర్తిస్థాయి పునర్నిర్మాణానికి $4 బిలియన్ నుంచి $5 బిలియన్ల వరకు అవసరమవుతుందని నేపాల్ ఆర్థిక మంత్రి స్వర్ణిమ్ వాగ్లే తెలిపారు.నేపాల్ ప్రభుత్వ ఆర్థిక పరిస్థితి ఇప్పటికే ఒత్తిడిలో ఉండటంతో మొత్తం ఖర్చును దేశీయంగా సమకూర్చడం సాధ్యం కాదు. ప్రభుత్వం బడ్జెట్‌ను మార్చి కేటాయించడం, రుణాలు తీసుకోవడం, బీమా పరిహారం, ప్రైవేట్ పెట్టుబడులను ఉపయోగించవచ్చు. ప్రపంచ బ్యాంకు, ఆసియా అభివృద్ధి బ్యాంకు వంటి అంతర్జాతీయ సంస్థల నుంచి రుణాలు, గ్రాంట్లు పొందడం కీలకం కానుంది.బ్రిటన్, దక్షిణ కొరియా, అమెరికా, భారత్ సహా పలు దేశాలు ఇప్పటికే సాయం అందించాయి. వాతావరణ మార్పుల వల్ల జరిగే నష్టాలకు అందించే అంతర్జాతీయ ‘నష్టం-నష్టపరిహార నిధి’ నుంచి కూడా నేపాల్ సాయం కోరుతోంది. అయితే $4–$5 బిలియన్ల పునర్నిర్మాణ వ్యయంతో పోలిస్తే ఈ నిధులు చాలా తక్కువగా ఉండటంతో, పెద్ద స్థాయిలో అంతర్జాతీయ ఆర్థిక సాయం అవసరం కానుంది.

పండుగ సీజన్‌లో చక్కెర ధరల మంట ప్రజల్ని బెంబేలెత్తిస్తోంది. భారత్‌లోనూ కిలో పంచదార రూ.62.57కు చేరి.. గత నెలతో పోలిస్తే 27 శాతం అధికంగా ఉంది. ఇదే సమయంలో పొరుగున నేపాల్‌లో పరిస్థితి మరింత తీవ్రంగా మారింది. దసరా, తిహార్‌ పండుగలు సమీపిస్తుండటంతో డిమాండ్‌ పెరగడం, దిగుమతి వ్యయాలు అధికం కావడంతో కిలో పంచదార ధర ఏకంగా రూ.140కు చేరింది.కాఠ్‌మాండులోని సిగల్‌ ప్రాంతంలో పంచదార ధరలు భారీ స్థాయిలో పెరిగాయి. రెండు వారాల క్రితం ఇదే పంచదార రూ.115కే లభించింది. ఇటు భక్తపూర్‌లోని గట్టాఘర్‌లో కిలో ధర రూ.130గా ఉంది. ఇలా ఏరియాలను బట్టి.. కిలోకు రూ.20 నుంచి రూ.30 వరకు వ్యాపారులు పెంచేస్తున్నారు. నేపాల్‌ రిటైల్‌ ట్రేడర్స్‌ అసోసియేషన్‌ అధ్యక్షుడు పవిత్ర బజ్రాచార్య మాట్లాడుతూ.. హోల్‌సేల్‌ వ్యాపారులు నెల రోజుల్లో కిలో పంచదార ధరను రూ.125 వరకు పెంచారని తెలిపారు. దిగుమతి ధరలు పెరగడమే ఇందుకు ప్రధాన కారణమని వ్యాపారులు చెబుతున్నారని పేర్కొన్నారు. అయితే ధరల పెరుగుదలకు రిటైలర్లే కారణమనే వాదనను ఆయన ఖండించారు.సర్కారీ దుకాణాల్లో ఎంతంటే..మరోవైపు ప్రభుత్వ రంగ సంస్థ సాల్ట్‌ ట్రేడింగ్‌ కార్పొరేషన్‌ (STC) దుకాణాల్లో మాత్రం కిలో పంచదార రూ.105కే విక్రయిస్తున్నారు. అయితే సరఫరాలో అంతరాయం కారణంగా ఒక్కో వినియోగదారుడికి విక్రయించే పరిమితిని ఆరు కిలోల నుంచి రెండు కిలోలకు తగ్గించారు. ప్రభుత్వ దుకాణాలు, బహిరంగ మార్కెట్‌ ధరల మధ్య భారీ వ్యత్యాసం ఉండటం చర్చనీయాంశంగా మారింది. పండుగల వేళ పంచదారకు డిమాండ్‌ పెరుగుతుందని తెలిసినా కృత్రిమ కొరత సృష్టించి ధరలు పెంచుతున్నారనే ఆరోపణలు వినిపిస్తున్నాయి. మార్కెట్‌లో పంచదార అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ అధిక ధరకు విక్రయించడం వినియోగదారులకు అన్యాయమని వ్యాపార సంఘాల ప్రతినిధులు అంటున్నారు.25 వేల టన్నుల దిగుమతికి అనుమతిధరలను అదుపులోకి తెచ్చేందుకు నేపాల్‌ ప్రభుత్వం చర్యలు చేపట్టింది. సాల్ట్‌ ట్రేడింగ్‌ కార్పొరేషన్‌ 25 వేల టన్నుల పంచదారను కేవలం ఒక శాతం కస్టమ్స్‌ సుంకంతో దిగుమతి చేసుకునేందుకు కేబినెట్‌ అనుమతించింది. ఈ సరుకు చేరే వరకు దేశీయ చక్కెర కర్మాగారాల నుంచి సుమారు 15 వేల టన్నుల పంచదారను ఎస్‌టీసీ, ఫుడ్‌ మేనేజ్‌మెంట్‌ అండ్‌ ట్రేడింగ్‌ కంపెనీ ద్వారా విక్రయించాలని నిర్ణయించింది.అదే సమయంలో భారత్‌ నుంచి పంచదార దిగుమతి చేసుకునేందుకు STC చర్యలు ప్రారంభించింది. భారత్‌ సరఫరాకు సుముఖత వ్యక్తం చేయడంతో త్వరలో నేపాల్‌లో ధరలు తగ్గే అవకాశం ఉందని అధికారులు ఆశాభావం వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ఏటా 2.5 లక్షల టన్నుల అవసరంనేపాల్‌లో ఏడాదికి సుమారు 2.5 లక్షల టన్నుల పంచదార అవసరం కాగా.. దేశీయంగా గరిష్ఠంగా 1.9 లక్షల టన్నుల వరకు మాత్రమే ఉత్పత్తి అవుతోంది. ప్రస్తుతం దేశీయ చెరకు క్రషింగ్‌ సీజన్‌ ముగిసింది. తదుపరి సీజన్‌ డిసెంబరులో ప్రారంభం కానుంది. దీంతో అప్పటివరకు దిగుమతులపైనే నేపాల్‌ ఎక్కువగా ఆధారపడాల్సి ఉంది. ఇప్పటికే ఎస్‌టీసీ దేశీయ ఉత్పత్తిదారుల నుంచి సుమారు 600 టన్నుల పంచదార కొనుగోలు చేసింది. రవాణా మార్గాల్లో అంతరాయాల కారణంగా గతంలో సరఫరాకు ఇబ్బందులు ఎదురయ్యాయి. దీంతో పండుగల డిమాండ్‌ పెరగకముందే తగినంత నిల్వలు సమకూర్చుకోవాలని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.భారత్‌ సరఫరాపైనే ఆశలుమరోవైపు నేపాల్‌ పంచదార అవసరాల్లో భారత్‌ కీలకంగా మారింది. దేశీయ ఉత్పత్తి అవసరాలకు సరిపోకపోవడంతో దిగుమతులపై ఆధారపడాల్సిన పరిస్థితి నెలకొంది. ఈ నేపథ్యంలో భారత్‌ నుంచి వచ్చే సరఫరాపైనే నేపాల్‌ మార్కెట్‌ వర్గాలు ఆశలు పెట్టుకున్నాయి. ఇప్పటికే 2,500 టన్నుల పంచదార నేపాల్‌కు చేరే ప్రక్రియలో ఉండగా.. మరో 2,500 టన్నుల దిగుమతికి ఏర్పాట్లు జరుగుతున్నాయి. భారత్‌లో ఉత్పత్తి, దేశీయ డిమాండ్‌, ఎగుమతి విధానాలు ఎలా ఉంటాయన్నదానిపై కూడా నేపాల్‌ పంచదార ధరలు ఆధారపడనున్నాయి. భారత్‌పైనా ధరల ఒత్తిడిమరోవైపు భారత్‌లోనూ పంచదార రంగం కీలక దశలో ఉంది. దేశీయ ఉత్పత్తి, ఎగుమతులు, పండుగల సీజన్‌లో పెరిగే డిమాండ్‌ నేపథ్యంలో సరఫరా–ధరలపై మార్కెట్‌ వర్గాలు నిశితంగా గమనిస్తున్నాయి. ఇలాంటి సమయంలో నేపాల్‌ భారత్‌ నుంచి దిగుమతులపై ఆధారపడటం ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. భారత్‌లో సరఫరా పరిస్థితి, ఎగుమతి విధానాలు నేపాల్‌లో పంచదార ధరలపై కూడా ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. పండుగల డిమాండ్‌ నేపథ్యంలో రెండు దేశాల్లోనూ పంచదార ధరల పరిణామాలు ఆసక్తికరంగా మారాయి.ఇదీ చదవండి: ‘అదొక పనికిరానిది..’ ఇరాన్‌కు అమెరికా కౌంటర్‌

బ్రిటన్‌ గగనతలంలో ఒక్కసారిగా గందరగోళం నెలకొంది. ఎయిర్‌ ట్రాఫిక్‌ కంట్రోల్‌ వ్యవస్థలో తలెత్తిన సాంకేతిక లోపం దేశవ్యాప్తంగా విమాన రాకపోకలను తీవ్రంగా దెబ్బతీసింది. వెయ్యికి పైగా విమానాలు రద్దు కాగా.. మరెన్నో విమానాలు గంటల తరబడి ఆలస్యమయ్యాయి. దీంతో వేలాది మంది ప్రయాణికులు విమానాల్లోనే, విమానాశ్రయాల టెర్మినల్స్‌లోనూ గంటలపాటు పడిగాపులు కాయాల్సి వచ్చింది. విమానాలను రద్దు చేయడం, దారి మళ్లించడం, షెడ్యూళ్లు మార్చడంతో బ్రిటన్‌ మాత్రమే కాకుండా యూరప్‌లోని పలు ప్రాంతాల్లోనూ విమాన సేవలు అస్తవ్యస్తమయ్యాయి. బ్రిటన్‌ గగనతల నియంత్రణ సేవలను నిర్వహించే నేషనల్‌ ఎయిర్‌ ట్రాఫిక్‌ సర్వీసెస్‌ (NATS)కు చెందిన ఫ్లైట్‌ డేటా ప్రాసెసింగ్‌ వ్యవస్థలో సాంకేతిక సమస్య తలెత్తడమే ఈ సంక్షోభానికి కారణం. లండన్‌లోని హీత్రూ, గాట్‌విక్‌, స్టాన్‌స్టెడ్‌, సిటీ విమానాశ్రయాలతోపాటు మాంచెస్టర్‌, బర్మింగ్‌హామ్‌, ఎడిన్‌బర్గ్‌ తదితర ప్రధాన ఎయిర్‌పోర్టులపై దీని ప్రభావం పడింది. ఒక దశలో విమానాలను ఇతర యూరప్‌ విమానాశ్రయాలకు మళ్లించాల్సి వచ్చింది. విమానాలు, సిబ్బంది తమ నిర్ణీత ప్రాంతాల్లో లేకపోవడంతో.. సాంకేతిక సమస్య పరిష్కారమైన తర్వాత కూడా దాని ప్రభావం వెంటనే తొలగిపోలేదు.గంటల తరబడి నిరీక్షణ..సాంకేతిక లోపం కారణంగా ప్రయాణికుల కష్టాలు వర్ణనాతీతంగా మారాయి. రన్‌వేలపై విమానాల్లోనే గంటల తరబడి కూర్చోవాల్సి రావడంతో పలువురు తీవ్ర అసహనానికి గురయ్యారు. కొన్ని విమానాలను చివరకు రద్దు చేయడంతో ప్రయాణికులు టెర్మినల్స్‌కు చేరుకున్నారు. అక్కడ కూడా భారీ రద్దీ, బ్యాగేజీ సమస్యలు, సమాచార లోపంతో ఇబ్బందులు ఎదురయ్యాయి. బ్రిటిష్‌ ఎయిర్‌వేస్‌ 100కు పైగా విమానాలను రద్దు లేదా దారి మళ్లించగా.. ర్యాన్ఎయిర్‌ 65 వేల మందికి పైగా ప్రయాణికులపై ప్రభావం పడినట్లు వెల్లడించింది. ఈజీజెట్‌ సహా పలు విమానయాన సంస్థల సర్వీసులపైనా అంతరాయం ఏర్పడింది.సమస్య పరిష్కారం కానీ..సాయంత్రానికి సాంకేతిక లోపాన్ని పరిష్కరించినట్లు నాట్స్‌ ప్రకటించింది. వ్యవస్థ సాధారణ స్థితికి వస్తోందని, నిలిచిపోయిన విమానాల భారీ బ్యాక్‌లాగ్‌ను క్లియర్‌ చేస్తున్నామని వెల్లడించింది. అయితే అంతరాయం ప్రభావం వెంటనే తొలగిపోలేదు. హీత్రూ విమానాశ్రయంలో ఆ రోజు రాత్రి రాకలను నిలిపివేసి.. కేవలం బయలుదేరే విమానాలను మాత్రమే నడిపారు. భారత్‌-యూకే సర్వీసులపైనా ప్రభావంఈ సాంకేతిక సమస్యతో భారత్‌ నుంచి యూకేకు, యూకే నుంచి భారత్‌కు నడిచే విమాన సర్వీసులపైనా ప్రభావం పడింది. విమానాలు, సిబ్బంది వేరే ప్రాంతాల్లో చిక్కుకోవడంతో తదుపరి సర్వీసుల షెడ్యూళ్లలోనూ మార్పులు చోటుచేసుకున్నాయి. ప్రయాణికులు విమానాశ్రయానికి బయలుదేరే ముందు తమ విమాన స్థితిని సంబంధిత ఎయిర్‌లైన్‌తో నిర్ధారించుకోవాలని సూచించారు. వరుస వైఫల్యాలతో విమర్శలునాట్స్‌లో ఇలాంటి సమస్యలు పునరావృతమవుతుండటంపై విమర్శలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. 2023లో ఫ్లైట్‌-ప్లాన్‌ ప్రాసెసింగ్‌లో లోపంతో భారీగా విమానాలు నిలిచిపోయాయి. ఆ ఘటనలో ఎయిర్‌లైన్స్‌కు భారీగా రీఫండ్‌లు, పరిహారం చెల్లించాల్సి వచ్చింది. తాజాగా మరోసారి సాంకేతిక వైఫల్యం తలెత్తడంతో బ్రిటన్‌ విమానయాన మౌలిక వసతుల విశ్వసనీయతపై ప్రశ్నలు తలెత్తాయి. ఇటు బ్రిటన్‌ సివిల్‌ ఏవియేషన్‌ అథారిటీ ఘటనపై పూర్తి నివేదిక కోరింది. NATS చీఫ్‌ మార్టిన్‌ రోల్ఫ్‌ మాత్రం అసలు సమస్యకు ఖచ్చితమైన కారణం ఇంకా తమకు తెలియలేదని తెలిపారు.ఇదీ చదవండి: ముంచేసిన మరో విపత్తు.. జలమయంగా జపాన్‌

ప్రపంచంలోనే అత్యధిక వేతనం అందుకుంటున్న ప్రభుత్వాధినేత ఎవరో తెలుసా?. చాలా దేశాలు అధికారికంగా ఆ విషయం బయటకు చెబుతున్నా.. కొన్ని దేశాల్లో మాత్రం అలవెన్స్‌, ఎగస్ట్రాల రూపంలో అడ్డగోలుగా అందుకుంటున్నారు. ఇక చైనా, ఉత్తర కొరియా, రష్యా లాంటి కొన్ని దేశాధినేతల జీతాలపై క్లారిటీ అంటూ లేకుండా పోయింది. అయితే ఈ విషయంలో ఇప్పుడు సింగపూర్‌ ప్రధాని లారెన్స్‌ వాంగ్‌ సంచలనం సృష్టించారు. ప్రపంచంలోనే అత్యధిక జీతం అందుకుంటున్న ప్రధానిగా ఆయన రికార్డు నెలకొల్పారు.తాజాగా.. సింగపూర్‌ పార్లమెంట్‌లో చట్ట సభ్యుల జీతాల సవరణ జరిగింది. అందులో ప్రధాని లారెన్స్‌ వాంగ్‌(Lawrence Wong) వార్షిక వేతన ప్యాకేజీని ఏకంగా 64 శాతం పెంచుతూ ప్రభుత్వం నిర్ణయం తీసుకుంది. దీంతో ఆయన జీతం 3.6 మిలియన్‌ డాలర్లకు చేరనుంది. అంటే మన కరెన్సీలో దాదాపు రూ.25 కోట్లకు పైగా. ఈ కొత్త వేతన విధానం అక్టోబర్‌ 15 నుంచి అమల్లోకి రానుంది.ఒకేసారి అంతా..!!లారెన్స్‌ వాంగ్‌ ప్రస్తుత వార్షిక వేతన ప్యాకేజీ 2.2 మిలియన్‌ సింగపూర్‌ డాలర్లు కాగా.. కొత్త విధానంతో అది 3.6 మిలియన్‌ డాలర్లకు పెరగబోతోంది. అంటే.. అదనంగా 1.4 మిలియన్‌ సింగపూర్‌ డాలర్ల అదనపు ఆదాయం. సింగపూర్‌ రాజకీయ నాయకులకు ఇప్పటికే ప్రపంచంలోనే అత్యధిక వేతనాలు ఉన్నాయి. అధిక జీతాల వల్ల ప్రైవేట్‌ రంగంలోని ప్రతిభావంతులను రాజకీయాల్లోకి ఆకర్షించడంతోపాటు అవినీతికి దూరంగా పాలన సాగించేందుకు అవకాశం ఉంటుందని ప్రభుత్వం చెబుతోంది.మరోవైపు సాధారణ పౌరుల ఆదాయంతో పోలిస్తే రాజకీయ నాయకుల వేతనాలు భారీగా ఉండటంపై దేశంలో విమర్శలు కూడా ఉన్నాయి. అయితే ఈ పెంపు మొత్తాన్ని తన పదవీకాలంలో వచ్చే ఐదేళ్ల పాటు మంచి కార్యక్రమాలకు విరాళంగా ఇస్తానని వాంగ్‌ ప్రకటించారు.మంత్రుల జీతాలూ పెంపుదాదాపు 15 ఏళ్ల తర్వాత సింగపూర్‌ రాజకీయ వేతనాల వ్యవస్థలో ఈ మార్పులు చేస్తున్నారు. పార్లమెంట్‌ సభ్యుల నెలవారీ అలవెన్స్‌ను కూడా 13,750 సింగపూర్‌ డాలర్ల నుంచి 18,500 డాలర్లకు పెంచనున్నారు. ప్రధాని మాత్రమే కాకుండా ఇతర రాజకీయ పదవుల వేతనాల్లోనూ మార్పులు చేయనున్నారు. డిప్యూటీ ప్రధాని బెంచ్‌మార్క్‌ వార్షిక వేతనం 1.87 మిలియన్‌ సింగపూర్‌ డాలర్ల నుంచి 3.06 మిలియన్‌ డాలర్లకు పెరగనుంది. మంత్రుల వేతనాలు వారి హోదా, బాధ్యతలను బట్టి 1.80 మిలియన్‌ నుంచి 2.88 మిలియన్‌ సింగపూర్‌ డాలర్ల వరకు ఉండేలా కొత్త బెంచ్‌మార్క్‌ను నిర్ణయించారు.అయితే మంత్రులందరికీ వెంటనే కొత్త బెంచ్‌మార్క్‌ వేతనం అందదు. ప్రస్తుత పదవీదారులకు అక్టోబర్‌ 15 నుంచి గరిష్ఠంగా 9 శాతం వరకు ఒకేసారి పెంపు ఇవ్వనున్నారు. ఆ తర్వాత వేతన మార్పులు వ్యక్తిగత పనితీరు, బాధ్యతల ఆధారంగా ఉంటాయని ప్రభుత్వం తెలిపింది.ప్రపంచంలో అత్యధిక వేతనాలు! వీళ్లే..అంతర్జాతీయ రాజకీయ నేతల వేతనాలను పోల్చే (PoliticalSalaries) డేటా ప్రకారం, 2025లో టాప్‌-10లో ప్రధానంగా సింగపూర్‌, స్విట్జర్లాండ్‌, అమెరికా, ఆస్ట్రేలియా, జర్మనీ తదితర దేశాల నేతలు ఉన్నారు. ఈ జాబితాలో సింగపూర్‌ ప్రధాని లారెన్స్‌ వాంగ్‌ మొదటి స్థానంలో ఉన్నారు.1. లారెన్స్‌ వాంగ్‌ – సింగపూర్‌ ప్రధాని2. కరీన్‌ కెల్లర్‌-సట్టర్‌ – స్విట్జర్లాండ్‌ అధ్యక్షురాలు3. డొనాల్డ్‌ ట్రంప్‌ – అమెరికా అధ్యక్షుడు4. ఫ్రెడ్రిక్‌ మెర్జ్‌ – జర్మనీ ఛాన్సలర్‌5. ఆంటోనీ అల్బనీస్‌ – ఆస్ట్రేలియా ప్రధాని6. క్రిస్టియన్‌ స్టాకర్‌ – ఆస్ట్రియా ఛాన్సలర్‌7. బార్ట్‌ డి వెవర్‌ – బెల్జియం ప్రధాని8. క్రిస్టోఫర్‌ లక్సన్‌ – న్యూజిలాండ్‌ ప్రధాని9. మార్క్‌ కార్నీ – కెనడా ప్రధాని10. లూక్‌ ఫ్రైడెన్‌ – లక్సెంబర్గ్‌ ప్రధానిమరి మోదీ స్థానం ఎంత?ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ టాప్‌-10లో లేరు. ఆయన అధికారిక వార్షిక వేతనం అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలతో పోలిస్తే చాలా తక్కువ. సుమారు అమెరికా 30 వేల డాలర్ల పరిధిలో ఉన్నట్లు గత అంతర్జాతీయ వేతనాల డేటాలో నమోదైంది. అయితే కేంద్ర ప్రభుత్వ వివరాల ప్రకారం జీతం, నియోజకవర్గం, విధి నిర్వహణకు సంబంధించిన రోజువారీ భత్యాలను కలిపి చూస్తే మోదీ వార్షిక మొత్తం సుమారు రూ.25-26 లక్షల పరిధిలో ఉంటుంది.ఇదీ చదవండి: సీఎం గొంతుతో మిమిక్రీ చేసి భారీ కుంభకోణం!

అహ్మదాబాద్‌: స్వదేశంలో తొలిసారి జరుగుతున్న వరల్డ్‌ ఆర్చరీ పారా సిరీస్‌ స్టేజ్‌–3 టోర్నిలో భారత ఆర్చర్లు ఐదు పతకాలతో మెరిశారు. మంగళవారం భారత ఆర్చర్లు రెండు స్వర్ణ పతకాలు, రెండు రజత పతకాలు, ఒక కాంస్య పతకం సొంతం చేసుకున్నారు. పురుషుల కాంపౌండ్‌ టీమ్‌ ఈవెంట్‌ ఫైనల్లో తోమన్‌ కుమార్‌–శ్యామ్‌ సుందర్‌ స్వామి (భారత్‌) 152–139తో అబ్బాస్‌–అన్వర్‌ (ఇరాక్‌)లపై గెలిచి బంగారు పతకం నెగ్గారు. పురుషుల రికర్వ్‌ టీమ్‌ ఈవెంట్‌ ఫైనల్లో హరి్వందర్‌ సింగ్‌–విజయ్‌ సుంది (భారత్‌) 6–2 (34–37, 36–31, 38–34, 35–31) సెట్‌ పాయింట్ల తేడాతో డేవిడ్‌ ఇవాన్‌–డెనిస్‌ ఇవాన్‌ (స్లొవేకియా)లపై విజయం సాధించి పసిడి పతకం గెలిచారు. మహిళల రికర్వ్‌ టీమ్‌ ఈవెంట్‌ ఫైనల్లో భావన–పూజ (భారత్‌) 0–6 (23–34, 33–35, 30–31) సెట్‌ పాయింట్ల తేడాతో లియాంగ్‌ కియురోంగ్‌–చెన్‌ యు (చైనా) చేతిలో ఓడిపోయి రజతం దక్కించుకున్నారు. మిక్స్‌డ్‌ టీమ్‌ డబ్ల్యూ1 రికర్వ్, కాంపౌండ్‌ ఈవెంట్‌ ఫైనల్లో స్వాతి–ఆదిల్‌ మొహమ్మద్‌ నాజిర్‌ అన్సారి (భారత్‌) 1–5 (31–38, 33–37, 33–33) సెట్‌ పాయింట్లతో సర్కా ముసిలోవా–డేవిడ్‌ డ్రహోన్‌స్కయ్‌ (చెక్‌ రిపబ్లిక్‌) చేతిలో ఓటమి పాలై రజత పతకం కైవసం చేసుకున్నారు. మహిళల వ్యక్తిగత డబ్ల్యూ1 కాంస్య పతక మ్యాచ్‌లో స్వాతి 6–2 (28–25, 27–27, 26–26, 26–24) సెట్‌ పాయింట్లతో ఎలీనా క్రుతోవా (కజకిస్తాన్‌)పై గెలిచింది.

న్యూఢిల్లీ: బ్రెజిల్, చైనా, ఈజిప్టు, ఇథియోపియా, ఇండియా, ఇండోనేసియా, ఇరాన్, రష్యా, దక్షిణాఫ్రికా దేశాలతో కూడిన ‘బ్రిక్స్‌’శిఖరాగ్ర సదస్సుకు ఏర్పాట్లు చురుగ్గా సాగుతున్నాయి. ఈ ఏడాది సదస్సుకు భారత్‌ ఆతిథ్యం ఇస్తోంది. ఈ నెల 12, 13న ఢిల్లీలోని భారత్‌ మండపంలో జరిగే సమావేశానికి కూటమి దేశాల అధినేతలు హాజరుకాబోతున్నాయి. సదస్సు కంటే ఒక రోజు ముందు ఈ నెల 11న భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, రష్యా అధినేత పుతిన్‌ ప్రత్యేకంగా భేటీ కాబోతున్నారు. ఈ విషయాన్ని రష్యా అధికార ప్రతినిధి దిమిత్రి పెస్కోవ్‌ మంగళవారం నిర్ధారించారు. ఆయన భారత జర్నలిస్టులతో ఆన్‌లైన్‌లో సంభాషించారు. ఢిల్లీలో ప్రధాని మోదీతో అధ్యక్షుడు పుతిన్‌ ద్వైపాక్షిక చర్చలు జరపనున్నారని తెలిపారు. ఇరుదేశాల మధ్య వాణిజ్యం, పెట్టుబడులు, ఇంధనం, సాంకేతిక రంగాల్లో పరస్పర సహకారాన్ని మరింత బలోపేతం చేయడంపై వారు దృష్టి పెట్టునున్నట్లు పేర్కొన్నారు. ఇరువురు నేతల మధ్య అత్యంత సన్నిహిత సంబంధాలు ఉన్నాయని ఉద్ఘాటించారు. అత్యంత సున్నితమైన అంశాలపై బహిరంగంగా, నిర్మాణాత్మకంగా చర్చించేలా మోదీ, పుతిన్‌ ఆచరణాత్మక దృక్పథం, చిత్తశుద్ధి కలిగి ఉన్నారని పెస్కోవ్‌ వివరించారు. ఉక్రెయిన్‌తో జరుగుతున్న యుద్ధంలో సరిహద్దుల వద్ద నెలకొన్న పరిస్థితులను మోదీకి వివరించడానికి పుతిన్‌కు ఇది మరో అవకాశం కానుందని అభిప్రాయపడ్డారు. రష్యా మార్కెట్‌లో విస్తరణ చర్యలు చేపట్టడానికి, రష్యా ఆర్థిక వ్యవస్థలో పెట్టుబడులు పెట్టడానికి భారతీయ కంపెనీలు ఆసక్తి చూపుతున్నాయని అన్నారు. ఆయా కంపెనీలకు ఆహ్వానం పలుకుతున్నట్లు తెలియజేశారు. ఉక్రెయిన్‌–రష్యా ఘర్షణను ముగించడానికి భారత్‌ చేసే ఎలాంటి శాంతి ప్రయత్నాలనైనా తాము స్వాగతిస్తామని స్పష్టంచేశారు. చర్చలు, దౌత్యం ద్వారా పరిష్కారం సాధించాలన్న భారత్‌ వైఖరికి రష్యా వ్యూహం చాలా దగ్గరగా ఉందని వ్యాఖ్యానించారు.

భారత్‌లో వినియోగ మార్కెట్‌ తీరు వేగంగా మారుతోంది. వినియోగ మార్కెట్ అంటే సామాన్యులు తమ రోజువారీ సొంత అవసరాల కోసం వస్తువులు, సేవలను కొనుగోలు చేసే మార్కెట్. వస్తువులను వీళ్లు వ్యాపారం చేయడానికి కొనరు. తమ సొంత వినియోగం కోసం మాత్రమే కొంటారు. ఇప్పటివరకు ముంబై, బెంగళూరు, ఢిల్లీ, చెన్నై, హైదరాబాద్‌, కోల్‌కతా వంటి మహానగరాల చుట్టూనే అధిక వినియోగం కనిపించేది. ఇప్పుడు సూరత్‌ ఈ తీరును మార్చుతోంది. దేశంలోని టాప్‌ వినియోగ మార్కెట్లలో సూరత్‌ 7వ స్థానంలో ఉంది. ఆరు పెద్ద మహానగరాల తర్వాత ఇది అతిపెద్ద మార్కెట్‌గా నిలిచింది. సూరత్‌ వినియోగ మార్కెట్‌ విలువ 34 బిలియన్‌ డాలర్లుగా ఉంది. అహ్మదాబాద్‌, పుణె కంటే ఇది ముందుంది. ‘ది మెనీ అర్బన్‌ ఇండియాస్‌’ నివేదిక ప్రకారం సూరత్‌లో కుటుంబానికి సగటు వినియోగం బెంగళూరును కూడా మించింది.దేశంలోని 100 నగరాల మొత్తం వార్షిక వినియోగం 844 బిలియన్‌ డాలర్లుగా ఉండగా, ఆరు పెద్ద మహానగరాలు ఇందులో 46 శాతం వాటా కలిగి ఉన్నాయి. అయితే సూరత్‌ వంటి అభివృద్ధి చెందుతున్న నగరాల్లో వినియోగం మరింత వేగంగా పెరుగుతోంది. ఈ నగరాల్లో గృహ వ్యయం ఏటా 10.4 శాతం పెరుగుతుండగా, దేశవ్యాప్తంగా వృద్ధి 8.5 శాతంగా ఉంది. సూరత్‌ను 19 వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న ‘బూమ్‌టౌన్‌’ నగరాల్లో చేర్చారు. పుణె, అహ్మదాబాద్‌, లక్నో, కోయంబత్తూరు, జైపూర్‌, ఇండోర్‌, వడోదర ఈ జాబితాలో ఉన్నాయి.సూరత్‌ సగటు కుటుంబ ఆదాయం హైదరాబాద్‌, చెన్నై, కోల్‌కతా కంటే ఎక్కువగా ఉంది. వస్త్ర పరిశ్రమ, వజ్రాల వ్యాపారం, వలస జనాభా ఆర్థిక స్థాయి పెరగడం ఈ ఆదాయ వృద్ధికి ప్రధాన కారణాలుగా నివేదిక పేర్కొంది. దేశంలోని టాప్‌ 100 నగరాల్లో రూ.6 లక్షల నుంచి రూ.36 లక్షల వరకు వార్షిక ఆదాయం పొందే మధ్యతరగతి కుటుంబాల వాటా గత దశాబ్దంలో 29 శాతం నుంచి 53 శాతానికి పెరిగింది. 2030-31 నాటికి ఇది 60 శాతానికి చేరుతుందని అంచనా. రూ.36 లక్షలకు పైగా ఆదాయం ఉన్న కుటుంబాల వాటా 3 శాతం నుంచి 12 శాతానికి పెరిగింది.సూరత్‌లో పెరుగుతున్న ఆదాయం వినియోగ అలవాట్లపైనా ప్రభావం చూపుతోంది. 2025-26లో బూమ్‌టౌన్‌ నగరాల్లో మొత్తం ఖర్చు రూ.20.1 లక్షల కోట్లు కాగా, కుటుంబానికి సగటు వ్యయం రూ.12.2 లక్షలుగా ఉంది. ఈ ఖర్చులో ఆహారానికి 31.1 శాతం, ఇల్లు-యుటిలిటీలకు 25.8 శాతం, రవాణాకు 19.2 శాతం, విద్యకు 6.8 శాతం వెచ్చిస్తున్నారు. కార్ల వినియోగం 32 శాతానికి, మోటార్‌సైకిళ్ల వినియోగం 72 శాతానికి చేరింది. వాషింగ్‌ మెషీన్‌, మైక్రోవేవ్‌ వినియోగం కూడా పెద్ద మహానగరాల కంటే ఎక్కువగా ఉంది.ఈ మార్పులు సూరత్‌ మాత్రమే కాకుండా దేశంలోని అభివృద్ధి చెందుతున్న నగరాల్లో కొత్త వినియోగ అవకాశాలు పెరుగుతున్నాయనే సంకేతాన్ని ఇస్తున్నాయి. పెరుగుతున్న ఆదాయం, యువ జనాభా, బలమైన రిటైల్‌-సేవల వ్యవస్థ నేపథ్యంలో రాబోయే సంవత్సరాల్లో వినియోగ వస్తువులు, జీవనశైలి ఉత్పత్తులు, గృహ రంగాల్లో ఈ నగరాల ప్రాధాన్యం మరింత పెరిగే అవకాశం ఉంది.

మాటలు కావొచ్చు, చేతలు కావొచ్చు– ఏవీ శూన్యంనుంచి ఊడిపడవు. అనుద్దేశపూర్వకంగా, యథాలాపంగా ఏవీ ఉండవు. వాటిని ఉపయోగించేవారికి ఆ సంగతి తెలియొచ్చు... తెలియకపోవచ్చు. ఒక్కోసారి బాధితులకు కూడా అర్థం కాకపోవచ్చు. కానీ వివక్షను ఎత్తిచూపినప్పుడు సరిదిద్దుకోవటం సంస్కారం. ఈ విషయంలో వ్యక్తుల్ని కొంతవరకూ క్షమించవచ్చు. కానీ ప్రపంచ దేశాల సారథి ఐక్యరాజ్యసమితిని క్షమించగలమా? ప్రపంచ పటంలో మా ఖండాన్ని చిన్నబుచ్చుతున్నారని ఆఫ్రికా దేశాలు దశాబ్దాలుగా ఎత్తిచూపుతున్నాయి. అయినా దాన్ని సరిదిద్దుకోవటానికి దీర్ఘకాలం పట్టింది. ఎట్టకేలకు మొన్న శుక్రవారం దాన్ని సవరించుకుంది. ఏకంగా 164 దేశాలు తీర్మానానికి అనుకూలంగా ఒటేస్తే, ఎప్పట్లానే అమెరికా ఉలిపికట్టె ధోరణి ప్రదర్శించింది. ఎప్పుడో పదహారో శతాబ్దంనాటి మాట. భౌగోళిక పటాల రూపకర్త గెరార్డస్‌ మెర్కేటర్‌ తొలిసారి 1569లో ప్రపంచ పటాన్ని రూపొందించాడు. దక్షిణార్ధ గోళ దేశాలను, ముఖ్యంగా భూమధ్య రేఖ సమీప దేశాలను వాటి వాస్తవ పరిమాణంకన్నా తక్కువగా చూపాడాయన. అప్పటికున్న పరిజ్ఞానం పరిమితుల్లో అలా చేశాడని సరిపెట్టుకోవటానికి లేదు. అదే నిజమైతే ఉత్తరార్ధ గోళ దేశాలనూ, ధ్రువాలకు సమీపంలో ఉన్నవాటినీ పెంచి ఎలా చూపగలిగాడు? ఏమైతేనేం... ప్రపంచపటం ఇన్నాళ్లకు సక్రమమైంది. ఖండాలను వాటి నిష్పత్తికి అనుగుణమైన వైశాల్యాల్లో రూపొందించారు. కానీ ఆ క్రమంలో మన జమ్మూ కశ్మీర్, లద్దాఖ్‌ భూభాగంలోని కొన్ని ప్రాంతాలను ఆ పటం చైనా, పాకిస్తాన్‌లకు ‘పంచిపెట్టింది’. మన విదేశాంగ శాఖ చెప్పినట్టు ఇదేమీ దేశాల హద్దుల్ని అధికారికంగా నిర్ధారించేది కాకపోవచ్చు. కానీ ఒక తప్పును సరిదిద్దుకునే క్రమంలో కొత్త తప్పుల్ని చేయరాదన్న ఇంగిత జ్ఞానం లోపించింది. అమెరికాలో కొంత భూభాగాన్ని వేరేవాళ్ల ఖాతాలో వేసి ఉంటే అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్‌ ట్రంప్‌ ఊరుకునేవారా? అవతలివారిపై ఆధిక్యతాభావం మనిషి నరానరాల్లోనూ వ్యాపించిన జాడ్యం. దీనికి భౌగోళిక హద్దులేమీ లేవు. అది జాత్యహంకారంగా, వర్ణవివక్షగా, ఆర్థికంగా అధికులమనే భావనగా వ్యక్తం కావటం ఎవరికీ తెలియంది కాదు. కులాన్నిబట్టి, మతాన్నిబట్టి మేం అధికులం, అన్యులు అల్పులన్న భావన ప్రబలంగా ఉండటం మన అనుభవంలో ఉన్నదే. తెల్లతోలు ఉన్నవాళ్లు అసాధారణ మానవులు, మిగిలినవాళ్లంతా అల్పులనే భావన పాశ్చాత్య దేశాల్లో ఇప్పటికీ పోలేదు. హిట్లర్‌ హయాంలో యూదుల్ని జర్మనీ వెంటాడి, వేటాడి హతమార్చటం వెనుకా... ఎనిమిది దశాబ్దాలపైగా పాలస్తీనాలో మారణహోమాన్ని సాగిస్తున్న అమానుష ఇజ్రాయెల్‌ వెనకా ఈ జాడ్యం తాలూకు ఛాయలే కనబడతాయి. అమెరికాలో కనబడే శ్వేతజాతి అహంకారం కూడా ఈ బాపతే. మనిషి అంతరాంతరాల్లో ఇలాంటివి గూడు కట్టుకున్నప్పుడు వారి వ్యవహార శైలిలో అది ప్రతిబింబించక మానదు. ఒక ప్రాంత భౌగోళిక వైశాల్యం ఎంతో చెప్పే పటాలు చూడటానికి అన్నిటికీ అతీతంగా, అలీనంగా కనబడతాయి. కానీ పటాల రూపకల్పనలో చోటుచేసుకునే రాజకీయాల గురించి 2020లో కార్నెల్‌ వర్సిటీ అధ్యాపకురాలు క్రిస్టిన్‌ లూయెన్‌బెర్గర్‌ చాలా సంగతులే చెప్పారు. దృగ్గోచరమయ్యే రాజకీయాలతో పాటు, ప్రచ్ఛన్నంగా, గుట్టుగా ఉండిపోయే రాజకీయాలు కూడా ఈ పటాల రూపకల్పనలో ఉంటాయని ఆమె అభిప్రాయం. ప్రతి పటమూ చూపవల్సినంతగా చూపుతూనే, దాచాల్సింది దాస్తుందనీ, నిర్దిష్ట సమూహం కోసమే ఇదంతా జరుగుతుందనీ క్రిస్టిన్‌ అంటారు. గుండ్రంగా ఉండే భూమిని చదునైన కాగితంపై చూపితే కొంత వక్రీకరణ ఎలాగూ తప్పదు. కానీ గ్రీన్‌ల్యాండ్‌ కన్నా 14 రెట్లు పెద్దదైన ఆఫ్రికా... దాని ముందు చిన్నబోవట మేమిటి? యూరప్, అమెరికాలు కూడా తమ వాస్తవ విస్తీర్ణంకన్నా అధికంగా కనబడ తాయెందుకు? ఆఫ్రికాతోపాటు దక్షిణ అమెరికా, భారత్‌లు చిన్నగా ఉంటాయి. కాగితాల్లో తప్పుడు గీతలు గీసి అధికులమనుకోవటం... తరగతి గదుల్లో రూపుదిద్దుకునే తరాలకు అజ్ఞానాన్ని బట్వాడా చేయటం సిగ్గుచేటు కాదా? సమితికి ఇంతకన్నా ప్రాధాన్యం గలవి చాలా ఉన్నాయని ట్రంప్‌ ఉవాచ. అందుకే తీర్మానాన్ని వ్యతిరేకించారట. నిజమే... ప్రాధాన్యం గలవి ఇంకా ఉన్నాయి. ఆ లెక్కలు కూడా తేలిస్తే అమెరికా వంచన మరింత తేటతెల్లమవుతుంది!

చైనా మాస్ట‌ర్స్ సూప‌ర్-750 టైటిల్ నెగ్గిన భార‌త డ‌బుల్స్ స్టార్ జోడీ సాత్విక్ రెడ్డి-చిరాగ్ శెట్టికి వైఎస్సార్‌సీపీ అధ్యక్షుడు వైఎస్ జ‌గ‌న్‌మోహ‌న్ రెడ్డి 'ఎక్స్' వేదిక‌గా అభినంద‌న‌లు తెలిపారు. వైఎస్ జ‌గ‌న్ స్పందిస్తూ.. "చైనా మాస్ట‌ర్స్ సూప‌ర్ 750 టైటిల్ నెగ్గిన తొలి ఇండియన్స్‌గా నిలిచినందుకు మీకు అభినంద‌న‌లు. మీ క‌మ్‌బ్యాక్ నిజంగా ఒక అద్భుతం. మీ ప‌ట్టుద‌ల‌, దృడ సంక‌ల్పం, పోరాట స్ఫూర్తి యావ‌త్ దేశానికి గ‌ర్వకారణం. రాబోయే సంవ‌త్స‌రాల్లోనూ మీ జోడీ మ‌రెన్నో విజ‌యాలు సాధించాలని ఆకాంక్షిస్తున్నా. దేశ కీర్తిని మరింత ఇనుమడింపజేయాలని కోరుకుంటున్నా" అని పేర్కొన్నారు.Heartiest congratulations to Satwiksairaj Rankireddy and Chirag Shetty on becoming the first Indians to win the China Masters Super 750 title with a spectacular comeback. Your grit, resilience, and fighting spirit have made the entire nation proud. Wishing you both many more… pic.twitter.com/Rm9Ia0Vzew— YS Jagan Mohan Reddy (@ysjagan) September 7, 2026ఆదివారం జ‌రిగిన ఫైన‌ల్లో సాత్విక్‌-చిరాగ్ ద్వ‌యం 11-21, 21-13, 21-17తో హెజి టింగ్‌-రెన్ గ్జియాంగ్ జోడీపై విజ‌యం సాధించింది. చైనా గోడను బద్దలుకొట్టిన ఈ జోడికి ఇదే తొలి చైనా మాస్టర్స్‌ టైటిల్‌ ​కావడం విశేషం. గతంలో వ‌రుసగా రెండుసార్లు (2023, 2025లో) ర‌న్న‌ర‌ప్‌గా నిలిచిన సాత్విక్‌-చిరాగ్ జోడీ మూడో ద‌ఫాలో మాత్రం చాంపియ‌న్‌గా నిలిచింది. ఈ ఏడాది సాత్విక్‌, చిరాగ్ జోడీకి ఇది రెండో టైటిల్ కాగా, ఇటీవ‌లే సింగ‌పూర్ ఓపెన్ సూప‌ర్‌-750 టైటిల్‌ను గెలుచుకున్న సంగ‌తి తెలిసిందే. అంతేకాదు థాయ్‌లాండ్ ఓపెన్ సూప‌ర్ 500 టోర్నీలోనూ ఈ జంట ఫైన‌ల్‌కు చేరింది.Read: సాత్విక్‌-చిరాగ్ జోడీ చరిత్ర.. చైనా గోడను బద్దలుకొట్టి విజేతలుగా!

సోషల్ మీడియాలో ఎంతో అందంగా, ప్రత్యేకంగా కనిపించే పర్యాటక ప్రదేశాలు వాస్తవంగా అక్కడికి వెళ్లినప్పుడు అంత గొప్పగా అనిపించకపోవచ్చు. ఇన్‌స్టాగ్రామ్‌లో బ్రూక్లిన్ బ్రిడ్జ్‌ చిత్రాలను పదేపదే చూసిన ఓ భారతీయ యువతి చివరకు న్యూయార్క్‌ వెళ్లి ఆ వంతెనను ప్రత్యక్షంగా చూసిన తర్వాత తన అనుభవాన్ని షేర్‌ చేసుకుంది. సోషల్ మీడియాలో కనిపించినంత అద్భుతంగా అది అనిపించలేదని, కొంత అతిగా ప్రచారం చేసిన పర్యాటక ప్రదేశంలా అనిపించిందని తెలిపింది.నేహా ఆన్‌లైన్‌లో బ్రూక్లిన్ బ్రిడ్జ్‌కు సంబంధించిన ఎన్నో దృశ్యాలను చూసినట్లు తెలుస్తోంది. ప్రముఖ వంతెన, దాని వెనుక న్యూయార్క్‌ నగర దృశ్యాలతో ఫొటోలకు పోజులిస్తున్న వారిని చూపించే లెక్కలేనన్ని ఇన్‌స్టాగ్రామ్‌ రీల్స్‌ ఆమె చూశారు. అయితే చివరకు ఆమె స్వయంగా అక్కడికి వెళ్లినప్పుడు చిరాకు పడ్డారు. దీనికి కారణం భారీ సంఖ్యలో ఉన్న పర్యాటకుల రద్దీ. అందరూ తమకు నచ్చిన ఫొటో తీసుకోవడానికి ప్రయత్నిస్తున్నట్లు కనిపించారు.పోజు ఇవ్వడానికి స్థలం కోసం ప్రయత్నించి విసిగిపోయిన తర్వాత నేహా బ్రూక్లిన్ బ్రిడ్జ్‌పై కూర్చున్నట్లు వీడియోలో కనిపించింది. అక్కడి పరిస్థితిని సరదాగా తీసుకున్న ఆమె, ఆ ప్రముఖ ప్రదేశంలో కంటెంట్‌ సృష్టించేందుకు ప్రయత్నిస్తున్న వారి సంఖ్యపై చమత్కరించారు.“న్యూయార్క్‌, బ్రూక్లిన్ బ్రిడ్జ్‌కు సంబంధించిన కనీసం 1,000 రీల్స్‌ నేను చూసి ఉంటాను. ఇప్పుడు నేను బ్రూక్లిన్ బ్రిడ్జ్‌ దగ్గర ఉన్నాను. కానీ ఇక్కడి వాళ్లు నన్ను ఫొటో తీసుకోనివ్వడం లేదు. అందుకే విసిగిపోయి ఇక్కడే కూర్చున్నాను. మీరు ఫొటోలు తీసుకోండి. కనీసం ఎవరో ఒకరి రీల్‌ తయారవుతుంది, ఎవరో ఒకరి పోస్ట్‌ ఇన్‌స్టాలోకి వెళ్తుంది. దీనితో నేను సంతోషంగా ఉన్నాను. నాకు దృశ్యం కనిపిస్తోంది” అని ఆమె చెప్పారు.ఆమె స్పందన సోషల్‌ మీడియా వినియోగదారులను ఆకట్టుకుంది. ముఖ్యంగా జాగ్రత్తగా ఎడిట్‌ చేసిన రీల్స్‌లో ఓ ప్రదేశాన్ని చూడటానికి, నిజ జీవితంలో భారీ రద్దీ మధ్య అదే ప్రదేశాన్ని అనుభవించడానికి ఉన్న తేడాను ఎదుర్కొన్న వారికి ఆమె అనుభవం బాగా అర్థమైంది.“ఇంతకంటే ఎక్కువగా ప్రచారం చేసిన పర్యాటక ప్రదేశం పేరేదేనా చెప్పండి. నేను అక్కడి వెళ్లడం కోసం వెయిట్‌ చేస్తుంటాను” అంటూ నేహా తన పోస్ట్‌కు క్యాప్షన్‌ కూడా పెట్టి పరిస్థితిని సరదాగా ప్రస్తావించారు. ఆ పోస్ట్‌కు వెంటనే పలువురు స్పందించారు. ప్రముఖ ప్రయాణ ఫొటోలను తామూ అదే విధంగా తీయడానికి ప్రయత్నించినప్పుడు ఎదురయ్యే ఇబ్బందులతో చాలామంది తమకు సంబంధం ఉందని తెలిపారు. View this post on Instagram A post shared by Neha (@n__sees)

న్యూఢిల్లీ: భారతదేశ ఆర్థిక వృద్ధి, స్థూల దేశీయోత్పత్తి(జీడీపీ) గణాంకాలపై ఆరోపణలు చేస్తున్నవారిపై ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ తీవ్రస్థాయిలో విరుచుకుపడ్డారు. దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థను దిగజార్చినవారే.. నేడు ప్రపంచంలోనే అత్యంత వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న ప్రధాన ఆర్థిక వ్యవస్థగా భారత్‌ ఆవిర్భవించడాన్ని అంగీకరించలేకపోతున్నారని ప్రతిపక్షాలపై మండిపడ్డారు. శనివారం ఢిల్లీలో శ్రీరామ్‌ కాలేజీ ఆఫ్‌ కామర్స్‌ వందేళ్ల వేడుకలో ప్రదానమంత్రి పాల్గొన్నారు. ఆయన ఈ కళాశాలకు రావడం 2013 తర్వాత ఇదే మొదటిసారి. ఈ సందర్భంగా విద్యార్థులను ఉద్దేశించి ప్రసంగించారు. పశ్చిమాసియా యుద్ధంతోపాటు ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనిశ్చిత పరిస్థితులు, వాణిజ్యానికి అంతరాయాలు ఉన్నప్పటికీ ఏప్రిల్‌–జూన్‌ త్రైమాసికంలో భారత్‌ 7.8 శాతం వృద్ధి సాధించిందని హర్షం వ్యక్తంచేశారు. ఈ వృద్ధి దేశ విశ్వాసాన్ని పెంచిందన్నారు. మన దేశాన్ని అత్యంత బలహీనమైన ఐదు ఆర్థిక వ్యవస్థల(ఫ్రాౖజైల్‌ ఫైవ్‌) జాబితాలోకి నెట్టి అపఖ్యాతి పాలైన వారికి నేడు ఈ గణాంకాలను జీర్ణించుకోవడం కష్టంగా ఉందని ఎద్దేవా చేశారు. గుజరాత్‌ ముఖ్యమంత్రిగా 2013లో తాను ఈ కాలేజీలో చేసిన ప్రసంగం అప్పట్లో ఒక అలజడిని సృష్టించిందని, 13–14 ఏళ్లు గడిచినప్పటికీ దాని ప్రభావం నేటికీ చెక్కుచెదరలేదని గుర్తుచేసుకున్నారు. అప్పట్లో ఒక దార్శనికతను(విజన్‌) ఆవిష్కరించానని అన్నారు. అప్పుడు చెప్పిన ప్రతి మాటా తన దృఢ విశ్వాసానికి నిదర్శనమని, ఆ మాటలకు అనుగుణంగానే ఎప్పుడూ జీవించానని ఉద్ఘాటించారు. నక్సలిజం నడ్డి విరిగింది 2013 నాటి ఆర్థిక పరిస్థితులను ప్రధానమంత్రి గుర్తుచేశారు. అప్పట్లో బలహీనమైన రూపా యి, దాదాపు 10 శాతం ద్రవ్యోల్బణం, రికార్డు స్థాయి కరెంట్‌ అకౌంట్‌ లోటు, మందగించిన పారిశ్రామిక వృద్ధి, పెద్ద ఎత్తున అవినీతి ఆరోపణలు రావడాన్ని ప్రస్తావించారు. దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థ అత్యంత బలహీనంగా ఉందన్నారు. ప్రపంచం భారత్‌ను ఫ్రాౖజైల్‌ ఫైవ్‌లో ఒకటిగా పిలిచేదని చెప్పారు. అప్పట్లో కుంభకోణాలు తారస్థాయికి చేరాయని, అవినీతిపరులు నిర్భయంగా తిరిగేవారని వెల్లడించారు. ఉగ్రవాదుల ఆగడాలకు అడ్డు లేకుండా పోయిందని, పాకిస్తాన్‌పై నియంత్రణ తప్పిందని విమర్శించారు. కానీ, ఉగ్రవాదాన్ని వ్యాప్తి చేసేవారు నేడు చిత్తుగా ఓడిపోయారని, పాకిస్తాన్‌ ఏదైనా దుశ్చర్యకు పాల్పడితే భారత సైన్యం వారి గడ్డపైకే వెళ్లి దాడులు చేస్తోందని తెలిపారు. నక్సలిజం నడ్డి విరిగిందన్నారు. విధానపరమైన స్తబ్దత నుంచి చైతన్యవంతమైన విధానాల అమలు వరకు భారత్‌ ఎంతో పురోగతి సాధించిందని స్పష్టంచేశారు. ఈ రోజు భారత్‌ అత్యంత వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న ప్రధాన ఆర్థిక వ్యవస్థగా ఆవిర్భవించడాన్ని ప్రపంచం చూస్తోందని వెల్లడించారు. తాజా జీడీపీ గణాంకాలు దేశ ఆ ర్థిక బలాన్ని ప్రతిబింబిస్తున్నాయని తెలియజేశారు. దేశం వృద్ధి చెందడమే కాకుండా నూతన ఉపాధి అవకాశాలను సృష్టిస్తోందని పేర్కొన్నారు. దేశం ఇప్పుడు ఆర్థికంగా, సామాజికంగా చాలా సురక్షితంగా ఉందని చెప్పారు. ఇది చూసిన తర్వాత కొందరిలో అసహనం పెరుగుతోందన్నారు. అలాంటి దిమాగీ నక్సలైట్లకు ఎర్రకోట(స్వాతంత్య్ర దినోత్సవ ప్రసంగం) నుంచే హోమియోపతి మందు ఇచ్చానని వ్యాఖ్యానించారు. దిమాగీ నక్సలిజాన్ని ప్రోత్సహిస్తున్న వారి నిజ స్వరూపాన్ని ప్రజలు ఇప్పుడు చూస్తున్నారని చెప్పారు. ప్రాథమిక సేవలు, అవకాశాల కోసం సామాన్య పౌరులు మాయి–బాప్‌(తల్లి–తండ్రి) సంస్కృతిపై ఆధారపడి ఉండాలని కొందరు కోరుకుంటున్నారని, అందుకే ఆర్థిక సమ్మిళితాన్ని వ్యతిరేకిస్తున్నారని మోదీ ఆరోపించారు. ‘మాయి–బాప్‌’ సంస్కృతిని సమర్థించేవారికి ఎదురుగా తాను ఒక బండరాయిలా నిలబడతానని ప్రధాన మంత్రి తేల్చిచెప్పారు. యువతను ఆకట్టుకొనే యత్నం ‘జెన్‌ జెడ్‌’ను ఆకట్టుకొనేందుకు ప్రధాని మోదీ ప్రయత్నించారు. నేటి తరం యువ తకు బాగా తెలిసిన ‘ఓజీ’ వంటి పదాలను తన ప్రసంగంలో చేర్చారు. ‘దురంధర్‌’ అనే సినిమా ప్రస్తావన కూడా తీసుకువచ్చారు. శ్రీరామ్‌ కాలేజీ పూర్వ విద్యార్థులు ఓజీలు(అసలైన దిగ్గజాలు) అని ప్రశంసించారు. వారు దురంధర్‌లు కాకపోయినా ఎన్నో సంచలనాలు సృష్టించారని చెప్పారు. సత్య గర్జన ముందు అబద్ధాల ప్రతిధ్వని నిలవదు కొందరు వ్యక్తులు దేశ పురోగతి పట్ల నిరాశావాదంతో ఉన్నారని మోదీ విమర్శించారు. ‘సగం నిండిన గ్లాసు’ ఉపమానాన్ని ప్రస్తావించారు. కొందరు గ్లాసును సగం నిండినట్లుగా, మరికొందరు సగం ఖాళీగా ఉన్నట్లుగా చూస్తారని చెప్పారు. అయితే, తాను మాత్రం గ్లాసు పూర్తిగా నిండినట్లుగా, అందులో సగ భాగం నీరు, సగ భాగం గాలి ఉన్నట్లుగా భావిస్తానని వివరించారు. 2013లో గ్లాసు సగం ఖాళీగా ఉందని భావించినవారు ఇప్పటికీ దేశాన్ని అదే దృక్పథంతో చూస్తున్నారని ఆక్షేపించారు. వారి దృష్టిలో గ్లాసు ఎప్పుడూ సగం ఖాళీగానే ఉంటుందన్నారు. తాను కేవలం గ్లాసు గురించే మాట్లాడుతున్నానని, ఖాళీగా ఉండే మరో దాని గురించి కాదని ప్రతిపక్షాలపై వ్యంగ్యా్రస్తాలు విసిరారు. తన ప్రసంగాన్ని ‘రిపోర్ట్‌ కార్డు’గా మోదీ అభివరి్ణంచారు. కాంగ్రెస్‌ అగ్రనేత రాహుల్‌ గాం«దీపై పరోక్షంగా విమర్శలు చేశారు. సత్య గర్జన ముందు అబద్ధాల ప్రతిధ్వని నిలవలేదని తేల్చిచెప్పారు.

సింధు నదిపై భారత్‌ వేసిన ఓ చిన్న అడుగు ఇప్పుడు పాకిస్తాన్‌ను టెన్షన్‌కు గురి చేస్తోంది. లడఖ్‌లోని ఉప్షి వద్ద సింధు నదిపై భారత్‌ తొలిసారిగా రాక్‌ చెక్‌డ్యామ్‌ నిర్మించింది. సహజ రాళ్లతో నిర్మించిన ఈ చెక్‌డ్యామ్‌ వల్ల నదిలో నీటి మట్టం దాదాపు 10 అడుగులు పెరిగింది. దీంతో ఇన్నాళ్లుగా సాగునీటి కోసం ఇబ్బందులు పడుతున్న సరిహద్దు గ్రామాల రైతులకు నీరు అందే పరిస్థితి ఏర్పడింది. అయితే, ఈ ప్రాజెక్టును కేవలం రైతుల కోసం చేపట్టిన నీటి సంరక్షణ చర్యగానే చూడాలా? లేక భవిష్యత్తులో సింధు జలాలను మరింత సమర్థంగా వినియోగించుకునే భారత్‌ వ్యూహంలో ఇది తొలి అడుగా? అన్న చర్చ మొదలైంది.ఇక్కడ పాకిస్తాన్‌కు తక్షణంగా భారీ నష్టం లేకపోయినప్పటికీ.. ఇలాంటి ప్రాజెక్టులు మరిన్ని ప్రాంతాల్లో వరుసగా నిర్మిస్తే పరిస్థితి మారే అవకాశం ఉంది. లడఖ్‌ పరిపాలన ఇప్పటికే మరో 36 చెక్‌డ్యామ్‌లు, వీయర్ల నిర్మాణానికి ప్రతిపాదనలు సిద్ధం చేసింది. లేహ్‌లో ఏడు హిమాలయన్‌ రాక్‌ చెక్‌డ్యామ్‌లు, కార్గిల్‌లో 29 చెక్‌డ్యామ్‌లు లేదా వీయర్లను నిర్మించే ప్రతిపాదన ఉంది. అంటే సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో ప్రవహిస్తున్న నీటిని అక్కడికక్కడే నిల్వ చేసి స్థానిక అవసరాలకు వినియోగించే మౌలిక వసతులను భారత్‌ క్రమంగా పెంచుకుంటోంది.నీటి నిల్వతో పాక్‌కు టెన్షన్‌.. ఇదే అంశం పాకిస్తాన్‌కు ఆందోళన కలిగించే అంశంగా మారుతోంది. సింధు నదీ వ్యవస్థ ఆ దేశ వ్యవసాయానికి, నీటి సరఫరాకు, ఆహార భద్రతకు అత్యంత కీలకం. దశాబ్దాలుగా పాకిస్తాన్‌ ఈ నదీ వ్యవస్థపై భారీగా ఆధారపడి ఉంది. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో భారత్‌ తన భూభాగంలో లభించే సింధు జలాలను మరింత సమర్థంగా వినియోగించుకోవడం ప్రారంభిస్తే.. భవిష్యత్తులో పాకిస్తాన్‌కు చేరే నీటి ప్రవాహం, దాని సమయంపై ప్రభావం పడొచ్చన్న ఆందోళన వ్యక్తమవుతోంది. అయితే ఉప్షి వద్ద నిర్మించిన ఈ చెక్‌డ్యామ్‌ ప్రధాన ఉద్దేశం స్థానికంగా నీటిని నిల్వ చేసి రైతులకు సాగునీరు అందించడమే. లడఖ్‌లోని అనేక ప్రాంతాలు తీవ్రమైన నీటి కొరతను ఎదుర్కొంటున్న నేపథ్యంలో.. వ్యవసాయాన్ని కాపాడుకోవడం అక్కడి ప్రజలకు కీలకంగా మారింది. నది లోతైన గార్జ్‌లలో ప్రవహించడం, వసంతకాలంలో నీటి మట్టం తగ్గిపోవడంతో రైతులు నేరుగా పంపుల ద్వారా నీటిని తీసుకోవడం కూడా కష్టంగా ఉండేది. చెక్‌డ్యామ్‌ నిర్మాణంతో ఈ సమస్యకు కొంత పరిష్కారం లభిస్తోంది.పహల్గామ్‌ ఎఫెక్ట్‌?అయితే దీని వెనుక వ్యూహాత్మక కోణం కూడా ఉందన్న చర్చ జరుగుతోంది. 2025లో పహల్గామ్‌ ఉగ్రదాడి తర్వాత భారత్‌-పాకిస్తాన్‌ సంబంధాలు మరింత దిగజారాయి. అదే సమయంలో భారత్‌ సింధు జలాల ఒప్పందాన్ని ‘అబేయన్స్‌’లో ఉంచింది. అప్పటి నుంచి సింధు జలాల అంశం ఇరు దేశాల మధ్య కీలక వ్యూహాత్మక అంశంగా మారింది. ఈ నేపథ్యంలో సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో నీటిని నిల్వ చేసుకునే సామర్థ్యాన్ని భారత్‌ పెంచుకోవడం పాకిస్తాన్‌కు సహజంగానే ఆందోళన కలిగించే పరిణామంగా మారింది. భారత్‌ ఇప్పటివరకు పరిమితంగా వినియోగించిన నీటి వనరులను మరింత సమర్థంగా ఉపయోగించుకునే మౌలిక వసతులను పెంచుకుంటే.. దాని ప్రభావం భవిష్యత్తులో పాకిస్తాన్‌పై పరోక్షంగా పడే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా ఇలాంటి ప్రాజెక్టులు ఒక్కటిగా కాకుండా వరుసగా అమలైతే.. సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో నీటి నిల్వ, సాగునీటి సామర్థ్యం గణనీయంగా పెరగొచ్చు.ఇదీ చదవండి: కాంగ్రెస్‌కు బిగ్‌ షాకిచ్చిన టీవీకేఅందుకే ఉప్షి వద్ద నిర్మించిన చెక్‌డ్యామ్‌ పరిమాణంలో చిన్నదైనా.. దాని వెనుక ఉన్న సందేశం మాత్రం పెద్దదిగా కనిపిస్తోంది. ఒకవైపు లడఖ్‌ రైతులకు సాగునీరు అందించడం, మరోవైపు సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో నీటి భద్రతను బలోపేతం చేయడం.. భవిష్యత్తులో సింధు జలాలను మరింత సమర్థంగా వినియోగించుకునే సామర్థ్యాన్ని పెంచుకోవడం వంటి అంశాలు ఇందులో కనిపిస్తున్నాయి. ఒక్క చెక్‌డ్యామ్‌తో పాకిస్తాన్‌కు నీళ్లు ఆగిపోవు.. కానీ ఇలాంటి ప్రాజెక్టుల సంఖ్య పెరిగితే సింధు జలాలపై భారత్‌ వినియోగ సామర్థ్యం మాత్రం పెరగవచ్చు. ఇదే ఇప్పుడు పాకిస్తాన్‌కు అసలు టెన్షన్‌గా మారుతోంది.

ఈ ఏడాది మిస్‌ గ్రాండ్‌ ఇంటర్నేషనల్‌(ఎంజీఐ) పోటీలకు భారత్‌ అతిధ్యం ఇవ్వాల్సి ఉండగా అర్థాంతరగా వాటిని నిలిపేసింది ఆ పోటీ సంస్థ. తమ ఒప్పంద కట్టుబాట్లను నెరవేర్చడంలో భారత్‌ విఫలమైందంటూ..ఆతిధ్య దేశంగా భారత్‌ని తొలగించింది ఎంజీఐ సంస్థ. ఆ నేపథ్యంలోనే భారత్‌లో ఆ పోటీకి సంబంధించిన కార్యకలాపాలను కూడా ముగించి, థాయిలాండ్‌కు తరలించనున్నట్లు ఒక అధికారిక ప్రకటనలో పేర్కొంది. అంతేగాదు తమ ఒప్పందం ప్రకారం..‘ఫైవ్-స్టార్ ఆతిథ్యం, నిర్మాణ ప్రమాణాలు’ అవసరం. కానీ భారత్‌ వాటిని అందుకోలేదని వెల్లడించింది మిస్‌గ్రాండ్‌ ఇంటర్నేషనల్‌ సంస్థ(ఎంజీఐ). ప్రస్తుతం మిస్‌ గ్రాండ్‌ ఇంటర్నేషనల్‌ 2026 సెప్టెంబర్‌ 18 నుంచి అక్టోబర్‌ 10 వరకు థాయిలాండ్‌లో జరగనున్నాయి. ఆ ‍ప్రకటనలో ఎంజీఐ ఇలా పేర్కొంది. "తమ పోటీదారుల భద్రత, సౌకర్యం, మొత్తం అనుభవాన్ని నిర్ధారించడానికి, అలాగే మిస్ గ్రాండ్ ఇంటర్నేషనల్ వృత్తిపరమైన ప్రమాణాలు, సమగ్రతను కాపాడుకోవడానికి ఈ 5-స్టార్ ఒప్పంద ప్రమాణాలు అవసరం. అందుకోసం అన్ని చర్చలు, ప్రయత్నాలు చేసినప్పటికీ..అంగీకరించిన ఒప్పంద ప్రమాణాలు నెరవేరలేదు అందువల్ల ఆతిథ్య దేశంగా భారత్‌ని తొలగిస్తున్నట్లు వెల్లడించింది". సదరు అందాల పోటీ సంస్థ ఎంజీఐ. ఇదిలా ఉండగా రాచల్‌ గుప్తా వివాదం మరోసారి తెరపైకి వచ్చింది. మిస్ గ్రాండ్ ఇంటర్నేషనల్ 2024 టైటిల్‌ విజేత రాచల్‌ గుప్తా తన టైటిల్‌ని వదులుకున్న ఏడాది తర్వాతే ఎంజీఐ నుంచి ఇలాంటి నిర్ణయం వెలువడటంతో నాటి ఘటనే కారణమని సర్వత్రా విమర్శలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. ఆమె తమ అనుమతి లేకుండానే ప్రాజెక్టులను చేపట్టి ఒప్పందాన్ని ఉల్లంఘించిందంటూ టైటిల్‌ని రద్దు చేసినట్లు ప్రకటించింది ఎంజీఐ. అంతేగాకుండా థాయ్ వ్యాపారవేత్త, మిస్ గ్రాండ్ ఇంటర్నేషనల్ అధ్యక్షుడు, వ్యవస్థాపకుడు మిస్ యూనివర్స్ వైస్ ప్రెసిడెంట్ (ఆసియానా) అయిన నవాత్ ఇత్సరగ్రిసిల్ ఆమె శస్త్ర చికిత్స చేయించకుందంటూ ఆమె రూపాన్ని ఎగతాళి చేసినట్లు ఆరోపణలు వచ్చాయి. అలాగే ఆమె ఇక్కడ విషపూరిత వాతావరణం, పదే పదే నెరవేర్చని వాగ్దానాలు కారణంగా తాను ముందుగానే తన పదవికిరాజీనామా చేస్తున్నట్లు ప్రకటించింది. గతంలో కూడా ఇలాంటి తొలగింపే..2022లో మిస్‌గ్రాండ్‌ ఇంటర్నేషనల్‌ ఒప్పందం సమస్యలనే కారణాలుగా చూపి కంబోడియాను సహా ఆతిత్యం దేశంగా రద్దు చేసి మిగిలిన పోటీ కార్యకలాపాలను, పోటీదారులను థాయిలాండ్‌కు తరలించింది. ఆ తర్వాత మిస్‌ గ్రాండ్‌ కంబోడియా అంతర్జాతీయ సంస్థ నుంచి వైదొలుగుతున్నట్లు ఒక ప్రకటన జారీ చేసింది. కాగా, నెటిజన్లు మిస్‌ గ్రాండ్‌ ఇంటర్నెషనల్‌ సంస్థ నిర్ణయంపై మండిపడుతున్నారు. 72వ మిస్ వరల్డ్ పోటీతో సహా, భారతదేశం ఇన్ని ఏళ్లుగాగా అందాల పోటీలకు ఆతిథ్యం ఇవ్వగలిగినప్పుడు, ఆ దేశం ఖచ్చితంగా MGIకి కూడా ఆతిథ్యం ఇవ్వగల సామర్థ్యం ఉందని, థాయిలాండ్‌ కావాలనే డ్రామా చేస్తుందంటూ తిట్టిపోస్తున్నారు. View this post on Instagram A post shared by 𝗠𝗶𝘀𝘀 𝗚𝗿𝗮𝗻𝗱 𝗜𝗻𝘁𝗲𝗿𝗻𝗮𝘁𝗶𝗼𝗻𝗮𝗹 (@missgrandinternational) (చదవండి: మీనాక్షి దేవతను తలపించేలా నికితా పోర్వాల్‌ అద్భుత నృత్యం..!)

ప్రపంచ రాజకీయాల్లో ఈ జంట కనిపిస్తే సోషల్‌ మీడియాలో సందడి మొదలవుతుంది. భారత్‌ ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, ఇటలీ ప్రధాని జార్జియా మెలోనీ మధ్య ఉన్న స్నేహబంధం మరోసారి అందరి దృష్టినీ ఆకర్షించింది. ఇద్దరి సరదా సంభాషణలు, ఆప్యాయ పలకరింపులు ఇప్పటికే ‘మెలోడీ’ పేరుతో వైరల్‌గా మారాయి. తాజాగా మెలోనీకి మోదీ చేసిన ఓ ప్రత్యేక విషెస్‌ ఈ స్నేహాన్ని మరోసారి చర్చలోకి తెచ్చింది.ఇటలీ ప్రధాని జార్జియా మెలోనీ అరుదైన ఘనత సాధించారు. అత్యధిక కాలం ప్రధానమంత్రిగా కొనసాగిన నేతగా ఆమె తాజాగా రికార్డు సృష్టించారు. ఈ సందర్భంగా భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఆమెకు అభినందనలు తెలిపారు. మెలోనీని తన స్నేహితురాలిగా పేర్కొంటూ.. ఆమె నాయకత్వంపై ఇటలీ ప్రజలకు ఉన్న విశ్వాసానికి ఈ ఘనత నిదర్శనమని అన్నారు.“నా స్నేహితురాలు ప్రధాని మెలోనీకి అభినందనలు. ఇటలీ యుద్ధానంతర చరిత్రలో అత్యంత ఎక్కువ కాలం నిరంతరంగా ప్రధానమంత్రిగా కొనసాగుతున్న ప్రధానిగా ఆమె నిలిచారు” అంటూ భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఎక్స్‌ వేదికగా శుక్రవారం ఓ పోస్ట్‌ చేశారు. మెలోనీ నాయకత్వంలో భారత్‌–ఇటలీ మధ్య ప్రత్యేక వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యం మరింత బలోపేతమైందని పేర్కొన్నారు. ఇరు దేశాల ప్రజల ఉజ్వల భవిష్యత్తు కోసం మెలోనీతో కలిసి మరింత సన్నిహితంగా పనిచేయాలని ఎదురుచూస్తున్నట్లు తెలిపారు.Mi congratulo con la mia amica, il Primo Ministro Meloni, per essere diventata il Primo Ministro con il mandato più lungo nella storia del dopoguerra italiano. Questo traguardo riflette la fiducia che il popolo italiano ripone nella sua leadership. La sua amicizia è stata…— Narendra Modi (@narendramodi) September 4, 2026అలా ప్రధానిగా..1977లో రోమ్‌లో జన్మించిన జార్జియా మెలోనీ చిన్న వయసులోనే రాజకీయాల్లోకి వచ్చారు. 1992లో యువజన రాజకీయ ఉద్యమంలో చేరిన ఆమె.. ఆ తర్వాత ఇటలీ పార్లమెంట్‌లో అడుగుపెట్టారు. 2008లో అప్పటి ప్రధాని సిల్వియో బెర్లుస్కోనీ ప్రభుత్వంలో యువజన వ్యవహారాల మంత్రిగా పనిచేశారు. 2012లో ‘బ్రదర్స్‌ ఆఫ్‌ ఇటలీ’ పార్టీని స్థాపించి, 2014లో దాని అధ్యక్షురాలయ్యారు. 2022 సాధారణ ఎన్నికల్లో ఆమె పార్టీ నేతృత్వంలోని కూటమి విజయం సాధించడంతో.. అదే ఏడాది అక్టోబర్‌ 22న ఇటలీ ప్రధానిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు. తద్వారా ఇటలీ చరిత్రలో తొలి మహిళా ప్రధానిగా మెలోనీ రికార్డు సృష్టించారు. తాజా రికార్డుపై ఇటు తన సోషల్‌ మీడియాలో మెలోనీ సైతం ఓ పోస్ట్‌ చేశారు.Oggi il nostro Governo diventa il più longevo della storia della Repubblica italiana.È un dato che accolgo con gratitudine e con un forte senso di responsabilità. Perché la stabilità non è un record da esibire, ma la condizione che consente a una Nazione di programmare,… pic.twitter.com/EpdHe35vJa— Giorgia Meloni (@GiorgiaMeloni) September 4, 2026మెలోనీ కంటే ముందు..ఇటలీ రిపబ్లిక్‌ ఏర్పడిన 1946 తర్వాత ఎంతోమంది ప్రధానులు మారారు. మెలోనీకి ముందు సుదీర్ఘకాలం నిరంతరంగా ప్రధానిగా కొనసాగిన రికార్డు సిల్వియో బెర్లుస్కోనీ పేరిట ఉండేది. 2001లో ప్రారంభమైన ఆయన రెండో ప్రభుత్వం 1,412 రోజులు కొనసాగింది. 2022 అక్టోబర్‌ 22న ప్రధానిగా బాధ్యతలు చేపట్టిన మెలోనీ తాజాగా ఆ రికార్డును అధిగమించారు.‘మెలోడీ’గా ఫేమస్‌..మోదీ, మెలోనీ మధ్య స్నేహం అంతర్జాతీయ వేదికలపైనా ప్రత్యేకంగా ఆకట్టుకుంటోంది. ఇద్దరి సమావేశాలు, సంభాషణలకు సంబంధించిన ఫొటోలు, వీడియోలు సోషల్‌ మీడియాలో విస్తృతంగా వైరల్‌ కావడంతో ‘మెలోడీ’ అనే హ్యాష్‌ట్యాగ్‌ కూడా ప్రాచుర్యంలోకి వచ్చింది. మెలోనీ కూడా గతంలో మోదీతో తన స్నేహాన్ని సానుకూలంగా ప్రస్తావించారు. ఆఖరికి ఈ బంధం మెలోడీ చాక్లెట్లు పంచుకునే సరదా స్థాయి దాకా వెళ్లింది. అయితే ఈ బంధం గురించి ఇటు ఇండియాలో రాజకీయ దుమారం రేపిన సందర్భమూ ఉంది. ఆ సంగతి పక్కన పెడితే.. ఇక్కడ మోదీ రికార్డేఇటలీలో మెలోనీ సుదీర్ఘకాలం ప్రధానిగా కొనసాగుతూ రికార్డు నెలకొల్పిన వేళ.. భారత్‌లోనూ ప్రధాని మోదీ సుదీర్ఘ పాలనతో ప్రత్యేక గుర్తింపు సాధించారు. 2014లో తొలిసారి ప్రధానిగా బాధ్యతలు చేపట్టిన మోదీ.. 2019, 2024లో వరుసగా ఎన్నికై మూడోసారి ప్రధానిగా కొనసాగుతున్నారు. దీంతో దేశంలో అత్యధిక కాలం ప్రధానిగా పనిచేసిన నేతల జాబితాలో మోదీ అగ్రస్థానంలో ఉన్నారు. భారత్‌లో నెహ్రూ తర్వాత వరుసగా మూడు సార్లు ఎన్నికై ప్రధానిగా కొనసాగుతున్న నేతగా మోదీ నిలిచారు. ఇటలీలో మెలోనీ, భారత్‌లో మోదీ.. ఇద్దరూ తమ తమ దేశాల్లో సుదీర్ఘ రాజకీయ ప్రయాణంతో ప్రత్యేక ముద్ర వేశారు.మరింత బలపడనున్న బంధంఇటలీతో భారత్‌ సంబంధాలు మోదీ ప్రధాని అయ్యాకే క్రమక్రమంగా బలపడుతూ వచ్చాయి. ముఖ్యంగా ప్రత్యేక వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యాన్ని మరింత బలోపేతం చేయడంలో మెలోనీ స్నేహం కీలకంగా ఉందని మోదీనే చాలాసార్లు పేర్కొన్నారు. వాణిజ్యం, రక్షణ, సాంకేతికత, పెట్టుబడులు, ఇంధనం వంటి రంగాల్లో ఇరు దేశాల మధ్య సహకారం కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో.. భవిష్యత్తులోనూ ఈ సంబంధాలు మరింత విస్తరించనున్నాయని మోదీ సంకేతమిచ్చారు.ఇదీ చదవండి: మెలోనీ అనుకుని కౌగిలించుకున్నారా?

న్యూఢిల్లీ: వాణిజ్యం, రక్షణ, కీలక ఖనిజాలు, స్వచ్ఛ ఇంధనం, టెక్నాలజీ సహా కీలక రంగాల్లో పరస్పర సహకారాన్ని మరింత పెంపొందించుకోవాలని భారత్, బెల్జియం నిర్ణయించుకున్నాయి. భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, బెల్జియం ప్రధానమంత్రి బార్ట్‌ డి వేవెర్‌ గురువారం ఢిల్లీలో సమావేశమయ్యారు. ఇరుదేశాల సంబంధాలపై విస్తృతంగా చర్చించారు. ఈ సందర్భంగా రక్షణ సంబంధాలను పెంపొందించుకోవడం, పునరుత్పాదక ఇంధన రంగంలో సహకారం సహా ఇతర అంశాలకు సంబంధించి ఐదు ఒప్పందాలపై రెండు దేశాలు సంతకాలు చేశాయి. రాబోయే ఐదేళ్లలో వార్షిక ద్వైపాక్షిక వాణిజ్య పరిమాణాన్ని రెట్టింపు చేయాలన్ని లక్ష్యాన్ని నిర్దేశించుకున్నాయి. అనంతరం మోదీ, వేవెర్‌ సంయుక్తంగా ఒక ప్రకటన విడుదల చేశారు. గత త్రైమాసికంలో భారత్‌ సాధించిన 7.8 శాతం ఆర్థిక వృద్ధిని నరేంద్ర మోదీ ప్రముఖంగా ప్రస్తావించారు. భారతదేశం ఎదుగుదలను ప్రపంచ విశ్వాసానికి, కొత్త అవకాశాలకు మూలకారణంగా అభివరి్ణంచారు. నేడు ప్రపంచం సంక్షోభ కాలాన్ని ఎదుర్కొంటోందని గుర్తుచేశారు. అనేక ప్రాంతాల్లో ఘర్షణలు కొనసాగుతూనే ఉన్నాయని, అనిశ్చితి వల్ల ఆహారం, ఇంధనం, సప్లై చైన్లు సహా ప్రతి రంగం ప్రభావితమవుతోందని పేర్కొన్నారు. ఇలాంటి ప్రతికూల పరిస్థితుల్లో కూడా భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ పరుగు ఎక్కడా ఆగడం లేదన్నారు. గత త్రైమాసికంలో ఏకంగా 7.8 శాతం వృద్ధిని నమోదు చేయడం ప్రశంసనీయమని ఉద్ఘాటించారు. భారత్, బెల్జియం మధ్య రక్షణ, భద్రతా సహకారాన్ని మొత్తం సంబంధాలకు మూలస్తంభంగా మోదీ అభివరి్ణంచారు. రెండు దేశాల మధ్య సైనిక మారి్పడులు, శిక్షణా సహకారాన్ని పెంపొందించుకోవడానికి అంగీకరించామని చెప్పారు. ఇరుదేశాల ప్రభుత్వాలు, రక్షణ పరిశ్రమల మధ్య కుదిరిన ఒప్పందాలు రక్షణ సహ–అభివృద్ధి, సహ–ఉత్పత్తికి కొత్త అవకాశాలను తెరుస్తాయని స్పష్టంచేశారు. నేరాల నిర్మూలనలో రెండు దేశాల ఏజెన్సీల మధ్య నిఘా సమాచార మారి్పడి, సహకారాన్ని మరింత బలోపేతం చేస్తామన్నారు. భారత్, బెల్జియం ప్రజల మధ్య సంబంధాలే ఇరుదేశాల బంధానికి అతిపెద్ద బలం అని ప్రధానమంత్రి వెల్లడించారు. స్టార్టప్‌ల మధ్య సంబంధాలను బలోపేతం చేయడానికి, మారిటైమ్‌ రంగంలో సహకారాన్ని పెంపొందించడానికి ఇరుపక్షాలు అంగీకరించాయని తెలిపారు. విశ్వవిద్యాలయ, పరిశోధన సహకారాన్ని కూడా బలోపేతం చేస్తామన్నారు. ప్రతిభావంతుల బదిలీని సులభతరం చేయడానికి, త్వరలో ‘వలస, బదిలీ భాగస్వామ్య ఒప్పందం’కుదుర్చుకుంటామని తెలియజేశారు. చట్టబద్ధ పాలన, సంప్రదింపులు, దౌత్యంపై భారత్, బెల్జియం దేశాలకు ఎనలేని విశ్వాసం ఉందన్నారు. పునరుత్పాదక ఇంధనంపై నేడు కుదిరిన అవగాహన ఒప్పందం మన సుస్థిరత సహకారానికి కొత్త ఊపునిస్తుందని మోదీ వివరించారు.గతంలో కంటే విస్తృతమైన సంబంధాలు: వేవెర్‌ భారత్‌–యూరోపియన్‌ యూనియన్‌ స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం కుదరడం పట్ల బెల్జియం ప్రధానమంత్రి వేవెర్‌ హర్షం వ్యక్తంచేశారు. ఇదొక గొప్ప మైలురాయిగా నిలుస్తుందని తెలిపారు. అలాగే భారత్, బెల్జియం దేశాలు గతంలో కంటే విస్తృతమైన, మరింత వ్యూహాత్మకమైన సంబంధాలను నిర్మించుకుంటున్నాయని వివరించారు.

ఇప్పటికే వర్షాభావ పరిస్థితులు ఎదుర్కొంటున్న భారతదేశానికి అంతర్జాతీయ వాతావరణ సంస్థ (డబ్ల్యూఎంఓ) పిడుగులాంటి వార్తను మోసుకొచ్చింది. ఈ ఏడాది మొదలైన ఎల్‌–నినో వచ్చే ఏడాది మొదటి వరకూ కచ్చితంగా కొనసాగుతుందని హెచ్చరించింది. ఫలితంగా మరిన్ని వాతావరణ విపత్తులు, వడగాడ్పులు, అకాల వర్షాలు, వరదలు తప్పవన్న ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. దక్షిణ అమెరికా వద్ద భూమధ్య రేఖ ప్రాంతంలోని పసఫిక్‌ మహా సముద్రపు ఉపరితల జలాల ఉష్ణోగ్రతలు కొంచెం పెరిగితే దాన్ని ఎల్‌–నినో అంటారన్నది తెలిసిన విషయమే. నాలుగైదేళ్ల విరామంతో వచ్చే ఈ వాతావరణ దృగ్విషయం ప్రపంచ వాతావరణంపై మరీ ముఖ్యంగా భారతదేశానికి కీలకమైన నైరుతీ రుతుపవనాలపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతుంది. ఎల్‌నినో వచ్చిన సంవత్సరాల్లో రుతుపవనాలు బలహీనంగా ఉండటమే కాకుండా... వడగాడ్పులు పెరుగుతూంటాయి. అకాల వర్షాలు, వరదలు నమోదవుతూంటాయి. 2026లోనూ ఎల్‌–నినో ఏర్పడిందని, ఇది చరిత్రలో ఎన్నడూ లేనంత తీవ్రంగా ఉండవచ్చునన్న అంచనాలను ప్రపంచ వాతావరణ సంస్థ ఈ ఏడాది మధ్యలోనూ ఇచ్చింది. అయితే తాజాగా గురువారం జారీ చేసిన ప్రకటనలో మాత్రం ఈసారి సూపర్‌ ఎల్‌–నినో పరిస్థితులు ఏర్పడటం వందకు వంద శాతం పక్కా అని తేల్చి చెప్పింది. చరిత్రలోనే అతిపెద్ద ఎల్‌–నినోగా అవతరించనుందని, 2027 ఫిబ్రవరి నెల వరకూ ఈ పరిస్థితులు కొనసాగవచ్చని స్పష్టం చేసింది. పసఫిక్‌ మహా సముద్ర ప్రాంతంలోని ఉపరితల ఉష్ణోగ్రతలు అసాధారణ రీతిలో ఉండటం దీనికి కారణమవుతోందని తెలిపింది. రెండున్నర డిగ్రీలు ఎక్కువ... పసఫిక్‌ మహా సముద్రంలో ఎల్‌–నినో పరిస్థితులను అంచనా కట్టేందుకు కొన్ని నిర్దిష్ట ప్రాంతాల్లో ఉష్ణోగ్రతలను ఎప్పటికప్పుడు పరిశీలిస్తూంటారు. అలాంటి ప్రాంతాల్లో ఒకటైన ‘ద నినో 3.4’లో ఈ ఏడాది ఉష్ణోగ్రతలు చాలా అసాధారణంగా ఉన్నట్లు తెలిసింది. మే–జూలై నెల మొదటి వరకూ ఇక్కడి ఉష్ణోగ్రతలు సగటు కంటే 1.5 డిగ్రీ సెల్సియస్‌ ఎక్కువగా ఉంటే జూలై నెలలో రెండు డిగ్రీలకు పెరిగింది. ఆ తరువాత వారం వారం ఉష్ణోగ్రతల్లో పెరుగుదల నమోదై ఆగస్టు మధ్యకు 2.6 డిగ్రీ సెల్సియస్‌కు చేరుకున్నట్లు డబ్ల్యూఎంఓ తెలిపింది. ఉపరితలంతోపాటు దిగువభాగంలోనూ కొన్నిచోట్ల ఉష్ణోగ్రతలు సగటు కంటే ఎనిమిది డిగ్రీ సెల్సియస్‌ వరకూ ఎక్కువగా ఉండటంపై ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది. ఈ పరిస్థితులు ఎల్‌–నినో మరింత బలపడేందుకు కారణమవుతున్నాయని, 2026 ఆఖరుకు పతాక స్థాయికి చేరుతుందని వివరించింది. డబ్ల్యూఎంఓ అంచనాల ప్రకారం ఎల్‌–నినోల వివరాలు నమోదు చేయడం మొదలుపెట్టిన 1950 నుంచి తీసుకున్నా ఈ ఏడాది అతి బలమైన నాలుగు ఎల్‌నినోల్లో ఒకటిగా నిలుస్తుందని హెచ్చరించింది. ఒక్క తీరుగా ఉండని ప్రభావం... ఎల్‌నినో ప్రపంచవ్యాప్తంగా వాతావరణంపై ఒకే తీరైన ప్రభావం చూపకపోవడం సమస్యను మరింత జటిలం చేస్తుంది. బలం ఆధారంగా ఏ దేశంపై ప్రభావం ఎంత తీవ్రంగా ఉంటుందో కూడా చెప్పలేము. భారత దేశం విషయానికి వస్తే... చాలా సందర్భాల్లో ఎల్‌నినో తీవ్రత నైరుతి రుతుపవనాలపై వ్యతిరేక ప్రభావం చూపింది. ఎల్‌నినో సంవత్సరాల్లో తక్కువ వర్షపాతం నమోదవుతుంది. అయితే కొన్ని సంవత్సరాల్లో దీనికి భిన్నమైన పరిస్థితులూ ఏర్పడటం గమనార్హం. ఈ ఏడాది నైరుతి రుతుపవనాలు సాధారణం కంటే తక్కువగా ఉంటాయని భారత వాతావరణ సంస్థ ఇప్పటికే ప్రకటించింది. ఇందుకు తగ్గట్టుగానే ఆంధ్రప్రదేశ్, కర్ణాటక, తెలంగాణల్లోనూ చాలా చోట్ల వర్షాలు తక్కువగానే కురిశాయి. ఆగస్టు నాటికి దేశవ్యాప్తంగా వర్షాలు సాధారణం కంటే 16 శాతం తక్కువగా నమోదైన విషయం తెలిసిందే. ఈ నేపథ్యంలోనే డబ్ల్యూఎంఓ సూపర్‌ ఎల్‌నినో పక్కా అని, 2027 ఫిబ్రవరి వరకూ కొనసాగవచ్చునన్న ప్రకటన ఆందోళన కలిగిస్తోంది. దీనర్థం... రానున్న మూడు నెలలు దేశంలో ఉపరితల ఉష్ణోగ్రతలు ఎక్కువగా ఉంటాయి. హిందూ మహాసముద్రంలో పరిస్థితుల్లో ఏదైనా మార్పు వస్తే ఎల్‌నినో స్థితిగతుల్లోనూ తేడాలు వచ్చే అవకాశం ఉంది. సూపర్‌ ఎల్‌ నినో కారణంగా వచ్చే ఏడాది రికార్డు స్థాయిలో అత్యధిక ఉష్ణోగ్రతలు నమోదయ్యే అవకాశం ఉందని అంచనా. ‘‘స్పానిష్‌ భాషలో ఎల్‌నినో అంటే చిన్న బాలుడని అర్థం. కానీ... వివిధ దేశాల ఆర్థిక వ్యవస్థలను ధ్వంసం చేయగల సత్తా ఉంది. ఇప్పటికే ప్రపంచవ్యాప్తంగా కరవు కాటకాలు, కార్చిచ్చులు, వరదలు నమోదవుతున్నాయి. ఎన్‌నినో తీవ్రతతోపాటు ఇవి కూడా మరింత ప్రమాదకరంగా మారనున్నాయి. ఈ అసాధారణ ఎల్‌నినో పరిస్థితులను అంతేస్థాయిలో సమర్థంగా ఎదుర్కొనేందుకు సిద్ధమవ్వాలి. డబ్ల్యూఎంఓ యాభై ఏళ్ల చరిత్రలో ఎన్నడూ లేనంత స్థాయిలో జాతీయ వాతావరణ సంస్థలు, జలవనరుల సేవలను అప్రమత్తం చేస్తున్నాం. మానవ ప్రాణ, జీవనోపాధి మార్గాలకు విఘాతం కలగకుండా ఎప్పటికప్పుడు సమాచారం అందించేది వీరే. ఐక్యరాజ్య సమితికి చెందిన అన్ని మానవీయ సేవల సంస్థలతో కలిసి పని చేసేందుకు డబ్ల్యూఎంఓ కట్టుబడి ఉంది. వాతావరణానికి సంబంధించిన సమాచారం, విపత్తుల నిర్వహణలో సాయం, వ్యవసాయం, ఆరోగ్యం, జలవనరుల నిర్వహణలో సాయం అందిస్తాం. వృథా చేసేంత సమయం లేనేలేదిప్పుడు’’ – డబ్ల్యూఎంఓ సెక్రటరీ జనరల్‌ సెలెస్టీ సాలో – సాక్షి, నేషనల్‌ డెస్క్

న్యూఢిల్లీ: నిరంతర ఆవిష్కరణలు, అత్యుత్తమ ఉత్పత్తులను అందిస్తూ 2047 నాటికి వికసిత (అభివృద్ధి చెందిన) భారత్‌ సాకారం దిశగా సాహసోపేతమైన మార్గాన్ని రూపొందించుకోవాలని భారత వాహన పరిశ్రమకు ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ పిలుపునిచ్చారు. గురువారమిక్కడ జరిగిన భారతీయ వాహన తయారీదారుల సంఘం (సియామ్‌) 2026 వార్షిక సదస్సుకు అందించిన సందేశంలో, ఇటీవలి స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందాలతో అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలో మన వాహన రంగం దూసుకెళ్లేందుకు వీలవుతుందని పేర్కొన్నారు. ఇప్పటికే ప్రపంచవ్యాప్తంగా గుర్తింపు పొందిన మన పరిశ్రమ మరింతగా విస్తరించేందుకు ఈ ఒప్పందాలు దోహదం చేస్తాయని చెప్పారు. సియామ్‌ ప్రెసిడెంట్‌ శైలేష్‌ చంద్ర ప్రధాని సందేశాన్ని చదివి వినిపించారు. ‘వికసిత భారత్‌ జర్నీలో వాహన రంగానికి కొంగొత్త అవకాశాలు లభిస్తాయి. భారీగా వృద్ధి చెందుతుంది. దేశాభివృద్ధిలో కీలక మూల స్తంభంగా రవాణా రంగం పాత్ర బలోపేతమవుతుంది. గడిచిన దశాబ్దకాలంగా అత్యంత వేగంగా వృద్ధి చెందుతున్న ప్రధాన ఆర్థిక వ్యవస్థల్లో ఒకటిగా భారత్‌ నిలుస్తోంది. ఎకానమీ ప్రగతితో పాటు వాహనాలకు డిమాండ్‌ కూడా పుంజుకుంటుంది. హైవేలు, ఇతర మౌలిక సదుపాయాల విస్తరణ జోరుతో మన ఆటోమొబైల్‌ పరిశ్రమకు మరిన్ని కొత్త అవకాశాలు దక్కుతున్నాయి’ అని ప్రధాని వ్యాఖ్యానించారు. ఈవీలు రయ్‌... దేశంలో చార్జింగ్‌ సదుపాయాల విస్తరణ జోరందుకోవడంతో ఎలక్ట్రిక్‌ వాహనాల (ఈవీ) కొనుగోళ్లు భారీగా పెరుగుతున్నాయని.. ఇది ఆవిష్కరణల్లో కొత్త అవకాశాలను సృష్టిస్తోందని మోదీ పేర్కొన్నారు. నవతరం మొబిలిటీ దిశగా భారత్‌ దూసుకెళ్తున్న నేపథ్యంలో భారతీయ వాహన తయారీ సామర్థ్యాలను సరికొత్త శిఖరాలను తీసుకెళ్లడంలో సియామ్‌ కీలక పాత్ర పోషిస్తుందని ప్రధాని చెప్పారు. సంస్కరణలు, ఉత్పత్తి ఆధారిత ప్రోత్సాహక (పీఎల్‌ఐ) స్కీమ్‌ల వంటి చర్యలతో వాహన పరిశ్రమ తయారీ సామర్థ్యాలు మరింత బలోపేతమయ్యాయని వివరించారు. ఆర్థిక వృద్ధికి కీలక చోదకం: సియామ్‌ ప్రెసిడెంట్‌ భారత్‌ ఆర్థిక ప్రగతికి ఆటోమొబైల్‌ పరిశ్రమ కీలక చోదకంగా నిలుస్తుందని సియామ్‌ ప్రెసిడెంట్‌ శైలేష్‌ చంద్ర పేర్కొన్నారు. పర్యావరణహితమైన, కాలుష్యరహిత, సురక్షిత రవాణా విషయంలో ప్రపంచవ్యాప్త, జాతీయ ప్రాధాన్యతలతో అనుసంధానం చేయడంలో గణనీయమైన పాత్ర పోషిస్తోందన్నారు. దేశ ఎకానమీలో వాహన పరిశ్రమ వాటా రూ.22.75 లక్షల కోట్లను అధిగమించిందని, జీఎస్‌టీ వసూళ్లలో ఈ రంగం నుంచి దాదాపు 15% లభిస్తున్నట్లు ఆయన వెల్లడించారు. ప్రత్యక్షంగా, పరోక్షంగా 3 కోట్ల మందికి ఆటో పరిశ్రమ ఉపాధి కల్పిందని చెప్పారు. 2025–26లో 46 లక్షల విక్రయాలు.. 7.6% వృద్ధితో ప్యాసింజర్‌ వాహన విభాగం రికార్డు సృష్టించిందన్నారు. గత ఆర్థిక సంవత్సరంలో మొత్తం 25 లక్షల ఈవీలు (24.7% వృద్ధి) అమ్ముడయ్యాయని ఆయన తెలిపారు. పెట్రోలు, డీజిల్‌ కార్లపై మరిన్ని నియంత్రణలు... దేశంలో ఎలక్ట్రిక్‌ మొబిలిటీని మరింత పెంచేందుకు వాహన రంగం చర్యలు తీసుకోవాలని ప్రధాని సలహాదారు తరుణ్‌ కపూర్‌ పరిశ్రమను కోరారు. దేశీయంగా బ్యాటరీ తయారీని ప్రోత్సహించేందుకు ప్రభుత్వం పన్ను సంబంధిత మార్పులను ప్రవేశపెట్టడంపై దృష్టి సారించిందని కూడా ఆయన పేర్కొన్నారు. మరోపక్క, రానున్న కాలంలో పెట్రోలు, డీజిల్‌ వాహనాలు.. ముఖ్యంగా కార్ల విషయంలో ప్రభుత్వం మరిన్ని నియంత్రణలను అమలు చేసే అవకాశం ఉందని.. పరిశ్రమ దీనికి సిద్ధంగా ఉండాలన్నారు. సీఎన్‌జీ వాహనాలపై దృష్టి సారించినట్లే... రానున్న కాలంలో ఈవీలపై ఫోకస్‌ మరింత పెంచాలని ఆటోమొబైల్‌ కంపెనీలకు సూచించారు. మరోపక్క, మరికొన్నేళ్లలో ఈవీలపై ప్రభుత్వం సబ్సిడీలను ఆపేయవచ్చని, పరిశ్రమ ఈ సవాలుకు రెడీగా ఉండాని భారీ పరిశ్రమల శాఖ కార్యదర్శి కమ్రాన్‌ రిజ్వీ పేర్కొన్నారు.2027 అక్టోబర్‌ నుంచి భారత్‌ ఎన్‌సీఏపీ 2.0: గడ్కరీ దేశంలో పెరిగిపోతున్న రోడ్డు ప్రమాదాలను అరికట్టే చర్యల్లో భాగంగా వాహనాల్లో పూర్తిస్థాయి భద్రతా వ్యవస్థను అంచనా వేసే భారత్‌ న్యూ కార్‌ అసెస్‌మెంట్‌ ప్రోగ్రామ్‌ (ఎన్‌సీఏపీ) 2.0ను వచ్చే ఏడాది అక్టోబర్‌ నుంచి అమలు చేయనున్నట్లు కేంద్ర మంత్రి నితిన్‌ గడ్కరీ పేర్కొన్నారు. అలాగే, రేర్‌ ఎమిషన్‌ కంట్రోల్‌ పరికరం వల్ల కాలుష్యం భారీగా తగ్గుతుందని, దీనిపై పరీక్షలు కూడా పూర్తయినట్లు వెల్లడించారు. ఒక్కో డివైజ్‌కు రూ.4,000–5,000 ఖర్చవుతుందన్నారు. బీఎస్‌4 వాహనాల్లో దీన్ని అమర్చిన తర్వాత వెలువడే ఉద్గారాలు బీఎస్‌6 వాహనాల మాదిరిగానే ఉంటాయన్నారు. త్వరలో దీనికి సంబంధించి కొత్త స్కీమ్‌ను ప్రకటించనున్నట్లు ఆయన చెప్పారు. అందుబాటు ధర కీలకం: మారుతీ సీఈఓ నియంత్రణలు, అందుబాటు ధరల మధ్య సరైన సమతుల్యత కొనసాగుతుందని ఆశిస్తున్నట్లు మారుతీ సుజుకీ ఎండీ, సీఈఓ హిసాషి టకేచి పేర్కొన్నారు. దీనివల్ల భారతీయ కొనుగోలుదారులకుసురక్షితమైన, పర్యావరణహిత రవాణా అందుబాటులో ఉంటుందన్నారు. దేశంలో పశువుల పేడ, బయోమాస్, వ్యవసాయ వ్యర్థాలు పుష్కలంగా లభ్యమవుతున్నందున, కంప్రె‹స్డ్‌ బయోగ్యాస్‌కు భారీ అవకాశాలున్నాయని, దీన్ని స్వచ్ఛమైన వాహన ఇంధనంగా మార్చుకోవచ్చని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు. ‘నియంత్రణపరమైన వ్యయాలు పెరిగిపోవడంతో తొలిసారి కారు కొనుగోలు చేసేవారికి భారంగా మారింది. దీంతో గత కొన్నేళ్లుగా చిన్న కార్ల విభాగంలో అమ్మకాలు పడిపోయాయి. లక్షలాది భారతీయ కుటుంబాలకు కారు కొనుగోలు ఇప్పటికీ పెద్ద కల. మరింత రక్షణతో పాటు సౌలభ్యం, సౌకర్యాన్ని కల్పిస్తుంది. అందుకే అందుబాటు ధర చాలా ముఖ్యం’ అని టకేచి పేర్కొన్నారు. ఇటీవలి జీఎస్‌టీ సంస్కరణలతో ఈ ఆర్థిక సంవత్సరం తొలి నాలుగు నెల్లలోనే చిన్న కార్ల (18 శాతం లోపు జీఎస్‌టీ శ్లాబ్‌లో ఉన్నవి) అమ్మకాలు ఏకంగా 30 శాతం మేర ఎగబాకడాన్ని ఆయన ఉదహరించారు. మరీ ముఖ్యంగా ఎంట్రీ లెవెల్‌ కార్లలో ఏకంగా 100 శాతం వృద్ధి నమోదైందని, అందుబాటు ధరకున్న మహిమకు ఇదే నిదర్శనమని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు.

సరిహద్దుల్లో యుద్ధం మొదలైతే సైన్యం ముందుకు కదులుతుంది.. ఆయుధాలు రంగంలోకి దిగుతాయి. కానీ అదే సమయంలో దేశంలోని ఫ్యాక్టరీలు, టెక్నాలజీ కంపెనీలు, డేటా సెంటర్లు, రవాణా వ్యవస్థలు, కమ్యూనికేషన్‌ నెట్‌వర్క్‌లు కూడా యుద్ధంలో భాగమైతే? చైనా ఇప్పుడు సరిగ్గా అదే దిశగా అడుగులు వేస్తోంది. తన జాతీయ రక్షణ సమీకరణ చట్టాన్ని సవరించడం ద్వారా అవసరమైనప్పుడు దేశంలోని ఆర్థిక, పారిశ్రామిక, సాంకేతిక, మానవ వనరులను ఒకేసారి రక్షణ అవసరాలకు మళ్లించే వ్యవస్థను మరింత బలోపేతం చేసింది. తాజాగా రక్షణ సమీకరణ చట్టంలో చేసిన భారీ మార్పులు.. భారత్‌కు రాబోయే యుద్ధాల అసలు స్వరూపంపై గట్టి హెచ్చరిక ఇస్తున్నాయి.2010లో అమల్లోకి వచ్చిన ఈ చట్టాన్ని తొలిసారిగా భారీగా సవరించిన జిన్‌పింగ్‌ ప్రభుత్వం.. ఆగస్టు 28న కొత్త నిబంధనలకు ఆమోదం తెలిపింది. 72 ఆర్టికల్స్‌ను 82కు పెంచిన ఈ సవరణలు అక్టోబర్‌ 1 నుంచి అమల్లోకి రానున్నాయి. చైనా తాజా చట్టంలో అసలు కీలకమైన అంశం ఇదే. జాతీయ సార్వభౌమత్వం, భద్రత, ప్రాదేశిక సమగ్రతతో పాటు ఇప్పుడు ‘అభివృద్ధి ప్రయోజనాలు’ కూడా రక్షణ సమీకరణకు కారణంగా చేర్చింది. అంటే సరిహద్దుల్లో యుద్ధం మొదలైనప్పుడే దేశ వనరులను సమీకరించడం కాదు.. ఆర్థిక భద్రత, సాంకేతిక ప్రయోజనాలు, విదేశీ ఆస్తులు లేదా ఇతర వ్యూహాత్మక ప్రయోజనాలకు ముప్పు వచ్చినా జాతీయ వనరులను రక్షణ అవసరాలకు ఉపయోగించే అవకాశం పెరుగుతుంది. మరో మాటలో చెప్పాలంటే.. చైనా యుద్ధాన్ని కేవలం సైన్యం చేసే పనిగా చూడటం లేదు. మొత్తం దేశ సామర్థ్యాన్ని యుద్ధానికి సిద్ధంగా ఉంచే వ్యవస్థను తయారు చేస్తోంది.ఫ్యాక్టరీ నుంచి యుద్ధభూమి వరకు.. కొత్త చట్టం ప్రకారం అవసరమైనప్పుడు కంపెనీలను పరికరాలు, ముడి పదార్థాలు, సాఫ్ట్‌వేర్‌, టెక్నాలజీ, డేటా నిల్వ చేసుకునేలా ఆదేశించవచ్చు. నిపుణులైన సిబ్బందిని అందుబాటులో ఉంచాలి. సమీకరణకు ఆదేశాలు వచ్చినప్పుడు ఉత్పత్తిని పెంచాలి. అయితే, ఇక్కడే భారత్‌కు అసలు సవాలు మొదలవుతుంది. ఒకవేళ ఎల్‌ఏసీ వద్ద దీర్ఘకాలిక ఉద్రిక్తత ఏర్పడితే.. చైనా తన పరిశ్రమలను వేగంగా రక్షణ అవసరాలకు మళ్లించగలిగితే, సైన్యానికి అవసరమైన పరికరాలు, డ్రోన్లు, కమ్యూనికేషన్‌ వ్యవస్థలు, ఇతర సాంకేతిక సామగ్రి సరఫరాను వేగంగా పెంచే అవకాశం ఉంటుంది.యుద్ధభూమిలో సైనికులు పోరాడుతుంటే.. వెనుక దేశంలోని పరిశ్రమలు ఆ సైన్యానికి నిరంతరం ‘ఇంధనం’ అందించేలా వ్యవస్థను సిద్ధం చేయడమే చైనా లక్ష్యం.తుపాకులే కాదు.. డేటా యుద్ధం కూడా!ఏఐ, సైబర్‌ ఆపరేషన్స్‌, డ్రోన్లు, రోబోటిక్స్‌, శాటిలైట్‌ కమ్యూనికేషన్స్‌, డేటా వ్యవస్థలను కూడా చైనా రక్షణ సమీకరణలో భాగం చేసింది. దీంతో భవిష్యత్‌ ఘర్షణలో సరిహద్దుల్లో సైనిక ఒత్తిడితో పాటు సైబర్‌ దాడులు, కమ్యూనికేషన్‌ వ్యవస్థలకు అంతరాయం, సమాచార యుద్ధం, కీలక మౌలిక వసతులపై ఒత్తిడి వంటి చర్యలు ఏకకాలంలో ఎదురయ్యే అవకాశం ఉంది. ఉదాహరణకు.. సరిహద్దులో సైనిక ఉద్రిక్తత కొనసాగుతూనే భారత్‌లోని కీలక డిజిటల్‌ నెట్‌వర్క్‌లు, కమ్యూనికేషన్‌ వ్యవస్థలు లేదా సమాచార వాతావరణంపై ఒత్తిడి పెరిగితే.. అది సంప్రదాయ యుద్ధం కంటే చాలా విస్తృతమైన సవాలుగా మారుతుంది.భారత్‌కు ప్రమాదం ఏంటి?చైనా ఈ చట్టాన్ని సవరించిందంటే వెంటనే యుద్ధం వస్తుందన్న అర్థం కాదు. కానీ భవిష్యత్‌లో యుద్ధం లేదా సుదీర్ఘ సంక్షోభం వస్తే తన జాతీయ శక్తిని ఎంత వేగంగా సమీకరించుకోవాలనుకుంటోందో ఈ చట్టం స్పష్టం చేస్తోంది. భారత్‌-చైనా మధ్య 2020 లద్దాఖ్‌ ఉద్రిక్తతల తర్వాత ఎల్‌ఏసీపై ఇరు దేశాలూ మౌలిక వసతులు, సైనిక సామర్థ్యాలను పెంచుతున్నాయి. అలాంటి పరిస్థితిలో మరోసారి దీర్ఘకాలిక సరిహద్దు సంక్షోభం తలెత్తితే.. చైనా సైనిక బలంతో పాటు తన పారిశ్రామిక, సాంకేతిక సామర్థ్యాన్ని కూడా నిరంతరం ఉపయోగించగలగడం భారత్‌పై ఒత్తిడిని పెంచే అంశం.పాక్‌తో టెన్షన్‌.. ఇక్కడ మరో కీలక అంశం చైనా-పాకిస్తాన్‌ సమీకరణం. ఒకవైపు ఉత్తర సరిహద్దులో చైనాతో ఉద్రిక్తత.. మరోవైపు పశ్చిమ సరిహద్దులో పాకిస్తాన్‌తో సమస్యలు తలెత్తితే భారత్‌ తన సైనిక వనరులను రెండు దిశల్లో పంచుకోవాల్సి వస్తుంది. అలాంటి పరిస్థితిలో యుద్ధాన్ని ప్రారంభించడం కంటే దాన్ని సుదీర్ఘకాలం కొనసాగించగల సామర్థ్యం అత్యంత కీలకంగా మారుతుంది. సైన్యానికి ఆయుధాలు ఉండటం మాత్రమే కాదు.. వాటిని నిరంతరం ఉత్పత్తి చేయగలగాలి. సైనికులకు సరఫరాలు చేరాలి. రోడ్లు, రైల్వేలు, కమ్యూనికేషన్‌ వ్యవస్థలు పనిచేయాలి. ఉపగ్రహాలు, డిజిటల్‌ నెట్‌వర్క్‌లు సురక్షితంగా ఉండాలి. సైబర్‌ దాడులను తట్టుకోవాలి. ఈ మొత్తం వ్యవస్థను ముందుగానే సిద్ధం చేసుకునే దిశగా చైనా అడుగులు వేస్తోంది.భారత్‌ ఏం చేయాలి?చైనా మోడల్‌ను భారత్‌ కాపీ చేయాల్సిన అవసరం లేదు. కానీ దాని వ్యూహం ఇచ్చే హెచ్చరికను మాత్రం నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. దేశీయ రక్షణ ఉత్పత్తిని మరింత పెంచడం, మందుగుండు సామగ్రి-ముఖ్యమైన పరికరాల వ్యూహాత్మక నిల్వలను బలోపేతం చేయడం, సరిహద్దు మౌలిక వసతులను వేగంగా అభివృద్ధి చేయడం, సైబర్‌ భద్రతను జాతీయ రక్షణలో భాగంగా చూడటం అవసరం. అదే సమయంలో ప్రైవేట్‌ పరిశ్రమలు, స్టార్టప్‌లు, టెక్నాలజీ సంస్థలు, కమ్యూనికేషన్‌ కంపెనీల సామర్థ్యాన్ని అవసరమైనప్పుడు దేశ రక్షణకు ఉపయోగించుకునే విధానాలపై కూడా దృష్టి పెట్టాల్సి ఉంటుంది.ఇదీ చదవండి: ట్రంప్‌ అన్నాడో లేదో.. మ్యాప్‌ మార్చేసిన వైట్‌హౌస్‌!చైనా కొత్త చట్టం వెనుక ఉన్న అసలు ఆలోచనను ఒక్క వాక్యంలో చెప్పాలంటే.. యుద్ధం వచ్చినప్పుడు సైన్యాన్ని మాత్రమే సిద్ధం చేయడం కాదు.. యుద్ధం చేయగల దేశాన్నే ముందుగానే సిద్ధం చేయాలి. భవిష్యత్‌ యుద్ధం సరిహద్దుల్లో మాత్రమే జరగదు. అది ఆకాశంలో, సముద్రంలో, సైబర్‌ ప్రపంచంలో, ఆర్థిక వ్యవస్థలో, సమాచార రంగంలో, ఫ్యాక్టరీల్లోనూ సాగవచ్చు. అందుకే భారత్‌కు చైనా తాజా చట్టం తక్షణ యుద్ధ హెచ్చరిక కంటే దీర్ఘకాలిక వ్యూహాత్మక హెచ్చరిక. ఎవరి వద్ద అత్యాధునిక ఆయుధాలు ఉన్నాయన్నదే కాదు.. సంక్షోభం వచ్చినప్పుడు ఎవరు తమ మొత్తం దేశ శక్తిని వేగంగా సమీకరించగలరు? ఎవరు ఎక్కువకాలం సరఫరాను కొనసాగించగలరు? ఎవరి ఆర్థిక, సాంకేతిక, సైబర్‌ వ్యవస్థలు ఎక్కువకాలం నిలబడగలవు?. రాబోయే ఘర్షణల్లో విజేతను నిర్ణయించే ప్రశ్నలు ఇవే కావచ్చు.

దేశంలో వర్షాల తీరును ఎల్‌ నినో ప్రభావం మార్చేస్తోంది. పసిఫిక్‌ మహాసముద్రంలో మారుతున్న సముద్ర ఉష్ణోగ్రతల ప్రభావంతో ఇటు నైరుతి రుతుపవనాల పనితీరుపై ప్రభావం పడుతోంది. ముఖ్యంగా దక్షిణ భారతంలో ఈ పరిస్థితులు మరీ ఘోరంగా ఉన్నాయి. ఈ ఏడాది నైరుతి రుతుపవనాల సీజన్‌ లోటు వర్షపాతంతో ముగుస్తుందా? అనే అనుమానాల నడుమ.. భారత వాతావరణ విభాగం (IMD) షాకింగ్‌ అప్‌డేట్‌ ఇచ్చింది.దేశంలో వర్షాలపై ఎల్‌ నినో ప్రభావం మరింత స్పష్టమవుతోంది. పసిఫిక్‌ మహాసముద్రంలో పరిస్థితులు బలపడుతున్న నేపథ్యంలో సెప్టెంబర్‌లోనూ దేశవ్యాప్తంగా సాధారణం కంటే తక్కువ వర్షపాతం నమోదయ్యే అవకాశం ఉందని ఐఎండీ చెబుతోంది. అయితే ఉత్తర భారతంతో పోలిస్తే దక్షిణ ప్రాంతంలో వర్షాల పరిస్థితి ఆందోళనకరంగా ఉంది. ఆగస్టులో దక్షిణ ద్వీపకల్పంలో సాధారణం కంటే 27 శాతం తక్కువ వర్షపాతం నమోదైంది. బంగాళాఖాతం నుంచి వచ్చే వర్ష వ్యవస్థలు దక్షిణం వైపు ఆశించిన స్థాయిలో ప్రభావం చూపకపోవడం కూడా ఇందుకు కారణమైంది. దీంతో తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్‌, కర్ణాటక, తమిళనాడు, కేరళలో వర్షాలపై ఆందోళన పెరిగింది.ఆగస్టులో దేశానికీ లోటేనైరుతి రుతుపవనాలకు కీలకమైన ఆగస్టు నెలలో దేశవ్యాప్తంగా 16.3 శాతం వర్షపాతం లోటు నమోదైంది. నెలలో సాధారణంగా కురవాల్సిన వర్షాలతో పోలిస్తే ఈ లోటు కనిపించింది. ఆగస్టు చివరి నాటికి దాదాపు 42 శాతం జిల్లాలు లోటు వర్షపాతం పరిధిలో ఉండగా.. మరో 5 శాతం జిల్లాల్లో పరిస్థితి తీవ్రంగా ఉంది. అంటే లోటు కేవలం ఒకటి రెండు రాష్ట్రాలకు పరిమితం కాలేదన్నమాట.అల్పపీడనాలు.. ఉత్తరానికే మళ్లాయిఈసారి వర్షాల అసమాన పంపిణీకి అల్పపీడనాల గమనం కూడా ఒక కారణంగా మారింది. బంగాళాఖాతంలో ఏర్పడిన పలు అల్పపీడన వ్యవస్థలు ఉత్తర దిశగా పయనించి మధ్య, ఉత్తర భారతంపై ఎక్కువ ప్రభావం చూపాయి. దీంతో అక్కడ కొన్ని ప్రాంతాలకు భారీ వర్షాలు అందగా.. దక్షిణ ద్వీపకల్పంలో ఆశించిన వర్షాలు పడలేదు. ఒకే దేశంలో ఒకచోట వరదలు.. మరోచోట వర్షాభావం కనిపించడానికి ఇదీ ఒక కారణం.సెప్టెంబర్‌లోనూ నిరాశేసెప్టెంబర్‌ సాధారణంగా నైరుతి రుతుపవనాల చివరి కీలక నెల. ఈ సమయంలో కురిసే వర్షాలు ఖరీఫ్‌ పంటలకు, నేలలో తేమను నిలబెట్టుకోవడానికి ఎంతో అవసరం. అయితే ఈసారి దేశవ్యాప్తంగా సెప్టెంబర్‌ వర్షపాతం దీర్ఘకాల సగటులో 91 శాతం కంటే తక్కువగా ఉండొచ్చని IMD అంచనా వేసింది. దీంతో సీజన్‌ ముగిసేలోపు వర్షాల లోటు కొంత మేర భర్తీ అయ్యే అవకాశాలు తగ్గాయి.రుతుపవనాలకు బలహీన ముగింపు?జూన్‌–సెప్టెంబర్‌ కాలాన్ని నైరుతి రుతుపవనాల సీజన్‌గా పరిగణిస్తారు. సెప్టెంబర్‌లోనూ వర్షాలు తగ్గితే.. మొత్తం సీజన్‌ సాధారణం కంటే గణనీయమైన లోటుతో ముగిసే అవకాశం ఉంది. అదే జరిగితే వ్యవసాయ ఆధారిత ప్రాంతాల్లో నేల తేమ, సాగునీరు, జలాశయాల నిల్వలపై ఒత్తిడి పెరగొచ్చు. అయితే స్థానికంగా కురిసే భారీ వర్షాలు ఈ పరిస్థితిని కొంతవరకు మార్చే అవకాశం ఉంటుంది.పంటలకు కీలక దశప్రస్తుతం ఖరీఫ్‌ పంటలు కీలక ఎదుగుదల దశలో ఉన్నాయి. పత్తి, సోయాబీన్‌, మొక్కజొన్న, పప్పుధాన్యాలకు తగినంత నేలతేమ అవసరం. వర్షాల విరామం ఎక్కువైతే పంటల దిగుబడులపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. మరోవైపు నేలలో తేమ తక్కువగా ఉంటే రబీ పంటల సాగు ప్రారంభ సమయంలోనూ రైతులకు ఇబ్బందులు ఎదురయ్యే ప్రమాదం ఉంది.వర్షాలే కాదు.. వేడి కూడా?వర్షాల లోటుతోపాటు ఉష్ణోగ్రతల పరిస్థితిపైనా IMD నిఘా పెట్టింది. సెప్టెంబర్‌లో కొన్ని ప్రాంతాల్లో సాధారణం కంటే ఎక్కువ గరిష్ఠ ఉష్ణోగ్రతలు నమోదయ్యే అవకాశం ఉందని అంచనా ఉంది. వర్షాలు తగ్గడం, నేల తేమ పడిపోవడం, వేడి పెరగడం ఒకేసారి జరిగితే నీటి అవసరం మరింత పెరుగుతుంది. ముఖ్యంగా వ్యవసాయం, తాగునీటి వనరులపై దీని ప్రభావం కనిపించే అవకాశం ఉంది.ముందున్నది కీలక సమయంఎల్‌ నినో ప్రభావం ఒక్కసారిగా దేశమంతా ఒకే విధంగా కనిపించదు. సముద్ర ఉష్ణోగ్రతలు, గాలుల కదలికలు, ఇతర సముద్ర–వాతావరణ వ్యవస్థలు కూడా భారత వర్షపాతాన్ని ప్రభావితం చేస్తాయి. అందుకే రానున్న నెలల్లో దీని తీవ్రత ఎలా మారుతుంది? దాని ప్రభావం శీతాకాలం, తదుపరి వర్షాకాలం వరకు ఎంతవరకు కొనసాగుతుంది? అన్నది కీలకంగా మారింది. ఐఎండీ అంచనా ప్రకారం.. ఎల్‌ నినో ఎఫెక్ట్‌ మార్చి వరకూ కొనసాగనుంది.మొత్తంగా.. ఈ ఏడాది నైరుతి రుతుపవనాల పంపిణీ దక్షిణాదికి పెద్దగా కలిసిరాలేదు. ఉత్తర, మధ్య భారతానికి అల్పపీడన వ్యవస్థల ద్వారా వర్షాలు అందుతుండగా.. దక్షిణ ద్వీపకల్పంలో లోటు కొనసాగుతోంది. సెప్టెంబర్‌లోనూ ఆశించిన స్థాయిలో వర్షాలు లేకపోతే వ్యవసాయం, నేలతేమ, నీటి వనరులపై ఒత్తిడి మరింత పెరిగే అవకాశముంది. దీంతో ఎల్‌ నినో ప్రభావం రానున్న నెలల్లో ఎలా మారుతుందన్నది దేశవ్యాప్తంగా ఆసక్తికరంగా మారింది.ఇదీ చదవండి: జెన్‌జీ.. కేర్‌ ఫ్రీ అనుకునేరు!

ఇరాన్‌ తమ ఆంక్షల నుంచి తప్పించుకునే అవకాశమే లేదని అమెరికా విదేశాంగ మంత్రి మార్కో రూబియో అంటున్నారు. ఆ దేశానికి ఆదాయం సమకూర్చేలా ఎలాంటి వ్యవస్థలను ఏర్పాటు చేయడంలోనూ ఇతర దేశాలు సహకరించకూడదని స్పష్టం చేశారు. అలా చేస్తే ఆయా దేశాలపైనా అమెరికా ఆంక్షలు విధించాల్సి వస్తుందని తేల్చిచెప్పారు. భారత ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ.. ఇరాన్‌ అధ్యక్షుడు మసౌద్‌ పెజెష్కియాన్‌తో బిష్కెక్‌లో భేటీ అయిన తరుణంలో ఈ వ్యాఖ్యలకు ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది.ఇరాన్‌తో సంబంధాలు కొనసాగించే హక్కు ప్రతి దేశానికీ ఉందని రూబియో పేర్కొన్నారు. అమెరికా కూడా గతంలో ఇరాన్‌ ప్రభుత్వ ప్రతినిధులతో చర్చలు జరిపిందని గుర్తుచేశారు. అయితే ఆర్థికంగా ఇరాన్‌కు సహకరించడం, అమెరికా ఆంక్షలను తప్పించుకునేందుకు మార్గాలు సృష్టించడం మాత్రం ఆమోదయోగ్యం కాదని స్పష్టం చేశారు. ఇరాన్‌ ఆంక్షలను తప్పించుకుని ఆదాయం సంపాదించేలా ఏ దేశమైనా సహకరిస్తే.. ఆ దేశంపైనా అమెరికా చర్యలు తీసుకుంటుందని హెచ్చరించారు. ఇరాన్‌ సంపాదించే ఆదాయాన్ని ఉగ్రవాదానికి మద్దతు ఇవ్వడానికి, అణ్వాయుధాల తయారీకి ఉపయోగించే అవకాశం ఉందని రూబియో ఆరోపించారు.భారత్‌–ఇరాన్‌ వాణిజ్యంపై కామెంట్‌..మోదీ–పెజెష్కియాన్‌ భేటీపై స్పందించిన మార్కో రూబియో.. భారత్‌, ఇరాన్‌ మధ్య కొత్త వాణిజ్య ఒప్పందం గురించి తనకు తెలియదని అన్నారు. ఇరాన్‌తో సంబంధాలు పెట్టుకోవడం ఆయా దేశాల విదేశాంగ విధానానికి సంబంధించిన విషయమని పేర్కొన్నారు. అయితే అమెరికా ఆంక్షలను తప్పించుకునేందుకు ఇరాన్‌కు సహకరించడం వేరు అని స్పష్టం చేశారు. వాణిజ్య సంబంధాల ద్వారా ఇరాన్‌కు నిధులు సమకూరేలా చేసి.. వాటిని అమెరికా వ్యతిరేక కార్యకలాపాలకు ఉపయోగించే పరిస్థితిని తాము అంగీకరించబోమని రూబియో వ్యాఖ్యల సారాంశం.మోదీ–పెజెష్కియాన్‌ భేటీలో..షాంఘై సహకార సంస్థ (SCO) సదస్సు సందర్భంగా కిర్గిజ్‌స్థాన్‌ రాజధాని బిష్కెక్‌లో ప్రధాని మోదీ, ఇరాన్‌ అధ్యక్షుడు పెజెష్కియాన్‌ సమావేశమయ్యారు. భారత్‌–ఇరాన్‌ సంబంధాలను మరింత బలోపేతం చేయడం, ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని విస్తరించడం వంటి అంశాలపై ఇరువురు నేతలు చర్చించారు. అదే సమయంలో పశ్చిమాసియాలో కొనసాగుతున్న ఉద్రిక్తతలు, ప్రాంతీయ పరిస్థితులపైనా అభిప్రాయాలు పంచుకున్నారు. శాశ్వత శాంతి కోసం జరిగే ప్రయత్నాలకు భారత్‌ మద్దతు కొనసాగిస్తుందని మోదీ స్పష్టం చేశారు.వాణిజ్య నౌకల భద్రతపై భారత్‌ ఆందోళనపశ్చిమాసియాలో ఉద్రిక్తతల ప్రభావం సముద్ర రవాణాపైనా పడుతున్న నేపథ్యంలో.. వాణిజ్య నౌకలు, నావికుల భద్రత అంశం కూడా ఇరువురు నేతల చర్చల్లో ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. వాణిజ్య నౌకాయానం, స్వేచ్ఛాయుత రాకపోకలకు ఎలాంటి ఆటంకాలు కలగకూడదని భారత్‌ స్పష్టం చేసింది. పౌరులు, పౌర మౌలిక వసతులు, వాణిజ్య నౌకలు, నావికులను దాడుల పరిధిలోకి తీసుకురావొద్దని న్యూఢిల్లీ తన వైఖరిని పునరుద్ఘాటించింది.దౌత్యపరమైన పాత్రకు పిలుపుమరోవైపు ఇరాన్‌ అధ్యక్షుడు పెజెష్కియాన్‌.. పశ్చిమాసియాలో ఉద్రిక్తతలను తగ్గించేందుకు భారత్‌ తన దౌత్య సంబంధాలను ఉపయోగించాలని కోరారు. సమస్యలను చర్చలు, దౌత్యం ద్వారానే పరిష్కరించుకోవాలన్నది తమ ప్రభుత్వ విధానమని చెప్పారు.అమెరికా మాత్రం దౌత్య మార్గాన్ని పక్కనపెట్టి బలప్రయోగం, యుద్ధం, ఆంక్షల బాట పట్టిందని ఆయన విమర్శించారు. ఇరాన్‌ యుద్ధాన్ని కోరుకోవడం లేదని, ప్రజల రక్షణతో పాటు శాంతి, స్థిరత్వానికి అనుకూలమైన పరిస్థితులు కల్పించడమే తమ లక్ష్యమని పేర్కొన్నారు.ఇరాన్‌పై ఆర్థిక ఒత్తిడి పెంచుతున్న అమెరికాట్రంప్‌ ప్రభుత్వం ఇరాన్‌పై ఆర్థిక ఒత్తిడిని మరింత పెంచుతోంది. ఇరాన్‌తో వ్యాపారం చేసే దేశాలు, సంస్థలు అమెరికా ఆంక్షల పరిధిలోకి వచ్చే అవకాశం ఉందని ఇప్పటికే హెచ్చరికలు జారీ చేసింది. ఈ నేపథ్యంలో రూబియో తాజా వ్యాఖ్యలు మరింత ప్రాధాన్యం సంతరించుకున్నాయి. ఇరాన్‌తో సంబంధాలు కొనసాగించడాన్ని పూర్తిగా నిషేధించడం లేదని చెబుతూనే.. ఆంక్షలను తప్పించుకునేలా ఆర్థిక సహకారం అందించే దేశాలను మాత్రం అమెరికా ఉపేక్షించబోదన్న సంకేతాన్ని వాషింగ్టన్‌ ఇచ్చింది.భారత్‌కు సవాల్‌ఇరాన్‌తో భారత్‌కు దీర్ఘకాలిక చారిత్రక, వ్యూహాత్మక, ఆర్థిక సంబంధాలు ఉన్నాయి. మరోవైపు అమెరికాతోనూ భారత్‌ కీలక భాగస్వామ్యాన్ని కొనసాగిస్తోంది. దీంతో ఇరాన్‌తో వాణిజ్య సంబంధాలను విస్తరించడంతో పాటు అమెరికా ఆంక్షలను ఉల్లంఘించకుండా ఉండటం న్యూఢిల్లీకి కీలకంగా మారింది.మోదీ–పెజెష్కియాన్‌ భేటీ తర్వాత రూబియో చేసిన తాజా హెచ్చరిక.. ఇరాన్‌ విషయంలో భారత్‌ సహా ఇతర దేశాలపై అమెరికా నిఘా, ఒత్తిడి మరింత పెరిగే అవకాశం ఉందన్న సంకేతంగా కనిపిస్తోంది.ఇదీ చదవండి: గూగుల్‌ తర్వాత యాపిల్‌ అదే పని చేసిందిగా!

మ‌హిళ‌ల క్రికెట్‌లో తొలిసారి నిర్వ‌హించ‌నున్న చాంపియ‌న్స్ ట్రోఫీకి భార‌త్ ఆతిథ్య‌మివ్వ‌నుంది. ఈ మేర‌కు అంత‌ర్జాతీయ క్రికెట్ కౌన్సిల్ (ఐసీసీ) భార‌త్‌కు ఆతిథ్య హ‌క్కుల‌ను జారీ చేస్తూ బుధ‌వారం ప్ర‌క‌ట‌న విడుద‌ల చేసింది. ఫిబ్ర‌వ‌రి 14 నుంచి 28 వ‌ర‌కు ముంబై, వ‌డోదర వేదిక‌లుగా చాంపియ‌న్స్ ట్రోఫీ జ‌ర‌గ‌నుంది. ఈ టోర్నీలో టాప్‌-6 టీమ్స్ త‌ల‌ప‌డ‌నున్నాయి. అయితే తొలుత మ‌హిళ‌ల తొలి చాంపియ‌న్స్ ట్రోఫీకి శ్రీలంక ఆతిథ్య‌మివ్వాల్సింది. కానీ ప్ర‌స్తుతం శ్రీలంక పాల‌నా ప‌ర‌మైన సమ‌స్య‌ల‌తో స‌త‌మ‌త‌మ‌వుతున్న వేళ ఐసీసీ రిస్క్ తీసుకోవ‌డానికి ఇష్ట‌ప‌డలేదు. దీంతో చాంపియ‌న్స్ ట్రోఫీ ఆతిథ్య హ‌క్కుల‌ను శ్రీలంక నుంచి భార‌త్‌కు మారుస్తూ నిర్ణ‌యం తీసుకుంది. శ్రీలంక‌లో టోర్నీ నిర్వ‌హ‌ణ సాధ్యం కాక‌పోవ‌డంతో జూలైలో జ‌రిగిన ఐసీసీ వార్షిక స‌ర్వ‌స‌భ్య స‌మావేశంలో లంక‌కు బదులుగా టోర్నీని బంగ్లాదేశ్‌, సౌతాఫ్రికా, భార‌త్ రూపంలో మూడు ప్ర‌తిపాద‌న‌లు చేసింది. తాజాగా ఐసీసీ బుధ‌వారం భార‌త్‌కు ఆతిథ్య హ‌క్కులు క‌ట్ట‌బెడుతూ తుది నిర్ణ‌యం తీసుకుంది. జూలై 6 అర్హత కటాఫ్ తేదీ నాటికి ఐసీసీ మహిళల టీ20ఐ టీమ్ ర్యాంకింగ్స్‌లో తమ స్థానాల ప్రకారం అర్హత సాధించిన ఆ ఆరు జట్లు రౌండ్-రాబిన్ లీగ్‌లో పోటీపడతాయి. ఇందులో అగ్రస్థానంలో నిలిచిన రెండు జట్లు ఫిబ్రవరి 28న జరిగే ఫైనల్‌కు చేరుకుంటాయి. క‌టాఫ్ ర్యాంకింగ్స్ ప్ర‌కారం ఆస్ట్రేలియా, ఇంగ్లండ్‌, భార‌త్‌, న్యూజిలాండ్‌, ద‌క్షిణాఫ్రికా, శ్రీలంక‌లు తొలి చాంపియ‌న్స్ ట్రోఫీలో ఆడ‌నున్నాయి.India set to host the inaugural ICC Women's Champions Trophy 2027 from 14 to 28 February.The Cricket Club of India (CCI) in Mumbai and the Vadodara International Cricket Stadium will be the venues for the landmark tournament.More details here - https://t.co/PlDTCL9adC pic.twitter.com/NwM4zPrZk8— BCCI (@BCCI) September 2, 2026 A landmark moment for women’s cricket awaits. The dates and venues for the inaugural Women’s Champions Trophy in 2027 are now confirmed, as India prepares to welcome the world’s best teams from 14-28 February.Read more ➡️ https://t.co/QrY2iyDwyU pic.twitter.com/m7cWLxY8I8— ICC (@ICC) September 2, 2026Read: ఆసీస్‌తో సిరీస్‌కు పక్కనబెట్టారు.. కట్‌చేస్తే ట్రిపుల్‌ సెంచరీ

ఖాట్మండు: దేశం అ‍త్యంత కష్ట సమయంలో ఉండగా సహకరించినందుకు భారత్‌కు నేపాల్ ప్రధాని కృతజ్ఞతలు తెలిపారు. వరద సహాయక, రెస్క్యూ ఆపరేషన్లలో సహాయం చేసినందుకు నేపాల్ భారత్, చైనాలకు ధన్యవాదాలన్నారు. ఈ రోజు బుధవారం పార్లమెంటులో ప్రసంగిస్తూ, రెండు పొరుగు దేశాలు సకాలంలో సహాయక సామగ్రి, సాంకేతిక బృందాలతో పాటు అత్యవసర సహాయాన్ని నేపాల్‌కు అందించాయని తెలిపారు. కాగా ఇటీవల నేపాల్‌లో వరదలు బీభత్సం సృష్టించిన సంగతి తెలిసిందే. ఈ నేపథ్యంలో పొరుగుదేశమైన భారత్‌ వెనువెంటనే నేపాల్‌కు ఆపన్న హస్తం అందించింది. భారతదేశం ఐదవ విడత సహాయ సామాగ్రిని పంపింది. భారత బృందాలు సొరంగాలలో గాలింపు చర్యలలో సహాయం చేస్తూ మృతదేహాలను గుర్తించడంలో సహకరిస్తున్నాయి. నేపాల్ వరదల కారణంగా ఇప్పటివరకు 1,127 మంది ప్రాణాలు కోల్పోగా, 4,800 మందికి పైగా గల్లంతయ్యారు. పలు జలవిద్యుత్ ప్రాజెక్టులలోని కార్మికులు సైతం గల్లంతయ్యారు. మరికొంతమంది సొరంగాలలో చిక్కుకుని ఉండవచ్చని భయపడుతున్నారు. ఈ విపత్కర సమయంలో భారత్‌ నేపాల్‌కు అపన్నహస్తం అందించింది. సహాయక చర్యల నిమిత్తం పలు కీలక సామాగ్రిని నేపాల్‌ పంపింది.నేపాల్‌కు అండగా నిలిచిన భారత్‌మొదటి C-130J విమానం దుప్పట్లు, టార్పాలిన్‌లు, పరిశుభ్రతా కిట్‌లు మరియు నిత్యావసర వస్తువులతో సహా సుమారు 10 టన్నుల సహాయ సామాగ్రిని అందించింది.ఆగస్టు 27 – ఒక సి-17 గ్లోబ్‌మాస్టర్ విమానం సహాయక సామాగ్రి, మందులు మరియు ఆహార ప్యాకెట్లతో సహా 37.5 టన్నుల సహాయాన్ని అందించింది.ఆగస్టు 28 – మూడవ విడతలో సుమారు 10 టన్నుల సహాయక సామగ్రి, 11 మంది సభ్యుల వైద్య మరియు సొరంగ-రెస్క్యూ నిపుణుల బృందాన్ని నేపాల్‌కు పంపింది. ఆగస్టు 30 – నాల్గవ విమానం 11 టన్నుల సహాయ సామాగ్రితో పాటు, DNA ఫోరెన్సిక్ నిపుణులు మరియు సొరంగం రెస్క్యూ పరికరాలను అందించింది.సెప్టెంబర్ 2 – 11 మంది సభ్యుల ప్రత్యేక సహాయక బృందం, అదనపు సాంకేతిక సహాయంతో కూడిన ఐదవ విమానాన్ని నేపాల్‌కు పంపారు. మృతదేహాలను గుర్తించడంలో సహాయపడటానికి భారత్ డీఎన్ఏ పరీక్ష నిపుణుల బృందాన్ని సైతం నేపాల్‌కు పంపింది.

న్యూఢిల్లీ: ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఇటీవలే భారతీయులు అనవసర బంగారం కొనుగోళ్లను తగ్గించాలని, విదేశీ పర్యటనలకు బదులుగా దేశంలోనే పర్యటించాలని, విదేశాల్లో వివాహాలు నిర్వహించకుండా భారత్‌లోనే వివాహాలు చేసుకోవాలని సూచించారు. ఆయన ఎందుకు ఈ సూచనలు చేశారో, దాని వల్ల భారత్‌కు ఏయే ప్రయోజనాలు చేకూరుతాయో తెలుసా?బంగారం కొనుగోళ్లు ఎందుకు తగ్గించాలి?భారత్‌ బంగారం అవసరాల్లో ఎక్కువ భాగాన్ని దిగుమతుల ద్వారా తీర్చుకుంటోంది. బంగారం కొనుగోళ్లు పెరిగితే విదేశీ మారకద్రవ్య వ్యయం పెరుగుతుంది. దీనివల్ల వాణిజ్య లోటుపై ప్రభావం పడటంతో పాటు రూపాయి విలువపై ఒత్తిడి పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది. ఈ ఏడాది ఏప్రిల్‌తో ప్రారంభమైన ఆర్థిక సంవత్సరం తొలి 4 నెలల్లో బంగారం దిగుమతులు గత ఏడాదితో పోలిస్తే 32% కంటే ఎక్కువ పెరిగినట్లు వార్త పేర్కొంది.విదేశీ పర్యటనలు ఎందుకు వద్దంటున్నారు?విదేశీ పర్యటనల విషయంలోనూ ఇదే ఆలోచనను ప్రధాని ముందుకు తెచ్చారు. విదేశాల్లో హోటళ్లు, రెస్టారెంట్లు, రవాణా, వినోదం కోసం భారతీయులు చేసే ఖర్చు విదేశీ వ్యాపారాలకు చేరుతుంది. విదేశాల్లో వివాహాలు నిర్వహిస్తే వేదికలు, వసతి, ఆహారం, ప్రయాణం వంటి వాటిపై మరింత విదేశీ వ్యయం జరుగుతుంది. ఆ ఖర్చులో కొంత భాగాన్ని భారత్‌లోనే పెట్టడం ద్వారా దేశీయ వ్యాపారాలు, ఉపాధికి ప్రయోజనం కలుగుతుందని ప్రధాని పేర్కొన్నారు.భారత్‌ ఆర్థిక వ్యవస్థ ఏప్రిల్‌-జూన్‌ త్రైమాసికంలో 7.8% వృద్ధిని నమోదు చేసినా, అంతర్జాతీయ పరిణామాల నుంచి దేశానికి ముప్పు కొనసాగుతోందని ప్రధాని తెలిపారు. భారత్‌ ముడి చమురు అవసరాల్లో 88% కంటే ఎక్కువ దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతోంది. పశ్చిమాసియాలో కొనసాగుతున్న ఘర్షణలు, హార్మూజ్‌ జలసంధిపై అనిశ్చితి కారణంగా ఇంధన మార్కెట్లలో మరిన్ని అంతరాయాల ప్రమాదం ఉంది.స్వదేశీ విధానందేశంలో తయారయ్యే వస్తువులు, దేశీయ సేవలు, స్థానిక వ్యాపారాలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాల్సి ఉంటుంది. ప్రధాని మోదీ తాజా సూచన కూడా దేశీయ వినియోగం, స్వయం సమృద్ధిని పెంచే విస్తృత స్వదేశీ విధానంలో భాగమే. దేశీయ వినియోగాన్ని పెంచడం, స్వయం సమృద్ధిని ప్రోత్సహించడం కోసం ప్రధాని మోదీ చేస్తున్న విస్తృత ప్రయత్నంలో భాగమే ఈ ప్రకటన. “మనం స్వదేశీకి ఎంత ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇస్తామో, స్వయం సమృద్ధికి అంత ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇచ్చినట్లే” అని ఆయన అన్నారు. భారత్ తన అభివృద్ధి వేగాన్ని కొనసాగించగలదని, స్వాతంత్య్రం వచ్చి 100 సంవత్సరాలు పూర్తయ్యే నాటికి అభివృద్ధి చెందిన ఆర్థిక వ్యవస్థగా మారగలదన్న విశ్వాసాన్ని ఆయన వ్యక్తం చేశారు. ఇతర దేశాలపై ఆధారపడకుండా దేశ అవసరాలను దేశీయ ఉత్పత్తులు, వనరులు, సేవల ద్వారా ఎక్కువగా తీర్చుకునే సామర్థ్యాన్ని భారత్‌ పెంచుకోవాలి.

ఆకస్మిక వరదలతో అతలాకుతలం అయిన నేపాల్‌ సరికొత్త డిమాండ్‌ను తెర మీదకు తెచ్చింది. ప్రస్తుతం అక్కడ సహాయక చర్యలు కొనసాగుతుండగా.. భారత్‌ సహా పలు దేశాలు పాలు పంచుకుంటున్నాయి. అయితే తమకు సాయంతో పాటు న్యాయం కూడా జరగాలని నేపాల్‌ వాదిస్తోంది. చేయని తప్పులకు శిక్ష తామెందుకు అనుభవించాలని.. భారత్‌, చైనా, అమెరికాలు తమకు పరిహారం చెల్లించాల్సిందేనంటూ చెబుతోంది.హిమాలయ దేశం నేపాల్‌.. ఇప్పుడు క్లైమేట్‌ జస్టిస్‌ పేరిట ప్రపంచం ముందు ఓ ప్రశ్న ఉంచింది. వాతావరణ మార్పుల ప్రభావంతోనే తాము భారీ విపత్తులను ఎదుర్కోవాల్సి వస్తోందని ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తోంది. ఈ క్రమంలో ప్రపంచంలో అత్యధిక కార్బన్‌ డయాక్సైడ్‌ (CO₂) ఉద్గారాలు చేస్తున్న దేశాల్లో ముందున్న చైనా, అమెరికా, భారత్‌ తమకు వాతావరణ నష్టపరిహారం చెల్లించాలని డిమాండ్‌ చేస్తోంది. ఈ మూడు దేశాలు చారిత్రక బాధ్యత వహించాల్సిన అవసరం ఉందని నేపాల్‌ విదేశాంగ మంత్రి శిశిర్‌ ఖనాల్‌ చెబుతున్నారు. తాము తక్కువ స్థాయిలోనే కార్బన్‌ ఉద్గారాలు చేస్తున్నా.. వాతావరణ మార్పుల ప్రభావంతో భారీ విపత్తులను ఎదుర్కొంటున్నామని శిశిర్‌ అంటున్నారు. తమ దేశం సృష్టించని సంక్షోభానికి తామే మూల్యం చెల్లించాల్సి వస్తోందని ఆవేదన వ్యక్తం చేశారాయన. ‘ఇది పర్వత సునామీ’చైనా సరిహద్దులోని రసువా జిల్లాలో ఆగస్టు 26న సంభవించిన ఆకస్మిక వరదలు నేపాల్‌ను అతలాకుతలం చేశాయి. హిమనదీ ప్రాంతంలో మంచు, శిలలు కూలిపోవడంతో భారీగా నీరు, బురద, రాళ్లు దిగువ ప్రాంతాలకు దూసుకొచ్చాయి. ఈ ఘటనలో వెయ్యి మందికి పైనే ప్రాణాలు కోల్పోగా.. వేలాది మంది గల్లంతయ్యారు. వాళ్ల ఆచూకీ కోసం ఇంకా అన్వేషణ కొనసాగుతూనే ఉంది. సాధారణ వర్షపాతం లేకుండానే ఒక్కసారిగా వరద ముంచెత్తడంతో బాధిత ప్రాంతాల ప్రజలకు తగినంత ముందస్తు హెచ్చరిక అందలేదు. దీంతో ఈ విపత్తును నేపాల్‌ విదేశాంగ మంత్రి ‘క్యాటస్ట్రాఫిక్‌ మౌంటెన్‌ సునామీ’గా అభివర్ణించారు. వాతావరణ మార్పుల కారణంగా హిమాలయాల్లో మంచు కరుగుదల వేగవంతమవుతోందని.. దాని ప్రభావంతో హిమనదులు, పర్వత వాలులు ఆందోళనకరంగా మారుతున్నాయన్న నిపుణుల హెచ్చరికలను ఈ సందర్భంగా ఆయన గుర్తు చేశారు. మా తప్పు లేకుండా మూల్యం చెల్లిస్తున్నాం’వాతావరణంలోకి నేపాల్‌ గ్రీన్‌హౌస్‌ వాయు ఉద్గారాలు వాస్తవంగా చాలా తక్కువ. అయినప్పటికీ మేం సృష్టించని ప్రపంచ సంక్షోభానికి అంతిమ మూల్యం చెల్లిస్తున్నాం’’ మంత్రి ఖనాల్‌ అంటున్నారు. వాతావరణ మార్పుల వల్ల హిమాలయాల్లో మంచు కరుగుదల, ఆకస్మిక వరదలు, కొండచరియలు విరిగిపడే ప్రమాదాలు పెరుగుతున్నాయని ఆయన పేర్కొన్నారు. ఇటీవలి వరదలతో నేపాల్‌లో కీలక మౌలిక వసతులు తీవ్రంగా దెబ్బతిన్నాయని, విద్యుత్‌ ఉత్పత్తి సామర్థ్యంలో కూడా గణనీయమైన భాగం దెబ్బతిందని, దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థపైనా ఈ విపత్తు తీవ్ర ప్రభావం చూపుతోందని అన్నారాయన.‘సాయం కాదు.. న్యాయం’ఇది నాగరికత మనుగడకు సంబంధించిన విషయం. ఇకపై వాతావరణ విపత్తుల విషయంలో మా దౌత్య విధానాన్ని ‘సాయం’గా కాకుండా.. ‘న్యాయం, పరిహారం’ వైపు మళ్లిస్తాం. ఇది దాతృత్వం కాదు.. చట్టపరమైన, నైతిక బాధ్యత అని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. ఇప్పటికే వాతావరణ నష్టపరిహారానికి సంబంధించి అంతర్జాతీయ భాగస్వాములకు నేపాల్‌ క్లెయిమ్‌ పంపిందని మంత్రి వెల్లడించారు. రాబోయే అంతర్జాతీయ వేదికలన్నింటిపైనా ఈ అంశాన్ని గట్టిగా ప్రస్తావిస్తామని చెప్పారు.కాలుష్యంలో ఎవరి వాటా ఎంత?వాతావరణ మార్పులపై నేపాల్‌ చేస్తున్న వాదనలో ప్రధానంగా కార్బన్‌ ఉద్గారాల అసమానతను ప్రస్తావిస్తోంది. గ్లోబల్‌ కార్బన్‌ బడ్జెట్‌ (Global Carbon Budget 2025) గణాంకాల ప్రకారం.. కార్బన్‌డయాక్సైడ్‌ ఉద్గారాల్లో చైనా వాటా సుమారు 32 శాతం. అమెరికా వాటా 13 శాతం, భారత్‌ వాటా 8 శాతం. అంటే ఈ మూడు దేశాలే కలిపి ప్రపంచ ఫాసిల్‌ కార్బన్‌ ఉద్గారాల్లో దాదాపు 53 శాతం రిలీజ్‌ చేశాయన్నమాట. అయితే.. అయితే నేపాల్‌ పరిస్థితి పూర్తిగా భిన్నంగా ఉంది. 2024 గణాంకాల ప్రకారం ఆ దేశం నుంచి రిలీజ్‌ అయిన కర్బన ఉద్గారాలు సుమారు 1.59 కోట్ల టన్నులు మాత్రమే. అంటే ప్రపంచ దేశాల్లో ఆ వాటా 0.04 శాతం మాత్రమే. అలాగే యావరేజ్‌గా ఒక దేశం 0.5 టన్నులు రిలీజ్‌ చేస్తుంటే.. నేపాల్‌ అంతకంటే తక్కువగా ఉందన్నమాట. అలాగని..చైనా, అమెరికా, భారత్‌ వంటి దేశాలు నేపాల్‌కు తప్పనిసరిగా పరిహారం చెల్లించాలనే రూల్‌గానీ, చట్టంగానీ లేదు. ఇది కేవలం నేపాల్‌ తెర మీదకు తెచ్చిన ‘క్లైమేట్‌ జస్టిస్‌–లాస్‌ అండ్‌ డ్యామేజ్‌’ వాదన మాత్రమే. అయితే తక్కువ ఉద్గారాలు చేసే దేశాలే వాతావరణ విపత్తులతో ఎక్కువగా నష్టపోతున్న నేపథ్యంలో.. ఎక్కువ కార్బన్‌ను రిలీజ్‌ చేస్తున్న చేసిన దేశాలు ఆర్థిక బాధ్యత తీసుకోవాలన్న డిమాండ్‌ మాత్రం చర్చనీయాంశంగా మారే అవకాశం లేకపోలేదు.ఇదీ చదవండి: కాల్చరు.. పూడుస్తారు! ఎందుకో తెలుసా?

న్యూఢిల్లీ: వాహన కంపెనీలకు ఈ ఏడాది పండుగ కళ ముందే వచ్చేసింది. దేశీయ ప్యాసింజర్‌ వాహనాల (పీవీ) విక్రయాలు ఆగస్టులో 35% పెరిగి 4.5 లక్షల యూనిట్లకు చేరాయి. గతేడాది (2025) ఆగస్టులో ఇవి సుమారు 3.3 లక్షల యూనిట్లుగా ఉన్నాయి. గత సెపె్టంబరులో జీఎస్‌టీ రేట్ల తగ్గింపు, రెపో రేట్ల కోతలతో రుణాల ఈఎంఐలు తగ్గడం, రూ.12 లక్షల వరకు ఆదాయంపై పన్ను మినహాయింపు వంటి పరిణామాలు వాహనాలకు డిమాండ్‌ను పెంచాయని పరిశ్రమ వర్గాలు చెబుతున్నాయి. దీంతో రానున్న పండగ సీజన్‌పై ఆటో పరిశ్రమలో ఆశావాదం నెలకొంది. ఈ ఏడాది (2026–27) దేశీ ప్యాసింజర్‌ వాహనాల పరిశ్రమ 10% వృద్ధి సాధించవచ్చని అంచనా వేశారు. ఇదిలా ఉండగా, మారుతీ సుజుకీకి ఆగస్టు చివరి నాటికి 1.8 లక్షల వాహనాల పెండింగ్‌ బుకింగ్‌లు ఉన్నాయని బెనర్జీ తెలిపారు.కాంపాక్ట్‌ ఎస్‌యూవీ బ్రెజ్జా బుకింగ్‌లు సుమారు 30 వేలుగా చెప్పారు.

అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్‌ ట్రంప్‌ దూకుడుతో అన్ని దేశాలూ కొత్త కొత్త దారులు వెదుక్కుంటున్నాయి. ఉన్న కూటములు విస్తరిస్తున్నాయి. సైనిక సహకార ఒప్పందాలు పుట్టుకొస్తున్నాయి. మంగళవారం ముగిసిన రెండు రోజుల షాంఘై సహకార సంస్థ (ఎస్‌సీఓ) శిఖరాగ్ర సమావేశాలు దీన్నే నిరూపించాయి. 2001లో అయిదు సభ్యదేశాలతో మొదలైన ఆ సంస్థ 2017లో మనదేశంతోపాటు పాకిస్తాన్‌ను కూడా చేర్చుకోగా... 2023లో ఇరాన్, ఆ మరుసటి ఏడాది బెలారస్‌ కూడా సంస్థలోకి ప్రవేశించాయి. ఈసారి తుర్కియే, అజర్‌బైజాన్, ఆర్మేనియా, మంగోలియా, లావోస్, టోగో, నేపాల్, మాల్దీవులు, బహ్రెయిన్, శ్రీలంక తదితర 14 దేశాలు ‘సంభాషణ భాగస్వాములు’గా ఇందులో పాలుపంచుకున్నాయి. ఎస్‌సీఓ పాతికేళ్ల ప్రస్థానాన్ని జాగ్రత్తగా గమనిస్తే అది క్రమేపీ రష్యా పరిధినుంచి చైనా పరిధిలోకి జారుకుంటున్నదన్న అభిప్రాయం కలుగుతుంది. ఇప్పటికైతే మధ్య ఆసియాలోని పూర్వపు సోవియెట్‌ ప్రాంతాలైన కజఖ్‌స్తాన్, కిర్గిస్తాన్, తజికిస్తాన్, తుర్కుమెనిస్తాన్, ఉజ్బెకిస్తాన్‌లు భద్రత, సంస్కృతి, సంస్థాగత, వ్యూహాత్మక అంశాల్లో ఇంకా రష్యాకు సాన్నిహిత్యంగానే ఉన్నాయి. అది కొనసాగుతుంది కూడా. కానీ మరోపక్క ఈ దేశాల్లో చైనా ఆర్థిక ప్రాబల్యం పెరుగుతోంది. అది ఈసారి సమావేశాల్లో బాహాటంగానే కనబడింది. చైనాను పశ్చిమాసియా, యూరప్, పశ్చిమాసియాలతో అనుసంధానించే బెల్ట్‌ అండ్‌ రోడ్‌ ఇన్షియేటివ్‌(బీఆర్‌ఐ) బృహత్తర ప్రాజెక్టు ద్వారా వచ్చే రోడ్లు, రైల్వేలు, పైప్‌లైన్లు, పోర్టులు వగైరాలు తమ ప్రాంత ఆర్థిక చిత్రాన్ని సమూలంగా మార్చేస్తాయని ఆ దేశాలు భావిస్తున్నాయి. చైనా వీటికి ఆయుధ సామగ్రి విక్రయాన్ని కూడా మొదలెట్టింది. అసలే ఆర్థికంగా అంతంత మాత్రంగా ఉండే రష్యా ఉక్రెయిన్‌తో యుద్ధానికి దిగి మరింత నష్టపోయింది. ఈ దశలో చైనాతో భాగస్వామ్యం కలిసొస్తుందని పూర్వపు సోవియెట్‌ దేశాలు భావించటంలో వింతేమీ లేదు. ఇప్పుడున్న అంతర్జాతీయ పరిస్థితుల్లో ఈ విషయంలో చైనాతో విభేదించే ఓపిక, తీరిక రష్యాకు లేవు. అందుకే ఈ పరిణామాలను మౌనంగా వీక్షిస్తోంది. ఈ నేపథ్యంలో మన దేశం కూడా ఆచితూచి అడుగేయటం అవసరం. ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ సెక్యూరిటీ (భద్రత), కనెక్టివిటీ (అనుసంధానం), ఆపర్చ్యునిటీ (అవకాశం) అనే మూడుస్తంభాలుగా ఎస్‌సీఓ దేశాలమధ్య సహకారం పటిష్టపడాలనీ... అది కొలవగలిగే ఫలితాల సాధన దిశగా ఉండాలనీ సదస్సులో పిలుపునివ్వటం గమనించదగింది. చైనా మాదిరే ఆ సంస్థ ఛత్రఛాయలో మనం కూడా ఎదగటానికి, ఆర్థికంగా విస్తరించటానికి మరింతగా ప్రయత్నించాల్సి వుంది. ఇందుకు అవరోధాలు తక్కువేం లేవు. సంస్థలోని రెండు సభ్య దేశాలు రష్యా, ఇరాన్‌ యుద్ధాల్లో కూరుకుపోయాయి. వాటితో ఒప్పందాలు కుదుర్చుకునే దేశాలపై అమెరికా ఆంక్షల కత్తి వేలాడుతోంది. భారత్, పాకిస్తాన్‌ మధ్య వైరం అలాగే ఉంది. అమెరికా ఒత్తిళ్ల కారణంగా ఇరాన్‌ నుంచి మన దేశం చమురు కొనుగోళ్లను గణనీయంగా తగ్గించుకుంది. ఏడేళ్ల తర్వాత ఇటీవలే ముడి చమురు దిగుమతి చేసుకుంది. ఇరాన్‌ అధ్యక్షుడు మసూద్‌ పెజెష్కియాన్‌తో జరిగిన ద్వైపాక్షిక సమావేశంలో రాగల కాలంలో ఆ దేశంతో మరిన్ని రంగాలకు వాణిజ్యాన్ని విస్తరించదల్చుకున్నట్టు మోదీ చెప్పారు. ఇరాన్‌పై మహా ఆర్థిక దిగ్బంధనాన్ని అమలు చేస్తామని అమెరికా ప్రకటించిన నేపథ్యంలో ఇది కీలక వాగ్దానం. భిన్న ప్రయోజనాలున్న, వివిధ రాజకీయ వ్యవస్థలున్న దేశాలమధ్య అర్థవంతమైన సహకారం విస్తరించటం అంత సులభమేమీ కాదు. ఈ పాతికేళ్లలో గణనీయంగా పెరిగిన ఎస్‌సీఓ... ఉగ్రవాదం, వేర్పాటువాదం, తీవ్రవాదాలను సమర్థవంతంగా ఎదుర్కొనాలన్న చైనా ప్రతిపాదనకు ఇప్పటికీ కట్టుబడే ఉన్నా, ఆచరణలో అదేమీ అమలుకావటం లేదు. మన దేశంలో ఉగ్రవాద దాడుల వెనక తన హస్తం లేదని దబాయించటంతోపాటు తమ దగ్గర జరిగే అలాంటి దాడుల్లో భారత్‌ ప్రమేయం ఉందని పాకిస్తాన్‌ ఎదురు ఆరోపిస్తోంది. ఇలాంటి డ్రామాలు కట్టిపెట్టి సభ్యదేశాలు చిత్తశుద్ధితో వ్యవహరించినప్పుడే ఏ సంస్థలైనా లక్ష్యసాధనలో విజయం సాధిస్తాయి. ఎస్‌సీఓ విస్తరణ మంచిదే... దాని మాటెలావున్నా ఆ సంస్థ బలపడాలంటే పెడ ధోరణులను అరికట్టడం తప్పనిసరి.

కోల్‌కతా: పశ్చిమ బెంగాల్‌లో రహదారులపై ఉమ్మివేయడం, బహిరంగ ప్రదేశాల్లో, మూత్రం పోయడం, చెత్త వేయడం వంటి చర్యలకు మంగళవారం నుంచి జరిమానాలు విధించడం ప్రారంభించారు. రాష్ట్రంలోని నగరాల్లో పరిశుభ్రతను పెంచే చర్యల్లో భాగంగా ఈ నిబంధనలను అమలు చేస్తున్నారు. ఈ జరిమానాల ఉద్దేశం ఆదాయం సమకూర్చుకోవడం కాదని, ప్రజల ప్రవర్తనలో మార్పు తీసుకురావడమేనని పట్టణాభివృద్ధి, పురపాలక వ్యవహారాల మంత్రి అగ్నిమిత్ర పాల్ తెలిపారు.బహిరంగ ప్రదేశంలో ఉమ్మితే రూ.100 జరిమానా విధిస్తారు. చెత్తను పడేయడం లేదా అపరిశుభ్రతకు కారణమయ్యేలా చేయడంపై రూ.200 జరిమానా ఉంటుంది. బహిరంగ ప్రదేశాల్లో మలవిసర్జన, మూత్ర విసర్జన చేసినా రూ.200 చెల్లించాలి. 125 మైక్రాన్ల కంటే తక్కువ మందం ఉన్న ఒక్కసారి వినియోగించే ప్లాస్టిక్ క్యారీ బ్యాగుల వాడకానికీ ఇదే జరిమానా వర్తిస్తుంది. అయితే జరిమానాలను కఠినంగా అమలు చేసేందుకు అవసరమైన పౌర మౌలిక వసతులు ఇంకా పూర్తిస్థాయిలో సిద్ధం కాలేదని ప్రభుత్వం తెలిపింది.“జరిమానాల ద్వారా డబ్బు వసూలు చేయడానికి కఠినంగా వ్యవహరించడం మా ఉద్దేశం కాదు. ప్రజల్లో అవగాహన కల్పించడమే లక్ష్యం. జరిమానాలు విధించి ప్రజల నుంచి డబ్బు తీసుకోవాలని మేము కోరుకోవడం లేదు” అని పాల్ చెప్పారు. కోల్‌కతాతో పాటు రాష్ట్రంలోని ఇతర నగరాలు కూడా అందంగా మారాలని తాము కోరుకుంటున్నామని ఆమె అన్నారు.నగరాలను పరిశుభ్రంగా ఉంచడం ప్రభుత్వం ఒక్కటితో సాధ్యం కాదని మంత్రి స్పష్టం చేశారు. ప్రజల్లో బాధ్యతాభావం రావాలని, “ఈ నగరం కూడా తమదే” అనే భావన పెరగాలని ఆమె అన్నారు. ఏడాదిలో కొన్ని అవగాహన కార్యక్రమాలు నిర్వహించడం మాత్రమే సరిపోదని, ప్రజలు తమ నగరం, తమ రాష్ట్రాన్ని తామే అపరిశుభ్రం చేయకూడదనే భావనను అలవర్చుకోవాలని పేర్కొన్నారు. వచ్చే ఏడాదిలో మార్పు కనిపిస్తుందని ఆశిస్తున్నట్లు చెప్పారు.ప్రజా మౌలిక వసతులపై దృష్టి ప్రజా మౌలిక వసతులపై కూడా ప్రభుత్వం దృష్టి పెట్టింది. మార్కెట్లు, రైల్వే స్టేషన్ల సమీపంలో చెత్తబుట్టలను ఏర్పాటు చేస్తున్నారు. అదనపు ప్రజా మరుగుదొడ్ల నిర్మాణానికి చర్యలు ప్రారంభించారు. “ఈ రోజు నుంచి జరిమానాలు ప్రారంభమవుతున్నాయి. అదే సమయంలో చెత్తబుట్టలు ఏర్పాటు చేయడం, మరుగుదొడ్లు నిర్మించడం కూడా కొనసాగుతోంది” అని పాల్ తెలిపారు.ప్లాస్టిక్ క్యారీ బ్యాగులకు ప్రత్యామ్నాయాలను అందించేందుకు మార్కెట్లలో యంత్రాలను ఏర్పాటు చేస్తున్నారు. వీటిలో ఒకటి ఒక్కోటి రూ.1కు మొక్కజొన్న ఆధారిత సంచులను, మరొకటి రూ.5 నుంచి రూ.10 ధరకు గుడ్డ సంచులను అందిస్తుంది. ఇళ్ల మధ్య చెత్తబుట్టలు ఏర్పాటు చేయకుండా, కుటుంబాలు చెత్తను రెండు రకాలుగా వేరు చేసి పారిశుద్ధ్య కార్మికులకు అందించాలని ప్రభుత్వం సూచిస్తోంది.2019లో సవరించిన పురపాలక చట్టం ప్రకారం బహిరంగంగా ఉమ్మివేస్తే గరిష్ఠంగా రూ.1,000 వరకు జరిమానా విధించే నిబంధన ఇప్పటికే ఉంది. కోల్‌కతాలో అక్రమంగా చెత్త వేయడంపై రూ.50 నుంచి రూ.5,000 వరకు జరిమానాలు ఉన్నాయి. అయితే ఈ నిబంధనల అమలు గతంలో సవాలుగా మారింది. ప్రస్తుతం ప్రారంభమైన కొత్త చర్యలు ఎంత సమర్థంగా అమలవుతాయన్నది రానున్న రోజుల్లో కీలకంగా మారనుంది.

కృష్ణాష్టమి పర్వదినాన్ని పురస్కరించుకుని దేశవ్యాప్తంగా ఆధ్యాత్మిక శోభ సంతరించుకుంది. శ్రీకృష్ణుని జన్మదిన వేడుకలను అత్యంత వైభవంగా నిర్వహించే దేశంలోని ఐదు ప్రముఖ కృష్ణ దేవాలయాలు ఇవే..ఇస్కాన్ ద్వారక (న్యూఢిల్లీ)ఢిల్లీలోని రుక్మిణీ ద్వారకాధీశ్ ఆలయంలో సెప్టెంబరు 3, 4 తేదీల్లో రెండు రోజుల పాటు వేడుకలు జరగనున్నాయి. మొదటి రోజు పిల్లల సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు, అధివాస వేడుకలు ఉండగా, రెండో రోజు మంగళ హారతి, కలశ అభిషేకం, కీర్తనలతో పాటు అర్ధరాత్రి మహా అభిషేకం, కేక్ కటింగ్ కార్యక్రమాలు నిర్వహించనున్నారు.శ్రీకృష్ణ జన్మభూమి (మథుర)శ్రీకృష్ణుడు జన్మించిన పవిత్ర స్థలంగా భావించే మథురలో జన్మాష్టమి ఉత్సవాలు అంబరాన్నంటుతాయి. ఆలయంతో పాటు నగర వీధులన్నీ భక్తుల కోలాహలం, అర్ధరాత్రి ప్రత్యేక పూజలు, సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలతో ఆధ్యాత్మిక వాతావరణాన్ని సంతరించుకుంటాయి.బాంకే బిహారీ ఆలయం (బృందావనం)కృష్ణుని బాల్య స్మృతులతో ముడిపడిన బృందావనంలోని ఈ ప్రసిద్ధ ఆలయ పరిసరాలు ‘రాధే రాధే’ నామస్మరణతో మార్మోగుతాయి. బ్రజ్ ప్రాంతపు ఆధ్యాత్మిక అనుభూతిని సొంతం చేసుకునేందుకు భక్తులు పెద్ద సంఖ్యలో ఇక్కడికి తరలివస్తారు.ద్వారకాధీశ్ ఆలయం (ద్వారక, గుజరాత్)శ్రీకృష్ణుడు పరిపాలకుడిగా వెలుగొందిన ద్వారకలో జన్మాష్టమి వేడుకలకు ప్రత్యేక ప్రాముఖ్యత ఉంది. రోజంతా సాగే ప్రత్యేక పూజాదికాలు, అలంకరణలు అర్ధరాత్రి కృష్ణుని జన్మ మహోత్సవంతో పతాక స్థాయికి చేరుకుంటాయి.ప్రేమ్ మందిర్ (బృందావనం)తెల్లటి పాలరాతితో నిర్మితమైన ఈ ఆలయం కృష్ణుని జీవిత ఘట్టాల కళారూపాలతో కనువిందు చేస్తుంది. జన్మాష్టమి వేళ రాత్రిపూట విద్యుద్దీపాల కాంతుల్లో హారతులు, భజనలతో ఈ ప్రాంగణం భక్తి పారవశ్యాన్ని కలిగిస్తుంది. భక్తులు తమ ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణానికి అనుగుణంగా ఈ క్షేత్రాలను సందర్శించి శ్రీకృష్ణుని అనుగ్రహం పొందవచ్చు.ఇది కూడా చదవండి: ఎస్‌సీవో వేదికగా పాక్‌కు ప్రధాని మోదీ స్ట్రాంగ్ వార్నింగ్

ఆరంకెల జీతం, హెచ్‌1-బీ వీసా కలలతో అమెరికాకు ఎగిరిపోయే భారతీయులకు ఈ కల సాకారమైనాక ఇక లైఫ్‌ సెట్‌ అనుకుంటారు. కానీ ఒక భారత సంతతి మహిళ అలా అనుకోలేదు. వాటన్నింటినీ వదులుకుని మాతృదేశానికి తిరిగి వచ్చేయాలని నిర్ణయించుకుంది. ఎందుకో తెలుసా?'బిజినెస్ ఇన్‌సైడర్' అందించిన వివరాల ప్రకారం 28 ఏళ్ల దిశా లాంబా, 2021లో న్యూయార్క్ యూనివర్సిటీలో కంప్యూటర్ ఇంజనీరింగ్‌లో మాస్టర్స్ డిగ్రీ కోసం అమెరికాకు వెళ్లింది. అక్కడ విజయ వంతమైన కెరీర్‌ను నిర్మించుకుని, 2024లో CVS హెల్త్‌లో డేటా సైంటిస్ట్ ఉద్యోగాన్ని పొందింది. ఆరెంకల భారీ వేతనంతో కూడిన ఉద్యోగం. H-1B వీసా లాటరీ ప్రక్రియలోనూ విజయం సాధించింది. కానీ తన కుటుంబానికి దగ్గరగా ఉండటంతో పాటు,మారుతున్న పరిస్థితుల రీత్యా వాటన్నింటినీ వదులుకోవాలని నిర్ణయించుకుంది.ఒంటరితనం, అమెరికా సమయానికి అనుగుణంగా ఇండియాలోని తల్లిదండ్రులతో మాట్లాడాల్సి రావడం ఆమెను మానసికంగా ఇబ్బందికి గురి చేసినట్టు ఆమె వెల్లడించారు. H-1B వీసా పొందినప్పటికీ ఉద్యోగం మారడం, ఇతర ఆదాయ మార్గాలు (Side hustles) వెతుక్కోవడం, ప్రయాణాలు లేదా కెరీర్ గ్యాప్ తీసుకోవడం H-1B నిబంధనల వల్ల చాలా కష్టంతో కూడుకున్నవి కావడం కూడా ఆమె నిర్ణయానికి ఊతమిచ్చాయి.ఇదీ చదవండి: రూ. 15 లక్షల కారు, 70 తులాల గోల్డ్‌ : అయినా కట్నదాహానికి టీచర్‌ భువనేశ్వరి ఆహుతి2026 మేలో ఉద్యోగానికి రాజీనామా చేసి గురుగ్రామ్‌లోని తన తల్లిదండ్రుల వద్దకు తిరిగొచ్చేశారు. ప్రస్తుతం ఒక చిన్న కెరీర్ బ్రేక్ తీసుకుని, భారతదేశంలోనే కొత్త అవకాశాలు లేదా స్వంతంగా వ్యాపారం ప్రారంభించే యోచనలో ఉన్నారు. H-1B వీసాలపై కొత్త ప్రతిపాదనలప్రకారం, అమెరికా డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ హోమ్‌ల్యాండ్ సెక్యూరిటీ (DHS) H-1B వీసాలకు సంబంధించి కొన్ని కఠినమైన మార్పులను ప్రతిపాదించింది: H-1B వీసా ఫీజు పెంచే ప్రతిపాదనతోపాటు. గ్రేస్ పీరియడ్ రద్దచేయాలని భావిస్తోంది. దీంతో ఉద్యోగం కోల్పోయిన H-1B హోల్డర్లకు ఇచ్చే 60 రోజుల గ్రేస్ పీరియడ్‌ను తొలగిస్తారు.అలాగే H-1B వీసాదారుల జీవిత భాగస్వాములకిచ్చే (H-4 వీసా) ఇచ్చే పని అనుమతులను రద్దు చేసే ప్రతిపాదన కూడా ఉంది. ఈ నిబంధనలు ఎక్కువ మంది భారతీయ కుటుంబాలపై ప్రభావం చూపుతున్నాయి. ఇదీ చదవండి: 12 ఏళ్లు ఆర్మీకి సేవలు : గుడ్‌బై చెప్పిన ‘నేషనల్‌ క్రష్‌’

నీళ్ల విషయంలో పాకిస్తాన్‌కు భారత్‌ మరోసారి గట్టి షాక్‌ ఇచ్చింది. సింధు జలాల ఒప్పందాన్ని నిలిపివేసిన తమ నిర్ణయం వెనక్కి తీసుకునే ప్రసక్తే లేదని భారత ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది. హేగ్‌లోని శాశ్వత మధ్యవర్తిత్వ న్యాయస్థానం ఒప్పందాన్ని పునరుద్ధరించాలని సూచించినా.. భారత్‌ సార్వభౌమ నిర్ణయాలపై తీర్పులు ఇచ్చే అధికారం ఆ కోర్టుకు లేదని కేంద్ర విదేశాంగ శాఖ తేల్చిచెప్పింది. పహల్గామ్‌ ఉగ్రదాడి నేపథ్యంలో తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం కొనసాగుతుందని స్పష్టం చేస్తూ.. పాకిస్తాన్‌ ఉగ్రవాదాన్ని పెంచిపోషిస్తున్నంత కాలం నీటి విషయంలోనూ వెనక్కి తగ్గబోమని భారత్‌ సంకేతాలు ఇచ్చింది. ఒప్పందాన్ని నిలిపివేస్తూ భారత్‌ తీసుకున్న నిర్ణయం ఇప్పటికీ అమల్లోనే ఉందని తేల్చిచెప్పింది.కాగా, 1960 సెప్టెంబర్‌లో భారత్, పాకిస్తాన్ మధ్య కుదిరిన సింధు జలాల ఒప్పందం.. సింధు నదీ వ్యవస్థలోని జలాల వినియోగం, పంపిణీకి సంబంధించి ఇరు దేశాల మధ్య కీలక ఒప్పందంగా కొనసాగుతోంది. అయితే, గతేడాది ఏప్రిల్‌ 22న పహల్గామ్‌లో జరిగిన ఉగ్రదాడిలో 26 మంది ప్రాణాలు కోల్పోయిన తర్వాత పాకిస్తాన్‌పై భారత్‌ పలు కఠిన చర్యలు తీసుకుంది. ఇందులో భాగంగానే సింధు జలాల ఒప్పందాన్ని ‘అబేయన్స్‌’లో ఉంచుతున్నట్లు ప్రకటించింది.భారత్‌ తాజా నిర్ణయానికి పహల్గామ్‌ ఉగ్రదాడితో పాటు పాకిస్తాన్‌ భూభాగం నుంచి కొనసాగుతున్న సరిహద్దు ఉగ్రవాదమే ప్రధాన కారణమని కేంద్రం స్పష్టం చేస్తోంది. పాక్‌లో తన భూభాగం నుంచి పనిచేస్తున్న ఉగ్రవాద నెట్‌వర్క్‌లను ధ్వంసం చేసే విషయంలో నమ్మదగిన, తిరుగులేని చర్యలు తీసుకునే వరకు ఒప్పంద కార్యకలాపాలు పునరుద్ధరించబోమని భారత్‌ స్పష్టం చేసింది.మధ్యవర్తిత్వ ప్రక్రియపైనా అభ్యంతరం..మరోవైపు.. భారత్‌-పాకిస్థాన్ మధ్య కిషన్‌గంగా, రాట్లే జలవిద్యుత్‌ ప్రాజెక్టుల డిజైన్‌కు సంబంధించి తలెత్తిన విభేదాలపై పాకిస్తాన్‌ మధ్యవర్తిత్వాన్ని కోరింది. ఈ అంశాలపై శాశ్వత మధ్యవర్తిత్వ న్యాయస్థానం విచారణ చేపట్టింది. అయితే, భారత్‌ మొదటి నుంచే ఈ ప్రక్రియను వ్యతిరేకిస్తోంది. ఇలాంటి వివాదాలు సాంకేతిక అంశాలకు సంబంధించినవని, ఒప్పందంలో పేర్కొన్న విధంగా ‘న్యూట్రల్‌ ఎక్స్‌పర్ట్‌’ ద్వారా వాటిని పరిష్కరించాల్సి ఉంటుందని భారత్‌ వాదిస్తోంది. అదే అంశాలను ఒకేసారి మధ్యవర్తిత్వ న్యాయస్థానం పరిశీలించడం ఒప్పందంలోని వివాద పరిష్కార విధానానికి విరుద్ధమని చెబుతోంది. ప్రపంచ బ్యాంకు ఒప్పంద నిబంధనలను ఉల్లంఘిస్తూ ఈ మధ్యవర్తిత్వ సంస్థను ఏర్పాటు చేసిందని భారత్‌ ఆరోపించింది. ఈ సంస్థ గతంలో వెలువరించిన వ్యాఖ్యలు, తీర్పులను కూడా భారత్‌ గుర్తించలేదని విదేశాంగ శాఖ పేర్కొంది.ఇదీ చదవండి: ‘అప్పుడు సీజేపీ నేతలు నిరసనలు వదిలేద్దామనుకున్నారు’అంతేకాదు.. ఈ మధ్యవర్తిత్వ న్యాయస్థానం ఏర్పాటే సింధు జలాల ఒప్పందానికి తీవ్రమైన ఉల్లంఘన అని భారత్‌ మొదటి నుంచి చెబుతోందని స్పష్టం చేసింది. ఈ సంస్థ ముందు భారత్‌ హాజరుకాలేదని, దాని గత తీర్పులను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోలేదని తెలిపింది. ‘భారత్‌ సార్వభౌమ నిర్ణయాలపై తీర్పు చెప్పే అధికారం ఈ కోర్టుకు లేదు. ఇప్పుడు గానీ, భవిష్యత్తులో గానీ ఈ సంస్థ చేసే వ్యాఖ్యలు భారత్‌ చేపడుతున్న ప్రాజెక్టుల విషయంలో తమ చర్యలపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపవు’ అని కేంద్రం స్పష్టం చేసింది.

వాషింగ్టన్‌: ఎలాంటి వివక్ష లేకుండా ఇతరులకు సాయపడటమే భారతదేశ నాగరికతా సంప్రదాయాల ముఖ్య సారమని, భారత్‌ ప్రపంచానికి విశ్వగురువుగా సేవలు అందించిందే తప్ప అగ్రరాజ్యంగా కాదని ఆర్‌ఎస్‌ఎస్‌ చీఫ్‌ మోహన్‌ భాగవత్‌ అన్నారు. కెనడాలోని టొరంటోలో ‘కెనడియన్‌ హిందూస్‌ ఫర్‌ అవుట్‌రీచ్, రిలేషన్స్‌ అండ్‌ డైలాగ్‌’ నిర్వహించిన కార్యక్రమంలో ఆయన మాట్లాడారు. హిందూ ప్రపంచ దృక్పథం సార్వత్రికమైందని, ప్రపంచమంతా ఒకే కుటుంబం అనే సిద్ధాంతాన్ని విశ్వసిస్తుందని చెప్పారు. సేవాభావం భారతీయ నాగరికతా స్వభావానికి ప్రధాన నిర్వచనమని భాగవత్‌ ఉద్ఘాటించారు. ‘ప్రపంచంలో ఎవరు సాయం కోరినా భారత్‌ ఎన్నడూ నిరాకరించలేదు, అడగకున్నా ఆపన్నహస్తాన్ని అందిస్తుంది. ఇది మన సంప్రదాయం, భారత డీఎన్‌ఏ. అందుకే హిందువులు మేల్కొంటే, ప్రపంచమే మేల్కొంటుంది అనే సామెత వచ్చిందని భాగవత్‌ పేర్కొన్నారు. ప్రేమ అనే సందేశాన్ని అర్థం చేసుకోలేనప్పుడు ఒక వ్యక్తి సంపాదించిన జ్ఞానమంతా అర్థరహితమేనని చెప్పడానికి ఆయన సంత్‌ కబీర్‌ దోహాలను ఉదహరించారు. కబీర్‌ మహారాజ్‌ చెప్పినట్లు... మీరు ఎన్నో పుస్తకాలు చదివి గొప్ప విద్వాంసులు కావచ్చు, కానీ ప్రేమ అనే ఆ రెండక్షరాలను అర్థం చేసుకోకపోతే ఆ జ్ఞానానికి ఏ అర్థమూ లేదు’అని భాగవత్‌ వివరించారు. మానవాళిలో అంతర్లీనంగా ఉన్న ఏకత్వాన్ని గుర్తిస్తూనే, వైవిధ్యాన్ని కూడా స్వీకరించాలని ఆయన ఉద్బోధించారు. ‘వైవిధ్యం ఏకత్వానికి ప్రతీక. అది ఏకత్వానికి అందాన్ని, అలంకారాన్ని ఇస్తుంది. అందుకే మనం వైవిధ్యాన్ని నిష్పాక్షికంగా అంగీకరించాలి, గౌరవించాలి. ఇందుకు మనం గరి్వంచాలి. సంతోషించాలి’అని ఆయన అన్నారు. ‘మన ప్రాచీన సంస్కృతి వైవిధ్యాన్ని సహ జమైనదిగా గుర్తిస్తుంది. అయితే ఏకత్వమే అసలైన నిజం. అదే మన పురాతన జీవన విధానం’అని ఆయన పేర్కొన్నారు.

బిష్కెక్‌: ప్రస్తుత కాలంలో యుద్ధం వల్ల ముందుకు వెళ్లలేమని భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ తేల్చిచెప్పారు. రష్యా అధ్యక్షుడు పుతిన్‌తో భేటీ సందర్భంగా కీలక వ్యాఖ్యలు చేశారు. అంతులేని యుద్ధం నుండి బయిటపడి యుద్ధానికి ముగింపు పలికే దిశగా మందుకు సాగాలని కోరారు. భారత్ ఎల్లప్పుడూ శాంతికి మద్దతు ఇస్తుందని స్పష్టం చేశారు. ఈ రోజు(సోమవారం) కిర్గిజిస్థాన్ రాజధాని బిష్కెక్‌లో జరిగిన షాంఘై సహకార సంస్థ (SCO) సదస్సు సందర్భంగా రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్ పుతిన్‌తో మోదీ ద్వైపాక్షిక సమావేశం నిర్వహించారు. రష్యా- ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధం ప్రారంభమై దాదాపు నాలుగేళ్లు పూర్తయింది. అయినప్పటికీ యుద్ధం ఇంకా ఉద్రిక్తంగానే సాగుతుంది. ఈ నేపథ్యంలో మోదీ,పుతిన్‌ మధ్య కీలక భేటీ జరిగింది. పుతిన్‌తో సమావేశంలో మోదీ మాట్లాడుతూ, “మనం అంతులేని యుద్ధం నుంచి బయటపడి, యుద్ధానికి ముగింపు పలికే దిశగా ముందుకు సాగాలి. ఇది మానవాళి సంక్షేమానికి ఎంతో అవసరం. అన్ని సమస్యలకు వీలైనంత త్వరగా శాంతియుత పరిష్కారం లభించాలి. ఇదే మానవాళి ఆకాంక్ష, ఇదే భారతదేశ సందేశం” అని అన్నారు.భారత్‌ శాంతి సంప్రదాయాన్ని కూడా మోదీ ఈ సందర్భంగా గుర్తు చేశారు. “గాంధీ పుట్టిన నేల, బుద్ధుని నేల — ఈ రెండు నేలలు ఒకే సందేశాన్ని పంచుకుంటాయి. ఆ సందేశం శాంతి మార్గం” అని ఆయన అన్నారు. అంటే మహాత్మా గాంధీ, గౌతమ బుద్ధుల బోధనలు రెండూ కూడా హింసకు బదులుగా శాంతి, సామరస్యం, సమస్యలకు శాంతియుత పరిష్కారం వైపు నడిపిస్తాయని పుతిన్‌కు పరోక్షంగా సూచించారు. భారత్ శాంతి కోసం జరుగుతున్న అన్ని ప్రయత్నాలకు మద్దతుగా నిలుస్తుందని కూడా మోదీ స్పష్టం చేశారు.యుద్ధమనేది మానవాళిని ప్రతిరోజూ వెనక్కి నెడుతుంది. అదే సమయంలో శాంతి వైపు వేసే ప్రతి అడుగు మానవాళిలో కొత్త ఆశను, కొత్త ఉత్సాహాన్ని నింపుతుంది” అని ఆయన పేర్కొన్నారు. కాగా గతేడాది పుతిన్‌ భారత పర్యటన తర్వాత మోదీ, పుతిన్‌లు ప్రత్యక్షంగా కలుసుకున్న సందర్భం ఇదే. ఈ సందర్భంగా సమావేశానికి ముందు ఇరువురు నేతలు ఆప్యాయంగా ఆలింగనం చేసుకున్నారు.తాజా సమావేశంలో మోదీ పుతిన్‌ను భారత్‌లో జరగనున్న BRICS సదస్సుకు కూడా ఆహ్వానించారు. భారత్ కొన్ని రోజుల్లో BRICS సదస్సుకు ఆతిథ్యం ఇవ్వనుందని, పుతిన్‌తో పాటు ఆయన ప్రతినిధి బృందానికి స్వాగతం పలకడానికి భారతీయులందరూ ఎంతో ఆసక్తిగా ఎదురుచూస్తున్నారని మోదీ చెప్పారు.

బిష్కెక్‌: ఇరాన్‌ అధ‍్యక్షుడు పెజెష‍్కియాన్‌తో ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ సమావేశమయ్యారు. కిర్గిస్థాన్‌లో జరుగుతున్న షాంఘై కో-ఆపరేషన్‌ సదస్సు సందర్భంగా వారిద్దరు భేటీ అయ్యారు. రెండేళ్ల తర్వాత ఇద్దరు నేతలు సమావేశం కావడం ఇదే తొలిసారి. మోదీ-పెజెష్కియాన్ ద్వైపాక్షిక సమావేశం నిర్వహించారు.సోమవారం సాయంత్రం రష్యా అధ్యకక్షుడు పుతిన్‌తో కూడా మోదీ సమావేశం కానున్నారు. కిర్గిజిస్థాన్ అధ్యక్షుడు సదిర్ జపరోవ్ ఆహ్వానం మేరకు 6వ ప్రపంచ నోమాడ్ క్రీడల అధికారిక ప్రారంభ వేడుకలో పుతిన్‌ పాల్గొంటారు.అర్మేనియా ప్రధాని నికోల్ పాషిన్యాన్‌తో కూడా మోదీ సమావేశమయ్యారు. ''బిష్కెక్‌లో జరుగుతున్న ఎస్‌సీఓ సదస్సు సందర్భంగా అర్మేనియా ప్రధాని నికోల్ పాషిన్యాన్‌తో సమావేశం జరిగింది. రక్షణ, ఐటీ, అంతరిక్షం, విద్య, ఔషధాలు తదితర రంగాల్లో భారత్–అర్మేనియా సహకారం మరింత పెరగనుంది. రానున్న రోజుల్లో వాణిజ్యం, పెట్టుబడుల సంబంధాలను మరింత బలోపేతం చేస్తామని కూడా మేము విశ్వసిస్తున్నాం'' అని మోదీ తెలిపారు.కాగా, కిర్గిజిస్థాన్ రక్షణ అధికారులు, కిర్గిజ్ రిపబ్లిక్ మహిళా కాంగ్రెస్ ప్రతినిధులు సోమవారం ప్రధాని నరేంద్ర మోదీని కలిసిన విషయాన్ని మీడియాకు తెలిపారు. భారత్–కిర్గిజిస్థాన్ మధ్య పెరుగుతున్న రక్షణ సంబంధాలను అధికారులు ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించారు. కిర్గిజిస్థాన్ రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖకు చెందిన కెప్టెన్ తాలైబెక్ మాట్లాడుతూ.. “ప్రధాని మోదీని కలవడం మాకు జీవితంలో ఒక్కసారే వచ్చే అవకాశం. ఆయన ఇక్కడ కిర్గిజిస్థాన్‌కు రావడం గొప్ప విషయం” అని అన్నారు.

మహిళల ఆసియా కప్‌లో భాగంగా థాయ్‌లాండ్‌తో జరుగుతున్న మ్యాచ్‌లో భారత జట్టు 20 ఓవర్లలో 9 వికెట్ల నష్టానికి 159 పరుగులు చేసింది.ఓపెనర్‌ షెఫాలీ వర్మ (36 బంతుల్లో 64) అర్ధసెంచరీతో చెలరేగగా, డెబ్యూ బ్యాటర్‌ ప్రతీక రావల్‌ (22) ఆకట్టుకుంది. భారత ఓపెనర్‌ స్మృతి మంధాన (19; 10 బంతుల్లో 4 ఫోర్లు) దూకుడుగా ఆడినా ఎక్కువసేపు క్రీజులో నిలవలేకపోయింది. భారతీ 13 పరుగులు చేసింది. కెప్టెన్ హర్మన్ ప్రీత్ కౌర్ (5), దీప్తి శర్మ (5), రిచా ఘోష్ (0) నిరాశపర్చారు. చివర్లో క్రాంతి గౌడ్‌ (15 నాటౌట్‌), శ్రీచరణి (6 నాటౌట్‌) ధాటిగా ఆడడంతో భారత్‌ 150 పరుగుల మార్క్‌ను దాటింది.థాయ్‌లాండ్‌ బౌలర్లలో సుప్లీపోర్న్‌ 3 వికెట్లు పడగొట్టింది.మ్యాచ్‌లో టాస్ గెలిచిన థాయ్‌లాండ్ వుమెన్స్ బౌలింగ్ ఎంచుకుంది. ఇక భార‌త్ త‌ర‌ఫున ప్ర‌తీక్ రావ‌ల్ టీ20ల్లో అరంగేట్రం చేసింది. ఈ సంద‌ర్భంగా కెప్టెన్ హ‌ర్మ‌న్‌ప్రీత్ కౌర్ చేతుల మీదుగా ప్ర‌తీక రావ‌ల్ క్యాప్‌ను అందుకుంది. గాయంతో జెమీమా దూరం కావ‌డంతో ఆమె స్థానంలో ప్రతీక రావల్‌కు అవ‌కాశం వ‌చ్చిన‌ట్లు హ‌ర్మ‌న్‌ప్రీత్ తెలిపింది.చదవండి: థాయ్‌లాండ్‌తో మ్యాచ్‌.. స్మృతి మంధన ప్రపంచ రికార్డు

డాలస్, టెక్సస్: అనేక దశాబ్దాలుగా పార్క్‌ల్యాండ్ హాస్పిటల్, డాలస్ కౌంటీ ఫ్యామిలీ కోర్ట్ సర్వీసెస్, డాలస్ కౌంటీ చైల్డ్ వెల్ఫేర్ తదితర సంస్థల ద్వారా ఆరోగ్యం, మానసిక ఆరోగ్యం, బాలల సంక్షేమం, కుటుంబ న్యాయస్థాన సేవలు, గృహహింస, వృద్ధుల సంక్షేమం, డయాలసిస్ సేవలు వంటి అనేక సామాజిక సేవా కార్యక్రమాల్లో విశేష సేవలందించిన ప్రముఖ సామాజిక సేవకురాలు డా. భానుమతి ఇవటూరికి డాలస్‌లో ఘన సత్కారం లభించింది. 90 ఏళ్ల వయస్సులో అమెరికాలో 50 సంవత్సరాలకు పైగా జీవితం గడిపిన ఆమె ఇకపై మాతృదేశంలో జీవించేందుకు పయనమవుతున్న సందర్భంగా ఈ ఆత్మీయ సమావేశాన్ని నిర్వహించారు.ఇండియా అసోసియేషన్ ఆఫ్ నార్త్ టెక్సాస్ (IANT) పూర్వాధ్యక్షులు డా. ప్రసాద్ తోటకూర, షబ్నం మాడ్గిల్, తైయాబ్ కుండావాల, సుష్మా మల్హోత్రా, సత్యన్ కళ్యాణ్ దుర్గ్; తెలుగు అసోసియేషన్ ఆఫ్ నార్త్ టెక్సస్ (TANTEX) అధ్యక్షురాలు మాధవి లోకిరెడ్డి, పూర్వాధ్యక్షులు డా. ప్రసాద్ తోటకూర, శ్రీధర్ కోడెల, డా. నరసింహారెడ్డి ఊరిమిండి, సుబ్రహ్మణ్యం జొన్నలగడ్డ, చినసత్యం వీర్నపు, రామకృష్ణ నూనె; అమెరికన్ తెలుగు అసోసియేషన్ (ATA) ఉత్తరాధ్యక్షులు సతీష్ రెడ్డి; నార్త్ అమెరికన్ తెలుగు సొసైటీ (NATS) పూర్వాధ్యక్షులు బాపు నూతి; తెలుగు అసోసియేషన్ ఆఫ్ నార్త్ అమెరికా (TANA) పూర్వాధ్యక్షులు డా. ప్రసాద్ తోటకూర, TANA బోర్డు పూర్వ కార్యదర్శి మురళి వెన్నం; కమ్యూనిటీ నాయకులు ఎం.వి.ఎల్. ప్రసాద్, రావు కల్వల, డా. జగదీశ్వరన్ పుడూర్ తదితరులు డా. భానుమతి ఇవటూరిని జీవిత సాఫల్య పురస్కారంతో ఘనంగా సన్మానించారు.సభాధ్యక్షత వహించిన డా. ప్రసాద్ తోటకూర మాట్లాడుతూ.. “సమస్యకు–పరిష్కారానికి మధ్య, వివాదానికి–అవగాహనకు మధ్య, గందరగోళానికి–స్పష్టతకు మధ్య, నిరాశకు–ఆశకు మధ్య డా. భానుమతి ఒక వెలుగుదారిగా నిలిచారు. అమెరికాలో కొత్త జీవితాన్ని నిర్మించుకోవడం అంత సులభమైన విషయం కాదు. తల్లిదండ్రులు తమతో పాటు మాతృభూమి విలువలు, సంప్రదాయాలు, ఆశలు, ఆకాంక్షలను తీసుకువస్తారు. అయితే వారి పిల్లలు మాత్రం పూర్తిగా భిన్నమైన సాంస్కృతిక వాతావరణంలో పెరుగుతారు. కొన్ని సందర్భాల్లో తల్లిదండ్రుల ప్రేమ, ఆప్యాయత, పిల్లలపై ఉన్న ఆశలు అపార్థాలకు, చివరకు కుటుంబ కలహాలకు దారితీస్తాయి. ఈ సమస్యను ఎంతో లోతుగా అర్థం చేసుకున్న భానుమతి.. తల్లిదండ్రుల ఆశలు, అంచనాల కారణంగా పిల్లలనే దూరం చేసుకునే పరిస్థితి రాకూడదని చెబుతారు” అన్నారు.“జీవితంలో విజయం అంటే కేవలం డిగ్రీలు, పదవులు, బిరుదులు కాదు. మన వల్ల ఎన్ని కుటుంబాలకు సహాయం అందింది, ఎంతమంది జీవితాలు మెరుగుపడ్డాయి అనేదే నిజమైన విజయానికి కొలమానం. దీనికి ప్రత్యక్ష ఉదాహరణ డా. భానుమతి ఇవటూరి జీవితం. 50 సంవత్సరాలకు పైగా అమెరికాలో జీవితం గడిపి, తొమ్మిది పదులు దాటిన వయస్సులో మాతృదేశంలో తన భవిష్యత్ జీవితాన్ని గడపాలనుకోవడం హర్షనీయమైన విషయం. ఆమె మిగిలిన జీవితాన్ని సుఖ సంతోషాలతో గడపాలని అందరి తరఫున శుభాకాంక్షలు తెలియజేస్తున్నాను” అని డా. ప్రసాద్ తోటకూర అన్నారు.వివిధ సందర్భాల్లో డా. భానుమతి ఇవటూరితో సన్నిహితంగా పనిచేసిన ఎం.వి.ఎల్. ప్రసాద్, రావు కల్వల, సత్యన్ కళ్యాణ్ దుర్గ్, డా. కృష్ణబాబు చుండూరి, డా. కిశోర్ సుంకర, రాధికా కోడెల, రామకృష్ణ నూనె, డోరిస్ మార్షల్, స్యూ యాన్ రూత్, అవ్యం రమణి తదితరులు భానుమతి సామాజిక సేవలను కొనియాడారు.డా. భానుమతి ఇవటూరి మాట్లాడుతూ.. “అతి తక్కువ సమయంలో, వారాంతం కానప్పటికీ, ఇర్వింగ్‌లోని మైత్రీ ఇండియన్ రెస్టారెంట్‌లో నిర్వహించిన ఈ ఆత్మీయ సమావేశానికి దాదాపు వంద మందికి పైగా హాజరై కార్యక్రమాన్ని విజయవంతం చేసిన ప్రతి ఒక్కరికీ, నిర్వాహకులకు ప్రత్యేక ధన్యవాదాలు. ఈ రోజు నా జీవితంలో ఒక మధురమైన రోజుగా మిగిలిపోతుంది. నా సుదీర్ఘ సామాజిక సేవా ప్రయాణంలో సహకరించిన ప్రతి ఒక్కరికీ హృదయపూర్వక కృతజ్ఞతలు” అని అన్నారు.ఇవీ చదవండి: 8 ఏళ్లకే చెస్‌లో సంచలనం.. 9/9 గెలిచిన తెలుగు బాలిక!

న్యూఢిల్లీ: భారత హిమాలయ ప్రాంతంలో పలు హిమానీనద సరస్సులు విస్ఫోటనం (గ్లోఫ్ - GLOF) చెంది వరదలు సంభవించే ముప్పు పొంచివుంది. ఇలాంటి అత్యంత కీలకమైన 188 సరస్సుల వద్ద ముందస్తు హెచ్చరిక వ్యవస్థలను (Early Warning Systems) ఏర్పాటు చేసే ప్రక్రియను కేంద్ర ప్రభుత్వం ముమ్మరం చేసింది. నేపాల్–టిబెట్ సరిహద్దుల్లో ఇటీవల సంభవించిన భారీ వరద విపత్తులో 600 మందికి పైగా ప్రాణాలు కోల్పోయిన నేపథ్యంలో అధికారులు ఈ చర్యలను వేగవంతం చేశారు.శాస్త్రీయ అధ్యయనాల ప్రకారం 1990 నుంచి 2018 మధ్య కాలంలో హిమానీనద సరస్సుల ఉపరితల విస్తీర్ణం 51 శాతం మేరకు పెరిగిందని ఓ ప్రభుత్వ అధికారి వెల్లడించారు. ఈ సరస్సుల పరిమాణం, సంఖ్య పెరుగుతుండటం వల్ల లోతట్టు ప్రాంతాల్లో నివసించే ప్రజలకు పెను ముప్పుగా పరిణమిస్తోందని అన్నారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా దాదాపు 1.5 కోట్ల మంది ప్రజలు ఇలాంటి సరస్సుల విస్ఫోటన వరద ముప్పు ఉన్న ప్రాంతాల్లో నివసిస్తున్నారు. వీరిలో సగానికి పైగా ప్రజలు భారత్, పాకిస్థాన్, పెరూ, చైనా దేశాల్లోనే ఉన్నారు.2023 అక్టోబర్ 4న సిక్కింలోని సౌత్ లోనాక్ సరస్సు విస్ఫోటనం, 2024 ఆగస్టు 16న నేపాల్‌లోని ఖుంబు ప్రాంతం థామే గ్రామాన్ని ముంచెత్తిన థ్యాన్‌బో సరస్సు వరదలు తీవ్రతను స్పష్టం చేశాయి. ఈ విపత్తులు కేవలం స్థానిక సంఘటనలు కావని, హిందూకుష్ హిమాలయ ప్రాంత క్రయోస్పియర్‌లో పెరుగుతున్న విపత్తుల క్రమంలో భాగమని అధికారులు పేర్కొన్నారు. ఎన్‌ఆర్‌ఎస్‌సీ, సీడబ్ల్యూసీ, జీఎస్‌ఐ, ఐసీఐఎమ్‌వోడీ వంటి ప్రముఖ సంస్థలు గంగ, బ్రహ్మపుత్ర, సింధు నదీ పరివాహక ప్రాంతాల్లో 7,500కి పైగా హిమానీనద సరస్సులను గుర్తించాయి.ఇది కూడా చదవండి: ఆప్ నేత దారుణ హత్య.. బైక్‌ను వెంబడించి..

కాఠ్మాండు: నేపాల్‌లో సంభవించిన భయంకరమైన వరదల్లో భారతీయ సంతతికి చెందిన అమెరికా దంపతులు త్రుటిలో ప్రాణాలతో బయటపడ్డారు. ప్రాణాపాయాన్ని గుర్తించిన వెంటనే బస్సు నుంచి దూకి, కేవలం కొన్ని సెకన్లలో 500 మెట్లు ఎక్కి ఎత్తైన ప్రాంతానికి చేరుకుని వారు ప్రాణాలు కాపాడుకున్నారు.అమెరికాలోని శాన్‌ఫ్రాన్సిస్కో బే ప్రాంతానికి చెందిన అంజనా రాజా, పట్టాభిరామన్ వెంకటేశన్ తొలిసారి టిబెట్ తీర్థయాత్రకు వెళ్లారు. నేపాల్‌లోని రసువా జిల్లాలో చైనా సరిహద్దుకు సమీపంలోని టిమురే గ్రామం వద్ద వారి టూర్ బస్సు ప్రయాణిస్తుండగా, ఒక్కసారిగా కొండల నుంచి భారీగా నీరు, మట్టి, రాళ్లు దూసుకొచ్చాయి. బస్సు డ్రైవర్, కండక్టర్, ఇద్దరు సహాయకులు వెంటనే బస్సు నుంచి దూకడంతో ప్రమాదాన్ని గుర్తించిన దంపతులు కూడా బయటకు దూకారు. అంజనా తన భాగస్వామి వెంకటేశన్‌ను పట్టుకుని పరుగెత్తాలని చెప్పి, ఇద్దరూ ఎత్తైన ప్రాంతం వైపు పరుగులు తీశారు. మార్గంలో ఇళ్లు కూలిపోవడం, వరదలో ప్రజలు కొట్టుకుపోవడం చూసినా ఆగకుండా ముందుకు సాగారు. గైడ్ సహాయంతో కేవలం కొన్ని సెకన్లలో 500 మెట్లు ఎక్కి కొండపై సురక్షిత ప్రాంతానికి చేరుకున్నారు. రాత్రి స్థానికులతో కలిసి మేకల కొట్టంలో గడిపిన తర్వాత మరుసటి రోజు హెలికాప్టర్ ద్వారా సురక్షిత ప్రాంతానికి తరలించారు. తమ ప్రాణాలతో బయటపడటం అద్భుతం కంటే తక్కువ కాదని వెంకటేశన్ చెప్పారు. వారి బస్సులో ఉన్న వారంతా కూడా ప్రాణాలతో బయటపడ్డారు.

న్యూఢిల్లీ: హిందూకుష్ హిమాలయ ప్రాంతంలో సంభవించే హిమానీనదీ సరస్సుల విస్ఫోటన వరదల వల్ల సంభవించిన మరణాల్లో భారత్ అగ్రస్థానంలో ఉందని ఐక్యరాజ్యసమితి నేతృత్వంలోని తాజా అధ్యయనం వెల్లడించింది. ఆరు దేశాల నిపుణులు రూపొందించిన ‘హిందూకుష్ హిమాలయ ప్రాంతంలో హిమానీనద సరస్సుల విస్ఫోటన వరద ముప్పు, నిర్వహణ వ్యూహాలు, అనుసరణ లోపాలు’ అనే నివేదిక 1835 నుండి 2025 వరకు గల గణాంకాలను విశ్లేషించింది.ఈ అధ్యయనం ప్రకారం, హిందూకుష్ హిమాలయ పరిధిలోని 8 దేశాల్లో సంభవించిన వరదల ఘటనల సంఖ్య పరంగా భారత్ మూడో స్థానంలో ఉంది. చైనాలో అత్యధికంగా 199, పాకిస్థాన్‌లో 152, భారత్‌లో 62, నేపాల్‌లో 58 ఘటనలు నమోదయ్యాయి. అయితే, ప్రాణనష్టం విషయంలో భారత్ తీవ్ర ప్రభావాన్ని ఎదుర్కొంది. భారత్‌లో అత్యధికంగా 6,119 మంది మరణించగా, పాకిస్థాన్‌లో 1,991, చైనాలో 625 మరణాలు సంభవించాయి. ప్రజల నిర్వాసితుల సంఖ్యలోనూ భారత్ మొదటి స్థానంలో నిలిచింది.1950 తర్వాత వాతావరణ మార్పుల కారణంగా ఆకస్మిక వరదల తీవ్రత గణనీయంగా పెరిగిందని నివేదిక పేర్కొంది. 1950కి ముందుతో పోలిస్తే దశాబ్దానికి సగటున 34 ఘటనలు నమోదవుతున్నాయి. దాదాపు 50 శాతం విస్ఫోటనాలకు మంచు చరియలు విరిగిపడటం, 25 శాతం ఘటనలకు భారీ వర్షాలు ప్రధాన కారణాలుగా నిలిచాయి. దాదాపు 70 శాతం ఘటనలు వేసవి, వర్షాకాలంలోనే సంభవించాయి. పర్వత లోయల్లోని రాళ్ల వ్యర్థాలు, మంచు ఆనకట్టల వెనుక ఏర్పడే సరస్సులలో నీటి మట్టం పెరిగి సహజ ఆనకట్టలు తెగిపోవడమే ఈ విపత్తుకు కారణం. భారత్‌లో ముందస్తు రక్షణ చర్యలు, సన్నద్ధత సరిపోకపోవడం వల్లే ఘటనలు తక్కువైనా మరణాల సంఖ్య భారీగా ఉందని నివేదిక స్పష్టం చేసింది. 2023 తీస్తా వరదలు, 2025 చమోలీ ఘటనల నుండి సరైన గుణపాఠాలు నేర్చుకోకపోతే భవిష్యత్తులో తీవ్ర ప్రాణనష్టం తప్పదని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.ఇది కూడా చదవండి: ప్రముఖ సోషల్ మీడియా ఇన్‌ఫ్లుయెన్సర్ దారుణ హత్య

మనదేశంలో అన్ని కాలాల్లోనూ సూర్యరశ్మి సమృద్ధిగా ఉంటుంది. అయినప్పటికీ సుమారుగా 70 నుంచి 90 శాతం మంది ‘విటమిన్‌–డి’ లోపంతో బాధపడుతున్నారని పలు వైద్య అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి. ఒంటికి ఎండ తగిలితే విటమిన్‌–డి దానంతట అదే తయారవుతుంది. మరి అలాంటప్పుడు ఈ స్థాయి లోపం ఎందుకు వస్తుందంటే.. జీవనశైలే కారణం..నాలుగు గోడల మధ్యే:ఐటీ, కార్పొరేట్‌ ఉద్యోగాలు, ఏసీ గదులు, ఆన్‌ లైన్‌ చదువుల వల్ల ఉదయం నుంచి సాయంత్రం వరకు ఎండ ముఖం చూడకుండానే సమయం గడిచిపోతోంది.మెలనిన్‌:భారతీయుల చర్మంలో ఉండే మెలనిన్‌ అనే వర్ణద్రవ్యం సహజమైన సన్‌స్క్రీన్‌లా పనిచేస్తుంది. దీనివల్ల మన చర్మం సూర్యరశ్మిని తీసుకునే సామర్థ్యం తక్కువ. అందువల్ల ఎక్కువ సమయం ఎండలో గడ΄ాల్సి ఉంటుంది.సరైన సమయం:చాలామంది ఉదయాన్నే లేదా సాయంత్రం వేళల్లో వాకింగ్‌ చేస్తూ ఎండ తగులుతోంది అనుకుంటారు. కానీ సూర్యరశ్మి నుంచి విటమిన్‌–డి లభించాలంటే ఆ కిరణాలు చర్మాన్ని తాకాలి. ఉదయం 11 గంటల నుంచి మధ్యాహ్నం 2 గంటల మధ్య సూర్యకిరణాలు అత్యధికంగా ప్రసరిస్తాయి. కానీ, ఆ సమయంలో ఉండే ఎండ తీవ్రత వల్ల ఆ సమయంలో బయటకు రావడానికి ఇష్టపడం.కాలుష్యం:నగరాల్లో పేరుకుపోతున్న ధూళి, పొగ సూర్యకాంతిని నేరుగా భూమిపై పడకుండా అడ్డుకుంటాయి. దీనివల్ల కూడా మనకు తగినంత సూర్యరశ్మి లభించదు. విటమిన్‌–డి కేవలం ఎముకల గట్టితనానికే కాకుండా, మన ఇమ్యూనిటీకి, గుండె ఆరోగ్యానికి, మానసిక ఉల్లాసానికి ఎంతో కీలకం. అందువల్ల ప్రతిరోజూ కాసేపు ఎండలో గడపడం మన దినచర్యలో భాగం చేసుకుంటే విటమిన్‌–డి లోపంతో డీలా పడాల్సిన అవసరం ఉండదు.ఇవి కూడా చదవండి: ఆఫీస్‌ వర్క్‌లో ఫోకస్‌ పెరగాలంటే.. ఈ చిన్న బ్రేక్‌ తప్పనిసరి!

భారీ వరదల నేపథ్యంలో నేపాల్‌ ప్రభుత్వం కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. సహాయక చర్యల కోసం ఇతర దేశాల సాయం తమకేం అక్కర్లేదని తేల్చేసింది. అన్ని ప్రభుత్వ యంత్రాంగాలను సహాయక చర్యలకు రంగంలోకి దింపినట్లు ప్రధాని బాలేంద్ర షా వెల్లడించారు. తమ భద్రతా బలగాలే సమర్థంగా పని చేస్తున్నాయని.. అలాంటప్పుడు వేరే దేశాల అవసరం తమకు ఉండకపోవచ్చని నేపాల్‌ విదేశాంగ శాఖ అంటోంది. దీనికి స్పందించిన భారత్‌.. ఓ కీలక ప్రకటన చేసింది.నేపాల్‌-టిబెట్‌ సరిహద్దులో బుధవారం ఆకస్మిక వరద పోటెత్తింది. ఎగువన ఉన్న గ్లేసియర్‌ కరిగిపోవడంతో.. బండరాళ్లు, బురదతో కూడిన వరద క్షణాల్లో ముంచెత్తడంతో పలు గ్రామాలు పూర్తిగా తుడిచిపెట్టుకుపోయాయి. సహాయక చర్యలు కొనసాగుతుండగా.. ఇప్పటిదాకా 600 మృతదేహాలను వెలికి తీశారు. మరో 1,400 మంది జాడ తెలియాల్సి ఉంది. ఇందులో భారత్‌ సహా పలు దేశాలకు చెందిన యాత్రికులు కూడా ఉన్నారు. ముఖ్యంగా నేపాల్‌లోని రసువా జిల్లాలో వరద బీభత్సం తీవ్రంగా ఉంది. పలు గ్రామాలు వరద ప్రవాహంలో కొట్టుకుపోగా.. రహదారులు, వంతెనలు ధ్వంసమయ్యాయి. జలవిద్యుత్‌ ప్రాజెక్టులకు భారీ నష్టం వాటిల్లింది. ఇంతకు ముందు వరద కారణంగా ఏర్పడిన మరో సరస్సు కట్టలు తెంచుకునే ప్రమాదం చైనా ఇప్పటికే నేపాల్‌ను హెచ్చరించింది. దీంతో మరోసారి జల ప్రళయం(మునుపటి కంటే ఐదు రెట్లు తీవ్రతతో..) రావొచ్చని ఆందోళనల నడుమ అక్కడి ‍ప్రజలు బిక్కుబిక్కుమంటూ గడుపుతున్నారు.భారత్‌ రియాక్షన్‌ ఇదే..నేపాల్‌ విదేశీ రెస్క్యూ బృందాల అవసరం లేదని ప్రకటించినప్పటికీ.. భారత్‌ మాత్రం అవసరమైన సహాయం అందించేందుకు సిద్ధంగా ఉన్నట్లు ప్రకటించింది. నేపాల్‌ అభ్యర్థన మేరకు.. అదనపు మానవతా సాయం, వైద్య బృందాలు, ఇంజినీరింగ్‌ సిబ్బంది, అవసరమైన పరికరాలను పంపేందుకు ఏర్పాట్లు చేస్తున్నట్లు భారత విదేశాంగ శాఖ తెలిపింది.ఇప్పటికే రెండు విమానాల్లో సహాయక సామగ్రిని నేపాల్‌కు పంపినట్లు విదేశాంగ శాఖ వెల్లడించింది. మరో విమానం కూడా త్వరలో బయలుదేరనుంది. టన్నెల్‌ రెస్క్యూ టీమ్‌ను పంపేందుకు ముందుగా రెకీ బృందాన్ని పంపుతున్నట్లు విదేశాంగ శాఖ ప్రతినిధి రణధీర్‌ జైస్వాల్‌ తెలిపారు. అక్కడి పరిస్థితిని పరిశీలించిన అనంతరం అవసరమైన పరికరాలను గుర్తించనున్నారు. అదేవిధంగా వైద్య బృందాన్ని పంపడంతోపాటు.. వరదల కారణంగా దెబ్బతిన్న రహదారి కనెక్టివిటీని పునరుద్ధరించేందుకు బెయిలీ(పోర్టబుల్‌) వంతెనలు, సాంకేతిక బృందాలను అందించేందుకు భారత్‌ ముందుకొచ్చింది.బృందాలనూ పంపుతాంసహాయక చర్యల్లో సహాయం చేసేందుకు ఎన్‌డీఆర్‌ఎఫ్‌ బృందాలు, అవసరమైన పరికరాలను పంపేందుకు భారత్‌ ప్రత్యేకంగా నేపాల్‌కు ప్రతిపాదన చేసినట్లు జైస్వాల్‌ వెల్లడించారు. దీనిపై నేపాల్‌ ప్రభుత్వం నుంచి స్పందన కోసం ఎదురుచూస్తున్నామని చెప్పారు. విపత్తుతో ప్రభావితమైన ప్రజలకు అవసరమైన సహాయాన్ని అందించేందుకు భారత్‌ సిద్ధంగా ఉందని స్పష్టం చేశారు.పలు దేశాల నుంచి సాయం ఆఫర్‌నేపాల్‌ వరదల్లో తమ దేశాలకు చెందిన పౌరులు గల్లంతైన నేపథ్యంలో పలు దేశాలు సహాయక బృందాలను పంపేందుకు ముందుకొచ్చాయి. భారత్‌, చైనా, అమెరికా, బ్రిటన్‌, జపాన్‌, దక్షిణ కొరియా, శ్రీలంక, బంగ్లాదేశ్‌ రెస్క్యూ బృందాలను పంపేందుకు ఆసక్తి వ్యక్తం చేసినట్లు స్థానిక మీడియా కథనాలు పేర్కొన్నాయి. అయితే ప్రస్తుతానికి విదేశీ రెస్క్యూ బృందాల అవసరం లేదని నేపాల్‌ విదేశాంగ శాఖ ప్రతినిధి లోక్‌ బహదూర్‌ ఛేత్రి తెలిపారు. తమ భద్రతా సంస్థలు ఇప్పటికే శోధన, రక్షణ చర్యలను చేపట్టాయని.. అవి సమర్థంగా కొనసాగుతున్నాయని చెప్పారు.చైనా సరిహద్దు ప్రాంతం కావడం వల్లేనా?విదేశీ రెస్క్యూ బృందాలను అనుమతించకపోవడం వెనుక రసువా ప్రాంత భౌగోళిక ప్రాధాన్యత కూడా కారణమై ఉండొచ్చన్న అభిప్రాయాలు వ్యక్తమయ్యాయి. ఈ ప్రాంతం చైనా ఆధీనంలోని టిబెట్‌కు సమీపంలో ఉండటంతో.. విదేశీ బృందాల రాక సున్నితమైన అంశంగా మారి ఉండొచ్చని నేపాల్‌ మాజీ దౌత్యవేత్త దినేశ్‌ భట్టారాయ్‌ అభిప్రాయపడ్డారు. అయితే నేపాల్‌ విదేశాంగ శాఖ మాత్రం ఆ అభిప్రాయాన్ని తోసిపుచ్చింది.‘సాయం పూర్తిగా వద్దనడం కాదు’నేపాల్‌ అంతర్జాతీయ సాయాన్ని పూర్తిగా తిరస్కరించడం లేదని ఛేత్రి స్పష్టం చేశారు. ప్రస్తుతం తమ భద్రతా వ్యవస్థ సమర్థంగా పనిచేస్తోందని, ఏదైనా ప్రత్యేక నైపుణ్యం లేదంటే సాంకేతిక సహాయం అవసరమైతే ఆయా దేశాలను తామే సంప్రదిస్తామని చెప్పారు.వరదల్లో దక్షిణ కొరియాకు చెందిన పలువురు జలవిద్యుత్‌ ప్రాజెక్టు సిబ్బంది గల్లంతయ్యారు. నేపాల్‌ ప్రస్తుతం విదేశీ రెస్క్యూ బృందాలను అంగీకరించే పరిస్థితిలో లేదని తమకు సమాచారం అందినట్లు దక్షిణ కొరియా తెలిపింది. అయినప్పటికీ నేపాల్‌తో చర్చలు కొనసాగిస్తామని పేర్కొంది. మానవతా సాయం కింద 10 లక్షల డాలర్లను అందించనున్నట్లు ప్రకటించింది.ఆ వెంటనే యూటర్న్‌.. విదేశీ బృందాలకు ఓకే!విదేశీ రెస్క్యూ బృందాల సాయం అవసరం లేదన్న నేపాల్‌ ప్రభుత్వం యూటర్న్‌ తీసుకుంది. అంతర్జాతీయ ఒత్తిడి, పెద్ద సంఖ్యలో విదేశీయులు గల్లంతైన నేపథ్యంలో పరిమిత స్థాయిలో విదేశీ నిపుణులను అనుమతించింది. భారత్‌, చైనా, ఆస్ట్రేలియా, దక్షిణ కొరియా నుంచి నిపుణులు టన్నెల్‌ రెస్క్యూ, డీఎన్‌ఏ పరీక్షలు, ఫోరెన్సిక్‌ గుర్తింపు ప్రక్రియల్లో సహకరించనున్నారు. ఇదిలా ఉండగా.. భారత్‌ ఇప్పటికే వైద్య, టన్నెల్‌ రెస్క్యూ బృందాలతో పాటు ఎన్‌డీఆర్‌ఎఫ్‌ సాయాన్ని అందించేందుకు చర్యలు చేపట్టింది.ఇదీ చదవండి: ఫరక్కా డెడ్‌లైన్‌.. మరో జల యుద్ధం తప్పదా?

హిమాలయాలు కోట్లాది ప్రజలకు జీవనాధారమైన నదులకు పుట్టినిల్లు. భారత ఉపఖండ వాతావరణం, వ్యవసాయం, జీవ వైవిధ్యం, ఆధ్యాత్మికతతో వాటికి విడదీయరాని సంబంధం ఉంది. కానీ నేడు మనిషి హిమాలయాలను ప్రకృతి వరంగా కాకుండా పర్యాటక కేంద్రంగా, రహదారి కారిడార్‌గా, విద్యుత్‌ ప్రాజెక్టుల ప్రాంతంగా, నిర్మాణాలకు అనువైన భూమిగా చూడటం మొదలు పెట్టాడు. మరోవైపు వాతావరణ మార్పుల ప్రభావం కూడా పెరుగు తోంది. ఫలితంగా నేపాల్‌–టిబెట్‌ సరిహద్దు హిమాలయప్రాంతంలో ఆగస్టు 26 లాంటి ఘోరవిపత్తులు సంభవిస్తున్నాయి. అభివృద్ధి కావాలి. కానీ హిమాలయాల మూల్యంతో కాదు. దేశ భద్రతకు రహదారులు అవసరం. స్థానిక ప్రజల ఆర్థికాభివృద్ధికి పర్యాటకం అవసరం. కానీ హిమాలయాలను మైదాన ప్రాంతాల మాదిరిగా చూస్తూ అభివృద్ధి చేయడం ప్రమాదకరం. కొండను తొలిచి రోడ్డు వేస్తాం. తవ్విన మట్టి, రాళ్లను పక్కనే వేస్తాం. నదీ తీరంలో హోటల్‌ కడతాం. పార్కింగ్‌ కోసం నదినే పూడ్చివేస్తాం. వాగులపై నిర్మాణాలు చేపడతాం. సహజ డ్రైనేజీలను మూసేస్తాం. ఆ తర్వాత భారీ వర్షం వస్తే మాత్రం దాన్ని ‘అనూహ్య ప్రకృతి విపత్తు’గా పేర్కొంటాం. ప్రకృతి అనూహ్యంగా ప్రవర్తించిందా? లేక ప్రకృతి హెచ్చరికలను మనమే పట్టించుకోలేదా?హిమాలయంలో రహదారి నిర్మాణం అంటే కేవలం కొండను తవ్వడం కాదు. కొండ స్థిరత్వం, నీటి సహజ ప్రవాహం, వర్షపు నీటి డ్రైనేజీ, దిగువ ప్రాంతాల భద్రత అన్నింటిపైనా ప్రభావంఉంటుంది. అందుకే ‘ఎన్ని కిలోమీటర్ల రోడ్డు నిర్మించాం?’ అన్నదే కాకుండా ‘ఎంత భూభాగం అస్థిరమైంది?’ అని కూడా ప్రశ్నించాలి. రోడ్డు ‘ఆల్‌ వెదర్‌’ కావచ్చు... హిమాలయం మాత్రం ‘ఆల్‌ వెదర్‌’ కాదు అనే విషయం గుర్తుంచుకోవాలి.కేదార్‌నాథ్‌ నుంచి జోషిమఠ్‌ వరకు...2013 కేదార్‌నాథ్‌ విషాదం హిమాలయాల సున్నితత్వాన్ని దేశా నికి స్పష్టంగా చూపించింది. నదీ లోయలు, వరద మైదానాలు, కొండచరియలు విరిగిపడే ప్రాంతాల్లో నిర్మాణాలపై హెచ్చరికలు వచ్చాయి. 2023లో జోషిమఠ్‌ భూమి కుంగుబాటు మరోసారి హెచ్చరించింది.హిమాలయాల్లో మరో పెద్ద సమస్య నదీ తీరాలు, వరద మైదానాల్లో పెరుగుతున్న నిర్మాణాలు. సహజ నదీ ప్రవాహప్రాంతం క్రమంగా కుంచించుకు పోతోంది. సాధారణ రోజుల్లో నది ప్రశాంతంగా ఉంటుంది. కానీ అసాధారణ వర్షం వచ్చినప్పుడు దాని పాత ప్రవాహ మార్గాలు తిరిగి జీవం పొందుతాయి. నది తన దారిని తిరిగి వెతుక్కుంటుంది. అందుకే నదీ గర్భం, వరద మైదా నాల్లో నిర్మాణాలకు కఠినమైన జోనింగ్‌ నిబంధనలు అవసరం.హిమాలయాలను రక్షించాలంటే అభివృద్ధిని పూర్తిగా ఆపాల్సిన అవసరం లేదు. అభివృద్ధి విధానాన్ని మార్చాలి. ప్రతి ప్రధాన తీర్థ, పర్యాటక ప్రాంతానికి శాస్త్రీయ క్యారీయింగ్‌ కెపాసిటీని నిర్ణయించాలి. నదుల వెంట, సహజ డ్రైనేజీలలో నిర్మాణాలను కఠినంగా నియంత్రించాలి. భారీ రోడ్డు, టన్నెల్, విద్యుత్‌ ప్రాజెక్టులకు పర్యా వరణ ముప్పు మదింపును తప్పనిసరి చేయాలి. కొండ తవ్వకాల వ్యర్థం నదుల్లోకి చేరకుండా పటిష్ట పర్యవేక్షణ ఉండాలి. స్థానిక ప్రజల అనుభవం, సంప్రదాయ జ్ఞానాన్ని విపత్తు నిర్వహణలో భాగం చేయాలి.హిమాలయాలను జయించలేం, గౌరవించాలి. ఎంత పెద్ద రోడ్డు వేసినా, ఎన్ని టన్నెళ్లు తవ్వినా, ఎన్ని హోటళ్లు కట్టినా, ఒక విరిగిన భారీ కొండచరియ ముందు మనిషి ఎంత చిన్నవాడోప్రకృతి నిరూపిస్తూనే ఉంటుంది. హిమాలయాలను మన అవసరా లకు తగ్గట్టు మార్చడం కాదు. మన అవసరాలను హిమాలయాల పరిమితులకు తగ్గట్టు మార్చుకోవాలి. అదే నిజమైన అభివృద్ధి.– శ్రీకాంత్‌ బందు ‘ సీనియర్‌ జర్నలిస్ట్‌

భారత్‌ ప్రస్తుతం దౌత్య వ్యవహారాల్లో తలమునకలై ఉంది. కిర్గిజ్‌స్తాన్‌లోని బిష్కెక్‌లో ఆగస్టు 31 నుంచి షాంఘై కోఆపరేషన్‌ ఆర్గనైజేషన్‌(ఎస్‌సీఓ) శిఖ రాగ్ర సమావేశాలు మొదలవుతున్నాయి. తర్వాత, ఢిల్లీలో సెప్టెంబర్‌ 12 నుంచి ‘బ్రిక్స్‌’ శిఖరాగ్ర సమావేశాలు జరగ నున్నాయి.మన జాతీయ భద్రతా సలహాదారు అజీత్‌ డోభాల్‌ ఆగస్టు 25న చైనా ఉపాధ్యక్షుడు హాన్‌ జెంగ్, విదేశాంగ మంత్రి వాంగ్‌ యితో బీజింగ్‌లో చర్చలు జరిపారు. భారత్‌–చైనా సరిహద్దు వివాదంపై రెండు దేశాల ప్రత్యేక ప్రతి నిధుల 25వ దఫా సమావేశాలు చైనాలో జరిగాయి. రెండు దేశాలు మొదటి రోజున విడివిడిగా ప్రకటనలు చేశాయి. దాంతో ఏకాభి ప్రాయం కుదరనట్లుగా కనిపించింది. కానీ, ఆగస్టు 26న, ఎనిమిది అంశాలతో ఒక సంయుక్త ప్రకటనను విడుదల చేశాయి. ఏకీభావం ఎందులో?ద్వైపాక్షిక సహకారాన్ని విస్తరింపజేసుకోవడం, స్థిరత్వాన్ని కొనసాగించడం, శాంతి, ప్రశాంతతలకు భంగం వాటిల్లకుండా చూసుకొనే దిశగా ముందడుగు వేయాలని స్థూలంగా ఒక అభిప్రా యానికి వచ్చారు. సరిహద్దుల పునర్విభజనపై ‘వీలైనంత త్వరగా, గణనీయమైన ఫలితాలు’ సాధించేలా చర్చలు జరపాలనే సంకల్పం గురించి ప్రత్యేకించి పేర్కొన్నారు. సరిహద్దుకు రెండు వైపుల ప్రవహి స్తున్న నదుల గురించి సెప్టెంబర్‌లో మాట్లాడుకోవాలని నిర్ణయాని కొచ్చారు. సరిహద్దు గుండా సాగే వర్తకానికి వెసులుబాటు కల్పించు కోవాలనీ, సరిహద్దులో అదనంగా సమావేశ ప్రాంతాలు, హాట్‌ లైన్స్‌ ఏర్పాటు చేసుకోవాలనీ నిర్ణయించారు.భారత్‌–చైనా మధ్యనున్న 3,488 కిలోమీటర్ల నిడివి గల వాస్తవాధీన రేఖలో పునర్విభజనకు ఏయే రంగాలను ఎంచుకున్నదీ రెండు పక్షాలు వెల్లడించలేదు. భారత్‌–చైనా ప్రత్యేక ప్రతినిధుల తదుపరి దఫా సమావేశం మన దేశంలో 2027లో జరుగనుంది. గల్వాన్‌ ఘర్షణ (2020) తర్వాత, స్నేహ సంబంధాలను పటిష్ట పరచుకునేందుకు ఆమధ్య కాలంలో సాగిన ప్రయత్నాలకు కొనసాగింపుగా ఈ చర్చలు జరిగాయని భావించవచ్చు. కూటముల భిన్న లక్ష్యాలుభారత్‌ విషయానికొస్తే, ‘ఎస్‌సీఓ’, ‘బ్రిక్స్‌’ నెరవేర్చగల ప్రయోజనాలు భిన్నమైనవి. షాంఘై సహకార సంస్థలో భారత్‌– చైనాలతోపాటు రష్యా, పాకిస్తాన్, కజికిస్తాన్, కిర్గిజ్‌స్తాన్, తజికిస్తాన్, ఉజ్బెకిస్తాన్, ఇరాన్, బెలారస్‌ ఉన్నాయి. ఇది మొదట్లో ప్రాంతీయ భద్రత, కౌంటర్‌–టెర్రరిజంపైనే దృష్టి పెట్టింది. తర్వాత, ఆయా దేశాల మధ్య కనెక్టివిటీ, వాణిజ్య సంబంధాలకు విస్తరించి నప్పటికీ, ఈ సంస్థకు ఇప్పటికీ భద్రతే మూల బిందువు.బిష్కెక్‌ సమావేశంలో మనం సీమాంతర తీవ్రవాదం గురించి లేవనెత్తే అవకాశం ఉంది. సార్వభౌమాధికారాన్ని ఉల్లంఘించేదిగా ఉన్న చైనా చేపట్టిన బెల్ట్‌ అండ్‌ రోడ్‌ ఇనీషియేటివ్‌లపై వెనక్కి తగ్గాలని కోరవచ్చు. మధ్య ఆసియా, రష్యా, చైనాలతో కలసి పనిచేయగల మార్గాలను అన్వేషించవచ్చు. ‘బ్రిక్స్‌’కు విస్తృత భౌగోళిక రాజకీయ ప్రాధాన్యం ఉంది. ప్రస్తుత అధ్యక్ష హోదాలో ‘బ్రిక్స్‌’ కూటమి నాయకుల 18వ శిఖరాగ్ర సమావేశాలకు మనమే ఆతిథేయిగా ఉన్నాం. ‘స్థితిస్థాపకత, నవీ కరణ, సహకారం, సుస్థిరత’లను ప్రధాన భావనగా చేసుకుని ఈ సమావేశాలు సెప్టెంబర్‌ 12–13 తేదీలలో జరుగనున్నాయి. రెండు వారాల వ్యవధి మాత్రమే ఉన్నప్పటికీ ఢిల్లీ సదస్సుకు జిన్‌పింగ్‌ హాజరవుతారని బీజింగ్‌ ఇంకా అధికారికంగా ప్రకటించ లేదు. కానీ, భారత్‌ ‘విజయవంతంగా’ ‘బ్రిక్స్‌’ సమావేశాలు నిర్వహించేందుకు అండగా ఉంటామని చైనా చెబుతోంది. బ్రెజిల్‌ శిఖరాగ్ర సదస్సుకు జిన్‌పింగ్‌ హాజరవబోవడం లేదని బీజింగ్‌ 2025 మొదట్లోనే ప్రక టించేసింది. ఇది నిష్క్రియాపరత్వం కాదు. ఆచితూచి వ్యవహరించే ధోరణి. హాజరయ్యే అంశాన్ని నాన్చడం వల్ల సరిహద్దు పునర్విభజన, వాణిజ్యం అంశాలపై బేరసారాలాడేందుకు బీజింగ్‌కు అవకాశం చిక్కుతుంది.పాతుకుపోయిన అపనమ్మకంబీజింగ్‌ రెండు నాల్కల ధోరణి ఢిల్లీని కలవరపరుస్తోంది. అది ఒక పక్క, ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను ‘వ్యూహాత్మక, దీర్ఘకాలికదృక్పథం’తో చూస్తున్నామని చెబుతోంది. మరోపక్క, అరుణాచల్‌ ప్రదేశ్‌కు సంబంధించి కొత్త మ్యాప్‌లు విడుదల చేస్తోంది. వాస్తవాధీన రేఖపై అస్పష్టతను కొనసాగిస్తోంది. ఉగ్ర జాబితాలో చేర్చే విషయంలో ఐక్యరాజ్య సమితిలో మనకు అడ్డంపడుతోంది.ఢిల్లీ కూడా రెండు మార్గాల వైఖరిని కనబరుస్తోందని బీజింగ్‌ భావిస్తోంది. ‘క్వాడ్‌’ (ఆస్ట్రేలియా, ఇండియా, జపాన్, అమెరికా)తో సంబంధాలు బలపరచుకోవాలని చూస్తోంది. భారత్‌లో చైనాసంస్థల పెట్టుబడుల విషయంలో సవాలక్ష నిబంధనలనుముందుకు తెస్తోంది. భారత్‌ ఇలా సంశయించడానికి ఆర్థికఅంశాలు కారణమవుతున్నాయి. మన్మోహన్‌ సింగ్‌ ప్రధాని అయినపుడు 2003–04లో భారత్‌–చైనా వాణిజ్య లోటు కేవలం 1.1 బిలియన్‌ డాలర్లు. మొత్తం వాణిజ్యం 14 బిలియన్‌ డాలర్లకన్నా తక్కువే. చైనా 2008 నాటికి భారత్‌కు పెద్ద వాణిజ్య భాగస్వామిగా అవతరించింది. రెండు దేశాల మధ్య వాణిజ్యం సుమారుగా 38 బిలియన్‌ డాలర్లకు చేరుకుంది. అది 2023–24 నాటికి 118.4 బిలియన్‌ డాలర్లను మించిపోయింది. 2024–25 నాటికి 127.7 బిలియన్‌ డాలర్లకు చేరుకుంది. చైనాతో వాణిజ్యం మాదిరిగానే దాని నుంచి దిగుమతులు కూడా మనకు ఎక్కువ అవుతున్నాయి. ఈ వాణిజ్య లోటు 2003–04లో 1 బిలియన్‌ డాలర్లుగా ఉండేది. అది 2023–24 నాటికి 85.07 బిలియన్‌ డాలర్లకు పెరిగింది. ఒక్క ఏడాదిలోనే 17% పెరుగుదలను కనబరుస్తూ 2024–25లో 99.2 బిలియన్‌ డాలర్లకు చేరుకుంది. భారతదేశపు మొత్తం వాణిజ్య అసమతుల్యతలో చైనా వాటాయే ఇపుడు 35%. చైనా నుంచి మరో పెద్ద అలను తట్టుకోగల స్థితిలో భారత్‌ లేదు. చైనా వస్తువులపై అమెరికా సుంకాలు 245% ఉన్నాయి. దాంతో చైనా వస్తువులు మన దేశంలోకి మరింతగా వచ్చిపడే ప్రమాదం ఉంది. పైగా, అమెరికాతో వాణిజ్యాన్ని పెంపొందించుకుని, దాన్ని 2030 నాటికి 500 బిలియన్‌ డాలర్లకు చేర్చేందుకు ఢిల్లీ–వాషింగ్టన్‌ మధ్య చర్చలు సాగుతున్నాయి. భారత్‌ ఆత్మరక్షణ ధోరణిలో ఉంది. కనుక, ఎంతో యుక్తిని ప్రదర్శించవలసి ఉంటుంది. షాంఘై సంస్థలో సరిహద్దు, భద్రతా సమస్యలను లేవనెత్తాలి. ప్రపంచ బడుగు దేశాల వేదికగా ‘బ్రిక్స్‌’ను సజీవంగా ఉంచాలి. అదే సమయంలో, ఆర్థిక సంబంధాలు తెగి పోకుండా చూసుకోవాలి. ట్రంప్‌ 2026లో సృష్టించిన సంక్షోభం భారత్‌–చైనాలను ఎడమొహం పెడమొహం కాకుండా చేస్తోంది. అందుకనే, భారత్‌–చైనా ముంగిట ‘చారిత్రక అవకాశం’ ఉందని డోభాల్‌ వ్యాఖ్యానించారు. ఇతర విషయాల్లో ప్రగతిని సాధించే ముందు ‘సరిహద్దు సమస్యను సరైన విధంగా పరిష్కరించుకునేందుకు’ భారత్‌ సిద్ధంగా ఉందని చెప్పారు. చైనా విదేశాంగ మంత్రి యాంగ్‌ యి కూడా గత ఏడాదిగా రెండు పక్షాలు ‘క్షేత్ర స్థాయిలో ఫలితాలు చూపేందుకు కృషి చేశాయి. మంచి ప్రగతిని కనబరి చాయి’ అని వ్యాఖ్యానించారు. ప్రగతిని కనబరిచాయి అన్నారేగానీ, పురోగతి అనే పదాన్ని ఉపయోగించలేదు. సంపూర్ణ నమ్మకం లేక పోవడం వల్లనే పదాలను ఆచితూచి ప్రయోగిస్తున్నారు. రెండు దేశాలు ఘర్షణను కోరుకోవడం లేదు. గొప్పగా బేర సారాలు సాగించాలనే కోరిక ఇరువైపులా లేదు. పోటీని కొనసా గిస్తూ రావడమే ప్రస్తుతానికి చేయగలిగిన పని. రక్షణను చూసుకుంటూనే మిగిలిన పనులను చక్కబెట్టుకోవడం. ఇదీ భారత్‌–చైనా మధ్య సంబంధాల ప్రస్తుత స్థితి. రెండూ పరస్పర మిత్రదేశాలు కాదు. శత్రువులూ కాదు. ఒకరిని చూసి ఒకరు శాశ్వతంగా జంకే శక్తిమంతమైన దేశాలు. తదుపరి సంక్షోభం సంభవించకుండా నివారించడానికి చర్చలు జరుపుతూ ఉంటాయి. -వ్యాసకర్త రక్షణ వ్యవహారాల నిపుణుడు;‘సొసైటీ ఫర్‌ పాలసీ స్టడీస్‌ డైరెక్టర్‌’-సి. ఉదయ్‌ భాస్కర్‌

భవిష్యత్తులో పరిస్థితులు స్థిరంగా ఉండొచ్చనే అంచనాలతో భారత్‌కు ’బీబీబీ’ సార్వభౌమ రేటింగ్‌ను కొనసాగిస్తున్నట్లు ఎస్‌అండ్‌పీ గ్లోబల్‌ రేటింగ్స్‌ వెల్లడించింది. పాలసీపరంగా స్థిరత్వాన్ని పాటిస్తూ, మౌలిక సదుపాయాల కల్పనపై భారీగా పెట్టుబడులు పెడుతూ భారత్‌ అత్యంత వేగంగా ఎదుగుతున్న ఎకానమీగా నిలుస్తోందని వివరించింది. దాదాపు 18 ఏళ్ల తర్వాత గతేడాదే భారత్‌ రేటింగ్‌ని ఎస్‌అండ్‌పీ ‘బీబీబీ మైనస్‌’ నుంచి ‘బీబీబీ’కి అప్‌గ్రేడ్‌ చేసింది.‘బీబీబీ’ని పెట్టుబడులు పెట్టతగిన ఇన్వెస్ట్‌మెంట్‌ గ్రేడ్‌ రేటింగ్‌గా పరిగణిస్తారు. అయితే, ఈ రేటింగ్‌ ఉన్న దేశాలకు.. తాము తీసుకున్న నిధులను తిరిగి చెల్లించేందుకు తగినంత సామర్థ్యాలు ఉన్నప్పటికీ, అధిక రేటింగ్‌ ఉన్న దేశాలతో పోల్చినప్పుడు, ఏవైనా ప్రతికూల ఆర్థిక పరిస్థితులు తలెత్తితే తీవ్రంగా ప్రభావితమయ్యే పరిస్థితులు ఉంటాయి. వచ్చే 2–3 ఏళ్లలో ప్రభుత్వ పెట్టుబడులు, వినియోగదారుల డిమాండ్‌ తదితర అంశాలు భారత్‌ అధిక వృద్ధి అవకాశాలకు దన్నుగా నిలుస్తాయని ఎస్‌అండ్‌పీ తెలిపింది. ఆర్థిక సంస్కరణలు, ఆర్థిక కమ్రశిక్షణకు ఊతమిచ్చేలా విధానాలను స్థిరంగా కొనసాగించవచ్చని భావిస్తున్నట్లు వివరించింది. కేంద్రంలో సంకీర్ణ ప్రభుత్వం ఉన్నప్పటికీ లోక్‌సభలో బీజేపీకి మెరుగైన మెజార్టీ ఉండటమనేది ఆర్థిక సంస్కరణలను అమలు చేయడంలో ప్రభుత్వానికి కలిసి వచ్చి అంశమని ఎస్‌అండ్‌పీ తెలిపింది.అధిక ఇంధన ధరలు, వ్యవసాయ రంగంలో కఠినతరమైన పరిస్థితుల వల్ల భారత్‌ వృద్ధి స్వల్పంగా నెమ్మదించే అవకాశం ఉందని కాకపోతే ఆర్థిక మూలాలు పటిష్టంగానే ఉంటూ, వచ్చే రెండు మూడేళ్లలో భారీ వృద్ధి సాధనకు దోహదపడగలవని వివరించింది. రుణభారం, ఆర్థికంగా కొంత బలహీన పనితీరు, తలసరి ఆదాయం తక్కువగా ఉండటంలాంటి అంశాలు భారత్‌కి కొంత ప్రతికూలంగా ఉండొచ్చని ఎస్‌అండ్‌పీ తెలిపింది.

ఉమ్మడిగా సుమారు 15 లక్షల కోట్ల డాలర్ల విలువైన 8–9 దేశాలతో స్వేచ్చా వాణిజ్య ఒప్పందం(ఎఫ్‌టీఏ)పై చర్చలు నిర్వహిస్తున్నట్లు కేంద్ర వాణిజ్య, పరిశ్రమల మంత్రి పీయూష్‌ గోయల్‌ తాజాగా పేర్కొన్నారు. తద్వారా ప్రపంచ వాణిజ్యంలో దాదాపు 75 శాతానికి సమానమైన ఎఫ్‌టీఏలకు వీలున్నట్లు తెలియజేశారు. ఇది గ్లోబల్‌ ట్రేడ్‌ వేల్యూ చైన్‌లో ఇండియా విశ్వసించదగిన భాగస్వామిగా అవతరించేందుకు వీలు కల్పించనున్నట్లు వెల్లడించారు.గత నాలుగేళ్లలో 9 ఎఫ్‌టీఏలు కుదుర్చుకోవడం ద్వారా దేశీయంగా భారీ మార్కెట్‌ కలిగి ఉన్న భారత్‌.. ప్రపంచానికి ద్వారాలు తెరిచిందని పేర్కొన్నారు. ఈ 9 ఎఫ్‌టీఏల ద్వారా 38 అభివృద్ధి చెందిన దేశాలతోపాటు.. ఉమ్మడిగా 60 లక్షల కోట్ల డాలర్ల విలువైన జీడీపీని కవర్‌ చేస్తున్నట్లు వివరించారు. భారత్, జపాన్‌ వ్యాపార ప్రతినిధులతో ఏర్పాటు చేసిన వేదికపై గోయల్‌ ఇంకా పలు అంశాలపై ప్రసగించారు. దేశీయంగా జపనీస్‌ దిగ్గజాల పెట్టుబడులకు ఆహ్వానం పలుకుతూ గోయల్‌ 200 మంది వ్యాపార ప్రతినిధులతో ఇక్కడ పర్యటిస్తున్నారు. దేశీయంగా డేటా సెంటర్లు, తయారీ, ఏఐ తదితర రంగాలలో పెట్టుబడులకు భారీ అవకాశాలున్నట్లు ప్రస్తావించారు.ఆర్థిక ఒప్పందాలు రెండు దేశాల మధ్య సమతూక వాణిజ్యానికి దారి చూపుతాయని అభిప్రాయపడ్డారు. దేశీయంగా అంతరిక్ష రంగంలో అత్యధిక అవకాశాలున్నాయని, ఇందుకు ప్రయివేట్‌ పెట్టుబడులకు వీలుగా తలుపులు తెరిచామని తెలియజేశారు. దేశీయంగా అభివృద్ధి చేస్తున్న 20 పారిశ్రామిక స్మార్ట్‌ నగరాలలో యూనిట్లను ఏర్పాటు చేయవలసిందిగా జపనీస్‌ దిగ్గజాలకు ఆహ్వానం పలికారు.

లక్నో: నేపాల్‌ నుంచి ప్రవహించే నదుల్లో ఏడు మృతదేహాలను భారత అధికారులు వెలికితీశారు. ఇవి మెరుపు వరదల్లో మృతి చెందినవారి మృతదేహాలు అయి ఉండొచ్చని అధికారులు శుక్రవారం తెలిపారు. ఈ ఘటన ఘోర వరద విపత్తు తీవ్రతను తెలియజేస్తోంది.నేపాల్‌ దక్షిణ ప్రాంతంలోని వరద ప్రభావిత చిత్వన్‌ ప్రాంతానికి సరిహద్దుగా ఉన్న ఉత్తరప్రదేశ్‌ రాష్ట్రంలోని మహారాజ్‌గంజ్‌, కుషీనగర్‌ జిల్లాల్లో నదుల్లో ఈ మృతదేహాలు కొట్టుకొస్తూ కనిపించాయి.“గుర్తుతెలియని నాలుగు మృతదేహాలను గురువారం జిల్లాలో వెలికితీశాం. అక్కడ సంభవించిన ఆకస్మిక వరదల తర్వాత అవి నేపాల్‌ నుంచి కొట్టుకొచ్చి భారత్‌లోకి ప్రవేశించి ఉంటాయని భావిస్తున్నాం” అని ” అని మహారాజ్‌గంజ్‌ జిల్లా మేజిస్ట్రేట్‌ గౌరవ్‌ సింగ్‌ సోగర్వాల్‌ ఏఎఫ్‌పీకి తెలిపారు. సరిహద్దు నుంచి నదీ ప్రవాహ దిశలో సుమారు 70 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న కుషీనగర్‌ జిల్లాలో మరో మూడు మృతదేహాలను వెలికితీశామని పోలీసు అధికారి తెలిపారు. మృతదేహాలను గుర్తించేందుకు అధికారులు చర్యలు చేపట్టారు.కాగా, నేపాల్‌ వరదల్లో 538 మంది మృతి చెందారు. ఇందులో నేపాల్‌లో వెలికితీసిన 469, చైనాలో 3 మృతదేహాలు ఉన్నాయి. దాదాపు 1,400 మంది ఆచూకీ తెలియడం లేదు. భారత్‌లో వెలికితీసిన ఏడు మృతదేహాలను ఈ మృతుల సంఖ్యలో చేర్చలేదు.ఇదీ చదవండి: నార్వే రాజు హరాల్డ్‌-5 ఇకలేరు

నేపాల్‌లో మెరుపు వరదలు సృష్టించిన బీభత్సం అంతా ఇంతా కాదు... వందల మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. ఆస్తినష్టమూ తీవ్రంగానే ఉంది. అయితే నేపాల్‌ కాదు కానీ... భారత్‌ ఇలాంటి మరో ముప్పు ముంగిట్లో ఉందా? అవునంటున్నారు నిపుణులు. అరుణాచల్‌ ప్రదేశ్‌లో చైనా నిర్మిస్తున్న ప్రపంచంలోనే అతి భారీ జలవిద్యుత్తు ప్రాజెక్టు ఇందుకు కారణమంటున్నారు వారు. మెడోగ్‌ పవర్‌ స్టేషన్‌గా పిలుస్తున్న ఈ భారీ డ్యామ్‌ను 2033లోగా పూర్తి చేసేందుకు చైనా పరుగులు పెడుతోంది. యార్లుంగ్‌ సాంగ్పో నదిపై 16,700 కోట్ల డాలర్ల ఖర్చుతో అరవైవేల మెగావాట్ల ఉత్పత్తి సామర్థ్యంతో దీన్ని నిర్మిస్తున్నారు. ఈ యార్లుంగ్‌ సాంగ్పో నదే అరుణాచల్‌ ప్రదేశ్‌లో సియాంగ్‌ నదిగా ఆ తరువాత అసోంలో బ్రహ్మపుత్రగా మారి బంగ్లాదేశ్‌లోకి ప్రవేశిస్తుంది. మెడోగ్‌ పవర్‌స్టేషన్‌ నిర్మాణం ఒక రకంగా మన నెత్తిన వాటర్‌ బాంబు లాంటిది. హిమాలయ పర్వత శ్రేణిలో ఉండటం ఒక కారణమైతే... ఇది భూకంపాలు జరిగే ప్రాంతంలో కడుతూండటం ఇంకో కారణం. చైనా భూగర్భ శాస్త్రవేత్తలు నెల రోజుల క్రితమే ఇక్కడ ఒక అధ్యయనం జరిపి.. మెడోగ్‌ పవర్‌స్టేషన్‌ పైజెన్‌ ఫాల్ట్‌పైనే ఉందని తేల్చారు. చిన్నపాటి భూకంపం వచ్చినా దాని ప్రభావం దిగువన ఉన్న మనపై పడుతుంది. యార్లుంగ్‌ సాంగ్పోపై పెత్తనం చైనాదే కావడం... దిగువన మనం ఉండటం భారత్‌ ఆందోళనకు మరో కారణం. ప్రాజెక్టు ద్వారా నీటి విడుదలలో ఏ చిన్న మార్పు వచ్చినా మనకు వరద ముప్పు తప్పదన్నమాట. వాతావరణ మార్పుల కారణంగా ఆకస్మికంగా భారీ వర్షాలు నమోదైతే అరుణాచల్‌ ప్రదేశ్‌తోపాటు అసోం, టిబెట్‌ ప్రాంతాల్లోనూ ఆస్తి, ప్రాణనష్టాలు జరిగే అవకాశముంది. వర్షపాతం తక్కువగా ఉన్నప్పుడు నీటి విడుదల తగ్గి వ్యవసాయానికి సమస్యలొస్తాయి. అయితే... మెడోగ్‌ వపర్‌ స్టేషన్‌తో వచ్చే సమస్యలకు పరిష్కారంగా భారత్‌ సియాంగ్‌ నదిపై 11,000 మెగావాట్ల సియాంగ్‌ అప్పర్‌ బహుళార్థక ప్రాజెక్టును నిర్మిస్తోంది. కాకపోతే ఇదొక్కటే త్రీగార్జెస్‌ డ్యామ్‌ కంటే పెద్దదైన మెడోగ్‌ బలాన్ని తట్టుకోగలదా అన్నది ప్రశ్న!!! – సాక్షి, నేషనల్‌ డెస్క్‌

ప్రత్యర్థి ఆధిక్యం 16 పరుగులు మాత్రమే... మిగిలిన 4 వికెట్లు తీసేందుకు ఎంతో సమయం పట్టదు...ఆ తర్వాత ఆడుతూ పాడుతూ లక్ష్యాన్ని ఛేదించడమే మిగిలింది... సిరీస్‌ను 2–0తో క్లీన్‌ స్వీప్‌ చేయడం ఖాయం... రెండో టెస్టు చివరి రోజు మైదానంలోకి దిగే ముందు భారత టీమ్‌ మేనేజ్‌మెంట్‌తో పాటు సగటు అభిమాని కూడా బహుశా ఇదే తరహాలో అనుకొని ఉంటారు. కానీ శ్రీలంక మాత్రం భిన్నంగా ఆలోచించింది... యువ బ్యాటర్‌ సోనాల్‌ దినూషా అయితే అసాధారణ ఆటకు మారుపేరుగా నిలిచాడు. టీమిండియాకు విజయం దక్కకుండా అడ్డుగోడలా అతను మారగా... లోయర్‌ ఆర్డర్‌ బ్యాటర్లు కూడా పట్టుదలతో అండగా నిలిచారు. ఫలితంగా మ్యాచ్‌ ‘డ్రా’... సునాయాసంగా గెలుస్తుందనుకున్న టెస్టును బౌలింగ్‌ వైఫల్యం, వ్యూహాత్మక లోపాలతో చివరకు శుబ్‌మన్‌ గిల్‌ బృందం సమంగా ముగించాల్సి వచ్చింది. పేరుకు సిరీస్‌ 1–0తో భారత్‌ నెగ్గినా... వరల్డ్‌ టెస్టు చాంపియన్‌షిప్‌ (డబ్ల్యూటీసీ) కోణంలో చూస్తే స్వయంకృతంతో విలువైన పాయింట్లు చేజార్చుకున్నట్లే!కొలంబో: తొలి రోజు నుంచి భారత్‌ ఆధిపత్యం ప్రదర్శించిన రెండో టెస్టు మ్యాచ్‌ చివరకు ‘డ్రా’గా ముగిసింది. గురువారం ముగిసిన ఈ పోరులో శ్రీలంక బ్యాటర్ల పోరాటంతో టీమిండియాకు విజయం చేజారింది. ఓవర్‌నైట్‌ స్కోరు 229/6తో చివరి రోజు ఆట కొనసాగించిన శ్రీలంక తమ రెండో ఇన్నింగ్స్‌ను 154 ఓవర్లలో 9 వికెట్ల నష్టానికి 429 పరుగుల వద్ద డిక్లేర్‌ చేసింది. సోనాల్‌ దినూషా (264 బంతుల్లో 133 నాటౌట్‌; 8 ఫోర్లు, 2 సిక్స్‌లు) అజేయ శతకంతో చెలరేగగా, కెషారా నువాంతా (150 బంతుల్లో 46; 4 ఫోర్లు) రాణించాడు. 216 పరుగుల ఆధిక్యంతో లంక ఆట ముగించాక మిగిలిన 15 ఓవర్ల సమయంలో ఛేదన అసాధ్యం కాబట్టి ఇరు జట్ల ఆటగాళ్లు ‘షేక్‌ హ్యాండ్‌’లతో మైదానం వీడారు. తొలి టెస్టు నెగ్గిన భారత్‌ 1–0తో సిరీస్‌ సొంతం చేసుకుంది. దినూషా ‘ప్లేయర్‌ ఆఫ్‌ ద మ్యాచ్‌’గా నిలవగా, మొత్తం 328 పరుగులు చేసిన దేవదత్‌ పడిక్కల్‌కు ‘ప్లేయర్‌ ఆఫ్‌ ద సిరీస్‌’ అవార్డు దక్కింది. లోయర్‌ ఆర్డర్‌ అండతో... 292 (48.4 ఓవర్లు)... శ్రీలంక 8, 9, 10, 11 స్థానాల బ్యాటర్లు కలిపి ఇన్ని బంతులు ఆడారంటే వారి ప్రతిఘటన ఎలా సాగిందో అర్థం చేసుకోవచ్చు! ఒకవైపు దినూషా చక్కటి బ్యాటింగ్‌ ప్రదర్శనను కనబర్చగా, మరో ఎండ్‌నుంచి దక్కిన మద్దతు లంకను గట్టెక్కించింది. పిచ్‌ బాగా నెమ్మదించడంతో ఒక్కో వికెట్‌ కోసం భారత్‌ తీవ్రంగా శ్రమించాల్సి వచ్చింది. దినూషా, నువాంతా ఏడో వికెట్‌కు 112 పరుగులు (246 బంతుల్లో) జోడించారు. ఆ తర్వాత ప్రభాత్‌ జయసూర్య (28 బంతుల్లో 2), లాహిరు కుమార (90 బంతుల్లో 12; 1 ఫోర్‌) భారత బౌలర్లను ఆటాడుకున్నాడు. టీ విరామం తర్వాత తొలి బంతికే దినూషా సెంచరీ (196 బంతుల్లో) పూర్తయింది. సిరీస్‌లో అతనికిది మూడో శతకం. ఎట్టకేలకు కుమారను కూడా భారత్‌ అవుట్‌ చేసినా... దినూషా, అసిత ఫెర్నాండో (24 బంతుల్లో 0 నాటౌట్‌) కలిసి అభేద్యంగా మరో 56 బంతులు ఆడి లాంఛనం ముగించారు.3 వరుసగా రెండు ఇన్నింగ్స్‌లలో (ఫాలోఆన్‌ ఆడుతూ) సెంచరీలు చేసిన మూడో బ్యాటర్‌గా దినూషా నిలిచాడు. గతంలో భారత ప్లేయర్‌ విజయ్‌ హజారే (1948లో అడిలైడ్‌లో ఆ్రస్టేలియాపై; 116, 145), జింబాబ్వే ప్లేయర్‌ ఆండీ ఫ్లవర్‌ (2001లో హరారేలో దక్షిణాఫ్రికాపై; 142, 199 నాటౌట్‌) ఈ ఫీట్‌ నమోదు చేశారు.1 శ్రీలంకను భారత్‌ 9 సార్లు ఫాలోఆన్‌ ఆడించగా... టీమిండియా గెలవకపోవడం ఇదే తొలిసారి.స్కోరు వివరాలు ; భారత్‌ తొలి ఇన్నింగ్స్‌: 503/9 డిక్లేర్డ్‌; శ్రీలంక తొలి ఇన్నింగ్స్‌: 290; శ్రీలంక రెండో ఇన్నింగ్స్‌ (ఫాలోఆన్‌): ఉడారా (సి) సారాంశ్‌ (బి) సిరాజ్‌ 3; మిషారా (ఎల్బీ) (బి) జడేజా 32; సూర్యబండారా (స్టంప్డ్‌) పంత్‌ (బి) సుతార్‌ 92; కమిందు (సి) గిల్‌ (బి) ప్రసిధ్‌ 55; ధనంజయ (సి) పడిక్కల్‌ (బి) సుతార్‌ 23; దినూషా (నాటౌట్‌) 133; డిక్‌వెలా (ఎల్బీ) (బి) సారాంశ్‌ 6; నువాంతా (సి)జురేల్‌ (బి) సుతార్‌ 46; ప్రభాత్‌ (సి) జురేల్‌ (బి) జడేజా 2; లాహిరు కుమార (సి) జైస్వాల్‌ (బి) జడేజా 12; అసిత ఫెర్నాండో (నాటౌట్‌) 0; ఎక్స్‌ట్రాలు 25; మొత్తం (154 ఓవర్లలో 9వికెట్లకు డిక్లేర్డ్‌) 429. వికెట్ల పతనం: 1–5, 2–63, 3–178, 4–209, 5–212, 6–218, 7–330, 8–355, 9–402. బౌలింగ్‌: ప్రసిధ్‌ 18.3–3–57–1, సిరాజ్‌ 15–7–26–1, సుతార్‌ 41–7–121–3, సారాంశ్‌ 37–4–98–1, జడేజా 38.3–4–94–3, గిల్‌ 2–0–8–0, జైస్వాల్‌ 1–0–9–0, జురేల్‌ 1–0–1–0.

వెల్లింగ్టన్‌: భారత్, న్యూజిలాండ్‌ మ్యాచ్‌లకు అభిమానులు పోటెత్తనున్నారు. అక్టోబర్‌ 22 నుంచి నవంబర్‌ 26 వరకు న్యూజిలాండ్‌లో టీమిండియా పర్యటించనుంది. ఈ టూర్‌లో భాగంగా ఆతిథ్య కివీస్‌తో ఐదు టి20లు, ఐదు వన్డేలు, రెండు టెస్టు మ్యాచ్‌లు ఆడనుంది. ఈ సిరీస్‌లకు సంబంధించి ప్రీ–సేల్‌ ప్రారంభించగా... రికార్డు స్థాయిలో ముందస్తు బుకింగ్‌లు జరిగాయి. రెండు రోజుల్లోనే 26 వేల టికెట్లు అమ్ముడయ్యాయని న్యూజిలాండ్‌ క్రికెట్‌ బోర్డు తెలిపింది. ఆక్లాండ్‌ వేదికగా జరగనున్న పరిమిత ఓవర్ల మ్యాచ్‌లకు భారీ స్పందన రాగా... క్రైస్ట్‌చర్చ్, వెల్లింగ్టన్‌లో జరగనున్న మ్యాచ్‌లు చూసేందుకు కూడా అభిమానులు ఆసక్తి కనబరుస్తున్నారు. ఈ టూర్‌లో భాగంగా టి20, వన్డే మ్యాచ్‌లకు టికెట్లు పూర్తిగా అమ్ముడవుతాయని అంచనా. పర్యటన ప్రారంభానికి ముందే టికెట్లు బుక్‌ చేసుకోవాలని న్యూజిలాండ్‌ క్రికెట్‌ బోర్డు అధికారి గ్లెన్‌ క్రిచ్లీ అభిమానులకు సూచించగా... దీనికి భారీ స్పందన వచ్చింది. ‘ప్రీ–సేల్‌కు విశేష స్పందన వస్తోంది.తొలి 48 గంటల్లోనే రికార్డు స్థాయి టికెట్లు అమ్ముడయ్యాయి. టికెట్‌ ధరలను పెంచకపోవడం కూడా ఇందుకు ఒక కారణం. అభిమానులు ముందస్తు బుకింగ్‌లు చేసుకోవడం ఆనందంగా ఉంది. మరో 11 రోజుల పాటు టికెట్ల అమ్మకం చేపడతాం’ అని కివీస్‌ బోర్డు ఒక ప్రకటనలో తెలిపింది.

దుబాయ్‌: నేటి నుంచి మహిళల ఆసియా కప్‌ టి20 క్రికెట్‌ టోర్నమెంట్‌ ప్రారంభం కానుంది. మొత్తం 8 జట్లు పాల్గొంటున్నాయి. గ్రూప్‌ ‘ఎ’లో భారత్, పాకిస్తాన్, హాంకాంగ్, థాయ్‌లాండ్‌... గ్రూప్‌ ‘బి’లో డిఫెండింగ్‌ చాంపియన్‌ శ్రీలంక, బంగ్లాదేశ్, ఇండోనేసియా, యూఏఈ జట్లున్నాయి. నేడు జరిగే తొలి పోరులో హాంకాంగ్‌తో థాయ్‌లాండ్‌ తలపడనుంది. హర్మన్‌ప్రీత్‌ కౌర్‌ సారథ్యంలోని భారత జట్టు తమ తొలి మ్యాచ్‌ను ఆదివారం థాయ్‌లాండ్‌తో... సెప్టెంబర్ 3న హాంకాంగ్‌తో ... సెప్టెంబర్ 5న పాకిస్తాన్‌తో ఆడుతుంది. గ్రూప్‌ దశ ముగిశాక రెండు గ్రూపుల్లో తొలి రెండు స్థానాల్లో నిలిచిన జట్లు సెమీఫైనల్‌ చేరుకుంటాయి. సెప్టెంబర్‌ 10న తొలి సెమీఫైనల్‌... సెప్టెంబర్‌ 11న రెండో సెమీఫైనల్‌...సెప్టెంబర్ 13న ఫైనల్‌ జరుగుతాయి. మ్యాచ్‌లన్నీ భారత కాలమానం ప్రకారం రాత్రి 8 గంటలకు మొదలవుతాయి. సోనీ స్పోర్ట్స్‌ చానెల్‌లో, సోనీ లివ్‌ యాప్‌లో ప్రత్యక్ష ప్రసారం చేస్తారు.

కోల్‌కతా: టిబెట్ సరిహద్దు సమీపంలోని నేపాల్‌లోని కొన్ని ప్రాంతాలను ఆకస్మిక వరదలు ముంచెత్తిన వేళ గల్లంతైన వారిలో తృణమూల్ కాంగ్రెస్ పార్టీ మాజీ ఎమ్మెల్యే శుభ్రాంశు రాయ్ బిజ్‌పూర్‌ భార్య కూడా ఉన్నారు. ఉత్తర 24 పరగణాల జిల్లాలో నివసించే శర్మిష్ఠ భౌమిక్ రాయ్‌కు ఆగస్టు 25 రాత్రి నుంచి తన భర్తతో ఎలాంటి కమ్యూనికేషన్‌ లేకుండా పోయింది. రాయ్ బిజ్‌పూర్ తృణమూల్ మాజీ ఎమ్మెల్యే. ఆయన మాజీ రైల్వే మంత్రి ముకుల్ రాయ్ కుమారుడు. శుభ్రాంశు రాయ్‌ భార్య ఒక ప్రయాణ సంస్థ ఏర్పాటు చేసిన యాత్రలో భాగంగా ఆగస్టు 21న నేపాల్‌కు వెళ్లారు. ఆమె ఒంటరిగానే ప్రయాణిస్తున్నారు. కోల్‌కతా నుంచి కైలాస పర్వతం, మానస సరోవరం వైపు వెళ్లిన 32 మంది బృందం కూడా గల్లంతైన వారిలో ఉంది. ఈ బృందంలో 30 మంది పర్యాటకులు, ఇద్దరు యాత్ర నిర్వాహకులు ఉన్నారు. ఆగస్టు 21న కోల్‌కతా నుంచి బయలుదేరిన బృందం మరుసటి రోజు నేపాల్‌కు చేరుకుంది. బుధవారం ఉదయం నేపాల్-టిబెట్ సరిహద్దుకు సమీపంలోని రసువాగఢికి బృందం చేరుకుంది. ఉదయం 8.30 గంటల సమయంలో సభ్యులు ఓ కార్యాలయంలో ఉన్నారు.వరదల మధ్య నేపాల్‌లోని నివాస ప్రాంతాలను తీవ్రంగా దెబ్బతీశాయి. వంతెనలు ధ్వంసమయ్యాయి. జలవిద్యుత్ కేంద్రాలు సహా మౌలిక సదుపాయాలు దెబ్బతిన్నాయి. సుమారు 300 మంది మృతి చెందినట్లు సమాచారం. 750 మందికి పైగా ఇంకా గల్లంతయ్యారు. వారిలో 288 మంది భారతీయులు ఉన్నారు. బుధవారం ఉదయం 8.37 గంటలకు టిబెట్ ప్రాంతంలో భూకంపం సంభవించిందని నేపాల్ విదేశాంగ మంత్రి శిశిర్ ఖనాల్ తెలిపారు. మూడు నిమిషాల తర్వాత ఆకస్మిక వరదలు వచ్చినట్లు సమాచారం అందిందని చెప్పారు.ఈ ప్రకంపనలు హిమనదం అకస్మాత్తుగా కరిగి భారీగా నీరు విడుదల కావడానికి కారణమై ఉండవచ్చని నేపాల్ అధికారులు తెలిపారు. రోడ్లు, వంతెనలు దెబ్బతినడంతో పాటు సమాచార వ్యవస్థలు స్తంభించిపోవడంతో తీవ్రంగా ప్రభావితమైన కొన్ని ప్రాంతాలకు చేరుకోవడంలో సహాయక బృందాలు తీవ్ర ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నాయి.

న్యూఢిల్లీ: జాతీయ క్రీడా దినోత్సవం 2026 వేడుకల్లో భాగంగా ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ గురువారం ఉదయం 11 గంటలకు వీడియో కాన్ఫరెన్స్ ద్వారా ‘ఖేలో ఇండియా డైలాగ్‌’ను ఉద్దేశించి ప్రసంగించారు. క్రీడలంటే కేవలం పతకాలు సాధించడమే కాదని, వాటిని దేశ నిర్మాణ ప్రక్రియలో అంతర్భాగం చేయడమే తమ ప్రభుత్వ లక్ష్యమని ఆయన పేర్కొన్నారు. ‘ఒలింపిక్స్‌లో ఎన్నో రకాల క్రీడలు ఉన్నాయి. కానీ అందులో సగం విభాగాల్లో కూడా భారత జట్లు కనీసం పాల్గొనడం లేదు’ అని మోదీ వ్యాఖ్యానిస్తూ, దీనిని ఒక ‘చేదు నిజం’గా అభివర్ణించారు. 2024 పారిస్ ఒలింపిక్స్‌లో మొత్తం 32 క్రీడలు ఉండగా, భారత్ కేవలం 16 విభాగాల్లో మాత్రమే ప్రాతినిధ్యం వహించింది. పతకాల పట్టికలో అధిక సంఖ్యలో ఉండే విభాగాల్లో మనం అసలు పోటీకే వెళ్లడం లేదు. దశాబ్దాలుగా ఇదే పరిస్థితి కొనసాగుతోంది. ప్రపంచంలోని ఇతర దేశాలు ఆయా క్రీడల్లో పతకాలు సాధిస్తుంటే, మనం మాత్రం కనీస ప్రాతినిధ్యం కూడా చూపలేకపోతున్నాం. మన పతకాల సంఖ్యను గణనీయంగా పెంచుకోవాలంటే, ఆయా క్రీడా విభాగాల్లోనూ పట్టు సాధించాల్సిన అవసరం ఉంది అని ప్రధాని వివరించారు.ఒలింపిక్స్‌లో దేశ భాగస్వామ్యాన్ని మెరుగుపరిచే దిశగా 5 నుంచి 15 ఏళ్ల వయస్సు గల బాలబాలికల్లోని ప్రతిభను వెలికితీసేందుకు దేశవ్యాప్త టాలెంట్ హంట్‌ను చేపడుతున్నట్లు ఆగస్టు 15 స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ ప్రసంగంలో ప్రధాని ప్రకటించిన సంగతి తెలిసిందే. ‘ఎర్రకోట వేదికగా ఆగస్టు 15న దేశ క్రీడా ముఖచిత్రంపై ఒక స్పష్టమైన దృక్పథాన్ని ఆవిష్కరించాను. క్రీడలంటే కేవలం పతకాలకే పరిమితం కాదు. వికసిత భారత్ నిర్మాణంలో దేశ క్రీడా శక్తిని, యువశక్తిని ఏకం చేసే ఒక మహా యజ్ఞం ఇది’ అని ప్రధాని మోదీ పునరుద్ఘాటించారు. యువత దేశానికి వెన్నెముక అని పేర్కొన్నారు. దీనిలో ‘మేరా యువ భారత్’ ఆధ్వర్యంలో దేశవ్యాప్తంగా అన్ని రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల్లోని ప్రతి జిల్లాలోని రెండు కళాశాలల నుంచి యువత భాగస్వాములయ్యారు. క్రీడలను కేవలం ప్రతిభను వెలికితీయడానికే కాకుండా, యువజన నాయకత్వం, పౌర బాధ్యత, దేశ నిర్మాణంలో కీలక సాధనంగా తీర్చిదిద్దడమే ఈ కార్యక్రమ ముఖ్య ఉద్దేశం. 2036 ఒలింపిక్స్ ఆతిథ్య లక్ష్యంతో పాటు ‘వికసిత్ భారత్’ దిశగా యువతను నడిపించేందుకు ఈ వేదిక దోహదపడనుంది. ఈ కార్యక్రమంలో ‘యువ సంవాద్’ పేరుతో అత్యాధునిక వసతులు, కోచింగ్, స్పోర్ట్స్ సైన్స్ ద్వారా దేశీయ క్రీడా రంగాన్ని బలోపేతం చేయడంపై చర్చించారు.

హిమాలయాల్లో ప్రకృతి ప్రకోపం మరోసారి భయాందోళనలు రేపుతోంది. నేపాల్‌-టిబెట్‌ సరిహద్దులో సంభవించిన ఆకస్మిక వరదలు, హిమపాతం ఘటనలు అక్కడి భౌగోళిక సున్నితత్వాన్ని(ఎక్కువ భూకంపాల ముప్పు) ప్రపంచానికి గుర్తు చేసింది. ఈ విపత్తు నేపథ్యంలోనే చైనా నిర్మిస్తున్న ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద జలవిద్యుత్‌ ప్రాజెక్టు మెడోగ్‌ డ్యామ్‌పై కొత్త ఆందోళనలు మొదలయ్యాయి.అరుణాచల్‌ప్రదేశ్‌ సరిహద్దుకు సమీపంలోని టిబెట్‌లో బ్రహ్మపుత్ర నదిపై చైనా నిర్మిస్తున్న ఈ భారీ ప్రాజెక్టును కొందరు నిపుణులు ‘వాటర్‌ బాంబ్‌’గా అభివర్ణిస్తుంటారు. అభ్యంతరాలను పట్టించుకోకుండా చైనా దీనిని దూకుడుగా ముందుకు తీసుకెళ్తుండడం మొదటి నుంచే ఆందోళన రేకెత్తిస్తోంది. పైగా భూకంపాలకు అత్యంత సున్నితమైన హిమాలయ ప్రాంతంలో ఇంత భారీ నిర్మాణం భవిష్యత్తులో భారత్‌ ఈశాన్య ప్రాంతాలకు ముప్పుగా మారే అవకాశం ఉందని కూడా చెబుతున్నారు.నేపాల్‌ వరదలతో పెరిగిన ఆందోళనఇటీవల నేపాల్‌-టిబెట్‌ సరిహద్దులో సంభవించిన ఆకస్మిక వరదలు తీవ్ర నష్టాన్ని మిగిల్చాయి. 160 మంది మరణించారు. వందల మంది జలప్రళయంలో గల్లంతు అయ్యారు. తొలుత భూకంపం ధాటికి వరదలు ముంచెత్తాయని నిపుణులు భావించినా.. మంచు ఫలకాలు విరిగిపడటం వల్ల భారీగా నీరు నదుల్లోకి చేరి వరద పోటెత్తిందని ఓ అంచనాకు వచ్చారు. ఆ రీజియన్‌లలో ఆనకట్టలు ఎక్కువగా ఉండడం కూడా ఈ విపత్తునకు మరో ప్రధాన కారణంగా మారింది.ఇక హిమాలయాలు ప్రపంచంలోనే అత్యంత చురుకైన భూకంప ప్రాంతాల్లో ఒకటి. చిన్న స్థాయి భౌగోళిక మార్పులు కూడా భారీ ప్రకృతి విపత్తులకు దారితీసే అవకాశం ఉండటంతో.. ఈ ప్రాంతాల్లో చేపడుతున్న భారీ నిర్మాణాలపై ఎప్పటి నుంచో నిపుణులు హెచ్చరికలు చేస్తున్నారు.చైనా మెగా డ్యామ్‌ ఇదే..చైనా టిబెట్‌లోని యార్లంగ్‌ త్సాంగ్‌పో నదిపై మెడోగ్‌ జలవిద్యుత్‌ ప్రాజెక్టును నిర్మిస్తోంది. ఇదే నది భారత్‌లోకి ప్రవేశించిన తర్వాత సియాంగ్‌గా, ఆ తర్వాత బ్రహ్మపుత్రగా మారుతుంది. సుమారు 60 వేల మెగావాట్ల విద్యుత్‌ ఉత్పత్తి సామర్థ్యంతో నిర్మిస్తున్న ఈ ప్రాజెక్టు పూర్తయితే.. చైనాలోని త్రీ గోర్జెస్‌ డ్యామ్‌ను మించి ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద జలవిద్యుత్‌ ప్రాజెక్టుగా నిలిచే అవకాశం ఉంది. 2033 నాటికి దీన్ని అందుబాటులోకి తీసుకురావాలని చైనా లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.భూకంప జోన్‌లో భారీ నిర్మాణంమెడోగ్‌ డ్యామ్‌ నిర్మిస్తున్న ప్రాంతం భౌగోళికంగా అత్యంత సున్నితమైనది. ఈ ప్రాంతంలో క్రియాశీల ఫాల్ట్‌ లైన్లు ఉన్నట్లు కొన్ని భౌగోళిక అధ్యయనాలు సూచించాయి. భూకంపాలు సంభవించే ప్రాంతంలో ఇంత భారీ డ్యామ్‌ నిర్మాణం ప్రమాదకరమని నిపుణులు అంటున్నారు. ఏదైనా ప్రకృతి విపత్తు సంభవిస్తే భారీ స్థాయిలో నీటి ప్రవాహం దిగువ ప్రాంతాలకు చేరే ప్రమాదం ఉందని ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.భారత్‌కే ఎందుకు ముప్పు?యార్లంగ్‌ త్సాంగ్‌పో నది దిగువ ప్రాంతంలో భారత్‌ ఉండటమే ప్రధాన కారణం. టిబెట్‌లో నది ప్రవాహంపై చైనా నియంత్రణ పెరిగితే.. భవిష్యత్తులో నీటి లభ్యత, వరదల నిర్వహణపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. భారీ వర్షాల సమయంలో డ్యామ్‌ నుంచి ఒక్కసారిగా నీటిని విడుదల చేస్తే అరుణాచల్‌ప్రదేశ్‌, అసోం రాష్ట్రాల్లో వరద ముప్పు పెరిగే అవకాశం ఉందన్న ఆందోళనలు ఉన్నాయి. మరోవైపు నీటి ప్రవాహాన్ని నియంత్రిస్తే వ్యవసాయం, పర్యావరణ వ్యవస్థలపై ప్రభావం పడవచ్చని చెబుతున్నారు.‘ఈశాన్యంపై కన్నేసిన నీటి ఆయుధం’?వ్యూహాత్మక నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం.. ఈ ప్రాజెక్టు కేవలం విద్యుత్‌ ఉత్పత్తి కోసం మాత్రమే కాదు. నదీ ప్రవాహంపై ఆధిపత్యం సాధించే వ్యూహంలో భాగంగానూ దీనిని చూడాల్సి ఉందని అంటున్నారు. చైనా చేతుల్లో బ్రహ్మపుత్ర ఎగువ ప్రవాహ నియంత్రణ ఉండటం భారత్‌కు వ్యూహాత్మక సవాలుగా మారవచ్చని హెచ్చరిస్తున్నారు. అయితే చైనా మాత్రం ఈ ప్రాజెక్టు ప్రధానంగా విద్యుత్‌ ఉత్పత్తి, అభివృద్ధి లక్ష్యాలతోనే చేపడుతున్నట్లు చెబుతోంది.భారత్‌ వ్యూహం సిద్ధంచైనా ప్రాజెక్టు నేపథ్యంలో భారత్‌ కూడా నీటి భద్రతపై దృష్టి పెట్టింది. అరుణాచల్‌ప్రదేశ్‌లో సియాంగ్‌ నదిపై సుమారు 11 వేల మెగావాట్ల సామర్థ్యంతో బహుళ ప్రయోజన ప్రాజెక్టును ప్రతిపాదించింది. ఈ ప్రాజెక్టు ద్వారా నీటి నిల్వ, వరద నియంత్రణ, విద్యుత్‌ ఉత్పత్తి వంటి లక్ష్యాలను సాధించాలని భారత్‌ భావిస్తోంది.భారత్‌, చైనా మధ్య అంతర్జాతీయ నదులపై సమగ్ర నీటి భాగస్వామ్య ఒప్పందం లేకపోవడం మరో ఆందోళన. ఎగువ ప్రాంతాల్లో జరిగే మార్పులపై ముందస్తు సమాచారం అందడం దిగువ దేశాలకు అత్యంత అవసరం. ప్రకృతి విపత్తులను పూర్తిగా నివారించలేకపోయినా.. ముందస్తు హెచ్చరికలు, పారదర్శక సమాచార మార్పిడి ద్వారా నష్టాన్ని తగ్గించవచ్చని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.భవిష్యత్తు ఎలా?ఒకవైపు హిమాలయాల్లో పెరుగుతున్న ప్రకృతి విపత్తులు.. మరోవైపు ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద డ్యామ్‌ నిర్మాణం.. ఈ రెండు అంశాలు కలిపి కొత్త చర్చకు దారితీశాయి. చైనా మెడోగ్‌ ప్రాజెక్టు నిజంగా ప్రమాదమా? లేదంటే అభివృద్ధి ప్రాజెక్టా? అన్నది కాలమే నిర్ణయిస్తుంది. కానీ హిమాలయాల సున్నిత పరిస్థితులు, బ్రహ్మపుత్ర ప్రాధాన్యం దృష్ట్యా అప్రమత్తత మాత్రం తప్పనిసరి. నేపాల్‌-టిబెట్‌ ప్లాష్‌ఫ్లడ్‌లు సంభవించిన వేళ చైనా ‘బ్రహ్మరాక్షసి’ మెగా డ్యామ్‌.. భారత్‌కు ‘వాటర్‌ బాంబ్‌’ ముప్పుగా మారుతుందా? అనే ప్రశ్న ఇప్పుడు మరోసారి తెరపైకి వచ్చింది.ఇది చదవండి: భూకంపం కాదు.. నేపాల్‌ వరదలపై అమెరికా సంచలన ప్రకటన

కఠ్మాండూ: దేవభూమి నేపాల్‌లో వరద బీభత్సం నింపిన పెను విషాదంలో 157మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. వందల సంఖ్యలో స్థానికులు, పర్యాటకులు గల్లంతయ్యారు.రాజధాని కఠ్మాండూకు ఉత్తరాన ఉన్న రసువా జిల్లాలో బుధవారం ఉదయం ఆకస్మికంగా విరుచుకుపడిన వరదతో పలు గ్రామాలు కొట్టుకుపోయాయి. ఒక జలవిద్యుత్ కేంద్రం కొట్టుకుపోవడంతో పాటు పలు నిర్మాణాలకు భారీ నష్టం వాటిల్లింది. ఈ వరద టిబెట్ నుంచి నేపాల్‌ వైపు ప్రవహించే బోటేకోషిలో పడిన మంచు కరగడం వల్ల వచ్చినట్టు అధికారులు చెప్పారు. అయితే భూకంపం కారణంగా సంభవించిన హిమపాతమే ఈ వరదలకు కారణమని నేపాల్ విదేశాంగ మంత్రి తెలిపారు.నేపాల్-టిబెట్ సరిహద్దు ప్రాంతాన్ని తాకిన ఆకస్మిక వరదల కారణంగా కనీసం 157 మంది మరణించారు.వందలాది మంది గల్లంతయ్యారు. గల్లంతైన వారిలో కైలాష్ మానస సరోవరానికి వెళ్లిన కనీసం 133 మంది భారతీయ యాత్రికులు ఉన్నారు.నేపాల్ పోలీసులు 157 మృతదేహాలను వెలికితీశారు. వరద ముప్పు ప్రాంతాల కుటుంబాలను తరలించేందుకు అధికారులు కృషి చేస్తున్నారు. పర్యాటక మంత్రిత్వ శాఖ ప్రకారం, విపత్తు సంభవించిన కొన్ని గంటల తర్వాత, 341 మంది విదేశీయులతో సహా సుమారు 403 మంది పర్యాటకుల ఆచూకీ తెలియలేదు. గల్లంతైన విదేశీయులలో 142 మంది భారతీయులతో పాటు ఆస్ట్రేలియా, బ్రిటన్, మలేషియా, నెదర్లాండ్స్, పోర్చుగల్, దక్షిణాఫ్రికా, దక్షిణ కొరియా, అమెరికా చెందిన వారు కూడా ఉన్నారని నేపాల్ పర్యాటక శాఖ వెల్ల‌డించింది తెలిపింది.ప్రధానమంత్రి బాలేంద్ర షా సహాయక చర్యలకు ప్రభుత్వ వనరులన్నింటినీ కేటాయిస్తామని హామీ ఇవ్వగా, నేపాల్ సహాయక బృందాలు బురద కింద పూడిపోయిన మృతదేహాలను వెలికితీయడం, క్షతగాత్రులను ర‌క్షించే చ‌ర్య‌ల‌ను ముమ్మ‌రం చేస్తున్నాయి.తెలంగాణ వాసుల కోసం ప్రత్యేక హెల్ప్‌లైన్మ‌రోవైపు నేపాల్ వరదల్లో చిక్కుకున్న తెలంగాణ వాసుల కోసం ప్రత్యేక హెల్ప్‌లైన్ ఏర్పాటు చేసింది. నేపాల్ పరిస్థితులపై ఎప్పటికప్పుడు పర్యవేక్షణకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం చర్యలు తీసుకుంది. ఈ మేర‌కు తెలంగాణ వాసులకు అవసరమైన సహాయం అందించాలని సీఎం రేవంత్ రెడ్డి ఆదేశాలు జారీ చేశారు. సీఎం ఆదేశాలతో తెలంగాణ భవన్‌లో ప్రత్యేక సమన్వయ కేంద్రాన్ని అధికారులు ఏర్పాటు చేశారు. విదేశాంగ శాఖ ఖాట్మండులోని భారత రాయబార కార్యాలయంతో తెలంగాణ భవన్ అధికారుల సమన్వయం చేసుకుంన్నారు. నేపాల్‌లో ఉన్న తెలంగాణ యాత్రికులు, పర్యాటకుల కుటుంబ సభ్యులు హెల్ప్‌లైన్‌ను సంప్రదించాలని ఢిల్లీలోని తెలంగాణ భవన్‌లో ఏర్పాటు చేసిన హెల్ప్‌లైన్‌ను సంప్రదించాలని అధికారులు విజ్ఞప్తి చేశారు. బాధితుల పేరు, పాస్‌పోర్ట్, మొబైల్, నేపాల్‌లోని ప్రాంత వివరాలు అందించాలని సూచించారు. ట్రావెల్/టూర్ ఆపరేటర్, కుటుంబ సభ్యుల సంప్రదింపు వివరాలు ఇవ్వాలని తెలంగాణ ప్రభుత్వం సూచించింది. అందిన విజ్ఞప్తులను కేంద్ర ప్రభుత్వానికి, భారత రాయబార కార్యాలయానికి చేరవేయనున్నారు.తెలంగాణ భవన్‌లో ఏర్పాటు చేసిన ఈ 9871999044, 9949351270, 9618597969 హెల్ప్‌లైన్ నంబర్లకు ఫోన్‌ చేయాలని తెలిపారు.

నేపాల్‌-టిబెట్‌ సరిహద్దు ప్రాంతంలో ప్రకృతి ప్రకోపం బీభత్సం సృష్టించింది. రాసువా జిల్లాలో బుధవారం సంభవించిన ఆకస్మిక వరదల్లో 162 మంది మృతి చెందారు(ఇప్పటిదాకా). వందలాది మంది ఆచూకీ తెలియకపోవడంతో మృతుల సంఖ్య మరింత పెరిగే అవకాశం ఉందని అధికారులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. మరోవైపు.. అందులో కైలాస్‌ మానస సరోవర్‌ యాత్రకు వెళ్లిన 133 మంది భారతీయ యాత్రికులు గల్లంతైనట్లు సమాచారం.భోట్‌ కోషి, త్రిశూలి నదీ వ్యవస్థల్లో ఒక్కసారిగా వచ్చిన వరదలు భారీగా మట్టి, రాళ్లు, బండరాళ్లను కొట్టుకొచ్చాయి. ఉదయం 9 గంటల సమయంలో టిబెట్‌ వైపు నుంచి వచ్చిన భారీ నీటి ప్రవాహం నేపాల్‌లోని రాసువా, ధాదింగ్‌, నువాకోట్‌ జిల్లాలను తీవ్రంగా ప్రభావితం చేసింది. అనేక గ్రామాలు, రహదారులు, వంతెనలు ధ్వంసమయ్యాయి. వరదల ధాటికి నేపాల్‌లో రవాణా, విద్యుత్‌ మౌలిక వసతులు తీవ్రంగా దెబ్బతిన్నాయి. కనీసం 19 వంతెనలు కొట్టుకుపోయినట్లు అధికారులు తెలిపారు. రాసువాగఢి సరిహద్దు మార్గం కూడా ధ్వంసమైంది. ఎనిమిది జలవిద్యుత్‌ ప్రాజెక్టులు దెబ్బతిన్నట్లు సమాచారం. ఇందులో రాసువాగఢి, సంజెన్‌ ఖోలా, అప్పర్‌ త్రిశూలి-3ఏ వంటి కీలక ప్రాజెక్టులు ఉన్నాయి.Ground level footage shows people running for their lives as a sudden flash flood tears through the Nepal–Tibet region pic.twitter.com/kTY1bg2HJJ— Surajit (@surajit_ghosh2) August 26, 2026మరో వరద ముప్పు.. ఐసీఎంఓడీ హెచ్చరికహిమాలయ ప్రాంతాలపై అధ్యయనం చేసే అంతర్జాతీయ సంస్థ ఇంటర్నేషనల్‌ సెంటర్‌ ఫర్‌ ఇంటిగ్రేటెడ్‌ మౌంటెన్‌ డెవలప్‌మెంట్‌ (ICIMOD) కీలక హెచ్చరిక జారీ చేసింది. వరదకు కారణమైన ప్రాంతంలో ఇంకా ఓ భారీ నీటి అడ్డంకి కొనసాగుతోందని, అది తెగిపోతే మరోసారి భారీ వరద సంభవించే ప్రమాదం ఉందని తెలిపింది.ఐసీఎంఓడీ వాతావరణ, పర్యావరణ ప్రమాదాల వింగ్‌ చీఫ్‌ కియాంగ్‌గాంగ్‌ జాంగ్‌ మాట్లాడుతూ.. గతేడాది వరదలు సంభవించిన ప్రాంతమే మళ్లీ ప్రమాదంలో ఉందన్నారు. లెండే ఖోలా ప్రాంతంలో మంచు-రాళ్ల కొండచరియలు విరిగిపడటం వల్ల ఈ విపత్తు సంభవించి ఉండొచ్చని ప్రాథమికంగా అంచనా వేస్తున్నారు. అయితే కారణం ఇంకా పూర్తిగా నిర్ధారణ కాలేదని తెలిపారు.గతేడాది కూడా ఇదే లెండే ఖోలా ప్రాంతం భారీ వరదలకు గురైంది. 2025 జూలైలో టిబెట్‌ సరిహద్దు సమీపంలో గ్లేసియర్‌ సరస్సు తెగిపోవడం వల్ల ఒక్కసారిగా భారీగా నీరు, బురద, రాళ్లు దిగువకు ప్రవహించాయి. ఈ వరద భోటే కోషి నదిలో కలసి రాసువా ప్రాంతంలో తీవ్ర నష్టాన్ని మిగిల్చింది. ఆ వరదల్లో 15 మంది దాకా మరణించారు. రాసువాగఢి సరిహద్దు వంతెన, రహదారులు, పలు మౌలిక వసతులు దెబ్బతిన్నాయి. ఈ ఘటన నుంచి కోలుకోకముందే ఇప్పుడు అదే ప్రాంతంలో మరోసారి వరద ముప్పు పొంచి ఉండటంతో అధికారులు అప్రమత్తమయ్యారు.నిమిషాల్లోనే పెరిగిన నదీ ప్రవాహంఅయితే తాజా ఫ్లాష్‌ఫ్లడ్స్‌కు తీవ్రతకు నదుల్లో నీటి మట్టాలు రికార్డు స్థాయిలో పెరిగాయి. త్రిశూలి నదిలోని గల్చి ప్రాంతంలో కేవలం 30 నిమిషాల్లోనే నీటిమట్టం 9 మీటర్ల మేర పెరిగింది. మాలేఖు ప్రాంతంలో 7 మీటర్ల మేర పెరిగినట్లు అధికారులు గుర్తించారు. ఇంత వేగంగా నీటి మట్టం పెరగడం వల్ల పర్వత ప్రాంతాల్లో భారీగా పేరుకుపోయిన నీరు, మట్టి, మంచు ఒక్కసారిగా దిగువ ప్రాంతాలకు వచ్చినట్లు నిపుణులు భావిస్తున్నారు.భూకంపం కాదు.. కొండచరియల కదలికగా గుర్తింపుతొలుత ఈ విపత్తుకు కారణం భూకంపం అయి ఉండొచ్చని అనుమానాలు వ్యక్తమైనా.. అమెరికా జియోలాజికల్‌ సర్వే (USGS) విశ్లేషణలో కీలక విషయం వెలుగులోకి వచ్చింది. 5.2 తీవ్రతతో నమోదైన సీస్మిక్‌ సంకేతాలు వాస్తవానికి భూకంపం వల్ల కాకుండా భారీ కొండచరియలు విరిగిపడటం వల్ల ఏర్పడినవిగా గుర్తించారు. ఆ ప్రాంతంలో భారీగా మంచు, రాళ్లు కదలడంతో భూకంప తరంగాల్లాంటి సంకేతాలు నమోదైనట్లు శాస్త్రవేత్తలు తెలిపారు.మంచు కొండ కూలి.. లోయలోకి దూసుకొచ్చిన విపత్తుశాటిలైట్‌ చిత్రాల ఆధారంగా నిపుణులు చేస్తున్న ప్రాథమిక అంచనాల ప్రకారం.. హిమనదంలోని దిగువ భాగం విరిగిపడి వందల మీటర్ల ఎత్తు నుంచి లోయలోకి పడిపోయి ఉండొచ్చని భావిస్తున్నారు. ఈ మంచు-రాళ్ల భారీ దిబ్బ లెండే ఖోలా నదిలో పడటంతో ఒక్కసారిగా నీరు, బురద, భారీ బండరాళ్లతో కూడిన వరద ప్రవాహం దిగువకు దూసుకెళ్లినట్లు అనుమానిస్తున్నారు.Glacier Lake Bursts in Tibet, Sending a Massive Flood Toward Nepal! 🤯A sudden glacier lake outburst in Tibet unleashed a powerful surge of water and debris, triggering severe flooding downstream in Nepal’s Koshi River system. The sheer force of nature is terrifying…— Horizon Wire (@HorizonWireHW) August 27, 2026చైనా వైపునా విధ్వంసం.. గ్యిరోంగ్‌ పోర్టుకు భారీ నష్టంవరద ప్రభావం నేపాల్‌కే పరిమితం కాలేదు. టిబెట్‌లోని గ్యిరోంగ్‌ ప్రాంతం కూడా తీవ్రంగా దెబ్బతింది. మట్టి, రాళ్ల ప్రవాహంతో రహదారులు, కమ్యూనికేషన్‌ వ్యవస్థలు, విద్యుత్‌ సరఫరా దెబ్బతిన్నాయి. చైనా అధికారులు గ్యిరోంగ్‌ పోర్టు ప్రాంతంలో సహాయక చర్యలు చేపట్టారు. సరిహద్దు మార్గాలు పూర్తిగా ధ్వంసం కావడంతో సహాయక బృందాలకు చేరుకోవడం కష్టంగా మారింది.భారతీయ యాత్రికుల కోసం ఆందోళనవరదల్లో గల్లంతైన వారిలో పెద్ద సంఖ్యలో విదేశీ పర్యాటకులు ఉన్నారు. నేపాల్‌ పర్యాటక శాఖ ప్రకారం 400 మందికి పైగా పర్యాటకుల ఆచూకీ కొంతకాలం తెలియలేదు. ఇందులో 133 మంది భారతీయ కైలాస్‌ మానస సరోవర్‌ యాత్రికులు ఉన్నట్లు అధికారులు వెల్లడించారు. మరో 57 మంది ఎన్నారైలు కూడా ఉన్నట్లు తెలుస్తోంది. గల్లంతైన వారిని గుర్తించేందుకు నేపాల్‌ రక్షణ బృందాలు ముమ్మరంగా గాలింపు చర్యలు చేపట్టాయి. బురదలో కూరుకుపోయిన వారిని వెలికితీసేందుకు సహాయక చర్యలు కొనసాగుతున్నాయి.నేపాల్‌కు భారత్‌ సాయంవిపత్తు నేపథ్యంలో భారత్‌ వెంటనే స్పందించింది. సహాయక సామగ్రి, వైద్య పరికరాలతో కూడిన విమానాన్ని భారత వైమానిక దళం నేపాల్‌కు పంపించింది. 10 టన్నుల సహాయ సామగ్రిని తరలించినట్లు సమాచారం. భారత ప్రదాని నరేంద్ర మోదీ జలప్రళయంపై తీవ్ర దిగ్భ్రాంతి వ్యక్తం చేశారు. బాధితులకు అండగా ఉంటామని ప్రకటించారు. ‘‘ప్రజలు ఎదుర్కొంటున్న నష్టం ఎంతో బాధాకరం. ప్రభుత్వం తన పూర్తి వనరులతో సహాయక చర్యలు చేపడుతోంది’’ అని తెలిపారు.తొమ్మిది మంది దక్షిణ కొరియా కార్మికులు గల్లంతువరద ప్రభావిత ప్రాంతాల్లో విదేశీయులు కూడా చిక్కుకున్నారు. నేపాల్‌లోని ఓ జలవిద్యుత్‌ ప్రాజెక్టులో పనిచేస్తున్న తొమ్మిది మంది దక్షిణ కొరియా కార్మికులు గల్లంతైనట్లు ఆ దేశ విదేశాంగ శాఖ వెల్లడించింది. మరో పది మంది వరద ప్రాంతాల్లో చిక్కుకున్నట్లు తెలిపింది. వారిని రక్షించేందుకు ప్రత్యేక బృందాలను పంపిస్తోంది.కైలాస్‌ యాత్రకు తీవ్ర అంతరాయంనేపాల్‌-టిబెట్‌ సరిహద్దు మార్గం మూసుకుపోవడంతో కైలాస్‌ మానస సరోవర్‌ యాత్రపై తీవ్ర ప్రభావం పడింది. రాసువాగఢి-కెరుంగ్‌ మార్గం పూర్తిగా దెబ్బతింది. వంతెనలు కొట్టుకుపోవడం, రహదారులు ధ్వంసం కావడంతో యాత్రికుల రాకపోకలు నిలిచిపోయాయి. మరోవైపు ప్రైవేటు మార్గాల్లో వెళ్లిన వందలాది మంది యాత్రికుల కాంటాక్ట్‌ తెగిపోవడంతో ఆచూకీ కోసం అధికారులు ప్రయత్నిస్తున్నారు.ఇషా ఫౌండేషన్‌కు చెందిన 77 మంది యాత్రికులపై ఆందోళనకైలాస్‌ మానస సరోవర్‌ యాత్రలో ఉన్న ఇషా ఫౌండేషన్‌కు చెందిన 77 మంది సభ్యులు టిబెట్‌లోని గ్యిరోంగ్‌ ఇమ్మిగ్రేషన్‌ కేంద్రంలో ఉన్న సమయంలో వరదలు సంభవించాయని ఆ సంస్థ తెలిపింది. వారి పరిస్థితి, ఆచూకీపై అధికారిక సమాచారం అందలేదని సంస్థ వ్యవస్థాపకుడు సద్గురు తెలిపారు. తమ బృందాలు అధికారులతో కలిసి సహాయక చర్యల్లో పాల్గొంటున్నాయని చెప్పారు.భారత్‌లోనూ అప్రమత్తత.. బిహార్‌, యూపీకి వరద అలర్ట్‌నేపాల్‌ నుంచి వచ్చే వరద నీటితో భారత్‌లోని సరిహద్దు రాష్ట్రాలు అప్రమత్తమయ్యాయి. బిహార్‌లో గండక్‌ నది పరివాహక ప్రాంతాల్లో అధికారులు పర్యవేక్షణ పెంచారు. వాల్మీకినగర్‌ బ్యారేజీ వద్ద నీటి ప్రవాహాన్ని అధికారులు పరిశీలిస్తున్నారు. ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని మహారాజ్‌గంజ్‌, కుషీనగర్‌ జిల్లాల్లోనూ అలర్ట్‌ జారీ చేశారు.ప్రస్తుత వరదతో ప్రమాదం ముగిసిపోలేదని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. లెండే ఖోలా ప్రాంతం ఎగువన ఇంకా నీటి అడ్డంకి కొనసాగుతున్నట్లయితే అది ఎప్పుడైనా తెగిపోయి మరో భారీ వరదకు కారణమయ్యే అవకాశం ఉందని చెబుతున్నారు. అందుకే భోటే కోషి, త్రిశూలి నదీ పరివాహక ప్రాంతాల్లోని ప్రజలను అప్రమత్తంగా ఉండాలని అధికారులు సూచిస్తున్నారు.ఇదీ చదవండి: విమానంలో వచ్చి.. మనిషిని చంపిన దోమ!!

ఐక్యరాజ్య సమితి: అంతర్జాతీయ సమాజం కలిసికట్టుగా పనిచేసి సముద్రమార్గాల భద్రతను కాపాడాలని భారత్‌ విజ్ఞప్తి చేసింది. ఇంధనంతోపాటు ఆహారం, ఎరువుల రవాణా సాఫీగా జరిగేందుకు ఇది అత్యవసరమని ఐక్యరాజ్య సమితిలో భారత్‌ శాశ్వత ప్రతినిధి హరీశ్‌ పర్వతనేని స్పష్టం చేశారు. ‘‘సాయుధ ఘర్షణల అత్యంత తీవ్రమైన మానవతా పరిణామాల్లో ఆహార కొరత ఒకటి. ఈనాటి ఘర్షణల ప్రభావం యుద్ధం జరుగుతున్న ప్రాంతాలకు మించి దూర ప్రాంతాలపైనా పడుతోంది’’అని స్పష్టం చేశారు. ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలి నిర్వహించిన ఉన్నతస్థాయి చర్చలో ఆయన మాట్లాడుతూ యుద్ధాల వల్ల ఇంధన మార్కెట్లు దెబ్బ తింటున్నాయి. ఎరువుల సరఫరా ప్రభావితమవుతోంది. సముద్ర రవాణా, మానవతా సహాయం, వ్యవసాయ వాణిజ్యానికి అంతరాయం కలుగుతోందని ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు. ఒక ప్రాంతంలో జరిగే ఘర్షణలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆహార భద్రతకు ముప్పుగా మారుతున్నాయన్నారు. ఈ ప్రభావం దిగుమతులపై ఎక్కువగా ఆధారపడే అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలపై ఎక్కువగా ఉంటుందన్నారు. సాయుధ ఘర్షణల వల్ల జరుగుతున్న మానవీయ నష్టాన్ని తగ్గించడం ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలి తొలి ప్రాథమ్యం కావాలని కోరారు. అంతర్జాతీయ చట్టాలకు అనుగుణంగా వాణిజ్య నౌకల రాకపోకలకు భద్రత, స్వేచ్ఛ కల్పించాలని చెప్పారు. కీలక సముద్ర మార్గాలు, మౌలిక సదుపాయాల రక్షణకు అంతర్జాతీయ సమాజం కలిసి పనిచేయాలని సూచించారు. ఐక్యరాజ్యసమితి ప్రధాన కార్యదర్శి ఆంటోనియో గుటెర్రెస్‌ మాట్లాడుతూ రెండో ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత అత్యధిక సాయుధ ఘర్షణలు చోటు చేసుకున్నది గత ఏడాదేనని, అదే సమయంలో ఆకలి సమస్య కూడా పెచ్చరిల్లిందని తెలిపారు. గత ఏడాది ఒకేసారి సూడాన్, గాజాల్లో కరవు పరిస్థితులు ఏర్పడ్డాయని ఐక్యరాజ్యసమితి తాజా ‘హంగర్‌ హాట్‌స్పాట్స్‌’నివేదిక ప్రస్తావిస్తూ చెప్పారు. ఇరాన్‌పై అమెరికా–ఇజ్రాయెల్‌ యుద్ధం కొనసాగుతున్న సమయంలో ఈ వ్యాఖ్యలు చేశారు. అమెరికా–ఇజ్రాయెల్‌ –ఇరాన్‌ల యుద్ధం కొనసాగుతూండటం వల్ల హర్మూజ్‌ జలసంధిపై ఆంక్షలు, ఘర్షణల కారణంగా వస్తువుల ధరలు పెరిగాయని చెప్పారు.

వాషింగ్టన్‌: ప్రపంచంలోనే అత్యంత వేగంగా ఎదుగుతున్న దేశాల్లో ఒకటైన భారత్‌లో పెట్టుబడులకు అపార అవకాశాలు ఉన్నాయని కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్‌ తెలిపారు. ఈ నేపథ్యంలో భారత్‌లో ఇన్వెస్ట్‌ చేసేందుకు ముందుకు రావాలని కెనడా ఇన్వెస్టర్లను ఆహా్వనించారు. పెద్ద సంఖ్యలో యువ జనాభాతో నిలకడగా వృద్ధి సాధిస్తూ భారత్‌ ప్రపంచంలోనే అత్యంత వేగంగా ఎదుగుతున్న దేశంగా నిలుస్తోందన్నారు. దేశీయంగా వినియోగం భారీగా పెరుగుతోందని, క్యాపిటల్‌ మార్కెట్లు కూడా విస్తరిస్తున్నాయని వివరించారు. ‘దీర్ఘకాలిక కోణంలో ఆలోచిస్తున్న కెనడా ఇన్వెస్టర్లకు భారత్‌లో అసమానమైన అవకాశాలు ఉన్నాయి. భారీ స్థాయి, సుస్థిర వృద్ధి, యువ జనాభా, పెరుగుతున్న వినియోగం మొదలైన సానుకూలాంశాలు ఉన్నాయి‘ అని టొరంటోలో పరిశ్రమ దిగ్గజాలతో భేటీ సందర్భంగా ఆమె చెప్పారు. పెరుగుతున్న మధ్య తరగతి వర్గం, ప్రపంచ స్థాయి డిజిటల్‌ మౌలిక సదుపాయాలు, పట్టణీకరణ వేగవంతం అవుతుండటం తదితర కారణాలతో ఎకానమీలోని ప్రతి రంగంలోనూ కొత్త అవకాశాలు వస్తున్నాయన్నారు. పటిష్టమైన డిజిటల్‌ వ్యవస్థతో ఆర్థిక, వాణిజ్య సేవలు ప్రజలకు మరింత అందుబాటులోకి వచ్చాయని మంత్రి చెప్పారు. లావాదేవీలపరంగా చూస్తే ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద రియల్‌ టైమ్‌ పేమెంట్స్‌ సిస్టమ్‌గా యూపీఐ ఎదిగిందని, ఆర్థిక సమ్మిళితత్వం, వినూత్నతకు నిదర్శనంగా నిలుస్తోందన్నారు.

ఢిల్లీ: నేపాల్ ప్రధానమంత్రి బాలెన్ షాతో భారత ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ ఫోనులో మాట్లాడారు. నేపాల్‌లో ఆకస్మిక వరదలపై మోదీ ఆరా తీశారు. నేపాల్‌కు అన్ని రకాల సహాయ, సహకారాలు అందిస్తామని భరోసా ఇచ్చారు. వరదల కారణంగా ప్రాణాలు కోల్పోయిన వారి కుటుంబాలకు ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ సంతాపం తెలిపారు.Spoke to Prime Minister Balendra Shah and conveyed condolences on the loss of lives due to the floods in Nepal. The people of India stand in solidarity with their sisters and brothers in Nepal at this difficult time. India is ready to provide all possible humanitarian…— Narendra Modi (@narendramodi) August 26, 202688 మందిని రక్షించిన నేపాల్ సైన్యంనేపాల్ సైన్యం ఇప్పటివరకు వరదల్లో చిక్కుకున్న 88 మందిని రక్షించిందని ఆ దేశ సైన్యం ప్రతినిధి తెలిపారు. మైలుంగ్ గ్రామంలో మరో 115 మందిని రక్షించేందుకు సైనికులు ప్రయత్నిస్తున్నారని చెప్పారు. గాలింపు, సహాయక చర్యల కోసం 15 హెలికాప్టర్లను రంగంలోకి దించారు. తిమురే, స్యాబ్రుబేసి, బేత్రావతిలో భారీగా ప్రాణ, ఆస్తి నష్టం జరిగినట్లు సమాచారం అందిందని నేపాల్ హోం మంత్రిత్వ శాఖ తెలిపింది. వరదల కారణంగా త్రిశూలీ జలవిద్యుత్ ప్రాజెక్టు దెబ్బతిందని, పలు ప్రాంతాల్లో వంతెనలు కొట్టుకుపోయాయని పేర్కొంది.ఇదీ చదవండి: బీజేపీ ఎమ్మెల్యే కారును కడగడానికి ఏ నీటిని వాడారంటే?ఇప్పటివరకు ఏం జరిగింది?నేపాల్ రాజధాని కాఠ్మాండుకు ఉత్తరంగా ఉన్న రసువాలో బుధవారం తెల్లవారుజామున వరదలు సంభవించాయి.పోలీసుల ప్రకారం రసువాలో ఒకరు, నువాకోట్లో ఏడుగురు, ధాదింగ్లో ఆరుగురు, గోర్ఖాలో నలుగురు మృతి చెందారు.దేశ పర్యాటక బోర్డు ప్రకారం 291 మంది విదేశీయులతో సహా దాదాపు 400 మంది గల్లంతైన ప్రయాణికులను గుర్తించారు.చైనా అధీనంలోని టిబెట్‌లో భారీ ప్రాణనష్టం జరిగినట్లు చైనా ప్రభుత్వ మీడియా సంస్థ సీసీటీవీ కూడా నివేదించింది.భూకంపం కారణంగా మంచు చరియ విరిగిపడటంతోనే ఈ ఘటన జరిగినట్లు ప్రాథమిక సమాచారం సూచిస్తోందని నేపాల్ విదేశాంగ మంత్రి తెలిపారు.రసువాలో తీవ్ర వరదలు సంభవించినట్లు అధికారులు తెలిపారని నేపాల్‌లోని అమెరికా రాయబార కార్యాలయం పేర్కొంది. కోశీ, త్రిశూలీ, నారాయణీ నదుల పరివాహక ప్రాంతాల్లోని ప్రజలకు హెచ్చరికలు జారీ చేసినట్లు తెలిపింది.

గుజరాత్‌లోని సూరత్ నగరంలోని ఉన్న్ ప్రాంతం మిస్వాహున్ నగర్ నుంచి ఒళ్లు గగుర్పొడిచే ఘటన వెలుగులోకి వచ్చింది. ఇక్కడి మహ్మూదియా మదర్సాలో చదువుతున్న 10 ఏళ్ల నాజిష్ మొహమ్మద్ అలియాస్ నాజిమ్ 3వ అంతస్తు నుంచి కిందపడిపోయాడు. బాలుడు నేరుగా సమీపంలో నిర్మాణంలో ఉన్న భవనం పిల్లర్ నుంచి బయటకు వచ్చిన ఇనుప రాడ్‌పై పడిపోయాడు.ప్రమాదం తీవ్రత ఎంతగా ఉందంటే ఇనుప రాడ్ బాలుడి భుజం, మెడ వెనుక భాగాన్ని చీల్చుకుంటూ నోటి నుంచి బయటకు వచ్చింది. అయితే స్థానికుల సమయస్ఫూర్తి, సూరత్ న్యూ సివిల్ ఆసుపత్రి వైద్యుల అప్రమత్తతతో దాదాపు గంట పాటు సాగిన అత్యంత క్లిష్టమైన శస్త్రచికిత్స తర్వాత బాలుడిని ప్రాణాపాయం నుంచి కాపాడారు.కట్టర్‌తో రాడ్‌ను కత్తిరించిన స్థానికులుఈ ఘటన మంగళవారం సాయంత్రం 4 గంటల నుంచి 5 గంటల మధ్య జరిగినట్లు తెలుస్తోంది. బాలుడు 3వ అంతస్తు నుంచి కిందపడగానే అక్కడ గందరగోళం నెలకొంది. పరిస్థితి తీవ్రతను గుర్తించిన స్థానికులు ఆలస్యం చేయకుండా కట్టర్ సహాయంతో ప్రధాన రాడ్‌ను కత్తిరించారు. మెడలో ఇరుక్కున్న ఇనుప రాడ్‌తోనే బాలుడిని అంబులెన్స్‌లో న్యూ సివిల్ ఆసుపత్రి ట్రామా సెంటర్‌కు తరలించారు.అప్పుడు బతికే అవకాశాలు కేవలం 20 శాతమేఆసుపత్రికి తీసుకువచ్చే సమయానికి బాలుడి పరిస్థితి అత్యంత విషమంగా ఉంది. వైద్యుల ప్రకారం అతను బతికే అవకాశం కేవలం 20 శాతం మాత్రమే. అత్యవసర విభాగం సిబ్బంది వెంటనే ప్రాథమిక చికిత్స అందించి బాలుడి శ్వాసను స్థిరీకరించారు. సీటీ స్కాన్ తర్వాత నేరుగా శస్త్రచికిత్స గదికి తీసుకెళ్లారు.శస్త్రచికిత్స చేసిన వైద్యుడు దివ్యాంగ్ దవే మాట్లాడుతూ.. బాలుడి నోటిలో రాడ్ ఇరుక్కుపోవడంతో మత్తు మందు కోసం ట్యూబ్‌ను అమర్చడం అత్యంత సవాలుగా మారిందని తెలిపారు. అయితే మత్తు మందుల వైద్య బృందం దీన్ని ఎంతో సమర్థంగా నిర్వహించిందని చెప్పారు.యూనిట్ సీనియర్ కన్సల్టెంట్ డాక్టర్ ప్రకాశ్ పటేల్, ప్లాస్టిక్ సర్జన్ డాక్టర్ నీలేశ్ కాచ్డియా, డాక్టర్ దీప్ షా, డాక్టర్ ఋత్విక్ జీవాణి, డాక్టర్ కౌశల్, డాక్టర్ హార్దిక్ ఆస్తిక్, ఈఎన్‌టీ శస్త్రచికిత్స నిపుణుల పూర్తి బృందం దాదాపు గంట పాటు శ్రమించి రాడ్‌ను విజయవంతంగా బయటకు తీసింది.ఉపశమనం కలిగించే విషయం ఏమిటంటే గొంతులోని ప్రధాన రక్తనాళానికి ఎలాంటి నష్టం జరగలేదు. లాలాజల గ్రంథి, కండరాలకు స్వల్ప గాయాలయ్యాయి. వాటిని ఈఎన్‌టీ శస్త్రచికిత్స నిపుణులు సరిచేశారు. బాలుడు ప్రస్తుతం ఐసీయూలో ఉన్నాడు. అతని పరిస్థితి పూర్తిగా నిలకడగా ఉంది.బాలుడి తండ్రి సద్రే ఆలమ్ మాట్లాడుతూ.. ఈ ఘటన జరిగిన సమయంలో తాను పనిలో ఉన్నానని తెలిపారు. ఫోన్‌లో సమాచారం అందగానే నేరుగా ఆసుపత్రికి చేరుకున్నానని చెప్పారు. “ఆసుపత్రిలోని వైద్యులందరూ తమవంతు పూర్తి ప్రయత్నం చేశారు. ప్రమాదం ఎలా జరిగింది? ఇందులో ఎవరి నిర్లక్ష్యం ఉంది? అనేది మదర్సాలో ఉన్న సీసీటీవీ కెమెరాల దృశ్యాలను పరిశీలించిన తర్వాతే స్పష్టమవుతుంది” అని తెలిపారు.

న్యూఢిల్లీ: ప్రపంచవ్యాప్తంగా నమోదవుతున్న పాముకాటు ఘటనల్లో భారత్ మొదటి స్థానంలో ఉందని అంతర్జాతీయ పరిశోధకుల తాజా అధ్యయనం వెల్లడించింది. ‘లివర్‌పూల్ స్కూల్ ఆఫ్ ట్రాపికల్ మెడిసిన్’ శాస్త్రవేత్తల విశ్లేషణ ప్రకారం ప్రపంచంలో ఏటా సుమారు 21 లక్షల నుంచి 70 లక్షల మంది పాముకాటుకు గురవుతుండగా, ఒక్క భారతదేశంలోనే ఏటా 4.09 లక్షల నుంచి 13 లక్షల వరకు కేసులు నమోదవుతున్నాయి. దీంతో ప్రపంచంలోనే అత్యధిక పాముకాటు బాధితులు ఉన్న దేశంగా భారత్ నిలిచింది.ఈ జాబితాలో 6.66 లక్షల కేసులతో నైజీరియా రెండో స్థానంలో ఉండగా, ఇండోనేషియా (4.90 లక్షలు), డెమొక్రాటిక్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కాంగో (4.67 లక్షలు) తర్వాతి స్థానాల్లో ఉన్నాయి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా నమోదవుతున్న మొత్తం కేసుల్లో 75 శాతం కేవలం 20 దేశాలకే పరిమితమైనట్లు పరిశోధకులు గుర్తించారు. బ్రెజిల్ (48,000–162,000), వియత్నాం (33,500–113,000), చైనా (28,900–97,400) కూడా టాప్-20 దేశాల జాబితాలో ఉన్నాయి.'పీఎల్‌ఓఎస్ మెడిసిన్' (PLOS Medicine) జర్నల్‌లో ప్రచురితమైన ఈ అధ్యయనంలో.. జనవరి 2007 నుంచి మార్చి 2025 వరకు 79 దేశాల సమాచారాన్ని పరిశీలించారు. పాముకాటు మరణాల విషయానికి వస్తే, అల్పాదాయ దేశాల్లో తీవ్రత అధికంగా ఉంది. ముఖ్యంగా సబ్-సహారా ఆఫ్రికా ప్రాంతంలో ప్రపంచవ్యాప్త పాముకాట్లు, మరణాలలో 45 శాతం నమోదవుతున్నాయని, ఇది దక్షిణాసియా కంటే దాదాపు మూడు రెట్లు అధికమని పరిశోధకులు తెలిపారు.ప్రపంచవ్యాప్తంగా పాముకాట్ల కారణంగా ఏటా 2.74 లక్షల నుంచి 5.13 లక్షల మరణాలు సంభవిస్తున్నట్లు అంచనా వేశారు. అయితే గతంలో వేసిన అంచనాల కంటే వాస్తవ పరిస్థితులు మరింత తీవ్రంగా ఉన్నాయని, వాస్తవంగా పాముకాటు విషప్రభావం మూడు రెట్లు, మరణాల సంఖ్య రెండు రెట్లు అధికంగా ఉండే అవకాశం ఉందని ప్రధాన పరిశోధకుడు దిలీప ఎదిరివీర పేర్కొన్నారు.ఇది కూడా చదవండి: ‘జెజు’లో సీరియల్‌ కిల్లర్‌?.. 3 రోజుల్లో 4 మృతదేహాలు లభ్యం!

న్యూఢిల్లీ: పాకిస్థాన్‌లోని కీలక సైనిక ప్రాంతం కిరణా హిల్స్‌పై భారత డ్రోన్‌ దాడి చేసిందా?. ఆపరేషన్‌ సిందూర్‌ సందర్భంగా జరిగిన ఈ పరిణామం గురించి ఇన్నాళ్లుగా సందేహాలు కొనసాగుతూ వచ్చాయి. అయితే దానికి మాజీ చీఫ్‌ ఆఫ్‌ డిఫెన్స్‌ స్టాఫ్‌ జనరల్‌ అనిల్‌ చౌహాన్‌ తాజాగా చెక్‌ పెట్టారు. అది అనుకోకుండా జరిగిందంటూ ఆయన వివరణ ఇచ్చారు.కిరణా హిల్స్‌ను భారత్‌ ఉద్దేశపూర్వకంగా లక్ష్యంగా చేసుకోలేదని జనరల్‌ అనిల్‌ చౌహాన్‌ స్పష్టం చేశారు. న్యూఢిల్లీలోని వివేకానంద ఇంటర్నేషనల్‌ ఫౌండేషన్‌ నిర్వహించిన కార్యక్రమంలో మాట్లాడిన జనరల్‌ చౌహాన్‌.. ఆ ప్రచారంపై క్లారిటీ ఇచ్చారు.ఆపరేషన్‌ సిందూర్‌ సమయంలో సర్గోధా చుట్టుపక్కల రాడార్లను గుర్తించేందుకు లాయిటరింగ్‌ మ్యూనిషన్లను మోహరించినట్లు చౌహాన్‌ వెల్లడించారు. సర్గోధాకు సుమారు 10 కిలోమీటర్ల ఉత్తరాన కిరణా హిల్స్‌ ఉన్నాయి. ఈ ప్రాంతం పాకిస్థాన్‌ సైనిక, అణు మౌలిక సదుపాయాలతో సంబంధం ఉన్న కీలక ప్రాంతంగా చాలాకాలంగా ప్రచారంలో ఉంది. సర్గోధా పరిసరాల్లోని రాడార్లను గుర్తించి దాడి చేయడమే ఆ డ్రోన్ల లక్ష్యం. ఇలాంటి లాయిటరింగ్‌ మ్యూనిషన్లు కొంతసేపు గాల్లో తిరుగుతూ లక్ష్యాన్ని వెతుకుతాయని, సాధారణంగా దాదాపు రెండు గంటల వరకు గాలింపును కొనసాగించగలవని వివరించారు. నిర్ణీత సమయంలో లక్ష్యం దొరకకపోతే అవి తిరిగి వచ్చి ఎక్కడో ఒకచోట కూలిపోయే అవకాశం ఉంటుందని చెప్పారు.‘‘మేము కిరణా హిల్స్‌ను లక్ష్యంగా చేసుకోలేదు. రాడార్ల కోసం పంపిన లాయిటరింగ్‌ మ్యూనిషన్‌ లక్ష్యాన్ని గుర్తించలేకపోవడంతో చివరకు ఆ కొండల్లో ఒకదాన్ని ఢీకొని ఉండొచ్చు’’ అని చౌహాన్‌ వివరించారు. ఆ సమయంలో కిరణా హిల్స్‌ నుంచి పొగలు వస్తున్న దృశ్యాలు పాకిస్థాన్‌ మీడియా ద్వారా బయటకు రావడం కూడా ఈ ప్రాంతంపై అనేక అనుమానాలకు దారితీసింది. అయితే అది అక్కడి అణు స్థావరంపై ఉద్దేశపూర్వక దాడికి సంబంధించిన ఆధారం కాదని చౌహాన్‌ వ్యాఖ్యలు స్పష్టం చేశాయి.లోయర్‌ ఎయిర్‌స్పేస్‌.. భారత్‌ వ్యూహంఆపరేషన్‌ సిందూర్‌లో భారత్‌ అనుసరించిన వ్యూహంపై కూడా మాజీ సీడీఎస్‌ కీలక విషయాలు వెల్లడించారు. గతంలో ఉరీ ఘటన తర్వాత చేపట్టిన భూదాడులు, పుల్వామా అనంతరం నిర్వహించిన భారీ వైమానిక దాడులకు భిన్నంగా ఈసారి తక్కువ ఎత్తులోని గగనతలాన్ని వినియోగించాలని నిర్ణయించినట్లు తెలిపారు. డ్రోన్లు, లాయిటరింగ్‌ మ్యూనిషన్లు, అటాక్‌ హెలికాప్టర్లు వంటి ఆయుధ వ్యవస్థలకు ఈ లోయర్‌ ఎయిర్‌స్పేస్‌ అనుకూలంగా ఉంటుందని చెప్పారు. తద్వారా కంట్రోల్‌లో ఉంటూనే.. అనూహ్య దాడులతో లక్ష్యాలను ఛేదించే అవకాశం లభించిందని వివరించారు.పాక్‌ చర్చలకు వచ్చినా.. సర్గోధాపై దాడికి ఓకేఆపరేషన్‌ సిందూర్‌ సమయంలో పాకిస్థాన్‌ చర్చలకు ముందుకొచ్చినప్పటికీ, సర్గోధాపై దాడికి భారత్‌ అనుమతించినట్లు చౌహాన్‌ వెల్లడించారు. పాకిస్థాన్‌ నుంచి చర్చల కోసం ఫోన్‌ వచ్చిన సమయంలోనే వైమానిక దళాధిపతి సర్గోధాపై దాడి చేయాలా అని తనను అడిగారని తెలిపారు. తాను ‘‘వెళ్లండి.. దాడి చేయండి’’ అని సూచించినట్లు చెప్పారు. అంతేకాకుండా మరో రెండు లక్ష్యాలను గుర్తించాలని ఆదేశించినట్లు వెల్లడించారు.అందులో ఒకటిగా పాకిస్థాన్‌ ఆక్రమిత కశ్మీర్‌లోని స్కార్దూను గుర్తించారు. దాడికి అనుమతి లభించినప్పటికీ అక్కడ వాతావరణ పరిస్థితులు అనుకూలించకపోవడంతో ఆ లక్ష్యాన్ని మార్చాల్సి వచ్చిందని చెప్పారు. చివరకు భోలారి వైమానిక స్థావరంలోని హ్యాంగర్‌పై భారత వైమానిక దళం దాడి చేసిందని చెప్పారు.భోలారి దాడి.. భారీ నష్టంమే 10న జరిగిన భారత వైమానిక దాడుల్లో భోలారి ఎయిర్‌బేస్‌పై జరిగిన దాడి కీలకంగా నిలిచింది. అక్కడి ఓ హ్యాంగర్‌ పైకప్పులో భారీ రంధ్రం ఏర్పడినట్లు ఉపగ్రహ చిత్రాలు వెల్లడించాయి. దాడి తీవ్రతకు నిదర్శనంగా హ్యాంగర్‌ చుట్టూ శకలాలు కనిపించాయి.ఇక పాక్‌ తాను జరిపిన దాడులపై ఎలాంటి స్పష్టత లేకుండా ఉండిపోయిందని అనిల్‌ చౌహాన్‌ అన్నారు. అమెరికా, చైనా సంస్థలకు చెందిన వాణిజ్య ఉపగ్రహ చిత్రాల ద్వారా సమాచారం పొందేందుకు ప్రయత్నించినప్పటికీ ఆశించిన ఆధారాలు లభించలేదని ఆయన పేర్కొన్నారు.సమన్వయమే మన బలంఆపరేషన్‌ సిందూర్‌లో భారత్‌ పైచేయి సాధించడానికి మెరుగైన పరిస్థితుల అవగాహన, యుద్ధభూమిపై పారదర్శకత, మూడు దళాల మధ్య సమన్వయం కీలకంగా పనిచేశాయని చౌహాన్‌ అన్నారు. సైన్యం, నౌకాదళం, వైమానిక దళాలకు ఒకే ఆపరేషనల్‌ చిత్రంపై అవగాహన ఉండటం వల్ల వేగంగా నిర్ణయాలు తీసుకోగలిగామని వివరించారు. అదే సమయంలో రాజకీయ నాయకత్వం నుంచి స్పష్టమైన ఆదేశాలు రావడం, సైన్యానికి ఆపరేషనల్‌ స్వేచ్ఛ లభించడం కూడా విజయానికి కారణమైందని చెప్పారు.2025 ఏప్రిల్‌ 22న జమ్ము కశ్మీర్‌ అనంత్‌నాగ్‌ పహల్గాంలో జరిగిన ఉగ్రదాడిలో 26 మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. దీనికి ప్రతిగా భారత్‌ మే 7న ఆపరేషన్‌ సిందూర్‌ను ప్రారంభించింది. పాకిస్థాన్‌, పాకిస్థాన్‌ ఆక్రమిత కశ్మీర్‌లోని ఉగ్రవాద స్థావరాలపై భారత సాయుధ దళాలు దాడులు నిర్వహించాయి. తదనంతరం పాకిస్థాన్‌ సైనిక చర్యలకు దిగడంతో భారత్‌ తన దాడులను విస్తరించి పాక్‌ వైమానిక స్థావరాలు, రాడార్‌ కేంద్రాలు, ఇతర సైనిక మౌలిక సదుపాయాలను లక్ష్యంగా చేసుకుంది. మే 10న ఇరుదేశాల డైరెక్టర్‌ జనరల్‌ ఆఫ్‌ మిలిటరీ ఆపరేషన్స్‌ (డీజీఎంవో) మధ్య సంప్రదింపుల అనంతరం కాల్పుల విరమణ అమల్లోకి వచ్చి ఉద్రిక్తతలు ఆగిపోయాయి.ఇదీ చదవండి: అమెరికా ఆశలు తగ్గుముఖం!

సాక్షి, విశాఖపట్నం : మహాసముద్రం ఉడుకుతోంది.. వాతావరణం గతితప్పుతోంది.. ప్రపంచాన్ని శాసించే పసిఫిక్‌ మహాసముద్రంలో నిప్పులు రగులుతున్నాయి.. ఎన్నడూ లేనివిధంగా సముద్ర ఉపరితల ఉష్ణోగ్రతలు సాధారణ సగటు కంటే 3.6 డిగ్రీలు అదనంగా నమోదవుతూ సరికొత్త విపత్తుకు ప్రమాదపు బాటలు వేస్తున్నాయి. 1877లో అత్యధికంగా నమోదైన 2.75 డిగ్రీల రికార్డును సైతం తుడిచిపెట్టేస్తున్న ఈ తీవ్ర ఎల్‌నినో పరిణామాలు.. దేశ వ్యవసాయ రంగానికి ప్రమాద ఘంటికలు మోగిస్తున్నాయి. రుతుపవనాలు ముఖం చాటేసి, భయానక కరువు పరిస్థితులు దాపురిస్తాయన్న ఆందోళనలు ప్రస్ఫుటిస్తున్నాయి. ఈ విపత్తు నుంచి గట్టెక్కాలంటే.. ఇప్పుడు ఎంజేఓ పవనాల కరుణ మినహా మరో మార్గం లేదంటూ వాతావరణ శాఖ హెచ్చరికలు జారీ చేసింది. ఈ ఏడాది ఎల్‌నినో ప్రభావం మునుపెన్నడూ లేని స్థాయిలో విశ్వరూపం దాల్చనుందని వాతావరణ శాఖగణాంకాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి. పసిఫిక్‌ మహాసముద్రంలో సముద్ర ఉపరితల ఉష్ణోగ్రతలు(ఎస్‌ఎస్‌టీ) అసాధారణంగా పెరగడాన్ని ఎల్‌నినో అంటారు. తాజా అంచనాల ప్రకారం.. ఈ ఏడాదికి ఉష్ణోగ్రతల తీవ్రత సాధారణ స్థాయి కంటే ఏకంగా 3.6 డిగ్రీల సెంటీగ్రేడ్‌ మేర ఎక్కువగా నమోదు కానుంది. గత 150 ఏళ్ల ఎల్‌నినో చరిత్రలో ఇది అత్యంత ప్రమాదకరమైన రికార్డుగా అధికారులు హెచ్చరికలు జారీ చేస్తున్నారు. ఉష్ణోగ్రతలు ఇంత భారీ స్థాయిలో పెరగడం వాతావరణ నిపుణులను, శాస్త్రవేత్తలను సైతం తీవ్ర ఆందోళనకు గురిచేస్తోంది. విశ్లేషించిన నమూనాల్లో ఏకంగా 80 శాతం పైగా వెదర్‌ మోడల్స్‌ ఈ భారీ ఉష్ణోగ్రత పెరుగుదలను ధ్రువీకరిస్తుండటం ఆందోళన కలిగించే అంశం. 1877 కరాళ నృత్యం కంటే మహా తీవ్రం.! వాతావరణ చరిత్రను పరిశీలిస్తే, 1877–78 కాలంలో వచ్చిన ఎల్‌నినోను ప్రపంచంలోనే అత్యంత వినాశనకరమైన వాటిలో ఒకటిగా పరిగణిస్తారు. అప్పట్లో సముద్ర ఉపరితల ఉష్ణోగ్రతలు రికార్డు స్థాయిలో పెరిగాయి. అయితే, ఆనాటి ఉష్ణోగ్రతల కంటే ప్రస్తుత అంచనా 0.8 డిగ్రీల మేర ఎక్కువగా ఉండటం భయాందోళనల్ని కలిగిస్తోంది. ఇప్పటివరకు అధికారికంగా అత్యంత తీవ్రమైన ఎల్‌నినోగా నమోదైన 2.75 డిగ్రీల మార్క్‌ను కూడా ప్రస్తుతం దాటేస్తున్నాయి. సముద్ర జలాల్లో చోటుచేసుకుంటున్న ఈ అసాధారణ పెరుగుదల ప్రపంచ వాతావరణ సమతుల్యతను తీవ్రంగా దెబ్బతీస్తోంది. సముద్ర జలాలు విపరీతంగా వేడెక్కడం వల్ల వాతావరణంలోని గాలి ప్రవాహాల్లో ఊహించని మార్పులు వచ్చి, ప్రపంచవ్యాప్తంగా వర్షపాత నమోదుపై ప్రత్యక్ష ప్రభావం పడుతుందని హెచ్చరిస్తున్నారు.పసిఫిక్‌ మహాసముద్ర సాధారణ ఉష్ణోగ్రతలు 27-28 డిగ్రీలు2026–27 అంచనా 31.6డిగ్రీలు 2002లో ఎల్‌నినో సమయంలో భారత్‌లో వర్షపాతం సాధారణం కంటే 19 శాతం తక్కువ 2009లో ఎల్‌నినో సమయంలో సాధారణం కంటే 22 శాతం తక్కువ2026–27లో అంచనా సాధారణం కంటే 25 శాతం తక్కువ 1877 నాటి అత్యధిక రికార్డు 30.75డిగ్రీలు ఈసారి ఎల్‌నినోతో ఉష్ణోగ్రత పెరుగుదల 3.6డిగ్రీలు2015–16లో ఎల్‌నినో సమయంలో సాధారణం కంటే 14 శాతం తక్కువఅన్నదాతకు అశనిపాతం.! ఈ అసాధారణ ఎల్‌నినో తీవ్రత.. భారత్‌పై తీవ్రమైన ప్రతికూల ప్రభావాన్ని చూపే అవకాశాలున్నాయి. భారతదేశ వ్యవసాయ రంగం, ఆర్థిక వ్యవస్థ ప్రధానంగా నైరుతి రుతుపవనాలపై ఆధారపడి ఉంటాయి. సాధారణంగా ఎల్‌నినో ఏర్పడిన ప్రతిసారీ దేశంలో రుతుపవనాలు తీవ్రంగా బలహీనపడతాయి. దీనివల్ల వర్షాభావ పరిస్థితులు నెలకొని, కరువు కాటకాలు ఏర్పడే ప్రమాదం ఉంటుంది. ఉష్ణోగ్రతలు అసాధారణంగా పెరగడం వల్ల వ్యవసాయ రంగం తీవ్ర సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కొనే ముప్పు పొంచి ఉంది. పంటలు ఎండిపోవడం, భూగర్భ జలాలు పూర్తిగా అడుగంటిపోవడం, తీవ్రమైన తాగునీటి కొరత రావడం వంటివి దేశమంతటా విపత్కర పరిస్థితులకు దారి తీస్తాయి. పరిస్థితి ఇలాగే కొనసాగితే భవిష్యత్తులో కఠినమైన సవాళ్లను ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుంది. ఆశలన్నీ ఎంజేవో పవనాలపైనే.! ఇలాంటి విపత్కర పరిస్థితుల్లో దేశానికి ఏకైక ఆశాకిరణం మాడెన్‌ జూలియన్‌ ఆసిలేషన్‌(ఎంజేఓ) మాత్రమే. వాతావరణంలో భూమధ్యరేఖ వెంబడి పడమర నుంచి తూర్పు వైపుగా కదిలే మేఘాలు, వర్షపాతం, వేగవంతమైన గాలుల సమూహాన్ని ఎంజేవో అంటారు. ఈ ఎంజేవో గనక హిందూ మహాసముద్రం మీదుగా సరైన సమయంలో, అనుకూలంగా పయనిస్తే, అది మన రుతుపవనాలను బలోపేతం చేసి మెరుగైన వర్షాలను తీసుకువస్తుంది. తద్వారా ఎల్‌నినో వల్ల ఏర్పడే ప్రమాదకరమైన వర్షాభావ పరిస్థితులను ఎంజేవో చాలా వరకు అడ్డుకుని ఉపశమనం కలిగిస్తుంది. ఒకవేళ ఎంజేవో అంచనాలకు తగినట్లుగా సానుకూలంగా మారకపోయినా, లేదా దాని అనుకూల ప్రభావం మన దేశంపై పడకపోతే.. ఎల్‌నినో సృష్టించే విధ్వంసం వర్ణనాతీతంగా ఉంటుందని వాతావరణ శాఖ ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తోంది.

హాకీ ప్రపంచకప్‌లో భారత పురుషుల, మహిళల జట్లు సెమీస్ చేరడంలో విఫలం కావడంపై దిగ్గజ గోల్‌కీపర్ పీఆర్ శ్రీజేష్ స్పందించాడు. ప్రపంచకప్‌లో భారత్ పేలవ ప్రదర్శన చేయడంపై శ్రీజేష్ అసంతృప్తి వ్యక్తం చేశాడు. ప్రపంచకప్ లాంటి మెగా టోర్నీని రిహార్సల్‌గా పరిగణించకూడదని, వైఫల్యాలపై ఎవరో ఒకరు బాధ్యత తీసుకోవాల్సిన అవసరముందని అభిప్రాయపడ్డాడు. సోమవారం ఆమ్‌స్టెల్వీన్ వేదికగా జరిగిన మ్యాచ్‌లో భారత పురుషుల జట్టు అర్జెంటీనా చేతిలో 3-5 తేడాతో ఓడిపోవడంతో సెమీస్ ఆశలు ఆవిరయ్యాయి. మరోవైపు శనివారం ఆస్ట్రేలియాతో జరిగిన మ్యాచ్‌లో తప్పక గెలవాల్సిన స్థితిలో ఒత్తిడికి తలొగ్గిన అమ్మాయిలు గోల్ రహిత డ్రాతో సరిపెట్టుకొని సెమీస్ రేసు నుంచి నిష్క్రమించింది. ఈ నేపథ్యంలోనే 2020 టోక్యో, 2024 పారిస్ ఒలింపిక్స్‌లో భారత కాంస్య పతక జట్టులో సభ్యుడైన శ్రీజేష్ పేలవ ప్రదర్శనపై ‘ఎక్స్‌’ వేదికగా స్పందించాడు. ‘నాదొక్కటే ప్రశ్న. మనం మంచి హాకీ ఆడేందుకు ఒక జట్టును నిర్మిస్తున్నామా? లేక ప్రపంచంలోనే అత్యుత్తమ జట్లపై గెలవగల సామర్థ్యం ఉన్న జట్టును నిర్మిస్తున్నామా? అనేది ఆలోచించుకోవాలి. ప్రపంచకప్ అనేది రిహార్సల్ కాదన్న విషయం గుర్తుంచుకోండి. ఇకనైనా వైఫల్యాలను దాచిపెట్టడం ఆపేయండి. ప్రపంచ కప్‌ ఎలాంటి రిహార్సల్‌ కాదు. ఈ వైఫల్యాన్ని వచ్చే నెలలో జరిగే ఆసియా క్రీడలతో ముడిపెడుతున్నారు. ప్రపంచ కప్‌ గురించి ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం ఏముంది?.. ఆసియా క్రీడలు వస్తున్నాయి. అక్కడ పతకం గెలిస్తే.. 2028 లాస్‌ ఏంజెల్స్‌ ఒలింపిక్స్‌ గురించి కలలు కనొచ్చు. ప్రపంచ కప్‌లో జరిగిన ప్రతిదీ కప్పిపుచ్చడానికి అది సరిపోతుందేమో’ అంటూ శ్రీజేష్‌ వ్యంగ్యంగా రాసుకొచ్చాడు.‘ప్రపంచకప్‌కు కొద్దిరోజుల ముందు మహిళల ప్రధాన కోచ్ సెలవులో వెళ్లినప్పటికీ సలీమా టిటే నేతృత్వంలోని మహిళల జట్టు మాత్రం ప్రపంచకప్‌లో అంచనాలకు మించి రాణించారు. కానీ ఇక్కడ జవాబుదారీతనం లోపించింది. తుది దశ సన్నాహాల్లో చీఫ్‌ కోచ్‌ దూరంగా ఉంటే జట్టు అత్యుత్తమ ప్రదర్శన చేయాలని ఎలా ఆశించగలం?. ఓడిన ప్రతిసారీ ‘ఇది నేర్చుకునే దశ’ అంటూ సమర్థించుకోవడం పద్ధతే కాదు.’ అని శ్రీజేష్ చెప్పుకొచ్చాడు.Read: అంపైర్లతో గొడవ.. లంక ఆటగాడికి షాకిచ్చిన ఐసీసీ

భారతీయ విద్యార్థులను ఆకర్షించేందుకు ఫ్రాన్స్ భారీ ప్రణాళికతో ముందుకు వెళ్తోంది. 2030 నాటికి ఫ్రాన్స్‌లో చదువుకునే భారతీయ విద్యార్థుల సంఖ్యను 30,000కు పెంచాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ప్రస్తుతం 2024-25 విద్యా సంవత్సరంలో ఫ్రాన్స్‌లో 9,100 మంది భారతీయ విద్యార్థులు చదువుతున్నారు. అంతర్జాతీయ విద్యార్థులు ఎక్కువగా వస్తున్న దేశాల్లో భారత్ 11వ స్థానంలో ఉంది.ఇప్పటివరకు విదేశాల్లో చదువుకోవాలనుకునే భారతీయ విద్యార్థులకు అమెరికా, బ్రిటన్, కెనడా, ఆస్ట్రేలియా ప్రధాన ఆప్షన్లుగా ఉండేవి. అయితే ఇప్పుడు విద్యార్థులు కేవలం విశ్వవిద్యాలయాల ర్యాంకింగ్స్‌నే కాకుండా చదువు ఖర్చు, ఉద్యోగ అవకాశాలు, వీసా నిబంధనలు, జీవన వ్యయం, చదువు పూర్తయ్యాక అవకాశాలు వంటి అంశాలను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకుంటున్నారు. ఈ మార్పు ఫ్రాన్స్‌కు అనుకూలంగా మారుతోంది.ఫ్రాన్స్ తనను తక్కువ ఖర్చుతో నాణ్యమైన ఉన్నత విద్య అందించే దేశంగా పరిచయం చేసుకుంటోంది. ప్రభుత్వ విశ్వవిద్యాలయాల్లో అర్హత ఉన్న యూరోపియన్ యూనియన్‌కు చెందని విద్యార్థులకు అనేక ఇంగ్లీషు మాట్లాడే దేశాల్లోని విశ్వవిద్యాలయాలతో పోలిస్తే తక్కువ ఫీజులు ఉండే అవకాశం ఉంది. ఉన్నత విద్యలో గణనీయమైన భాగాన్ని ఫ్రెంచ్ ప్రభుత్వం ఆర్థికంగా భరిస్తోంది. అయితే అన్ని విద్యాసంస్థలు తక్కువ ఖర్చుతో ఉండవు. ప్రైవేట్ బిజినెస్ స్కూళ్లు, ప్రత్యేక విద్యాసంస్థల్లో ఫీజులు ఎక్కువగా ఉండవచ్చు. పారిస్ వంటి నగరాల్లో జీవన వ్యయం కూడా అధికంగా ఉంటుంది.ఇంగ్లీషులో 1,500కు పైగా కోర్సులుఫ్రాన్స్‌లో ఇంగ్లీష్‌లో బోధించే కోర్సుల సంఖ్య కూడా పెరుగుతోంది. ప్రస్తుతం 1,500కు పైగా కోర్సులు ఇంగ్లీష్‌లో అందుబాటులో ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా ఉన్నత విద్యా స్థాయిలో వీటి సంఖ్య ఎక్కువగా ఉంది. దీంతో ఫ్రెంచ్ భాషపై పూర్తి పట్టు లేకపోయినా భారతీయ విద్యార్థులు ఫ్రాన్స్‌లో చదువుకునే అవకాశాలను పరిశీలించవచ్చు. అయితే ఫ్రెంచ్ భాష నేర్చుకోవడం పూర్తిగా అనవసరం కాదు. ఫ్రాన్స్‌లో చదువు పూర్తయ్యాక అక్కడే ఉద్యోగం చేయాలనుకునే వారికి ఫ్రెంచ్ భాష తెలిసి ఉండటం ఇంటర్న్‌షిప్‌లు, ఉద్యోగాల కోసం దరఖాస్తులు, రోజువారీ జీవితం వంటి విషయాల్లో ఎంతో ఉపయోగపడుతుంది.ఏఐ, సాంకేతిక రంగాలపై ప్రత్యేక దృష్టిఫ్రాన్స్ ఇప్పుడు కేవలం డిగ్రీలను అందించే దేశంగా కాకుండా చదువు తర్వాత ఉద్యోగ అవకాశాలు కల్పించే విద్యా గమ్యస్థానంగా తనను నిలబెట్టుకోవాలని చూస్తోంది. అంతరిక్ష, ఇంజినీరింగ్, విలాస వస్తువుల నిర్వహణ, వ్యాపారం, విజ్ఞానం, సాంకేతిక రంగాల్లో ఫ్రాన్స్‌కు బలమైన అవకాశాలు ఉన్నాయి.ప్రత్యేకంగా కృత్రిమ మేధస్సు, అత్యాధునిక సాంకేతిక రంగాలు భారత్-ఫ్రాన్స్ సంబంధాల్లో కీలకంగా మారుతున్నాయి. సాంకేతికత, ఆవిష్కరణలపై ఆసక్తి ఉన్న భారతీయ విద్యార్థులకు ఇవి కొత్త అవకాశాలను అందిస్తాయి. ఫ్రాన్స్‌లో మాస్టర్స్ లేదా అంతకంటే ఉన్నత స్థాయి విద్య పూర్తి చేసిన అర్హత కలిగిన అంతర్జాతీయ విద్యార్థులకు చదువు తర్వాత ఉద్యోగం వెతుక్కోవడానికి లేదా వ్యాపారం ప్రారంభించడానికి కొంతకాలం ఉండే అవకాశాలు ఉన్నాయి. స్కాలర్‌షిప్‌లు, పరిశ్రమలతో విద్యాసంస్థల అనుసంధానం, చదువు తర్వాత ఉద్యోగ అవకాశాలు కలిసి ఫ్రాన్స్‌ను భారతీయ విద్యార్థులకు మరింత ఆకర్షణీయమైన ఆప‍్షన్లుగా మారుస్తున్నాయి.భారత్‌కు ఫ్రాన్స్‌లో పెరుగుతున్న ప్రాధాన్యంప్రధాని నరేంద్ర మోదీ జూన్‌లో ఫ్రాన్స్ పర్యటన సందర్భంగా ఇరు దేశాలు ఆవిష్కరణ రంగాలకు సంబంధించిన 19 ఒప్పందాలు చేసుకున్నాయి. భారత్-ఫ్రాన్స్ ఆవిష్కరణ రోడ్‌మ్యాప్ 2030ను స్వీకరించాయి. కృత్రిమ మేధస్సుపై సంయుక్త భారత్-ఫ్రాన్స్ కార్యాచరణ బృందాన్ని ఏర్పాటు చేశాయి. విద్యార్థుల రాకపోకలు కూడా ఈ విస్తృత భాగస్వామ్యంలో భాగంగా మారుతున్నాయి. భారతీయ విద్యార్థులను ఆకర్షించడం ద్వారా ఫ్రాన్స్ తన పరిశోధన, సాంకేతికత, వ్యాపార రంగాలకు ప్రతిభావంతులైన యువతను తీసుకురావాలని చూస్తోంది. భారత్ మాత్రం విదేశాల్లో చదువుకోవాలనుకునే విద్యార్థులకు నమ్మదగిన గమ్యస్థానాల సంఖ్యను పెంచుకోవాలని చూస్తోంది. భారతీయ విద్యార్థులు, తల్లిదండ్రులకు ఫ్రాన్స్‌లోని విద్యా అవకాశాలపై అవగాహన కల్పించేందుకు అక్టోబర్‌లో ముంబై, పుణే, న్యూఢిల్లీ, బెంగళూరులో ‘చూస్ ఫ్రాన్స్’ కార్యక్రమం నిర్వహించనున్నారు. 50కి పైగా ఫ్రెంచ్ విద్యాసంస్థలు ఇందులో పాల్గొని కోర్సులు, స్కాలర్‌షిప్‌లు, వీసాలు, విద్యార్థి జీవితం గురించి సమాచారం అందించనున్నాయి.విద్యార్థులు జాగ్రత్తగా పరిశీలించాల్సిన అంశాలుఫ్రాన్స్‌లో చదువు తక్కువ ఖర్చుతో ఉండొచ్చనే కారణంతోనే నిర్ణయం తీసుకోవద్దు. ప్రభుత్వ, ప్రైవేట్ విద్యాసంస్థల మధ్య ఫీజుల్లో భారీ తేడాలు ఉండవచ్చు. వసతి, జీవన వ్యయం, ఫ్రెంచ్ భాష అవసరం, వీసా నిబంధనలు, చదువు తర్వాత ఉద్యోగానికి సంబంధించిన నియమాలను ముందుగానే తెలుసుకోవాలి.ఇదీ చదవండి: ఇందుకేనేమో యువకులు పెళ్లి చేసుకోవాలంటే వణికిపోతున్నారు!

ఢిల్లీ: వచ్చే నెల ( సెప్టెంబర్‌) ఢిల్లీలో జరిగే బ్రిక్స్ శిఖరాగ్ర సదస్సుకు చైనా అధ్యక్షుడు జిన్‌పింగ్‌ హాజరయ్యే అవకాశాలున్నట్లు సమాచారం. అంతే కాకుండా ప్రధానితో ప్రత్యేక భేటీ సైతం జరగనున్నట్లు తెలుస్తోంది. ప్రస్తుతం అంతర్జాతీయంగా సంక్షోభ పరిస్థితులు నెలకొన్న నేపథ్యంలో జిన్‌పింగ్ పర్యటన ఎంతో ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది. 2020లో గల్వాన్ లోయ ఘర్షణల తర్వాత ఇరు దేశాల మధ్య సంబంధాలు తీవ్రస్థాయిలో దెబ్బతిన్నాయి. ఇరుదేశాలు సరిహద్దులో భారీగా సైన్యాన్ని, ఆయుధాలను మోహరించాయి. దానితో పాటు అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌ విషయంతో చైనా తరచుగా కయ్యానికి కాలు దువ్వడంతో ఇరు దేశాల మధ్య ఉద్రిక్త వాతావరణం నెలకొంది.ఈ ఉద్రిక్తతల నేపథ్యంలో ఇప్పుడు భారత్‌లో జరిగే బ్రిక్స్ సదస్సుకు జిన్‌పింగ్‌ హాజరుకానున్నట్లు కథనాలు ప్రచురితమవుతున్నాయి. అంతేకాకుండా ఈ సారి ఆయన బృందంలో సుమారు 400 మంది అధికారులు ఉండవచ్చని తెలుస్తోంది. చివరిసారిగా 2019లో షీ జిన్‌పింగ్ చివరిసారిగా భారత్‌కు వచ్చినప్పుడు ఆయన వెంట వచ్చిన అధికారుల సంఖ్యతో పోలిస్తే ఇది రెండింతల కంటే ఎక్కువ. ఒక భారతీయ అధికారి తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, ప్రస్తుతం చైనా అధికారులు హోటళ్లు, ఇతర భద్రతా ఏర్పాట్లకు సంబంధించిన ప్రోటోకాల్స్‌ను ఖరారు చేసే పనిలో బిజీగా ఉన్నాట్లు తెలిపారు. అయితే, షీ జిన్‌పింగ్ తుది ప్రయాణ వివరాలను చైనా ఇంకా అధికారికంగా ప్రకటించలేదు. అలాగే భారత్-చైనా మధ్య ఆయనకు, ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీకి మధ్య జరిగే అవకాశం ఉన్న ద్వైపాక్షిక సమావేశంపై సైతం ఇంకా తుది ప్రకటన రాలేదు.సరిహద్దు చర్చలకు ప్రాధాన్యతకాగా షీ జిన్‌పింగ్ భారత్ పర్యటనపై ఊహాగానాలు కొనసాగుతున్న సమయంలోనే, భారత జాతీయ భద్రతా సలహాదారు (NSA) అజిత్ దోవల్ చైనాలో పర్యటిస్తున్నారు.మంగళవారం దోవల్, చైనా విదేశాంగ మంత్రి వాంగ్ యీతో చర్చలు జరిపారు. ఈ సమావేశంలో సరిహద్దు సమస్యలు, భారత్-చైనా ద్వైపాక్షిక సంబంధాలకు సంబంధించిన విస్తృత అంశాలు చర్చకు వచ్చినట్లు సమాచారం.

ఇరాన్‌పై అమెరికా ఆంక్షల ఉచ్చు మరింత బిగుస్తోంది. ఇరాన్‌తో ఆర్థిక సంబంధాలు కొనసాగించే దేశాలు వెంటనే వాటిని తగ్గించుకోవాలని, లేదంటే తీవ్ర పరిణామాలు ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుందని ట్రంప్‌ ప్రభుత్వం హెచ్చరిస్తోంది. ఇరాన్‌ను ఆర్థికంగా ఒంటరిని చేసి.. చివరకు అమెరికాతో చర్చలు, ఒప్పందానికి దిగేలా ఒత్తిడి చేయడమే వాషింగ్టన్‌ వ్యూహంగా కనిపిస్తోంది. అయితే ఈ హెచ్చరికలకు ఇరాన్‌ ప్రధాన భాగస్వాములైన చైనా, రష్యా ఎంతవరకు తలొగ్గుతాయన్నది ఇప్పుడు కీలకంగా మారింది. అదే సమయంలో ఈ పరిణామం భారత్‌కు మాత్రం కొత్త చిక్కును తెచ్చిపెట్టింది.ఒకవైపు అమెరికాతో వేగంగా బలపడుతున్న వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యం.. మరోవైపు ఇరాన్‌తో భారత్‌కు ఉన్న చారిత్రక, వాణిజ్య, వ్యూహాత్మక బంధం. ఈ రెండింటినీ సమతుల్యం చేయడం ఢిల్లీకి సవాల్‌గా మారింది. ముఖ్యంగా ఇరాన్‌తో ఆర్థిక సంబంధాలు కొనసాగించే దేశాలపై సెకండరీ ఆంక్షలు విధించే అవకాశం ఉందన్న హెచ్చరిక నేపథ్యంలో.. భారత్‌ ఎంతవరకు అమెరికా ఒత్తిడిని పరిగణనలోకి తీసుకుంటుందన్నదే ఆసక్తికరంగా మారింది. అయితే ఇది భారత్‌కు పూర్తిగా కొత్త పరిస్థితి కాదు.రష్యా విషయంలో వెనక్కి తగ్గని ఢిల్లీఉక్రెయిన్‌ సంక్షోభం తర్వాత రష్యాపై అమెరికా, పాశ్చాత్య దేశాలు ఆంక్షలు విధించినప్పటికీ.. భారత్‌ మాస్కోతో సంబంధాలను పూర్తిగా తెంచుకోలేదు. ముఖ్యంగా దేశీయ ఇంధన అవసరాలను దృష్టిలో పెట్టుకుని రష్యా నుంచి భారీగా క్రూడ్‌ కొనుగోళ్లను కొనసాగించింది. 2026 జూన్‌లో రష్యా చమురు భారత్‌ మొత్తం క్రూడ్‌ దిగుమతుల్లో సగానికి పైగా వాటా సాధించినట్లు రాయిటర్స్‌ డేటా పేర్కొంది. అంటే అమెరికా ఒత్తిడి ఉన్నప్పటికీ జాతీయ ప్రయోజనాలకు అనుగుణంగా నిర్ణయాలు తీసుకునే వ్యూహాత్మక స్వయంప్రతిపత్తిని భారత్‌ కొనసాగించింది. అయితే ఇరాన్‌ విషయంలో సమీకరణాలు కొంత భిన్నంగా ఉన్నాయి.ఇప్పటికే భారీగా తగ్గిన వాణిజ్యంభారత్‌–ఇరాన్‌ ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం గతంతో పోలిస్తే భారీగా క్షీణించింది. 2018–19లో దాదాపు 17 బిలియన్‌ డాలర్లుగా ఉన్న వాణిజ్యం.. 2025–26లో సుమారు 1.6 బిలియన్‌ డాలర్లకు పడిపోయింది. భారత్‌ ప్రధానంగా ఇరాన్‌కు బియ్యం, టీ, ఔషధాలు తదితర వస్తువులను ఎగుమతి చేస్తోంది. అమెరికా ఆంక్షలు మరింత కఠినతరం కావడం, యూఏఈ వంటి మార్గాల ద్వారా చెల్లింపులు, రీ-ఎగుమతులపై ఆంక్షల ప్రభావం పెరగడం భారత ఎగుమతిదారులకు ఇబ్బందులు కలిగించే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా బాస్మతి, టీ, ఫార్మా రంగాలపై ప్రభావం పడొచ్చు. అయితే ఇరాన్‌తో వాణిజ్యం ఇప్పటికే పరిమిత స్థాయికి చేరినందున.. భారత్‌ మొత్తంగా ఎదుర్కొనే ఆర్థిక దెబ్బ కంటే, కొన్ని రంగాల్లోని ఎగుమతిదారులపై ప్రభావమే ఎక్కువగా ఉండొచ్చు.చమురు కంటే పెద్ద ముప్పు.. హర్ముజ్‌భారత్‌కు ఇరాన్‌ విషయంలో అసలు ఆందోళన కేవలం ఆ దేశం నుంచి ఎంత చమురు కొనుగోలు చేస్తున్నామన్నది కాదు.. హర్ముజ్‌ జలసంధి. ప్రపంచ ఇంధన సరఫరాకు అత్యంత కీలకమైన ఈ మార్గంలో ఉద్రిక్తత పెరిగితే అంతర్జాతీయ చమురు ధరలు ఒక్కసారిగా ఎగిసే అవకాశం ఉంది. చమురు దిగుమతులపై అధికంగా ఆధారపడే భారత్‌లో దీనివల్ల దిగుమతి బిల్లు పెరగడంతో పాటు రూపాయి, ద్రవ్యోల్బణంపై ఒత్తిడి పెరగొచ్చు.అయితే తాజా అమెరికా ఆంక్షల ప్రకటన తర్వాత వెంటనే చమురు ధరలు పెరగలేదు. ఆంక్షలు ఇరాన్‌పై ఒత్తిడిని పెంచి, చివరకు దౌత్యపరమైన పరిష్కారానికి దారితీయవచ్చన్న అంచనాలు కూడా మార్కెట్లలో కనిపించాయి. సోమవారం బ్రెంట్‌ క్రూడ్‌ ధర 2.35 శాతం తగ్గి 92.17 డాలర్ల వద్ద ముగిసింది.ఇదీ చదవండి: జింగ్‌పిన్‌ రాక.. భారత్‌తో బంధం బలపడేనా?చాబహార్‌ను వదులుకోవడం అంత సులభమా?ఇరాన్‌తో భారత్‌ సంబంధాల్లో చాబహార్‌ పోర్టు మరో కీలక అంశం. పాకిస్థాన్‌ను దాటకుండా అఫ్గానిస్థాన్‌, మధ్య ఆసియాకు చేరుకునే మార్గంగా ఇది భారత్‌కు వ్యూహాత్మక ప్రాధాన్యం కలిగి ఉంది. అమెరికా ఆంక్షల నేపథ్యంలో చాబహార్‌లో భారత కార్యకలాపాలు కొనసాగించడం సవాల్‌గా మారుతున్నప్పటికీ.. ఇరాన్‌తో పూర్తిగా సంబంధాలు తెంచుకుంటే ఈ కీలక కనెక్టివిటీ మార్గంపై భారత్‌ తన ప్రభావాన్ని కోల్పోయే ప్రమాదం ఉంది. అందుకే ఇరాన్‌ భారత్‌కు కేవలం వాణిజ్య భాగస్వామి మాత్రమే కాదు.. పశ్చిమాసియాలో వ్యూహాత్మక భాగస్వామి కూడా.మరి మోదీ సర్కార్‌ ఏం చేస్తుంది?ప్రస్తుతానికి భారత్‌పై అమెరికా నేరుగా ఆంక్షలు విధించలేదు. తాజా చర్యల్లో భారత్‌ను లక్ష్యంగా చేసుకున్న నిర్ణయం కూడా కనిపించలేదు. దీంతో ఢిల్లీకి ఇంకా కొంత దౌత్యపరమైన వెసులుబాటు ఉంది. అమెరికాతో సంబంధాలను దెబ్బతీయకుండా.. అదే సమయంలో ఇరాన్‌తో అవసరమైన వ్యూహాత్మక ప్రయోజనాలను కాపాడుకోవడం భారత్‌ ముందున్న వాస్తవిక మార్గంగా కనిపిస్తోంది. రష్యా విషయంలో అనుసరించినట్టుగా జాతీయ ప్రయోజనాలకు ప్రాధాన్యం ఇస్తూనే, ఆంక్షల పరిధిలోకి వెళ్లకుండా సంబంధాలను పరిమిత స్థాయిలో కొనసాగించే ప్రయత్నం చేయొచ్చు.కటీఫ్‌ కాదు.. కత్తిమీద సాము!కాబట్టి ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో “ఇరాన్‌కు భారత్‌ కటీఫ్‌ చెబుతుంది” అనుకోవడం తొందరపాటు అంచనా. అదే సమయంలో అమెరికా హెచ్చరికలను పూర్తిగా విస్మరించి ఇరాన్‌తో యథావిధిగా ఆర్థిక సంబంధాలు కొనసాగించడం కూడా ఢిల్లీకి అంత సులభం కాదు. వాణిజ్యం ఇప్పటికే గణనీయంగా తగ్గిపోయింది. చమురు విషయంలో భారత్‌కు ప్రత్యామ్నాయ సరఫరా మార్గాలున్నాయి. కానీ చాబహార్‌, మధ్య ఆసియా కనెక్టివిటీ, పశ్చిమాసియాలో వ్యూహాత్మక ప్రయోజనాలు, హర్ముజ్‌ భద్రత వంటి అంశాలను ఒక్కసారిగా పక్కన పెట్టడం సాధ్యం కాదు. అందుకే భారత్‌ ముందున్న మార్గం ‘ఇరాన్‌కు కటీఫ్‌’ కంటే.. ‘అమెరికా ఆంక్షలకు చిక్కకుండా ఇరాన్‌తో అవసరమైన సంబంధాలను కొనసాగించడం’ అయ్యే అవకాశమే ఎక్కువ.రష్యా విషయంలో అమెరికా ఒత్తిడిని తట్టుకుని జాతీయ ప్రయోజనాలను కాపాడుకున్న భారత్‌.. ఇప్పుడు ఇరాన్‌ విషయంలోనూ అదే వ్యూహాన్ని అనుసరిస్తుందా? లేక అమెరికాతో పెరుగుతున్న వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యానికి మరింత ప్రాధాన్యం ఇస్తుందా? ఈ సమతుల్యమే మోదీ సర్కార్‌కు అసలు పరీక్ష.:::వెబ్‌డెస్క్‌ ప్రత్యేకం

న్యూఢిల్లీ: మన సాంస్కృతిక ఔన్నత్యాన్ని, సాంకేతికత, ఆవిష్కరణలతో కలగలిపి, ప్రపంచ పటంలో భారత్‌ స్థాయిని ఇనుమడింప జేయాలని ట్రెయినీ ఐఎఫ్‌ఎస్‌ (ఇండియన్‌ ఫారిన్‌ సర్వీస్‌)అధికారులకు ప్రధాని మోదీ పిలుపునిచ్చారు. 2025 బ్యాచ్‌లోని 50 మంది ఐఎఫ్‌ఎస్‌ అధికారులు సోమవారం సేవాతీర్థ్ లో ప్రధాని మోదీని కలిశారు. యువ దౌత్యవేత్తలు దేశ గొప్ప నాగరికత, సాంకేతికత, ఆవిష్కరణలు, సమర్థవంతమైన సమాచార మార్పిడిని మిళితం చేస్తూ దేశ గౌరవాన్ని పెంచేందుకు కృషి చేయాలన్నారు. ప్రపంచ దేశాలతో భారత్‌ కొనసాగించే ఆర్థిక సంబంధాలకు ఉ్రత్పేరక ఏజెంట్లుగా వ్యవహరించాలని వారిని కోరారు. ‘మీరు పనిచేసే దేశాల్లో స్థానిక వర్గాలతో భారత్‌ సంబంధాలను లోతుగా పెంచేలా ప్రాథమిక స్థాయిలో అనుబంధాన్ని పెంపొందించుకోండి. సంప్రదాయ దౌత్య పరిధికి మించి విస్తరించి, ప్రజల స్థాయిలో సంబంధాలను నెలకొల్పుకునేందుకు కూడా ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి. భారతీయ మిషన్లు కేవలం ప్రభుత్వాలు, సంస్థలతోనే కాకుండా ప్రజలతో కూడా అర్థవంతమైన సంబంధాలను పెంపొందించుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది’అని ప్రధాని మోదీ వారికి చెప్పారు. ‘భారతీయ మిషన్లలో డిజిటల్‌ సాంకేతికత వినియోగాన్ని పెంచుకోవాల్సిన అవసరం కూడా ఎంతైనా ఉంది. ప్రభుత్వ సేవలు, ఇతర కాన్సులర్‌ సేవలను మరింత సులభంగా, వేగంగా అందించేందుకు సాంకేతికత ఉపయోగపడుతుంది. ప్రజలు ఏదైనా ఒక సంస్థతో సంప్రదింపులు జరిపేందుకు వెబ్‌సైట్‌ మొదటి ద్వారంగా ఉంటుంది’అని ప్రధాని పేర్కొన్నారు. మన నాగరికత, సాంస్కృతిక, భౌగోళిక విశిష్టతలను ప్రపంచానికి చాటిచెప్పడం ద్వారా దేశాన్ని మరింత ఆకర్షణీయమైన ప్రపంచ పర్యాటక గమ్యస్థానంగా తీర్చిదిద్దడానికి కృషి చేయాలని ట్రెయినీలను ప్రధాని కోరారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న యువతలో మనదేశంపై ఆసక్తిని పెంచేందుకు ‘భారత్‌ను తెలుసుకోండి’క్విజ్‌ను సది్వనియోగం చేసుకోవాలని ఆయన సూచించారు. ఇలాంటి కార్యక్రమాలను మరింత ఆకర్షణీయంగా మార్చడానికి ఆర్టీఫీషియల్‌ ఇంటెలిజెన్స్, గేమింగ్‌లను సాధనాలుగా వాడుకోవాలన్నారు. ఈ సందర్భంగా ట్రెయినీ ఐఎఫ్‌ఎస్‌లు తమ శిక్షణ, భారత్‌ దర్శన్‌ నుంచి పొందిన అనుభవాలను ప్రధానితో పంచుకున్నారు.

కొలంబో: శ్రీలంకతో సిరీస్‌కు ముందు వరుసగా విఫలమవుతూ ఒత్తిడిని ఎదుర్కొన్న ధ్రువ్‌ జురేల్‌ ఇప్పుడు ఆరో స్థానంలో బ్యాటర్‌గా తన సమర్థతను చూపించాడు. తొలి టెస్టులో అర్ధ సెంచరీతో రాణించిన అతను ఈసారి మరింత మెరుగైన ప్రదర్శన కనబరుస్తూ శతకంతో కదం తొక్కాడు. అతనికి రిషభ్‌ పంత్‌ మెరుపులు తోడవడంతో భారీ స్కోరు నమోదు చేసిన భారత్‌... 11 బంతుల వ్యవధిలో 2 వికెట్లు తీసి శ్రీలంకను దెబ్బ కొట్టింది. రెండో రోజు వెలుతురులేమితో ఆట నిలిపివేసే సమయానికి శ్రీలంక 3 ఓవర్లలో 2 వికెట్లకు 8 పరుగులు చేసింది. మ్యాచ్‌కు రెండో రోజు వర్షం పదే పదే అంతరాయం కలిగించడంతో మొత్తం 56 ఓవర్ల ఆట మాత్రమే సాధ్యమైంది. అంతకు ముందు ఓవర్‌నైట్‌ స్కోరు 300/5తో ఆట కొనసాగించిన భారత్‌ తమ తొలి ఇన్నింగ్స్‌ను 138 ఓవర్లలో 9 వికెట్ల నష్టానికి 503 పరుగుల వద్ద డిక్లేర్‌ చేసింది. ధ్రువ్‌ జురేల్‌ (177 బంతుల్లో 115 నాటౌట్‌; 9 ఫోర్లు, 2 సిక్స్‌లు) కెరీర్‌లో రెండో టెస్టు సెంచరీ సాధించగా, రిషభ్‌ పంత్‌ (89 బంతుల్లో 63; 6 ఫోర్లు, 2 సిక్స్‌లు) అర్ధ సెంచరీ నమోదు చేశాడు. వీరిద్దరు ఏడో వికెట్‌కు 112 పరుగులు జోడించారు. లంక పేసర్‌ అసిత ఫెర్నాండోకు 4 వికెట్లు దక్కాయి. పంత్‌ హాఫ్‌ సెంచరీ... సోమవారం ఆట మొదలయ్యాక రెండో ఓవర్లోనే సారాంశ్‌ జైన్‌ (6) వెనుదిరిగాడు. ముందు రోజు మణికట్టు గాయంతో రిటైర్డ్‌హర్ట్‌గా వెనుదిరిగిన పంత్‌ మళ్లీ బరిలోకి దిగి జురేల్‌తో కలిసి కీలక భాగస్వామ్యం నెలకొల్పాడు. చక్కటి సమన్వయంతో ఆడుతూ పరుగులు రాబట్టిన వీరిద్దరిని నిలువరించడంలో లంక బౌలర్లు విఫలమయ్యారు. ఈ క్రమంలో తనదైన శైలిలో దూకుడుగా ఆడిన పంత్‌ ముందుగా 81 బంతుల్లో, తర్వాతి ఓవర్లో జురేల్‌ 97 బంతుల్లో అర్ధ సెంచరీ మార్క్‌ను అందుకున్నారు. అయితే లంచ్‌ తర్వాత తొలి బంతికే పంత్‌ అవుట్‌ కాగా, మానవ్‌ సుతార్‌ (18) ఎక్కువ సేపు నిలవలేకపోయాడు. ఈ దశలో జాగ్రత్తగా ఆడుతూ జురేల్‌ ఇన్నింగ్స్‌ను నడిపించాడు. వానతో సుదీర్ఘ విరామం తర్వాత మళ్లీ ఆట మళ్లీ మొదలయ్యాక ఫెర్నాండో బౌలింగ్‌లో మిడాఫ్‌ దిశగా సింగిల్‌ తీయడంతో 171 బంతుల్లో జురేల్‌ శతకం పూర్తయింది. మరో ఎండ్‌లో సిరాజ్‌ (3) అవుట్‌ కాగా, స్కోరు 500 దాటిన తర్వాత భారత్‌ డిక్లేర్‌ చేసింది.వెలుతురుపై వివాదంతో... శ్రీలంక ఇన్నింగ్స్‌ మొదలైన రెండు బంతులకే వర్షం వచ్చింది. అయితే దాదాపు అరగంట తర్వాత మళ్లీ ఆట మొదలు కాగా, ప్రసిధ్‌ కృష్ణ తన రెండో బంతికే ఉడారా (1)ను వెనక్కి పంపించాడు. వెలుతురు తగ్గడంతో లైట్‌ మీటర్‌తో పరీక్షించిన అంపైర్లు పేసర్లు బౌలింగ్‌ వేయరాదని, స్పిన్‌తో కొనసాగించాలని నిర్ణయించారు. అయితే ఆటను నిలిపివేయాలంటూ లంక బ్యాటర్లు పదే పదే అంపైర్లతో వాదించినా వారు పట్టించుకోలేదు. సుతార్‌ తన తొలి ఓవర్‌ చివరి బంతికి ప్రభాత్‌ జయసూర్య (2)ను వికెట్ల ముందు దొరకబుచ్చుకున్నాడు. లంక బ్యాటర్‌ రివ్యూ చేసినా లాభం లేకపోగా, డ్రెస్సింగ్‌ రూమ్‌లో అతను తన ఆగ్రహాన్ని ప్రదర్శించడం కనిపించింది. వెలుతురు తగ్గిన స్థితిలో సుతార్‌ వేసిన ఈ బంతి సిరీస్‌లో స్పిన్నర్లు వేసిన 1958 బంతుల్లో అన్నింటికంటే వేగవంతమైంది (98.85 కిమీ./గం.) కావడం విశేషం!స్కోరు వివరాలు భారత్‌ తొలి ఇన్నింగ్స్‌: జైస్వాల్‌ (బి) ఫెర్నాండో 45; రాహుల్‌ (సి) డిక్‌వెలా (బి) కుమార 18; పడిక్కల్‌ (బి) నువాంతా 117; గిల్‌ (సి) డిక్‌వెలా (బి) ఫెర్నాండో 50; పంత్‌ (సి) ఉడారా (బి) నువాంతా 63; జడేజా (బి) ఫెర్నాండో 43; జురేల్‌ (నాటౌట్‌) 115; సారాంశ్‌ (సి) మిషారా (బి) ఫెర్నాండో 6; సుతార్‌ (సి) డిక్‌వెలా (బి) జయసూర్య 18; సిరాజ్‌ (ఎల్బీ) (బి) జయసూర్య 3; ప్రసిధ్‌ (నాటౌట్‌) 4; ఎక్స్‌ట్రాలు 21; మొత్తం (138 ఓవర్లలో 9 వికెట్లకు డిక్లేర్డ్‌) 503. వికెట్ల పతనం: 1–37, 2–66, 3–207, 4–281, 5–296, 6–307, 7–419, 8–458, 9–489. బౌలింగ్‌: అసిత ఫెర్నాండో 29–5–106–4, లాహిరు కుమార 20–4–68–1, ప్రభాత్‌ 42–7–132–2, నువాంతా 38–3–154–2, దినూషా 3–0–8–0, ధనంజయ 2–0–8–0, మిషారా 4–0–16–0. శ్రీలంక తొలి ఇన్నింగ్స్‌: ఉడారా (సి) జైస్వాల్‌ (బి) ప్రసిధ్‌ 1; మిషారా (బ్యాటింగ్‌) 5; జయసూర్య (ఎల్బీ) (బి) సుతార్‌ 2; ఎక్స్‌ట్రాలు 0; మొత్తం (3 ఓవర్లలో 2 వికెట్లకు) 8. వికెట్ల పతనం: 1–1, 2–8. బౌలింగ్‌: సిరాజ్‌ 1–0–1–0, ప్రసిధ్‌ 1–0–1–1, సుతార్‌ 1–0–6–1.జైస్వాల్, ఫెర్నాండోలపై చర్యటెస్టు మ్యాచ్‌ తొలి రోజు గొడవకు దిగిన భారత బ్యాటర్‌ యశస్వి జైస్వాల్, లంక పేసర్‌ అసిత ఫెర్నాండోలపై ఐసీసీ చర్య తీసుకుంది. జైస్వాల్‌ను అవుట్‌ చేసిన ఫెర్నాండో ఏదో అనడంలో జైస్వాల్‌ తగ్గకుండా వెనక్కి వచ్చి అతనిపైకి దూసుకెళ్లాడు. ఈ క్రమంలో జైస్వాల్‌ హెల్మెట్‌ ఫెర్నాండో తలను తాకింది. ఈ ఘటనను లెవల్‌ 1 తప్పిదంగా గుర్తించిన ఐసీసీ... ఇద్దరికీ మ్యాచ్‌ ఫీజులో 25 శాతాన్ని జరిమానాగా విధించింది. దీంతో పాటు ఇద్దరు ఆటగాళ్ల ఖాతాలో ఒక్కో డీమెరిట్‌ పాయింట్‌ కూడా చేరింది.

మాస్కో: చిరకాల మిత్రదేశమైన భారత్‌కు నిరాటంకంగా ఇంధనం, ఎరువులను సరఫరా చేస్తామని రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్‌ పుతిన్‌ ప్రకటించారు. పశ్చిమాసియా సంక్షోభం, హార్మూజ్‌ జలసంధి దిగ్బంధం కారణంగా ఇంధనం, ఎరువుల సరఫరాల్లో అవరోధాలను ఎదుర్కొంటున్న భారత్‌కు తాము పూర్తి సహాయ సహకారాలు అందిస్తామని పుతిన్‌ భారత్‌కు భరోసా ఇచ్చారు. వాణిజ్యం, ఆర్థిక, శాస్త్ర, సాంకేతిక, సాంస్కృతిక సహకారంపై ఇండో–రష్యా అంతర్‌ ప్రభుత్వ కమిషన్‌(ఐఆర్‌ఐజీసీ) సమావేశంలో పాల్గొనేందుకు రష్యాకు విచ్చేసిన భారత విదేశాంగ మంత్రి ఎస్‌.జైశంకర్‌ సోమవారం మాస్కోలో రష్యా అధ్యక్షుడు పుతిన్‌ను మర్యాదపూర్వకంగా కలిశారు. ‘‘భారత రైతన్నల కోసం, భారతీయ వ్యవసాయ రంగం కోసం శక్తిమేరకు మేం సాయపడతాం. ఇకమీదటా మా సహాయసహకారాలు కొనసాగుతాయి’’అని జైశంకర్‌కు పుతిన్‌ హామీ ఇచ్చినట్లు రష్యా ప్రభుత్వరంగ టాస్‌ వార్తాసంస్థ పేర్కొంది. ఈ భేటీలో పుతిన్‌తోపాటు రష్యా విదేశాంగ మంత్రి సెర్గీ లావ్రోవ్‌ సైతం పాల్గొన్నారు. అంతకుముందు జైశంకర్‌ సహసారథి హోదాలో ఐఆర్‌ఐజీసీ సమావేశంలో పాల్గొన్నారు. రష్యా ఫస్ట్‌ డిప్యూటీ ప్రైమ్‌ మినిస్టర్‌ (డీపీఎం) డెనిస్‌ మంటురోవ్‌తో కలిసి సమావేశంలో ద్వైపాక్షిక అంశాలపై చర్చించారు. వచ్చే ఏడాది 12–13 తేదీల్లో బ్రిక్స్‌ శిఖరాగ్ర సదస్సులో పాల్గొనేందుకు పుతిన్‌ ఢిల్లీలో పర్యటించనున్న వేళ జైశంకర్‌ రష్యాలో పర్యటిస్తుండటంతో ఈ కీలక సమావేశాలు ప్రాధాన్యత సంతరించుకున్నాయి. మోదీజీ ఎదురుచూపులు.. పుతిన్‌తో భేటీలో మోదీ తరఫున జైశంకర్‌ శుభాకాంక్షలు తెలిపి కొద్దిసేపు సంభాషించారు. ‘‘షాంఘై సహకార సంఘం భేటీలో మీతో చర్చించేందుకు ప్రధాని మోదీ ఎంతో ఆసక్తిగా ఎదురుచూస్తున్నారు. ఆ భేటీలోనే మిమ్మల్ని బ్రిక్స్‌ సదస్సుకు ఆహ్వానించాలని మోదీ సిద్ధపడుతున్నారు. వాణిజ్యం, ఇంధనం, ఎరువులు, పౌర అణు ఇంధనంసహా పలు రంగాల్లో మన ఇరుదేశాల పరస్పర సహకారం కొత్త శిఖరాలకు చేరుకోవాలని ఆశిస్తున్నాం. ఐఆర్‌ఐజీసీ భేటీ అద్భుతంగా సాగింది’’అని పుతిన్‌తో జైశంకర్‌ చెప్పారు. 4 రెట్లు పెరిగిన ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం 27వ ఐఆర్‌ఐజీసీ సమావేశంలో జైశంకర్‌ ప్రసంగించారు. ‘‘భారత్, రష్యా ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం 2021–22లో 13 బిలియన్‌ డాలర్లు ఉండగా 2025–26లో అది ఏకంగా నాలుగు రెట్లు పెరిగి 60 బిలియన్‌ డాలర్లకు చేరుకుంది. దీంతోపాటు ఎగుమతులతో పోలిస్తే దిగుమతులు పెరిగి వాణిజ్యలోటు 6.6 బిలియన్‌ డాలర్ల నుంచి ఏకంగా 50 బిలియన్‌ డాలర్లకు పెరిగింది. ఈ ప్రతికూల ధోరణికి అడ్డుకట్ట వేసేందుకు ప్రయతి్నస్తాం. రష్యా విపణిలోకి భారతీయ ఉత్పత్తులకు మరింత అవకాశాలు దక్కేలా చేయడం, టారిఫ్‌ల తొలగింపు, వ్యాపార సంస్థల మధ్య మరింత బలమైన వ్యాపార సంబంధాలతో ఈ వాణిజ్యలోటుకు భారత్‌ చెక్‌ పెట్టాలనుకుంటోంది. తద్వారా 2030 ఏడాదికల్లా మా వాటా వాణిజ్యాన్ని 100 బిలియన్‌ డాలర్లకు పెంచుకోవాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నాం’’అని జైశంకర్‌ తెలిపారు.

హాకీ ప్ర‌పంచ‌క‌ప్‌లో భార‌త పురుషుల జ‌ట్టు ఆట ముగిసింది. సెమీస్ చేరాలంటే కచ్చితంగా గెల‌వాల్సిన మ్యాచ్‌లో ఓట‌మి చ‌విచూసిన భార‌త్ ఇంటిబాట ప‌ట్టింది. పూల్‌-ఇలో భాగంగా అర్జెంటీనా చేతిలో 5-3 తేడాతో భార‌త్ ఓటమిని చవిచూసింది. ఉత్కంఠభరితంగా సాగిన మ్యాచ్‌లో మొదటి క్వార్టర్‌లో మూడు గోల్స్ నమోదయ్యాయి. అర్జెంటీనా రెండు గోల్స్ ఆధిక్యంలోకి దూసుకెళ్లగా, భారత్ ఒక గోల్ చేసి ఆధిక్యాన్ని తగ్గించింది. కేవలం 39 సెకన్లలోనే అర్జెంటీనా ఆటగాడు జోక్విన్ టోస్కాని తొలి గోల్ చేయగా, కొన్ని నిమిషాల తర్వాత నికోలస్ డి లా టోర్రే మ‌రో గోల్ కొట్టి ఆధిక్యాన్ని రెట్టింపు చేశాడు. అయితే భారత్ త‌ర‌ఫున సుఖ్‌జీత్ సింగ్ భారత్ తరఫున తొలి గోల్ చేసి ఆధిక్యాన్ని 2-1కి తగ్గించాడు. ఇక మూడో క్వార్టర్‌లో టోమాస్ డోమెన్ అర్జెంటీనా తరఫున మ‌రో రెండు గోల్స్ సాధించి జ‌ట్టు ఆధిక్యాన్ని 4-1కి పెంచాడు. చివ‌రి క్వార్టర్‌లో టొస్కానీ మ‌రో గోల్ కొట్ట‌డంతో ఆ జ‌ట్టు గోల్స్ సంఖ్య ఐదుకు పెరిగింది. ఆఖ‌ర్లో సుఖ్జీజ్ మ‌రో గోల్‌తో మెరవ‌డంతో ఆధిక్యం 5-2కు త‌గ్గింది. మ‌రో నిమిషంలో ఆట ముగ‌స్తుంద‌న‌గా భారత్‌కు పెనాల్టీ స్ట్రోక్ ల‌భించింది. దీనిని స‌ద్వినియోగం చేసుకుంటూ సుఖ్‌జీత్ సింగ్ గోల్‌గా మ‌లిచిన‌ప్ప‌టికీ అప్ప‌టికే జ‌రగాల్సిన న‌ష్టం జ‌రిగిపోయింది. అటు ప్రపంచకప్‌ టోర్నీలో టీమిండియా మహిళల జట్టు కూడా సెమీఫైనల్‌కు చేరలేకపోయింది. రెండో దశలో భాగంగా ఆ్రస్టేలియాతో ఆదివారం జరిగిన గ్రూప్‌ ‘ఇ’ రెండో మ్యాచ్‌ను సలీమా టెటె సారథ్యంలోని భారత జట్టు 0–0తో ‘డ్రా’ చేసుకుంది. గోల్స్‌ అంతరంలో భారత్, ఆస్ట్రేలియాలకంటే చైనా (–3) వెనుకబడి సెమీఫైనల్‌కు దూరమైంది.

చెన్నై: తమిళగ వెట్రి కళగం (టీవీకే)కు పార్లమెంట్‌లో సొంతగా ప్రాతినిధ్యం ఉండాలని, ఆ తర్వాతే ఇండియా కూటమిలో చేరేందుకు ఆ పార్టీని ఆహ్వానిస్తామని టీఎన్‌సీసీ అధ్యక్షుడు, ఎంపీ బి.మాణిక్కం ఠాగూర్‌ తెలిపారు. “తమిళగ వెట్రి కళగానికి సొంత ఎంపీలు వచ్చిన తర్వాత వారిని ఇండి కూటమిలో చేరాలని మేము కోరుతాం. ఎంపీలు లేని పార్టీలను పదేపదే ఆహ్వానిస్తూ ఉండలేం. వారికి ఎంపీలు ఉంటేనే ఇండియా కూటమిలో చేర్చుకుంటాం” అని అన్నారు.టీవీకే ఎమ్మెల్యే, సామాజిక సంక్షేమం, మహిళా సాధికారత శాఖ మంత్రి జగదేశ్వరితో పాటు రెవెన్యూ మంత్రి కె.ఎ.సెంగోట్టయ్యన్‌ సహా కొందరు నేతలు చేసిన వ్యాఖ్యలపై ప్రశ్నలకు ఠాగూర్‌ స్పందించారు. ముఖ్యమంత్రి సి.జోసెఫ్‌ విజయ్‌ భవిష్యత్‌ ప్రధానమంత్రి అని, ఆయన ప్రధానమంత్రి పదవికి అర్హుడని టీవీకే నేతలు వ్యాఖ్యానించారు.విజయ్‌, రాహుల్‌, కాంగ్రెస్‌పై ఠాగూర్‌ వ్యాఖ్యలుఈ వ్యాఖ్యలపై ఠాగూర్‌ వ్యంగ్యంగా స్పందిస్తూ, “టీవీకే నేతలు ఇప్పటికీ అభిమాన సంఘం తరహాలోనే వ్యవహరిస్తున్నారు. కాబట్టి అభిమాన సంఘం తరహాలో ఉన్న వారిని మీరు మౌనం వహించేలా చేయలేరు” అని అన్నారు. 2029 ఎన్నికల కోసం కాంగ్రెస్‌ సీనియర్‌ నేత రాహుల్‌ గాంధీని ప్రధానమంత్రి అభ్యర్థిగా ఆ పార్టీ ముందుకు తెస్తున్న వేళ ఠాగూర్‌ ఈ వ్యాఖ్యలు చేశారు. మే 4న ఎన్నికల ఫలితాలు ప్రకటించిన తర్వాత టీవీకేకు మద్దతు తెలుపుతూ లేఖ ఇచ్చిన తొలి పార్టీ కాంగ్రెస్‌ అని ఆయన చెప్పారు.“మొదటగా విజయ్‌ గురించి చెప్పాలంటే, ఆయన పార్టీ 108 స్థానాల్లో గెలిచిన వెంటనే, ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసేందుకు టీవీకేకు మద్దతు కోరుతూ మొదటగా రాహుల్‌ గాంధీకి ఫోన్‌ చేసిన వ్యక్తి విజయ్‌. కాబట్టి ప్రస్తుతం తమిళగ వెట్రి కళగంలో మంత్రులుగా ఉన్న వారందరికీ ఈ విషయం తెలుసు” అని ఆయన పేర్కొన్నారు.ఇండియా కూటమిలో చేరడంపై టీవీకేఠాగూర్‌ వ్యాఖ్యలకు స్పందించిన టీవీకే ఉప ప్రధాన కార్యదర్శి, ఇంధన వనరులు, న్యాయ శాఖ మంత్రి సి.టి.ఆర్. నిర్మల్‌ కుమార్‌ మాట్లాడుతూ.. పార్లమెంట్‌లో ప్రాతినిధ్యం సాధించిన తర్వాత పార్టీ ఇండియా కూటమిలో చేరుతుందని చెప్పారు.“ప్రస్తుతం ఏయే పార్టీలకు ఎంపీలు ఉన్నారో, ఆ పార్టీలన్నీ కలిసి ఇండియా కూటమిని ఏర్పాటు చేశాయి. తదుపరి పార్లమెంట్‌ ఎన్నికల్లో పోటీ చేసిన తర్వాతే మేము చేరతాం. ఎంపీలు ఉన్న పార్టీలే ఇండియా కూటమిలో ఉంటాయి” అని కుమార్‌ అన్నారు.ఎంపీలులేని పార్టీలను కూడా చేర్చుకుంటే ఇండియా కూటమిలో 1,000కు పైగా పార్టీలను చేర్చాల్సి వస్తుందని ఆయన సరదాగా వ్యాఖ్యానించారు. “కాబట్టి ఎన్నికల తర్వాత టీవీకేకు ఎంపీలు వచ్చిన వెంటనే మేము కచ్చితంగా ఇండియా కూటమిలో చేరి కలిసి పనిచేస్తాం” అని ఆయన అన్నారు.ఏప్రిల్‌ 23న జరిగిన తమిళనాడు అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో టీవీకే విజయం సాధించింది. అయితే ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసేందుకు అవసరమైన 118 స్థానాలను ఆ పార్టీ సాధించలేకపోయింది. ఆ తర్వాత వామపక్ష పార్టీలైన సీపీఐ, సీపీఐ(ఎం)తో టీవీకే ఎన్నికల అనంతర పొత్తు పెట్టుకుంది. ఆ రెండు పార్టీలు చెరో 2 స్థానాలు గెలుచుకున్నాయి. వామపక్ష పార్టీలు టీవీకే ప్రభుత్వానికి బయటి నుంచి మద్దతు ఇస్తున్నాయి.వామపక్ష పార్టీలతో పాటు విదుతలై చిరుతైగల్‌ కచ్చి (వీసీకే), ఇండియన్‌ యూనియన్‌ ముస్లిం లీగ్‌ (ఐయూఎంఎల్‌), కాంగ్రెస్‌తో కూడా టీవీకే పొత్తు కుదుర్చుకుంది. జోసెఫ్‌ విజయ్‌ నేతృత్వంలోని మంత్రివర్గంలో కాంగ్రెస్‌కు ప్రాతినిధ్యం ఉంది.ఇదీ చదవండి: 22ఏ బాధితులకు న్యాయం చేసి తీరుతాం.. మంత్రి పొంగులేటి

ఇతర దేశాల్లో విద్యా విధానాలను అధ్యయనం చేసే లక్ష్యంతో ఫిన్లాండ్, సింగపూర్, జపాన్, జర్మనీ, వియత్నాం లాంటి దేశాలకు అధికారులు, ఉపాధ్యాయులు, అధ్యాపకుల బృందాల పర్యట నలు ఉభయ తెలుగు రాష్ట్రాల్లో జరుగుతున్నాయి. ‘జాయ్‌ అండ్‌ ప్లే’ పద్ధతిలో పూర్వ ప్రాథమిక, బాల్య విద్య, ఉపాధ్యాయుల వృత్తిపరమైన సామ ర్థ్యాలు పెంచడం, విద్యార్థి కేంద్రిత అభ్యసన, ఆనందదాయక బోధన, ఆటల ఆధారిత విద్య వంటి వినూత్న తరగతి గది బోధన పద్ధతులను అధ్యయనం చేసే విధంగా పర్యటనలను రూపొందించారు. అయితే ఉత్తమ బోధనా పద్ధతులు, నమూనాలు భారతదేశంలో లేవా? 80 ఏళ్ల స్వాతంత్రం తర్వాత కూడా ఇంకా విదేశీ నమూనాలను ఆదర్శంగా తీసుకుందామా?రూసో, ప్లేటో లాంటి వారు విద్య అంటే కేవలం సమాచారాన్ని అందించడం కాదు, వ్యక్తి సర్వతోముఖ అభివృద్ధి అని నిరూపించారు. ఆధునిక ప్రయోగాత్మక విద్యకు పితామహుడైన జాన్‌ డ్యూయీ ‘చేయడం ద్వారా నేర్చుకోవడం’ అనే అనుభవపూర్వక అభ్యాసాన్ని ప్రవేశపెట్టారు. పిల్లల స్వయంప్రతిపత్తిని గౌరవిస్తూ మాంటి స్సోరి బోధనా పద్ధతిని మరియా మాంటిస్సోరి రూపొందించారు. అలాగే భారతీయ తత్వవేత్తల ఆలోచన ప్రాతిపదికన మన సమాజానికి అనువైన విద్యా విధానాన్ని రూపొందించడం జరగాలి.భారతీయ విద్యా సిద్ధాంతాలుస్వామి వివేకానంద ‘మనిషిని నిర్మించే విద్య’ సిద్ధాంతంతో విద్య అంటే సమాచారం నింపడం కాదు, మనిషిలో ఇప్పటికే ఉన్న శక్తిని బయటకు తీసుకు రావడం అని బోధించారు. రవీంద్రనాథ్‌ టాగూర్‌ పుస్తకాలకే పరిమితం కాకుండా, కళ, సంగీతం, ప్రకృతి ద్వారా విద్యను ప్రతిపాదించారు. మహాత్మా గాంధీ ‘బేసిక్‌ ఎడ్యు కేషన్‌’ లేదా ‘నయీ తాలీం’ పేరుతో విద్య, పని కలిపి ఉండాలని; చేతివృత్తుల ద్వారా నేర్చు కోవడం, మాతృభాషలో బోధన, స్వావలంబన నేర్పాలని ప్రతిపాదించారు. డా‘‘ సర్వేపల్లి రాధా కృష్ణన్‌ విలువలతో కూడిన విద్య సిద్ధాంతంతో ఆధ్యాత్మికత+ హేతుబద్ధత కలిపిన విద్యను ఆచ రించాలని సూచించారు. ‘భయం లేని విద్య’ ఉండాలని జిడ్డు కృష్ణమూర్తి ఆలోచించారు.విద్యా విధానమంటే బోధన, పాఠ్యాంశాలు, పరీక్షలే కాదు. ఉత్తమ ఉపాధ్యాయులు తయా రయ్యే విద్యా శిక్షణా కళాశాలలు కూడా అందులో భాగమే. దేశ విద్యా విధానానికి దిక్సూచిగా ఉండే ఎన్‌సీఈఆర్‌టీ, సీబీఎస్‌ఈలో అధ్యాపక, అధ్యాపకేతర పోస్టులు ఖాళీగా ఉన్నాయి.తెలుగు రాష్ట్రాల్లోని ఎస్‌సీఈఆర్‌టీలలో కూడా పోస్టులు ఖాళీలే. బీఈడీ, డీఈడీ శిక్షణా కళాశాలల్లో నామమాత్రపు శిక్షణతో ఉపాధ్యాయ శిక్షణలు జరుగుతున్నాయి. దేశవ్యాప్తంగా భారతీయ సమాజానికి అనుగుణంగా ఆదర్శ అకడమిక్‌ వాతావరణంలో ఉత్తమ బోధనా పద్ధతులు అవలంబిస్తున్న పాఠశాలలు చాలా ఉన్నాయి. ఇటువంటి మంచి అనుభవాలను స్వీకరించి మన సమాజానికి అవసరమైన విద్యావిధానం రూపొందించాలి.ప్రభుత్వాలు మారినప్పుడల్లా విద్యా విధా నాన్ని మార్చే పద్ధతులు సరికాదు. విద్యా తత్వ వేత్తల ఆలోచనల వెలుగులో ఆదర్శ బోధనా పద్ధ తులను అవలంబిస్తున్న అనుభవాలను స్వీకరించాలి. కొఠారి లాంటి విద్యావేత్తలు సూచించిన కామన్‌ స్కూల్‌ విధానం ఆచరణీయం. విద్యను వ్యాపారంగా మార్చకుండా ప్రభుత్వ వ్యయాన్ని పెంచడంతోనే భావి పునాదులు తరగతి గదుల్లోనే నిర్మాణం అవుతాయి.– కె. వేణుగోపాల్‌, విద్యారంగ విశ్లేషకులు